Atuagagdliutit - 12.04.1991, Blaðsíða 4

4
ATUAGAGDLI UTIT/GRØNLANDSPOSTEN
NR. 41 1991

iwXwJwXvMw!
Paasiuminaatsuunerpugummi
All.: Ujarak J. Heinrich, Nuussuaq, Nuuk
Issittup Partiip siulittaasu-
ata Nikolaj Heinrich-ip AG
nr. 35-mi qinersisartunik,
taamatuttaarlu inuiaqati-
giit kalaaliusugut ingerlaa-
sitsinnik naliliilluni allaase-
risaa qinersisartuulluni
akerusunnanngitsuunngi-
laq, tassami uagut inuiaasu-
gut paasiuminaatsutut isigi-
gamisigut, allaammi qiner-
sisartuusugut ima nalilersi-
malluta, politikkimik siani-
gisaqarata qinersisarsima-
sugut.
Tunginnit tupaallanna-
laa nngitsuunngilaq ilumut
taama naliliissappat, tassa-
mi Nikkulaat inatsisartuni
issiareersimalluni, issiaqqit-
tusaallunilumi taamaaliin-
narluni naliliissappat, aperi-
soqarsinnaalerporlu ima,
inuiaqatigiminik paasinnis-
sanngitsoq inatsisartuni is-
siasariaqarnera.
Eqqartugaali tikeriarlak-
ka. Isumaqanngilanga qi-
nersisartuusugut politikki-
mik ilisimasaqanngitsuusu-
gut, akerlianUli isumaqar-
punga, aatsaat taama qiner-
sisartoqatikka politimmik
sianigisaqartigilersimasut,
tassami illit, Nikkulaat
nammineq oqaatigaat inat-
sisartut ataatsimiittarneri-
sa nalaanni akerliussutsi-
mik takutitsisarnerit nali-
nginnaaleraluttuinnartut.
Tassaasimannginnerpa po-
litikkimik malinnaasimaUu-
tik aalassatsitaasimasut, ta-
mannalumi kialluunniit po-
litikkimik suliaqartup taku-
sinnaavaaa paasisinnaallu-
gulu. Taakkulu aallaaviga-
lugit suliniaqqittariaqassal-
lutik aaqqiinissaq anguniar-
lugu, kikkullu tassani oqa-
luinnaratik, ersarissumillu
taasisarpat Inatsisartut
ataatsimiinnerini aaqqiissu-
tissanik suliaqarlutik.
Ilassinnissutit kingumut
eqqaaneqaqqippunaasiit.
Aap, tamanna ajunngilaq,
kisiannili ima oqartoqassap-
pat naalakkersuisut ataasi-
akkaat partii ilaasortaaffigi-
saat qineqqinneqarsimas-
sappat qinersisartunit, taa-
va taakkuninnga qinersisar-
tut qinersisimasut politikki-
mik sianigisaqarnatik.
Ilumullimi »talerperler-
ni« aqutsisunaa. Sunaana
nikassaanersuaq atuinnar-
pisiuk, tassa ima isumaqar-
nerpusi naalakkersuisuni
ilaasortat ataasiakkaat
»atornerluisimappata«, taa-
va taanna partii ilaasortaaf-
figisaat qinersinerup tullia-
ni qinerneqassanngitsoq,
immaqalu partiimut alla-
mut ilaasortanngortaria-
qassalluni politikkilu siun-
nisimasaq taamaalilluni tu-
nullugu.
Naamik, partiip taassuma
iluani allanik qinigassaqar-
poq piukkunnartunik, ilua-
mik sulerusuttunik, ajun-
ngitsunik siunertaqartunik.
Tamannalumi qinersinerup
kingulliup takutissimavaa,
kiisalu uagut qinersisartut
oqariartuuterput ersarillu-
innarsimavoq qinersinitsi-
gut. Taamaattumik oqarto-
qarsinnaanngilaq naalak-
kersuisuusimasut ataasiak-
kaat iliuuserisimasaat aku-
ersaarsimagigut, kiisalu po-
litikkimut sianigisaqarnata
qinersisimasugut. Naamik
taamaanngilaq. Kialluun-
niimmi politikkkimik ma-
linnaasimasup tamanna
takusinnaavaa paasisin-
naallugulu.
