Lísing - 01.12.1898, Síða 9
amar á laiidi siuu fá verðlaun finr, þar eð hanc barf ekki að
rv, . "'vv*' i ii j gomngxrrggicr* anuam
gjalda meira en hmn lati nagranm hana., . _
Þá eru og tvö lönd önnur jafngóð, en á öðru eru biggingár
. lélegar og umbsetur fáar, en á hinu eru góðar biggingar og
miklar umbætur. Af báðum þessum lönduin mundi skatíurinn
verða jafn. . ; ; • ._v 2
Af jþessu er nú liægt að sjá að skfttur Jþessí mundi hvetja
menn til að rækta lönd. En það þíddi það, áð þá irði. vimia
meiri, svo að verkamenn hefðu tækifæri til að bjargá sér Qg sfn-
, um. En liggi landjð óræktað eru verkameimirnir vihmilausir.
Éinskatturinn mundi gjöra mönnum erfitt firir með að láta
landið liggja óræktað og mundi því verða banasár .einokunar
-þeirra manna ^em ,halda stórum flákum af Íandi til að þránga
á þeimoggræða. .
r;. Það væri ómögulegt að svíkjast um að borga eihskattmn
jeins og svo marga; skatta þessara tíma. Svik og meinsæri og
undandráttur væri gagnslaus af þeirri eipföláu ástijíðú acf <5-
mögulegt væri að fela landið. Menn gætu losast við 'heila ÍiéT-
skara af tollþjónflm og skattheimtumönum og irði því inn-
heimta skattanna margfalt kostnaðarminni.
Ef að skaftur or lagður á húsin, veröa þau færri og verri.
Ef að skattar og tollar eru lagðir á verslunina verður hún minni
og verri. Ef að skattur er lagður á fé það er menn spara og
draga saman verður minna sparað, en þó jað skattur sg lagður á
landíð, þá getur það ekki minkað.
En hvernig á að koma einskattinum ᥠ, . ..... ;;
Tveir eru vegjr til þess. Hinn flrri er sá; að sveitarstjóriijr
og stjórnir í borgum, bæjum og þorpum taki kann upp,— hinn
annar er sá að filkja- eða ríkisstjónirnar skipi hann með lögum.
Menn geta einnig innleitt lunm smátt og smátt og þannig lært
af reinslunni hver áhrif hann hefur.
Betra mun í firstu að láta sveitirnar. ,og borgarst,jórnírnar
reina hann. Er því að halda og filgja því.fram að bprgir, liæjir
og sveitir fái með lögum leifi til að skjóta .|)yí til atkvæða og úr-
: slita skattgreiðanda, hvort þeir vilji skattipn hafa. Mundi þetta
gjöra framfaragjömum bigðum mögulegt að.leggja á skattinn,
en aðrar sveitjr gætu setið hjá og horft á hyernig hann gæíist.
ííu' En éigi smátt og smátt að koma ho^uip á, M .f? .fcpst.að
meta áðeins til; hájifvirðis biggingar og ujnþgetur, á lQiidumt en
; méta laudið Éullú cyerði. Svo má mað . hv^rjú lækka virð-