Alþýðublaðið - 18.02.1939, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 18.02.1939, Blaðsíða 1
FÉLAGIÐ BERKLAVÖRN í Reykjavík heldnr framhaldsstofnfund í Kaup.ingssalnum 19. febr. kl. 2. — Ræðumenn verða meðal annara: Ófeig- ur Ófeigsson læknir og Jónas Þorbergsson útvarps- stjóri. — Fj'lmennið. Undirbúningsnefndin. RÍTSTJÓRI: F. R. VALDEMARSSON ÚTGEFANDI: ALÞÝÐUFLOKKURINN XX. ÁRGANGUR LAUGARDAG 18. FEBR. 1939 40. TÓLUBLAÐ Sunnudagiiin 10 — 10 Nilverkasýning i larkaðsskálanum. Eylands. Kjarval. Haf narfjarðadeilan hef - ur enis ekkl werið leyst. -------------? ------------ Samvlnna SJftltstæðlsmanna og kommúnlsta kemnr enn betnr i llós Verkamennirnir I Hafnarfirði biða og ern einhuga og samtaka um andsíoðu gegn ofbeldinu. CAMKVÆMT tilmælum ^ ríkisstjórnarinnar var ekki hafin vinna við upp- skipun úr togaranum Júní í Hafnarfirði í gær. Togarinn er fullur af upsa. Kolaskip kom til bæjarútgerðarinnar í gærdag og var ekki heldur unnið við það. Félagar úr Verkámanna- félagi Hafnarfjarðar voru tilbúnir til að hefja vinnu við bæði þessi skip hvenær sem kallað hefði verið, en stjórn bæjarútgerðarinnar vildi, samkvæmt þessum til- mælum forsætisráðherra. Ósvífin árás á kennara Menta- skólans. IGÆR um kl. 1 gerðist sá fáheyrði atburður hér í bænum, að Garðar Þorsteins- son hæstaréttarmálaflutnings- maður réðst inn í kennarastofu Menntaskólans og helti sér yfir einn kennarann, Steingrím Páls- son íslenzkukennara, með fá- dæma svívirðingum og hótun- um um atvinnumissi og ofsókn- ir, þegar Garðar væri kominn til valda í landinu. Ástæðiain van isrút, að í sfcriílegu profi fyrir nofckriu Siíða|n, hafði sonur ínefnd's Gapðars hiaft í frajmimi prófsvik og fengið fyrir þaið vieriðsMdaiðia áimiminingu frá kenmairanu'm, Stetogríimi Pálisisyni. .Miun pltiurinn hajEa skýrt föð- luir sínuim frá pesslu, og í stajð piess afð áimininia drengiinn, sinieri Gaœðar reiði sinini giegn kieninar- ainuim og paiut mpp í Menitasfcóila. Voriu ílestir kenwairair1 sfcólans^ stiaiddir á kennaraístofunni, þieg&ir Gairðiar koim inn. óð hawn pegair a/ð Steingrími, steitti fraimiain i haimn hnefainin og viiðhiafði m. a. þessi ókvæðisoro: „Þér enuð ó'uppdnegin koimm- únistiaibuilla ag ofsiækið drenginin, af þvi aft fa'ðir hainis er Sjálf'- stiaeðiisimiaiður." „Þér eruo óþokki og ó&v'ifiinin dóini". „Ég islkail sjá svo lum, H|5 pér fáii'ð bráðiuim að kenmai á því eftiirminimliega, beiint eðiai óheinit." Grieip þá einn kenniarianina fram í, en Garðar snéri sér þá aio öil- um ' kennuriunuim' og hrópa'ðii: „Þið eriuð fcommúnistaiskríill og ónienteðir domar." Það miun ¦óþarfi áð ¦ takia það fratm, ao Steingrfimiuir Pálsson er alls ekki komimúnisti og afarviel láitinn sem fcenpari. ekki láta byrja á vinnunni. Kommúnistar héðan úr Reykjavík söfnuðust til Hafn- arfjarðar í gær, þegar þeir gerðu ráð fyrir að vinnan ætti að hef jast, og dvöldu þeir fram- undir kvöld þar syðra. Gengu þeir við og við að uppskipunar- krana á bryggjunni og steig þar að jafnaði í stólinn Helgi Sig- urðsson formaður Hlífar og flutti æsingaræður. Var nokk- uð klappað og æpt fyrir honum af nokkrum hafnfirzkum sjálf- stæðismönnum og reykvískum kommúnistum. Annars flæktust reykvísku kommúnistarnir um göturnar í Hafnarfirði sér til afþreyingar í aðgerðaleysinu. Fundahöld í gær. Bæði Dagsbrún og Hlíf boð- uðu til funda í gær. Var Dags- brúnarfundurinn haldinn í Nýja Bíó kl. 6 og mættu þar tiltölulega fáir menn. Helztu sprautur kommúnista æstu upp liöið og skoruðu á menn að mæta kl. 6% í morgun í skrif- stofum kommúnista í Hafnar- stræti og láta skrá sig þar í slagsmálaliðj sem senda skyldi til Hafnarfjarðar ef vinna yrði hafin þar. Gerðar voru tilraunir til að safna þessum undirskrift- um á fundinum, en gengu frem- ur illa. Alþýðuflokksmenn voru fáir