Landsmál - sep. 1947, Blaðsíða 5
TÍMARIT UM LANDSMÁL
sýnt ákveðinn og einlægan vilja á því að stinga við fótum
og stöðva verðþensluna. í tíð utanþingsstjórnarinnar
1943—1944 hindraði þingið vitandi vits allar tilraunir
stjórnarinnar til stöðvunar dýrtíðarinnar. Nú er flestum
að verða ljóst, að hér væri nú á annan veg umhorfs, ef
þróun verðbólgunnar hefði verið stöðvuð um haustið 1944,
eins og ríkisstjórnin vildi og gerði að fráfarar-atriði. En
þá var skriðunni fyrst fyrir alvöru komið af stað með
mikilli aukningu skatta og stórhækkuðum útgjöldum ríkis-
sjóðs, en verðbólgan var látin að mestu afskiptalaus.
Hinn óhemjulegi fjáraustur þingsins í fjárlögunum og
skefjalausar ríkisábyrgðir á undanfarandi þingum, hafa
gert dýrtíðina lítt viðráðanlega. Þegar miklir skattar eru
lagðir á borgarana og öllu því fé er jafnóðum veitt út til
þjóðarinnar eftir öllum þeim leiðum, sem löggjafanum
hugkvæmist, þá getur ekki hjá því farið að slíkt valdi
vaxandi verðbólgu, vaxandi eyðslu og vaxandi eftirspurn
um innfluttar vörur. Sömu áhrif hefur það fé, sem í stór-
um stíl er tekið til láns með ábyrgð ríkisins. Þetta eru
þeir eldar, sem mest hafa kynt undir kötlum verðþensl-
unnar undanfarið, svo að ekki verður lengur við ráðið.
Það er raunalegt að þurfa að segja það, að þingið, sem
á að vera forsjá þjóðarinnar, hefur brugðizt henni, þegar
mest þurfti góðrar forustu á erfiðum tímum. Það hefur
skort raunsæi og manndóm til að gera þá skyldu sína,
að forða þjóðinni frá þeim sársauka og erfiðleikum, sem
óviðráðanleg verðbólga hefur ætíð í för með sér. Ef
þingið hefur skort glöggskyggni til að sjá hvert stefndi,
þá hefur það nokkuð sér til afsökunar, en slíkt gefur þá
varla þjóðinni fyrirheit um að þinginu auðnist að snúast
karlmannlega og viturlega við kreppunni, sem nú siglir í
kjölfar eyðslunnar.
Þingið ber höfuðsök á því hvernig nú er komið fjár-
málum og atvinnurekstri landsmanna. Það hefur ekki
aðeins skotið sér undan því að gera nokkrar jákvæðar
aðgerðir gegn dýrtíðinni, heldur hefur það beinlínis stór-
5