Imaanngilarli aamma
narrallutalu naammagin-
nikkunnaaraangatta, taava
partiimut allamut ikaar-
saartassasugut, immaqalu
allaat partiimik nutaamik
aallarniisariaqartassalluta,
taamaalilluta siunniussima-
sagut tunullugit, aaqqeeqa-
taanissamullu peqataaniar-
nata, akisussaaffimmit qi-
marratiginnilluta, »anguni-
arsimasaq« angunnguarna-
gu.
Inuit taama namminis-
sarsiorlutik ingerlaniarsari-
sut tatiginarpata, inuit ta-
manna namminneq nalilis-
savaat. Tam akku li malissa-
galuarutsigit ila partiit qas-
sinngussangussaqaat, suna-
lu kingunerissavaa, avis-
saartuunneq, assortuun-
nersuaq, ilorraap tungaanut
ingerlariaqqissinnaajun-
naarluni, nukippassuarnik
asuli atuineq.
Inuiannguit ikittunnguu-
vugut. Nunami inuuffigiu-
minaaqisumi namminersor-
nerulernissaq 1979-mi
angussuit sulilluarsimasut
angusimavaat. EF ataasiar-
nagu naaggaarsimavarput
nammineq naparusukkatta,
nammineq sapinnginnatta
inuiattut nammineersin-
naasutut ingerlassalluta,
atukkavullu imaannaan-
ngissimaqaat, timikkut tar-
nikkullu akisusimaqaat uki-
ut ingerlavigisimasavut,
inuunermimi aqqutissat
oqitsuinnaanngillat, ilagut
katataasarsimapput. Kina-
mi oqarpa siunniussaq
anguniassagaanni oqitsuin-
naassasoq, anorersut sialus-
suit sakkortoqisut nalaatta-
rumaarpavut, soorunami
aamma ilaatigut silagittaru-
maarpoq.
Namminersornerulersi-
manerup ingerlasimanera
aamma taamaappoq, taama-
tullumi ingerlajuassalluni.
Ukiulli aqqanillit kingumut
qiviarutta ila angusimasa-
gut imaannaanngeqaat. Nu-
narsuarmioqativut qivia-
rutsigit oqarsinnaasoraa-
nga, nunatsinni siuttugut
ataatsimut isigalugu ajun-
ngivissunik angusaqarsi-
mapput. Taamatullu igner-
latseqqinnissaat kissaatigi-
narluni. Soorunami ilaati-
gut kukkusarput, kukkune-
rallu ilaatigut akisuginar-
sinnaasarluni, tamakkuli
uniffiginagit aaqqinniartar-
simavaat ingerlariaqqinnis-
saq siunertaralugu, kukku-
neq nassuerutigisarlugu,
eqqartorlugu, nipangiunna-
gu, taamaattumik ukiut si-
samat tulliit tatigalugit qi-
nerpagut, tamannalu imma-
qa Nikkulaap tassa paasiu-
minaatsitaa.
Inuk nammineq sapin-
ngitsoq, nammineq aalaja-
ngersinnaasoq, namminer-
sornermut angertoq, siunis-
samut qununngitsoq, tati-
ginnissimallunilu Inatsisar-
tunut qinersisimasoq oqar-
figineqarsinnaanngilaq ima
politikkimik sianigisaqan-
nginnerarlugu paasimiu-
naannerarlugu. Naamik, sa-
piilluni qinersiartorsimavoq
siunissaq upperalugu, ataq-
qisariaqarparpullu, asuli ni-
kassarnagu.
ENDELIG foreligger det læn-
ge ventede genoptryk af Otto Sand-
greens genfortælling af Georg
Qupersimåns erindringer.
Qupersimån var den sidste
østgrønlandske åndemaner.
Han konverterede til kri-
stendommen og blev døbt
i 1915, men han fortæller
i denne bog åbenhjer-
tigt om sine oplevel-
ser som hedning og
om sin uddannelse
til åndemaner.
Kr. 198,-
Kingulliunneqaq-
qippugunaasiit
All.: Jakob Sivertsen,
Tasiilami borgmesteri
Martsip tallimaani nunat-
sinni Inatsisartunut qiner-
sivugut. Oqartarnitsitut nu-
natsinni qinersisarnerit pi-
ngaarnersaannik. Qinersi-
nerup nunatsinnut taama
pingaartiginera eqqarsaati-
gigaanni, ajuusaarnarpoq
TV-kkut partiit qineqqusaa-
rutaasa aallakaatinneqar-
neri isorliunerusuni naju-
gallit malinnaaffigisinnaan-
ngimmatigik, naak arsarlu-
ni nunarsuaq tamakkerlugu
pissartanngorniuttarnerit
imaaliallaannarlugit isigin-
Jakob Sivertsen
naarneqarsinnaasaraluar-
tut.
