Alþýðublað Hafnarfjarðar - 19.06.1975, Blaðsíða 4

Alþýðublað Hafnarfjarðar - 19.06.1975, Blaðsíða 4
ALÞYÐUBLAÐ HATNARnMRÐAR Útgefandi: Albýðuflokkuirinn i Hafnarfirði Ritstjóri: Finnur Torfi Stefánsson Ritnefnd: Ásthildur Ólafsdóttir Irma Karlsdóttir FORSÍÐULEIDARI (frh. af 1. síðu; Eigum viö ekki a& gera þeim ljóst, að það er skylda þeirra engu síður en konunnar að ala börnin upp, hirða þau og þrífa? Eigum við ekki að krefjast þess af þjóðfélgag- inu að það veiti öllum unglingum kennslu í heim- ilisfræðum, svo af fákunnátta á því sviði verði ekki Þránd'ur í Götu fyrir hamingju þeirra þegar þeir síðar efna til fjölskyldu og heimilislífs? Eigum við—ekki að láta það einhverju skipta, hvað er að gerast í kringum okkur? Ættum við ekki að hressa svolítið upp á þjóðfélagið pkkar og ástunda jafnrétti? Já hvernig væri það?__________________________________ Ný námsgrein í barnaskólum viötal vidKristínu H. Tryggvadóttur Margvíslegar breytingar eiga sér nú stað á því námsefni, er börnin læra í skólunum. , Við báðum Kristxnu H. Tryggvadóttur kennara að svara spurningunni "hvað er samfélagsfræði og hver hennar þáttur væri varðandi mótun þess"? en hún hefur meðal annars samið námsbækur, sem nú er farið að kenna í þessari grein. Við þökkum Kristínu fyrir, hve vel hún varð við þessari bón okkar, þrátt fyrir mikið annríki. Samfélagsfræðin er raunar margar námsgrein ar samþættar í eina. Hér er um að ræða sögu, landafræði, félagsfræði átthagafræði og að hluta náttúrufræði. ¦ Margar gildar röksemd ir liggja fyrir þessari samþættingu eins og t. d. sú, að námið teng- ist betur reynslu barn / baráttu fyrir jafnrétti í 70 ár viötal viö SigrM Erlendsdóttur Flestir innfæddir Hafnfirðingar kannast við Sigriði Erlendsdóttur. Hún var í forystusveit Verkakvenna- félagsins Framtiðarinnar í áratugi og hafði á hendi útbreiðslu Alþýðublaðsins í Hafnarfirði í 40 ár. Sigriður er 82 ára og man þvi timana tvenna. Blaðið snéri sér til Sigríðar og lagði fyrir hana nokkrar spurningar. HVAÐ VARST ÞÚ GÖMUL, ÞEGAR ÞÚ BYRJAÐIR AR VINNA ? Mér er bað mjög minnis- stætt, að mig vantaði tæpan mánuð upp á að vera 10 ára. Þetta var 1902. Ég fékk 10 aura á timann, en hefði eiginlega átt að fá 8 aura þennan fyrsta mánuð, þvi að það var kaupið hjá 9 ára krökkum. Þetta var við þurrkun á saltfiski, en þá var hann auðvitað sólþurrk- aður. HVERNIG VAR VINNUAÐSTABA VERKAKVENNA Á FYRSTU ARATUGUM ALDARINNAR ? Mesta vinna var nú i fiskvaskinu og svo i salt- fiskþurrkuninni. Það var vaskað á fjörukambinum og staðið úti i öllum veðrum. Konurnar sóttu sjó i kðrin niður i fjöruborðið, báru fiskinn frá sér og stöfluðu honum. Það var byrjað að vinna klukkan sex á morgn- ana og oft unnið til klukk- an 7 eða 8 á kvöldin. Litið var nú um sérstaka matar- eða kaffitima. Konurnar höfðu bita með sér og sopa á flöskum, allt var þetta kalt og engir hitabrúsarnir. Svo settist fólk niður, þegar færi gafst og maulaði i sig matinn. Það var stórkostleg fram- för, þegar farið var að vaska inni, að ég tali nú ekki um, þegar upphitun kom i húsin. Annars voru framfarir engar fyrr en