Morgunblaðið - 26.01.2022, Síða 9

Javier Castillo á Ritz-
Carlton í Kankún er
einn af þessum bar-
þjónum sem bera af.
Ljósmynd/Youssef Diop
útflutningsvöru og fékk gullverðlaun á
heimssýningunni í Vínarborg árið
1873. Í dag er Angostura framleitt í
Trínidad og hvílir mikil leynd yfir upp-
skriftinni en bragðið er rammt og
kryddað, með votti af kanil og negul.
Árið 2007 bættist við Angostura
Orange sem, eins og ráða má af nafn-
inu, gefur drykkjum appels-
ínukeim.
En nú hefur sumsé orðið rösk-
un á framleiðslunni og virðist við
kórónuveiruna að sakast. Að vísu
er enginn skortur á Angostura á
Íslandi né hjá bandarískum vín-
búðum og ekki ósennilegt að
einhver á skrifstofu Angost-
ura Limited hafi einfaldlega
ákveðið að láta verðmætustu
markaðssvæðin njóta for-
gangs. Hefur skorturinn hér í
Mexíkó varað um nokkurt
skeið og man ég hvað ég var
hissa að grípa í tómt í október
eða nóvember þegar ég ætl-
aði að kaupa Angostura hjá
vínbúðinni minni í strand-
bænum Playa del Carmen
þar sem ég hef búið und-
anfarið hálft ár.
Blessunarlega virðist vand-
inn ekki jafnslæmur nú og ár-
ið 2009 þegar varð vart við
Angostura-skort á heimsvísu.
Sumar heimildir segja að
ástæðan fyrir skortinum þá hafi verið
að ekki var til nóg af flöskum, en aðrar
kenndu fjármálakreppunni um.
Heimspressan fjallaði um málið enda
voru barþjónar í öngum sínum: bar-
þjónn án Angostura er jafn illa stadd-
ur og kokkur án salts.
Guardian tók viðtal við einn bar-
þjóninn sem lýsti hlutverki Angostura
vel: „Það sem bitter gerir er að teygja
bragðið í drykknum yfir bragðlauk-
ana.“
Jólalegir tónar
Barþjónninn Javier hefði getað
stytt sér leið og hreinlega keypt
annan bitter, enda Angostura ekki
eina varan á markaðinum og má
t.d. nefna Peychaud‘s, sem fæst
hjá ÁTVR og er með kröftugri
blóma- og anískeim, eða Fee
Brothers sem fæst víða (en
ekki á Íslandi) og leyfir ávaxta-
og sítrustónum að koma fram.
Í staðinn afréð Javier að
spreyta sig á að gera sinn eigin
bitter.
Vitaskuld þarf uppskriftin
að vera leyndarmál en Javier
gat þó ljóstrað því upp að kan-
ill, kardimomma, negull og
stjörnuanís væru í aðal-
hlutverki. Blandan er geymd í
stórri krukku á barborðinu og
þegar lokið er tekið af fyllir
jólalegur ilmur skilningarvitin.
Var Javier svo elskulegur að
fylla á litla flösku fyrir mig til
að taka með heim og skipar hún í dag
heiðurssess í blaðamannsbarnum.
ai@mbl.is
Angostura er
undirstöðuhrá-
efni í mörgum
hanastélum,
en á þrotum í
Mexíkó.
MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 26. JANÚAR 2022 9SJÓNARHÓLL
ÁR
1921-2021
Í Y
KKA
R ÞJÓNUSTU
10%
afsláttur
fyrir 67 ára
og eldri
M
eð því að nýta samvinnuleið hins opinbera og
einkaaðila við uppbyggingu innviða er hægt að
flýta fyrir þjóðhagslega arðbærri fjárfestingu.
Bæði innviðaráðherra og formaður SI lögðu áherslu á
mikilvægi þessa í ávörpum sínum á Útboðsþingi Samtaka
iðnaðarins sem fram fór í síðustu viku. Fjárfesting í inn-
viðum er lykillinn að langtímahagvexti og framleiðnivexti.
Traustir innviðir eru undirstöður framleiðslugetu hag-
kerfisins og auka möguleika fyrirtækja til að skapa verð-
mæti. Styðja má beint við framleiðslugetu hagkerfisins
með fjárfestingu í innviðum.
Sú mikla áhersla á innviði sem birtist í stjórnarsáttmála
og ráðuneytisskipan nýrrar ríkisstjórnar er ánægjuleg.
Nýtt innviðaráðuneyti mun án efa
stuðla að auknum málshraða,
færri flöskuhálsum og sam-
ræmdri stefnu í þessum mikil-
væga málaflokki.