mættir, en Þórður Gíslason og Sigurbjörn Maríusson tóku til máls og andmæltu tillögum kommúnista, en báru í þess stað fram tillögu um að Dagsbrún skifti sér af atvinnukúguninni, sem fram fer hér í Reykjavík, og var sú tillaga drepin með því að vísa henni til stjórnarinnar- í morgun munu undirskriftirn- ar ekki hafa gengið betur, þvi að þegar verkamenn komu í Verkamannaskýlið var lagt fast að þeim að ganga í slagsmála- liðið, en þeir neituðu hver af öðrum. Fundurinn í Hlíf var einnig fámennur, mættu þar um 120 manns og af þeim verulegur hluti reykvískir kpmmúnistar. Virðist af Morgunbíaðinu að sá fundur hafi verið haldinn til að gera tilraun til að gera upp- hlaup kommúnista og íhaldsins löglegt samkvæmt vinnulög- gjöfinni. Er nokkuð seint til þess stofnað, þar sem tveir sól- arKringar voru þá liðnir frá því að þessi klíka lagði atvinnu- reksturinn í bann, og það er hinn mesti misskilningur, að hægt sé eftir á að löggilda brot á vinnulöggjöfinni með allsherj aratkvæðagreiðslu- Það, sem í því tilliti hefir gerst, er að kommúnistar og sjálfstæðis- menn í sameiningu hafa þver- brotið öll ákvæði vinnulöggjaf- arinnar, sem um þessi atriði fjalla. Auk þess er hér um að ræða uppreisnar- tilraun í þjóðfélaginu, — sem kommúnistar og Sjálfstæð- ismenn standa að. Verknað, sem ekki heyrir undir neina löggjöf Gerfiaíkvæða- reiðslan í Hllf. IDAG fer fram atkvæða greiðsla í Hlíf undir því yfirskini, að deilu þeirri, sem nú er í Hafnar- firði, verði komið undir á- kvæði vinnulöggjafarinn- ar. Þjóðviljinn hvetur þá menn, sem hafa sagt sig úr Hlíf, til að taka þátt í þess- ari atkvæðagreiðslu. En það hafa þeir ákveðið að gera ekki. Þeir hafa engar skyldur við Hlíf og njóta þar engra réttinda- Þeir munu fylkja sér um sitt eigið félag, Verkamanna- félag Hafnarfjarðar, og á- kvarðanir þes«. : j? aðra en hegningarlögin. Það er ékki deilt um kaup og kjör í þessari deilu. Verkamannafélag Hafnarfjarðar starfar á full- komlega löglegum grundvelli og hefir gert samninga við fjögur stór atvinnufyrirtæki í Hafnarfirði. Að tvö verkalýðsfélög séu starfandi á sama stað, er al- gengt hér á landi- Má þar t. d. benda á Akureyri, þar sem tvö verkamannafélög hafa starfað um mörg ár, án þess að til slíks ofbeldis væri stofnað, sem hér er um að ræða, sama var á Siglufirði um skeið. Tilraunir ríkisstjórnarinnar. Ríkisstjórnin var í allan gær- dag að athuga þessi mál og leit- ast við að leiða þau far- sællega til lykta. Blaðinu er ekki kunnugt um árangur þeirra tilrauna, en þeim mun haldið áfram enn í dag. Á með- an verður ekki hafist handa um vinnu í Hafnarfirði. Væntan- lega verður ríkisstjórninni það fullljóst af undirtektum verka- manna í Hafnarfirði, að þeir vænta þess að þeir eigi þess styrks að vænta frá ríkisvald- inu, að þeir fái að vinna í friði fyrir aðkomnum ofbeldismönn- um. Þeir hafa í öllu sýnt, að þeir vilja viröa lög og rétt í landinu og stofna ekki til neins þess, sem röskun veldur. En verði á þá ráðist og þeir neyddir til að verja hendur sín- ar, munu þeir taka á móti, eins og máttur þeirra leyfir, og sam- tök þau, sem þeir eru meðlimir í veita þeim þann styrk, er þau megna. Það má með nokkrum rétti segja, að alþýðusamtökin hafi fyr meir beitt hörðum tökum í vinnudeilum og þá ef til vill stundum gengið lengra en góðu hófi gegndi. En þá var engin vinnulöggjöf til hér í landinu, engar viðteknar né viðurkend- ar reglur í þessum málum. Nú er öðru máli að gegna, og nú sýnir það sig, að það eru ekki Alþýðuflokksmenn, sem brjóta þá löggjöf, heldur Sjálfstæðis- menn, sem allra manna harðast hafa heimtað slíka löggjöf. Nú ¦ ¦ '. '.":..¦:'.¦. ¦/ -^%m^01:M0<^. ' :''¦¦¦ W:'-":'¦-'¦¦ W:ÍVv":'íy.?r^^ '^^< v .