Morgunblaðið - 21.05.2022, Side 37

MENNING 37
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 21. MAÍ 2022
» Day 3578, nýtt tón-
leikhúsverk byggt á
tónlist Fabúlu, Mar-
grétar Kristínar Sigurð-
ardóttur, var sýnt í
Gamla bíói í vikunni og
segir í því af Maloru,
fyrrverandi stórstjörnu
sem hvarf af sjónarsvið-
inu á hátindi frægðar
sinnar og hefur nú lokað
sig inni í ímyndunar-
heimi, eins og því er lýst.
Nýtt tónleikhúsverk, Day 3578, byggt á tónlist Fabúlu, var sýnt í Gamla bíói 18. maí
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Innilokun Day 3578, eða Dagur 3578, gerist á þeim degi í lífi stórstjörnunnar Maloru, sem hefur lokað sig af.
Hressar Kolbrún Halldórdóttir og Andrea Jónsdóttir. Gleði Anna Ólafsdóttir og Pálmi Gunnarsson í Gamla bíói.
Í Gamla bíói Jóhanna Möller og Embla Wigum mættu á sýninguna.
Félag íslenskra
listamanna í kvik-
myndum og sviðs-
listum (FÍL) og
íslenska ríkið hafa
undirritað kjara-
samning fyrir
danshöfunda í
Þjóðleikhúsinu.
Þetta er í fyrsta
sinn sem danshöf-
undar eiga aðild að kjarasamningi
við ríkið vegna starfa sinna við Þjóð-
leikhúsið. „Þetta er tímamótasamn-
ingur og ég er bæði þakklát og
ánægð með þennan áfanga,“ segir
Birna Hafstein, formaður FÍL.
Birna Hafstein
Tímamótasamn-
ingur danshöfunda
Fold uppboðshús
boðar til uppboðs
mánudaginn 23.
maí í salarkynnum
uppboðshússins á
Rauðarárstíg 14 í
Reykjavík. Forsýn-
ing með verkunum
verður opnuð í dag
kl. 14 og stendur
fram að uppboðinu.
„Á uppboðinu verð-
ur boðið upp vand-
að úrval íslenskrar
myndlistar og verða 90 verk boðin upp,“ segir í tilkynningu. Meðal höfunda
verka eru Muggur, Kristín Jónsdóttir, Nína Sæmundsson, Nínu Tryggva-
dóttur, Stórval, Ásgrímur Jónsson, Jón Stefánsson, Þorvaldur Skúlason,
Eiríkur Smith, Erró, Alfreð Flóki, Ásmundur Sveinsson og Kjarval.
Bók Verk eftir Jóhannes S. Kjarval sem verður boðið upp.
Forsýning hjá Fold vegna uppboðs
Kór Neskirkju
lýkur vetrar-
starfi sínu með
tvennum vortón-
leikum undir
stjórn Stein-
gríms Þórhalls-
sonar. Þeir fyrri
verða í Skálholts-
kirkju í dag kl.
16 og þeir seinni
í Neskirkju á
þriðjudag kl. 20.
„Á efnisskránni eru fjölbreytt
verk eftir íslensk og erlend tón-
skáld,“ segir í tilkynningu. Öll vel-
komin og enginn aðgangseyrir.
Steingrímur
Þórhallsson
Vortónleikar Kórs
Neskirkju tvisvar
Konur í hópi frumkvöðla á sviði ljósmyndunar
eru í forgrunni á tveimur sýningum sem opn-
aðar verða í Þjóðminjasafni Íslands í dag,
laugardag, kl. 14. „Ljósmyndasýningin Í
skugganum segir sögu fyrstu kvennanna sem
lögðu stund á ljósmyndun í Danmörku, Fær-
eyjum og á Íslandi. Sérsýningin Nicoline Wey-
wadt segir frá fyrsta íslenska kvenljósmynd-
aranum,“ segir í tilkynningu frá safninu. Þar
kemur fram að yfirskrift sýningarinnar, Í
skugganum, vísi til þess að konurnar sem
sköpuðu ljósmyndirnar sinntu verkum sínum í
skugganum, í bókstaflegri merkingu þar sem
þær voru á bak við myndavélina. Yfirskriftin
vísar einnig í það að þessar konur stóðu oftast í
skugga karlkyns starfsbræðra sinna og verk
þeirra voru jafnvel eignuð eiginmönnum
þeirra.