verkalýðs- félögin komu.til sögunnar. Það gerðist hér 1907, þegar Hlif var stofnuð, en hún var i fyrstu sameiginlegt félag-verkakvenna og verka- manna, eða þar til Fram- tíðin var stofnuð árið 1925. Ég man vel eftir fyrsta verkfallinu, sem ég tók þátt i skömmu eftir stofnun Hlifar. Það má reyndar mik- ið vera, ef það var ekki fyrsta verkfall verkakvenna á íslandi. Fiskurinn var breiddur að morgni og svo neituðum við að taka hann saman nema kaunið yrði hækkað. Náttúran var okkur hliðholl, þvi að það gerði skúr og ekki varð hjá þvi komist að taka fiskinn sam- an.. Þetta var hitamál i bænum. Það var samið og kaupið hækkað úr tólf og hálfum eyri á klukkustund i 15 aura. ÞAÐ VORU VÍST EKKI MIKIL SUMARFRÍIN ? Nei, slikt var ekkj. nefnt hjá verkafólki, en það var líka atvinnuleysi á veturna. Vinnan byrjaði yfirleitt ekki fyrr en i mars og svo stóð hún fram i október. Svo var engin eða mjög lit- il vinna yfir veturinn. Þá var setið við hann- yrðir, nema ef til vill þegar unnið var við upp- skipun eða útskipun. Það varð að nota bær vinnustund ir sem gáfust. Það var unn- ið af brýnni nauðsyn, þvi að fólkið var fátæktj. vinnan var þroskahdi. HVERNIG VAR MEÐ BÖRN VERKAKVENNANNA ? En Þau sem voru eitthvað stálpuð unnu mörg við fisk- burrkun á sumrin. Annars voru þau á götunni eða eltu móður sina á vinnu- stað. Mér eins og fleirum sárnaði að horfa á börnin hangsa i kring um mæður sinar i vaskhúsunum eða vera i hálfgerðu reiðu- leysi. Af þessum sökum vaknaði sérstakur áhugi fyrir þvi innan verka- kvennafélagsins, að rekið yrði dagheimili hér i bænum. Starfræksla þess hófst 19. mai 1933 í bæjarþingsalnum og var það rekið af verka- kvennafélaginu. Árið 1935 var svo samþykkt, að félag- ið reisti hús yfir dagheim- ilið. Það var tekið i notk- un 1. júli 1935 og éru þvi brátt 40 ár siðan. Þetta var dagheimilið á Hörðuvöllum, en verkakvenna félagið hefur annast rekst- ur þess alla þennan tíma með styrk frá bæjarsjóði og riki. Þetta hús var reyndar stækkað árið 1957. Sigurrós Sveinsdóttir var formaður dagheimilisstjórnar fyrstu sex árin, en svo lenti ég i því allt fram til 1963. HVERNIG VAR AFLAÐ FJÁR TIL BYGGINGARINNAR ? Það var m. a. gert með útiskemmtunum og veitinga- sölu á þeim. Að þessu unnu verkakonurnar i sjálfboða- vinnu. Þessar skemmtanir 'voru t. d. uppi á Hamri og vestur í viðistöðum. Mér er minnisstætt, að við saumuð- um stórt tjald til þess að nota á útj.samkomunum. Það var auðvitað sauraað í sjálf- þoðavinnu. Við konurnar unnum við það'á kvöldin eftir vinnu. Þetta var skemmtileg vinna og sam- heldnin var mikil. anna utan skolans, ef þessar námsgreinar eru ekki skildar að. Vettvagnsferðir. Vettvagnsferðirnar eru þvx stór liður í þessari námsgrein. Við skulum taka dæmi: Bekkurinn fer x vett- vangsferð niður aö höfn Þá er hægt að spurja margs konar spurninga og leita að svörum við þeim. Hvar myndast hafnir ? Til hvers eru hafnir? Hvað er starfað við höfnina ? Gilda þar einhverjar reglur eða lög ? Mega allir gera þar það sem þeir vilja ? Hvers konar líf er í sjónum og í fjörunni ? Hvað er mengun ? Hve.rnig getum