Taamaattumik aperisari-
sariaqarpoq nunatsinni In-
atsisartunut qinersineq ar-
sartunit soqutaannginneru-
nerami. Isorliunerusuniit-
tugut kingumunaasiit ma-
lugeqqipparput qanoq sumi-
ginnarneqartiginerput. Ta-
makku tamaasa eqqarsaati-
galugit pisariaqalerpoq nu-
natsinnut pingaarutilinnik
annertuunik pisoqartillugu
soorlu Inatsisartunut qiner-
sisoqassatillugu uaguttaaq
isorliunerusuniittugut ma-
linnaatinneqarnerulernis-
sarput.
Nunatsinni innuttaaqa-
taavugut, allatulli aamma
peqataatinneqartariaqara-
luarluta. Oqareernittut
TV-kkut toqqaannartumik
partiit qineqqusaarutaat
aallakaatinneqarsimasuup-
pata immaqa isorliunerusu-
ni qinersineq allatut inerne-
qarsimasinnaagaluarpoq.
Qinersineq naammassereer-
poq, pereersut kingumut
uteqqinneqassanngillat.
Taamaattorli tullianik nu-
natsinnut pingaaruteqartu-
nik pisoqassappat, maanna-
ngaaq misissorluarneqarta-
riaqarpoq isorliunerusut
toqqaannartumik TV-kkut
peqataatinneqartarnissaat.
Itteq aamma ittoq
All.: Kristian Kunak,
Itteqqortoormeeq
Uagut kalaallit oqaatsitsin-
nik ataatsimiititaliarsuaati-
vut oqartarput: »Oqaatsivut
erlinnaqimmata tammat-
saaliniartigit«. Tamanna
eqqorpoq.
Kajumissaarneqarnera
tunngavigalugu qangali eq-
qarsaatigisarsim asara
maannakkut allaaserilaar-
niarpara. Qulequtarli tikiin-
nariartigu.
Oqaaseq Itteq uagut »Ka-
ngiamiuusugut« (Tunumi-
uusugut) oqaaseraarput.
Eqqaamanerlunngikkukku
taaguutinut sisamanut assi-
giinngitsunut atortarpar-
put. Siullermik itteq ataatap
anaanalluunniit qatanngu-
taasa meeraannut illoq-
mut, atortarparput. Aap-
passaanik itteq, qanga ka-
Biler i Danmark
Skal du på ferie eller på for-
retningsrejse?
Lej bil hos os til konkurrence-
dygtige priser.
Store og små vogne.
Ring, skriv eller telefax efter
tilbud.
OGSÅ:
Grænsepladebiler. Uden-
landske plader. Køb/tilbage-
køb.
Tlf.218 22 Fax 2 56 22
laaliusugut illutsinni sinif-
fimmut taarsiullugu iller-
mut atortarput. Pingajus-
saanik itteq aamma atortar-
parput illumi ittuusumut,
aamma qimmeqatigiit ittu-
annut. Kiisalu itteq atortar-
parput atortarparput illu-
mut.
Qujanartumik maanna
Ammassalimmiumik radio-
kkut sulisoqalermat uagut
oqaaserput qulequtsiussara
itteq eqqortumik taasarpaa.
»Itteqqortoormiini sila taa-
maaginnassaarooq«. Aam-
ma piniartut nannunniarsi-
masut aquuteralammik qi-
mussimilluunniit aperiguk-
kit naammi ilasi, akissap-
put: Ittikajimmiipput. Ima
akineq ajorput: Ittukajim-
miipput.
Qulequttap aappaa. Ittoq
atortarparput nunami issu-
mut, soorlu piniariartarfik
Ittunngitseq (Kap Steward).
Taamatut taasisamitsinni
ittoq (issoq) pisarparput.
Unali Ittoqqortoormiit ima
paasissavarput nuna isso-
rissorujussuaq. Taamaan-
ngilarli. Kinaluunniit oqaat-
sitsinnik atorluaaniartoq il-
loqarfitsinnut tikileruni isu-
maliussaaq, tassa issorissu-
mut tikilerluni. Issumilli
ujaasigaluaruni aatsaat it-
teqqortoormiit qimarnjus-
suariarlugit takujumaarpoq
issumik. Naggataagut una
issuarlara: »Iluarsisariallit
taagugassagut ila amerla-
qaat«.