„Á sýningunni fá konur í hópi frumkvöðla í
ljósmyndun í fyrsta sinn að stíga út úr þessum
skugga og taka sér það rými í sögu ljósmynd-
unar sem þær eiga með réttu tilkall til,“ er haft
eftir Hanne Schaumburg Sørensen sýningar-
stjóra í tilkynningunni. Þar kemur fram að
sýningin varpi ljósi á þau sterku áhrif sem
konur í ljósmyndun höfðu á þróun listgreinar-
innar í Danmörku, Færeyjum og á Íslandi.
Þær skrásettu atvinnulíf, frístundir og heim-
ilislíf meðal handverksmanna í Randers og
fiskimanna frá Norður-Jótlandi, frumbyggja
Norður-Ameríku og bænda á Íslandi, en tóku
einnig ljósmyndir úti í náttúrunni og í þétt-
býliskjörnunum í sínu nánasta umhverfi.
Sørensen bendir á að fram til þessa hafi verið
viðtekin skoðun að fyrstu konurnar sem störf-
uðu við ljósmyndun hafi einkum tekið portrett-
myndir í öruggu umhverfi ljósmyndastúdíós-
ins en sú hafi þó alls ekki verið raunin.
Einstæð heimild um Austurland
Í tengslum við sýninguna Í skugganum í
myndasal safnsins er opnuð sérsýning á verk-
um fyrsta íslenska kvenljósmyndarans, Nico-
line Weywadt, á veggnum á 1. hæð Þjóðminja-
safns Íslands. Á sýningunni eru nokkrar
ljósmyndir hennar auk teikningar af
ljósmyndastúdíóinu sem hún lét byggja á
Teigarhorni. Nicoline Weywadt var fyrst
kvenna á Íslandi til að læra ljósmyndun. Hún
myndaði fyrst og fremst fólk en eftir hana eru
einnig útimyndir frá Djúpavogi, Eskifirði og
Seyðisfirði, sem sýna upphaf þéttbýlismynd-
unar á þessum stöðum. „Safn hennar er ein-
stæð heimild um Austfirðinga og Austurland á
seinni hluta 19. aldar. Nicoline giftist aldrei en
tók að sér systurdóttur sína, Hansínu Björns-
dóttur, sem síðar tók líka upp ljósmyndun.
Safn Nicoline Weywadt er varðveitt í Ljós-
myndasafni Íslands á Þjóðminjasafni auk ljós-
myndabúnaðar hennar, s.s. myndavéla,
hnakkajárns og baktjalds sem allt er til sýnis á
grunnsýningu Þjóðminjasafnsins.“
Konur í ljósmyndun úr skugganum
- Sýningarnar Í
skugganum og Nicoline
Weywadt opnaðar í dag
Ljósmynd/Sögusafnið Vendsyssel/Kirstine Lund
Portrett Petra, dóttir Lund, ásamt ónafn-
greindri vinkonu sinni í kringum árið 1900.
Ljósmynd/Þjóðminjasafn Íslands/Johann Holm-Hansen
Frumkvöðull Portrett af Nicoline Weywadt
tekið 1867 af dönskum ferðaljósmyndara.
Aðrir af þrenn-
um Bach-
tónleikum í
Listasafni Sigur-
jóns fara fram á
morgun, sunnu-
dag, kl. 17. Tón-
leikarnir eru
hluti af Bach-
hátíð safnsins í
samstarfi við
RÚV. Á tónleikunum verða fluttar
hljóðritanir Björns Ólafssonar á
fimm fiðlueinleiksverkum eftir J.S.
Bach sem hljóðritaðar voru í
Útvarpshúsinu á Skúlagötu á
árunum 1959-1961.
Björn á Bach-hátíð
í safni Sigurjóns
Björn Ólafsson