Eining - 01.11.1968, Qupperneq 7
EINING
7
Dr. Ásmundur Guðmundsson,
fynrv. biskup, áiiræður
Þegar ég hafði lesið afmælisgrein-
arnar í Morgunblaðinu um þenna
sæmdarmann, fór ég að athuga það,
hvort sagt hefði verið eitthvað um hann
í blaðinu Einingu, þegar hann var 70
eða 75 ára, og mér brá, þar var ekkert.
Enga skýringu gat ég á þessu fundið
aðra en þá, að ég hafi ekki treyst mér
til að skrifa um dr. Ásmund Guðmunds-
son, svo sem verðugt væri, en stundum
er tafsamt að sækja slíkt til annarra.
Ekki hefur mér farið fram síðasta ára-
tuginn, en nú afræð ég samt að senda
þessum sæmdar hjónum, Ásmundi
Guðmundssyni og frú hans Steinunni
Magnúsdóttur, innilegustu heillaóskir
mínar og þakkir fyrir mjög mikils
verða vináttu um áratugi.
Einhvern tíma lét íslenzk kona falla
orð á þessa leið: ,,Guð blessi hana móð-
ur mína, sem valdi mér slíkt faðerni."
Gott er að vera af góðu bergi brotinn,
og það er dr. Ásmundur Guðmundsson.
Fæddur í Reykholti 6. október 1888.
Foreldrar: Þóra Ásmundsdóttir prests
í Odda, en hún var systurdóttir þjóð-
kunna skáldsins Gríms Thomsens. Fað-
ir: séra Guðmundur Helgason frá Birt-
ingarholti, en hann og bræður hans, séra
Kjartan í Hruna og séra Magnús Helga-
son, skólastjóri Kennaraskóla íslands,
allir þjóðkunnir ágætismenn.
Eftir glæsilegan námsferil gerðist
séra Ásmundur prestur íslenzkra safn-
aða í Canada, þó aðeins 2 eða 3 ár, og
kom þá aftur heim til Islands. Eftir
stutta prestsþjónustu í Stykkishólmi
var hann svo 9 ár skólastjóri Eiðaskóla
og mun sá skóli lengi hafa búið að þeim
grundvelli, sem þar var lagður. Um
það segir núverandi skólastjóri, Þorkell
St. Ellertsson: „Það er mikils virði fyrir
uppeldis- og menntastofnun að þar
haldi um stjórnvöl sannur maður og
einlægur. Það var því mikil gæfa fyrir
Eiðaskóla, að séra Ásmundur Guð-
mundsson valdist til þess hlutverks að
veita Alþýðuskólanum forustu. Sú saga,
sem hann og samstarfsmenn hans sköp-
uðu á Eiðum fyrir tæpum 40 árum, mót-
aði fjölda einstaklinga og gerði þá að
betri mönnum.“
Næst tók svo við hvert þrepið af
Dr. Ásmundur Guðmundsson og
frú Steinunn Magnúsdóttir.
öðru uppávið. Þegar hinn afburðasnjalli
guðfræðiprófessor Haraldur Níelsson
lét af kennslu í guðfræðideild Háskóla
Islands, tók séra Ásmundur Guðmunds-
son við embætti hans. Námsmenn deild-
arinnar urðu ekki fyrir neinum von-
brigðum. Um þetta segir séra Jón Auð-
uns:
„Það leið ekki á löngu, unz Ásmund-
ur dósent hafði unnið hug okkar svo,
að okkur varð ljóst, hvert happ það var
að hafa fengið hann sem kennara að
guðfræðideildinni. Hann hafði verið af-
burða námsmaður. Hann naut þess og
gerðist fljótlega lærður maður í kennslu-
greinum sínum.“
Næsta stigið uppávið var svo biskups-
stóllinn árið 1954. Hér er svo margt
enn ótalið. Dagsverk dr. Ásmundar Guð-
mundssonar er orðið mikið og gott.
Hann hefur verið afkastamikill rithöf-
undur og fræðimaður, skrifað margar
bækur, verið ritstjóri Kirkj uritsins ár-
um saman, lengi formaður Prestafélags
Islands og verið á margan hátt atkvæða-
maður í þjónustu kirkjunnar. Hann er
heppilega frjálslyndur, víðsýnn, hófsam-
ur og gætinn í meðferð hinna andlegu
mála og því mjög farsæll í öllu starfi,
og ræður þar um ekki minnst góðvild
hans og glöggur skilningur á mannlíf-
inu. Þar hefur farið saman mannkostir,
hæfileikar og lærdómur.
Séra Ásmundur Guðmundsson hefur
ávallt tekið vel og drengilega í streng-
inn með okkur bindindismönnum.
Óstuddur hefur þessi ágæti vinur
okkar margra ekki staðið í umfangs
miklu lífsstarfi. „Góð kona er gjöf frá
drottni,“ segir Heilög ritning. Ég verð
feiminn, þegar mig langar til að segja
um frú Steinunni Magnúsdóttur það,
sem mér býr í brjósti, og því leyfi ég
mér að fara hér með orð séra Jóns Auð-
uns dómprófasts. Þau eru á þessa leið:
„Gæfa Ásmundar biskups hefur verið
margþætt mannheill mikil, mikið barna-
lán og farsæld í starfi. En engin gæfa
hefur gefizt honum meiri en konan hans,
Steinunn Magnúsdóttir frá Gilsbakka.
Um hana er vandi að tala, svo hóg-
væra, hlédræga konu. En það veit ég
allra manna mál, sem til hennar þekkja,
að hún sé fágæt kona, gædd aðals
þokka og glæsileik, bæði að líkamsgerð
og sálargáfum. Hvort sem hún ber ís-
lenzka faldbúninginn á viðhafnardögum
eða íslenzkan heimabúning hversdags-
lega, getur engum dulizt að þar fer kyn-
borin kona.“ — (Mbl. 6. okt. 1968).
Þessi orð prestsins eru falleg, en frú-
in á þau skilið. Ég er séra Jóni Auðuns
þakklátur fyrir að hafa sagt þau, því að
eitthvað svipað hefði ég viljað segja. Oft
hef ég verið gestur á heimili þessara
samvöldu sæmdarhjóna. Þar var jafnan
gott að koma og þaðan fór ég ávallt and-
lega endurnærður.
Nú bið ég þeim og öllum þeirra nán-
ustu allrar Guðs blessunar, þakka fyrir-
myndina og vináttuna. Þau geta nú litið
um öxl og horft yfir mikil og fögur
minningalönd. Og framundan munu þau
horfa augum trúarinnar „á víðáttumik-
ið land og sjá konunginn í ljóma sín-
um.“ Slíku er guðsbörnum heitið.
Pétur Sigurðsson.
g,
„Sjá, ég er með yður alla daga‘‘
Að meistarinn gengur mér við hlíð,
þess minnist ég alla daga,
og þetta veitir mér þrek og frið,
— þess konar kjör að búa við
er yndisleg ævisaga.
P. S.