Morgunblaðið - 15.04.2005, Page 12
12|Morgunblaðið
Það er varla farið að vora þegarfólk fer að grilla. Sumir vilja gas-grill en aðrir aðhyllast kolagrill.Hjá fyrirtækinu Járn og gler eru
til sölu margar gerðir af grillum af tegund-
inni Weber. Þau eiga sér merka forsögu að
sögn Kjartans Ágústssonar.
„Árið 1952 átti sér stað stökkbreyting í
þróun á útigrillum, þegar ákafur amer-
ískur grill-áhugamaður George Stephen að
nafni kom til sögunnar,“ segir Kjartan.
„Eftir mikla baráttu við veður og eld-
flauma á opnum útigrillum sem orsökuðu
óviðunandi eldaðan mat (brunninn að utan
og hráan að innan), uppgötvaði Stephen
með sínum hæfileikum til nýsköpunar og
hönnunar, aðferð til að stjórna elduninni.
Með byltingarkenndri hugmynd hans að
nota lok á útigrill fæddist frummynd að
fyrsta kúlu-kolagrillinu. George vann við
það að sjóða saman baujur, en þá fékk
hann þá hugmynd að búa til kolagrill með
því einfaldlega að taka tvo hluta úr bauju
(sem átti eftir að sjóða saman) og sauð
handfang á efri hluta, en þrjár lappir á
þann neðri og úr varð fyrsta kúlukolagrill-
ið. Með því að hafa lokið á nýttist hitinn
betur, logar voru takmarkaðir og útigrillun
varð auðveld, bragðgóð og skemmtileg.
Hitastig stillt með takmörkun lofts
Í tímans rás hafa Weber kolagrillin
þróast og í dag er hægt að stilla hitastig inn
í grillinu með takmörkun á lofti sem kemur
inn að neðanverðu og lofti sem fer út að of-
anverðu.
Að framleiða vöru í háum gæðaflokk, úr
besta mögulega hráefni sem stenst tímans
prófraun er áskorun. Þetta hefur tekist hjá
Weber með því að leitast við að nota bestu
mögulegu hráefni og tækni, sem hefur orð-
ið til þess að Weber er í dag talinn vera
frumkvöðull á sínu sviði.
Lok er nauðsynlegt á gasgrill og postu-
línshúðað lok er eitt hið varanlegasta. Og ef
það er úr ryðfríu stáli, er það með tvöföld-
um vegg.
Bein eldun er notuð til að loka kjötinu,
þannig að safinn haldist betur í kjötinu og
kjötið verður meyrara. Þetta er gert með
því að koma kjötinu fyrir beint yfir hitan-
um.
Óbein grillun er notuð til að elda stærri
steikur, alifuglakjöt, villibráð og fitumikinn
mat eins og rifbein eða endur. Kveikt er á
brennurum sitthvorum megin við kjötið.
Hringrás hitans vinnur svipað og blástur-
sofn sem eldar matinn jafnt á öllum hliðum.
Eldun á kolagrilli
Bein eldun á sér stað þegar matur er eld-
aður beint yfir kolamolum. Grillið er alltaf
með lokið á, snúið kjötinu einu sinni á eld-
unartímanum. Yfirbyggð eldun kemur í
veg fyrir eldtungur og gefur jafna dreif-
ingu á hita til að loka inni safann. Heppilegt
er að nota beina eldun við pylsur, matpr-
jóna, grænmeti, fisk og annan mat sem tek-
ur minna en tuttugu og fimm mínútur að
elda.
Þegar við grillum óbeint á kolagrilli,
komum við kolunum fyrir sitthvorum meg-
in í grillinu. Með lokið á, rís hitinn og end-
urvarpast jafnt umhverfis matinn (á sama
hátt og blástursofn). Notið óbeinu aðferð-
ina þegar þið grillið heilar stærri steikur,
rifbein, kjúkling (nema ef notaður er kjúk-
lingastandurinn), kalkúnn, heilir fiskar og
jafnvel kökur og brauð.
Hvort heldur sem fólk notar beinu eða
óbeinu aðferðina, gas eða kol, er ein grund-
vallarregla fyrir besta grillárangrinum –
setja lokið á og hafa það á – fyrir beina eld-
un snúið grillaða matnum aðeins einu sinni
og setjið lokið aftur á. Fyrir óbeina eldun,
látið matinn steikjast og bakast án þess að
lyfta lokinu. Við gerum ofn með því að leyfa
hitanum að mynda hringrás án truflunar,
sem getur minnkað hitann og lengt eld-
unartímann.“
Grill fyrir sumarið!
