Lesbók Morgunblaðsins - 05.02.1983, Blaðsíða 8

Lesbók Morgunblaðsins - 05.02.1983, Blaðsíða 8
Stórt í snioum: Myndin er um það bil 2x4 metrar og höfundar hennar sameiginlega eru Helgi Þorgils Friöjónsson og Kristinn G. Haröarson. UNGA KYNSLÓOIN í MYNDLISTINNI: _ Málverkið hefur fengið uppreisn æru Málverk eftir Kjartan Ólafsson. Brot úr listasögunni Síðastliðnir áratugir hafa eflaust verið þeir fjöl- breytilegustu í listasög- unni. Ótal stíltegundir og tjáningarmöguleikar hafa legið samhliða á listmark- aðnum og listamenn hafa aldrei áður unnið út frá jafn ólíkum forsendum. Þanniggetum við séð lista- menn sem vinna með hug- tök eins og geometríska og . ljóðræna abstraktion og aðra sem reyna að fram- lengja þær hugmyndir sem poplistin kom fram með í lok 6. áratugsins. En átt- undi áratugurinn hefurþó kannski verið einna frjó- samastur og við getum auð- veldlega talað um stíl- sprengingu, einskonar margföldun á stílfræði- legum hugmyndum, sem al- ið hafa af sér tjáningar- form eins og Hyperreal- isma, Happening, Minimal art, Body art, Land art, Concept art, Copy art, Arte povera, Performance og auðvitað nú síðast Nýja málverkið. Fjöldi listfræð- inga hafa velt fyrir sér þessari stílfjölgun á síð- astliðnum áratug og marg- ar frumiegar skýringar hafa komist á prent. En margföldun þegar listin með stóru L-i var orðin megin inntak sköpunarinn- ar. Þá eru einnig margir sem vilja meina að hið borgaralega hugtak „nýj- ung" sem fram kom í nú- verandi merkingu á 18. öld hafi aldrei verið jafn yfir- þyrmandi og einmitt nú. Listin áþessari öld ein- kennist af„listuppfinning- um " og þeirri kröfu að utan Bandaríkin bar fyrst á Conceptlistinni í Bretlandi hjá listhópnum Art and Language sem saman stendur af lista- mönnunum Atkinsson, Hurrel, Brainbridge og Baldwin. Þá er einnig oft minnst á On Kawara, þegar rætt er um upphaf Con- ceptlistar. Þessi liststefna átti síðan eftir að flæða yfir list- heiminn og segja má að Conceptlistin hafi sett hvað mestan svip á alla listfram- leiðslu í Vestur-Evrópu og Bandaríkjunum á fyrri hluta áttunda áratugsins. Með nokk- urri einföldun er jafnan sagt að Conceptlistin hafi komið fram sem andsvar og gagnrýni á formrænt og fagurfræðlegt gildi Minimallistarinnar. Þá gerðu Conceptlistamennirnir allt til að draga úr almætti hlutarins eins og við þekkjum hann í Poplist- inni. Hugmyndalega vísar Conc- eptistin mikið í Marchel Du- champ og leggur ríka áherslu á inntakslega merkingu listverks- ins. Listamaðurinn vill sundur- greina í verkum sínum hlutverk Grein eftir Gunnar B. Kvaran listfræöing í tilefni sýningar ungra myndlistarmanna sem hefst á Kjarvalsstööum í dag. „Maður og borð" Olíumálverk eftir Helga Þorgils Friðjónsson. flestir virðast þó sammála um eitt að þetta nútíma listævintýri hafi byrjað með fyrstu abstraktmálur- unum, kúbistunum og hin- um stórkostlega listamanni og hugsuði Marchel Du- champ. En frá og með þeim tíma hættir málverkið að vera einfóld frásögn og listamennirnir taka þess í stað til við að rýna í sjálft listhugtakið og velta sé enn einu sinni upp úr eilífð- arspurningum eins og hvað sé list? Hvað sé Hstaverk? Hvert sé hlutverk lista- mannsins og frv. Það er því kannski eðlilegt að það hafi átt sér stað stílfræðileg listamaðurinn eigi að vera sem frumlegastur í sinni listsköpun. Ríkjandi Concept En þótt listsköpunin hafi aldreí verið fjölskrúðugri en nú á tímum er ljóst að einstaka liststefnur og tjáningarform hafa ávallt verið meira áberandi á hverjum tíma en önnur. í byrj- un áttunda áratugsins var Con- ceptlistin allsráðandi. Þetta var (og er) listhreyfing sem kom fram á sjónarsviðið í New York árið 1967 með listamönnum eins og Robert Barry, Lawrence Weiner, Douglas Heubler, Jos- eph Kosuth og hugmyndafræð- ingnum Sieth Sieglaub. Fyrir og innra gangverk listarinnar. Og til að sundurgreiningin megi verða sem skýrust hafa lista- menn Art and Language-hóps- ins og einnig listamenn eins og Kosuth og Bernar Venet stuðst við málvísinda- og stærðfræði- legar sundurgreiningaraðferðir. Nýtt málverk Um miðjan áttunda áratuginn kom enn ein stíltegundin fram í sviðsljósið, nánast samtímis í Þýskalandi, ítalíu og Bandaríkj- unum og nefnd hefur verið „Nýja málverkið". Hér var um að ræða unga listamenn sem tóku aftur upp hefðbundin efni: Léreft, pensla og liti. Segja má að þetta nýja málverk hafi verið 8

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.