við kom- iö í veg fyrir mengun ? Hvaða áhrif hefurveður á líf og störf s.jómanna? Nemendur fái að tjá sig Lögð er mikil' áhersla á, að nemendur fái að tjá sig á sem fjöl breyttastan hátt, skrif lega, munnlega, x teikn ingum, leikritum o. s. frv. Inn x þessa nýju námsgrein má því ef til vill segja að sé flétt uð ein elsta námsgrein in þ. e. ræðumennska, og rökfræði, sem heim- spekingurinn Sókrates kenndi á sínum txma. Frá því þekkta til hins oþekkta. Nemendur gera hér tilgátur út frá gefnum staðreyndum. Þeir reyna að leita orsaka og af- leiðinga og draga álykt anir. Það er ætxð geng- ið út frá því þekkta til hins ðþekkta. Nemendur læra að gera rannsóknir byggöar á vísindalegum grunni, þar sem eðlileg for- vitni þeirra er virki- II...... ¦mr-mi -nii.......m——aw¦ iiwii 1 n uð. Þeir komast ef til vill að raun um það, að spurning x 'samfélags fræði er ekki vel sam- in , ef hún gefur aðeins eitt rétt svar. Mótun námsgreinarinn ar kemur vxða að. Hópur kennara og sér fræðinga hefur starfað að mótun þessarar náms- greinar í 2 - 3 ár. Þeir styðjast við kenn ingar ýmissa þekktra manna eins og Sviss lendingsins Piaget og kennslufræðingsins dr. Hildu Taba, sem starf- aði x Bandaríkjunum, en var fædd í Eyst- landi. Það hefur síðan kom- iö í minn hlut að v skrifa námsbækur og •kennsluleiðbeiningar á grundvelli þessara hugmynda. Nemendur kynnast mðrgu I námsefni fyrir 8 ára börn kynnast nem- endur margs konar störf um hér á landi út frá leikjum barna í þrenns konar umhverfi-, þ. e. sveit, sjávarþorpi og borg. Þau uppgötva hve líf og s.törf fðlks eru háð umhverfinu og að allir sem vinna við framleið slu og þjðnustu eru háðir mörgum öðrum. Ahersla á tillitssemi og jafnrétti. Mikil áhersla er lögð á tillitsemi og jafn- rétti. í markmiðum samfél- agsfræði er reynt frem ur en áður hefur verið .Framhald á bls. H Þessi mynd voru heiðra Alþýöuflokk Jóhanna Egi var tekin fyrir þremur árum, þegar þessar fjórar heiðurskonur ðar fyrir frábær störf,sxn í þágu verkalýðshreyfingarinnar og sins. Þær eru: Sigrx&ur Erlendsdóttir, Soffía Ingvarsdóttir, lsdóttir og Sigurrðs . Sveinsdðttir. Kona í ábyrgöai starfi: Nýr fjármála- stjóri hjá rafveitunni ^Bergþðra María Bergþðrsdðttir hefur verið ráðin fjármálastjðri hjá Rafveitu Hafnar- fjarðar. Bergþðra er borin og barnfædd í Hafnarfirði. Hún mun ljúka prðfi í viðskipta- fræði á þessu vori. Þegar ráðningin var á dagskrá í bæjarstjðrn brá svo undarlega við, að Stefán Jðnsson. forseti bæjarstjðrnar beitti sér fyrir því og fekk þvi framgengt, að umræður um ráðninguna- færu fram á lokuðum fundi. Nú velta menn því fyrir sér, hvort forseti hafi talið málið sérstaklega viðkvæmt af því að kona var.meðal umsækjenda. Við atkvæðagreiðslu hlaut Bergþðra 7 atkvæði en Helgi Númason og Stefán Halldðrsson 2 atkvæði hvor. Alþýðublað Hafnerfjarðar ðskar Bergþðru heilla og giftu í starfi._________________________________

x

Alþýðublað Hafnarfjarðar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublað Hafnarfjarðar
https://timarit.is/publication/411

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.