Fjárfesting í innviðum, s.s. í
höfnum, flugvöllum, vegum og
brúm, eykur samkeppnishæfni og
afkastagetu þjóðarbúsins sem
skilar sér m.a. í auknum gjaldeyr-
istekjum. Fjárfesting á þessu
sviði eykur framleiðni, sparar
kostnað, slær á atvinnuleysi og dregur úr sóuðum tíma í
töfum fyrir heimili og fyrirtæki. Aukin framleiðni skilar
sér síðan í lægri vöxtum og enn minna atvinnuleysi.
Til þess að efnislegir innviðir landsins styðji við öfluga
verðmætasköpun fyrirtækja þurfa stjórnvöld að hafa í
huga að fjárfesting í innviðum þarf ávallt að mæta þörfum
atvinnulífs og heimila. Áhersla þarf að vera á fjárfestingu í
innviðum sem skapa mestan þjóðhagslegan ávinning. Við-
haldi á innviðum þarf á hverjum tíma að vera nægjanlega
vel sinnt þannig að ástand þeirra sé gott.
Á Útboðsþingi SI kom fram að áætluð heildarupphæð í
útboðum þeirra 11 opinberu aðila sem tóku þátt nemur
109 mö.kr. sem er 15 mö.kr. lægri upphæð en á árinu 2021.
Í ljósi mikilvægis innviða er þessi samdráttur áhyggjuefni.
Gæta þarf vel að því að ekki myndist viðlíka ástand og á
árunum eftir efnahagsáfallið 2008 þar sem litlum fjár-
munum var varið í viðhald og fjárfestingar í innviðum.
Mikilli skuldasöfnun var velt yfir á næstu kynslóðir og
kom það niður á samkeppnishæfni og verðmætasköpun
hagkerfisins. Við erum enn að takast á við afleiðingarnar.
Vegakerfið er í slæmu ástandi og verkefnin þar mörg í ný-
fjárfestingu og viðhaldi. Orkuskortur kallar einnig á sér-
stakar ráðstafanir, bæði í framleiðslu og flutningskerfi
raforku sem á köflum er úr sér gengið, sem leiðir til óá-
sættanlegrar sóunar verðmæta.
Ríkið hefur á síðustu árum sett aukna fjármuni í inn-
viðauppbyggingu til að mæta uppsafnaðri þörf og sporna
gegn samdrætti í hagkerfinu. Átak stjórnvalda á þessu
sviði fólst í því að setja aukinn kraft í viðhald og nýfjárfest-
ingar eða flýta áður fyrirhuguðum framkvæmdum. Jókst
fjárfesting ríkisins bæði í fjár-
hæðum og sem hlutfall af lands-
framleiðslu. Það er hins vegar
áhyggjuefni að dregið hafi úr
fjárfestingu sveitarfélaga þvert
á yfirlýsingar margra þeirra um
að auka við fjárfestingar á síð-
ustu misserum.
Þó að fjárfesting hins opin-
bera hafi aukist á síðustu árum
eftir að hafa verið mjög lítil í
kjölfar efnahagsáfallsins 2008
þá er fjárfestingarstig hins opinbera enn lágt í sögulegu
ljósi. Aukning í opinberri fjárfestingu á síðustu árum nær
ekki að vinna upp þá miklu fjárfestingar- og viðhaldsþörf
sem þá myndaðist. Mikilvægt er að ekki sé dregið úr fjár-
festingu og viðhaldi í innviðakerfinu á næstunni. Þvert á
móti er ástæða til að bæta í fjárfestingu hins opinbera í
innviðum og tryggja framgang efnahagslega arðbærra
verkefna. Með þeim hætti undirbyggjum við samkeppnis-
hæfni atvinnulífsins og aukin lífsgæði landsmanna litið til
framtíðar.
Í ávarpi innviðaráðherra á Útboðsþingi SI kom fram að
í nokkrum afmörkuðum stærri framkvæmdum væri upp-
bygging innviða fjármögnuð með samvinnuleið hins op-
inbera og einkageirans. Það verður að teljast jákvætt
enda markmiðið að flýta fyrir og stuðla að þjóðhagslega
arðbærri fjárfestingu. Rétt er að hvetja stjórnvöld til dáða
í þessum efnum.
Flýtum fyrir uppbyggingu
innviða með samvinnuleið
EFNAHAGSMÁL
Ingólfur Bender
aðalhagfræðingur Samtaka iðnaðarins
”
Mikilli skuldasöfnun var
velt yfir á næstu kynslóðir
og það kom niður á sam-
keppnishæfni og verð-
mætasköpun hagkerfis-
ins. Við erum enn að
takast á við afleiðingarnar.