Fálkinn - 04.12.1942, Qupperneq 5

F Á L K I N N
a
Ferðamenn ú Löngufönn i Heklu.
um Jiafa ákvörðunarstaðirnir
oftast verið Þórsmörk, Þjórsár-
dalur, BorgarfjÓrður, Revkja-
nes eða Krýsuvík. En í sumar-
leyfisferðunum Hvítárvatn, Kjal-
vegur, Hveravellir, Fjalíabaks-
vegur, Öræfi, ferð kringum
land, norður um land að Detti-
fossi og Mývatni. Einnig hafa
verið farnar ferðir til Vestfjarða
og inn i Ilofsjökul. Og ferð á
Snæfellsjökul hefir að jafnaði
verið farin á hverju sumri
Það hefir eflaust háð sumar-
ferðunum nokkuð hin tvö síð-
ustu sumur live erfitt liefir ver-
ið að fá bifreiðar leigðar, auk
Jiess live leiga á þeim er orðin
óliæfilega liá. Má að visu segja,
að hún lialdist nokkuð i hend-
ur við líaupgjaldið, en þess lier
að geta, að margt af þvi fólki,
sem ferðast hefir með fjelaginu
hefir verið námsfólk, sem fer
á mis við seðlaflóð núverandi
gengdarleysis og verður því að
sitja heima. Það verður æ her-
ara með hverju ári, að fjelag-
inu er orðin brýn þörf á að
eignast bifreiðar sjálft, til þess
að þurfa ekki að vera upp á
aðra komið með farkost í hinar
fámennari ferðir sínar.
Fyrsta sæluhús sitt eignaðist
Ferðafjelagið árið 1930 — hús-
ið í Hvílárnesi. Hafði þá verið
stofnaður Sæluhússjóður innan
fjelagsins en hann var lítill og
var fjelagið lengi vel í skuld
vegna hins fyrsta sæluhúss síns,
og þvi lilje á frekari fram-
kvæmdum lengi vel, enda hafði
þetta fyrsta hús í Hvitárnesi
orðið alldýrt, nfl. 9000 kr. Næsta
hús fjelagsins var á Snæfells-
jökli, kofi, sem notaður hafði
verið af veðurfræðingum þar,
en gefinn af nokkrmn mönn-
um í Reykjavík. Þetta hús fauk
árið 1936. En 1937 reisti fjelag-
ið hús i Árskarði við Kerlingar-
fjöll, snoturt og lítið hús og að
ýmsu leyti hentugar úthúið en
hið fyrsta hús, í Hvítárnesi. Ár-
ið eftir var bygt hús á Hvera-
völlum; er það stærsta sælu-
hús fjelagsins og upphitað með
Hveravatni. Það var gert upp
úr húsi, sem fjelagið keypti af
Höjgaard & Schultz og hafði
Skriðjökullinn við Karlsdrátt. / baksýn Skriðufell.
,,Hliðið“ við Hjálp i Þjórsárdal.
verið notað við Ljósafoss íneð-
an á Sogsvirkjuninni stóð.
Fjekst það með tækifærisverði,
svo að Hveravallatiúsið varð
mjög ódýrt, i hlutfalli við stærð-
ina. Árið 1939 var svo reist
sæluhúsið í Þjófadölum á vestri
Kjalvegi og loks i suinar sælu-
liús austan við Hagavatn. Þessi
sæluhús eru skuldlaus eign fje-
lagsins og eru virt til bruna-
lióta fyrir 63.000 krónur. Þau
eru hygð fyrir tekjur Sæluhúsa-
sjóðs, framlög frá fjelaginu
(sem aðeins hefir tekjur af árs-
tillögum, en æfitillög renna
Iieint í Sæluhúsasjóð), svo og
styrkir úr fjallvegasjóði og gjaf-
ir einstakra manna.
Þá má geta um vegabætur
þær, sem gerðar liafa verið í
samhandi við hið nýja „land-
nám“ á Kjalvegi. Þegar sælu-
húsið í Hvítárnesi var reist var
engin hrú á Hvítá nje akvegur
þangað, og- varð að flytjá alt
efni í húsið á klökkum neðan
úr hygð. Nú er Sogsbrúin gamla
búin að standa allmörg ár á
Hvítá, skamt fyrir neðan ós
hennar úr Hvítárvatni, og bíl-
fært orðið ekki aðeins að Hvit-
árnesi lieldur og austur í Kerl-
ingarfjöll og inn á Hveravelli
og góðar hrýr komnar á Svartá
og Jökulfallið. Einnig er bílfærl
að húsinu sem reist var í sum-
ar. Verður því komist á hif-
reiðum að öllum sæluhúsum
fjelagsins nema Þjófadalshús-
inu.
Næstu ráðgerðir fjelagsins
eru þær að reisa sæluhús eða
gistiskála i Þórsmörk og i Land-
mannalaugum og vrði þá jafn-
framt gert bílfærl i Laugarnar.
Tvívegis hefir fjelagið efnl
til ljósmyndasýninga, árin 1933
og 1937. Á þeirri fvrri, sem
jafnframt var ferðatækjasýn-
ing, og lialdin var í Sundhöll-
inni, sem þá var ófullgerð, voru
um 450 myndir frá 50 mönn-
um, en á þeirri síðari í Mark-
aðsskálanum, um 600 mvndir
frá 60 mönnum.
Fjelagstalan óx hægt framan
af. Á aðalfundi 1929 voru þeir
386 en á 10 ára afmælinu orðn-
ir um 1500 og eru nú, eins og
áður er sagt, um 4100, þar af
á 4. hundrað í Akureyrardeild-
inni, sem stofnuð var 1936. Önn-
ur sjerdeild hefir verið stofnuð
á Húsavík. Þá teljast Fjalla-
menn svonefndir deild innan
vjebanda fjelagsins. Ilafa þeir
starfað af miklum dugnaði og
komið sjer upp sæluhúsi á
Fimmvörðuhálsi á Eyjafjalla-
jökli og gera þangað út skeinti-
ferðir hæði sumar og vetur.
Hafa Fjallamenn i ráði að koma
sjer upp sem fyrst öðrum skála
á Tindafjallajökli.
Formenn hafa þessir verið í
fjelaginu: Jón Þorláksson, Björn
Ólafsson, Gunnlaugur Einars-
son, Jón Eyþórsson ög loks Geir
Zoega síðustu fimm árin. En í
stjórn fjelagsins liafa setið öll
undanfarin 15 ár: Geir Zoega,
IJelgi Jónasson og Tryggvi
Magnússon.
Ferðafjelag íslands getur lit-
ið með ánægju yfir farinn veg.
og með vaxandi vinsæludum
og fjelagatölu vex því þróttur
til að gegna. enn stærri verk-
efnum en hingað til.