Nýtt kirkjublað - 15.02.1912, Side 4
44
NÝTT KIRKJUBLAÐ
stöðumanns af hálfu rikisvaldsins, og er því síst nýmæli, að
láta ])að vera meginatriði. En kröfurnar hjá ríkisvaldinu til
forstöðumannshæfileika eru víst alveg óákveðnar enn, og virð-
ast hafa verið fremur smáar. Svari einhver því að ekkert
slíkt eigi sér stað í fríkirkjulöndum, t. d. Ameríku, þá er því
aftur að svara, að hér yrði auðvitað eftir skilnaðinn eins og þar
algert gjaldfrelsi fyrir alla, vilji þeir eigi sjálfir bindast fram-
lögum til kirkjumála, og menn gætu takmarkalaust bundist
hverjum trúmálafélagsskap sem vera vildi, sé hann eigi sið-
spillandi og hættulegur. En kröfur ríkisins hér til forstöðu-
mannsins, sem og önnur skilj'rði, bindast eingöngu við fjár-
úthlutunina, fjárskiflinguna, því um ijnrveiting er eigi að ræða
af hálfu ríkisins. En engu slíku er til að dreifa í Ameriku.
Og fyrir þjóðfélagið hefir það óumræðilega mikla þýð-
ingu að trúmála-leiðtogarnir séu mentaðir menn. Það væri
mesti voði ef fólkið yrði að bráð andlegum skottulæknum,
sem kæmust að á undirboði andlegs aumingjaskapar, eða und-
ir áraburði útlendra ofstækis- og hindurvitna-trúarfélaga-. Brá
sira Friðrik Bergmann upp slíkri mynd í fyrirlestri sínum um
„Viðreisnarvon kirkjunnar“ síðastl. sumar á prestastefnunni.
Andlegir safnaðarleiðtogar í trúmálum verða að hafa náð
liáum þekkingarþvoska, engu minni en þeim er krafist er af
prestaefnum i ríkiskirkjum og í sumum greinum enda betur, eigi
það að vera réttmætt að söfnuðir fái styrk af almannafé þjóð-
arinnar til að launa þeim. Um trúarskoðanir yrði alls ekki
spurt. Forstöðumaðurinn verður sérstaklega að vera vel heima
í heilagri ritningu, sem nú er orðin liöfuðfræði svo stórkost-
lega aukin og hætt þennan síðasta mannsaldur. Um leið
verður hann að hafa meiri þekkingu á trúarbragðasögu mann-
kynsins í fortíð og nútíð, en títt mun hafa verið um presta-
efni. Sögu kristinnar kirkju verður hann vel að kunna og
skilja, og þá best það sem næst er landstrúnni lútersku og
landsins eigin sögu. Þá er sálarfræðin eitt höfuðatriði fyrir
prestinn, og er þar úr mikilli vangeymslu liðinna tíma að bæta.
Minti sira Friðrik Bergmann á það í fyrirlestri sínum, sem nú
var nefndur, að sálarfræði trúarinnar væri að verða kenslu-
grein við bestu háskólana erlendu.
Þennan þekkingar og firoskastimpil safnaðaforstöðumanna,
til þess að söfnuðurinn fáj hlut j kirkjufénu sameiginlega, verður