Kolagrill frá Weber.
Grill utanhúss er orðið hluti af lífsstíl Íslendinga, um leið og veðr-
ið leyfir er farið að grilla – og jafnvel þótt veðrið leyfi það varla.
Gasgrill af stærri gerðinni frá Weber.
Í Nóatúni fæst allt það sem fólki getur dottið í hug að hafa í garðveisluna, en garð-
veislur eru að verða æ vinsælli kostur þegar Íslendingar vilja kalla saman vini og ætt-
ingja að sumri til.
Hvers konar matur er það sem fólk vill bera á borð í garðveislum yfirleitt?
„Fólk steikir lamb, svín, naut og kjúklinga í garðveislum sínum,“ segir Jóhann
Ólafsson, verslunarstjóri hjá Nóatúni í Smáralind.
„Við seljum mikið af marineruðu kjöti og þurrkryddum fyrir fólk kjöt á grillið.
Einnig bjóðum við upp á grænmeti sem steikt er á grillinu. kartöflur í álpappír.
Fiskur er að verða æ vinsælli, við bjóðum kryddaðan fisk og hvítlauksmarineraða
risarækju svo eitthvað sé nefnt.
Marokkóskar lambalundir
Lambalundir
1 msk ólífuolía
1 msk kummin
2 tsk túrmerik
1 tsk paprikuduft
1 tsk kóríander
1 tsk hvítlauksduft
1 sítróna í bátum
Blandið öllu kryddinu saman. Penslið
lundirnar með ólífuolíu og berið krydd-
blönduna á. Grillið í tvær mínútur á hvorri
hlið við meðalhita.
Sætt kartöflusalat
2 bollar soðnar sætar kartöflur
skornar í bita
½ bolli rúsínur
1 rauðlaukur, smátt skorinn
1⁄3 bolli smátt skorið sellerí
2 tsk rifið engifer
1 msk fersk steinselja smátt skorin
½ bolli sýrður rjómi
Setjið rúsínurnar í soðið vatn í 15 mínútur
og látið vatnið renna af á sigti. Blandið
öllu hráefninu saman og látið bíða í
nokkra klukkutíma í kæli.
Nautakjöt á spjóti
Fæst tilbúið í kjötborði Nóatúns
Penslið grillspjótin með olíu og grillið í
tvær mínútur á hvorri hlið á mesta hita og
síðan tvær mínútur á hvorri hlið á minnsta
hita.
Kartöflusalat frá Texas
4 beikonsneiðar
½ kg soðnar kartöflur skornar í bita
1 salatlaukur, smátt skorinn
1 harðsoðið egg, smátt skorið
4 msk majones
1 tsk dijon-sinnep
salt og pipar
Eldið beikonið þar til það er orðið stökkt.
Blandið saman majonesi, sinnepi, salti og
pipar. Blandið kartöflum, eggjum og lauk
saman við sósuna og dreifið að lokum
muldu beikoni yfir.
Fiskispjót með lúðu og risahörpuskel
Fæst tilbúið í fiskborði Nóatúns
Penslið grillspjótin með olíu og grillið í
3–4 mínútur á hvorri hlið á miðlungshita.
Hvítlauks-ananassósa
Köld sósa sem er góð bæði með grilluðu
kjöti og fiski
1 dós sýrður rjómi
lítil dós ananaskurl
2 hvítlauksrif marin
skvetta af tabascosósu
sítrónupipar frá Badia
Blandið öllu hráefninu vel saman í skál.
Gott í grillveisluna
Heilsársbústaðir frá Norður-Noregi
Að láta sig dreyma um sumarbústað er ljúft
Að láta drauminn rætast er hjá okkur
Bústaðir í háum gæðaflokki.
Henta vel við íslenskar aðstæður.
Fáið sendan bækling.
Njarðarnesi 1, Akureyri, sími 462 2244
Nýjar útiblómagrindur
Klapparstíg 44 - sími 562 3614
Gluggagrind (smíðajárn) með fóðri
60 cm. Verð kr. 2.700
Blómagrind
með krók 35 cm.
Verð kr. 1.995
Blómastoð
úr járni
Verð frá kr. 795
Fuglamatari (stál)
Verð kr. 2.300
Gluggagrind 60 cm.
Verð kr. 1.900