¦:' fíWWt s^Rí Wm ' ¦ : '" '' - ^^^HHj :: *,:iiHill :i-í>:i;'"" • ...:¦-.' ''fl'W!' Matvælaúthlutun á götu í Barcelona eftir hertöku borgarinnar. Fólkið réttir fram hend- urnar eftir einhverju til þess að stilla sultinn eftir að her Francos hafði haldið borginni í hungurkví vikum saman. tiiboð í Azana býðst til að leggja niður vðld. Frá fréttaritara Alþýðublaðsins, KHÖFN. í morgun. t O TERKUR orðrómur gengur um það, að franska stjórn- ^ in sé nú, eftir samkomulagi við brezku stjórnina, að reyna að fá Franco til þess að leggja fram friðartilboð, sem fari svo nærri þeim friðarskilyrðum, sem Dr. Negrin hefir sett fram, að hann geti gengið að því. Talið er, að franska stjórnin leggi aðaláherzlu á það, að friðartilboðið hafi inni að halda loforð um að fylgismenn lýðveldisstjórnarinnar verði ekki látnir sæta neinum hefnd- um og fulla tryggingu fyrir því, að Spánn verði framvegis með öllu óháður erlendum ríkjum. Það er fyrst og fremst þetta, sem talið er búa á bak við hina nýju sendiför franska senatsfulltrúans, Berard, til Burgos á Spáni, en hann fór af stað þangað frá París í gærkveldi, Það er talið fullvíst að ftalía og Þýzkaland geri alt, sem þau geta til þess að afstýra því, að samkomulag náist milli Frakka og Breta annars vegar og Franco hins vegar um slíkt friðartiiboð. Samtímis þessum nýju frið- arumleitunum Frakká og Breta á Spáni, hefir forseti spánska lýðveldisins, Azana, sem enn er eru það þeir. sem taka hön'dum saman við kommúnistana til þess að brjóta vinnulöggjöfina, Afstaða Sjálfstæðismanna. Sj álístæðismenn í ara ekki dult með það í blöðum sínum hvoru megin þeir standa i þess- ari deilu- Þeir eru í einu og öllu með kommúnistunum. Þó er það vitað, að fjöldi manna innan Sjálfstæðisflokksins og það meðal helztu forvígismanna hans hafa hina megnustu óbéit á því að völd og styrkur kom- múnistanna séu aukin. Sjálf- stæðisflokkurinn verður að gera það- upp við sig, hvort hann ætl- ar að styðja yfirlýstan ofbeldis- flokk tií frekari skemdarverka í þjóðfélaginu eða ekki. Sá stuðningur, sem hann hefir hingað til veitt kommúnistum, hefir eingöngu orðið til að magna þá og stofna friðnum í landinu í hættu. Það trúa því fáir, að Sjálf- stæðisflokkurinn, sem heild, gerist meðsekur ofbeldisflokkn- um í uppreisn hans gegn lög- um og friði í landinu. í París og hefir neitað því að snúa aftur til Spánar fyrst um sinn, gefið út ávarp til spönsku þjóðarinnar, þar Jsem hann býst til þess að leggja niður völd til þess að greiða fyrir því að friður komist á í Iandinu, og hvetur til þess að hefja samn- inga um vopnahlé og frið hið allra fyrsta til þess að rétta við einingu þjóðarinnar. ST. VÍKINGUR NR. 104. Fundur- inn n .k. .mániudagskvöilid 20. febr. hiefst ki, 8 e. h. í minni sal GooddtiemplarahiúSiSÍnB injéö inntöku nýrrai félaga. AÖ funidi loknum kl .9. hefst bollufagn- afttr meo kaffidrykkju og bollto áti. Undir boröum faira fram: ræBiur, upplestur, 10 miamna kórsöngur og sjónleikurinn — Hinrik og Pemiella — leikend- lur hr. Haraldur Björnsson og 'frnl Annai Guöimundsdóttir. Að- göngumiBar sieldir frá kl. 4 e. h. á imámuidalg í Goodtieimpla'ra- hásinu. Minnist þesis aft allur agóoi af kvöíldiniu nenimur til styrktairsjóðs stnkunmar. Félag- «f o? aðii: te.np'a ja* fjöisækiJ. Æ. t. 1 IM. NSe'turlæknir er Karl S. Jóns- son, Sóleyjargö'tiu 13, sfeni 3925. Næturvörður er í Laiugavegs- og Ingólfsapóiteki. ÚTVARPIÐ: 20,15 Leikrit: „Svörtiu augun", eftir Andrés Þormar (Þóra Borg, Ingibjörg Stein'sdó'ttir). 20,55 Hijóimplötiur: Lög leikin á fiðlu. 21,10 Karlakórinn „Geysir" áAk- lureyri syngur frá Akureyri. 21,45 Danzlög. 22,00 Fréttaágrip. 24,00 Dagskrárlok. Á MORGUN. Helgidagslæknir er Halldór Stefánsson, Rániargötu 12, síimi 2234. Næturvö'rSiui er í Reykjiatvikur- og Iðiuniniarapóteki. 18,30 Barnatíimi (Bariniakórinn ,Sö'l skinsdieilldiin"). 19,10 Veð!urfnegn> ir. 19,20 Hljóniplötur: Klaissíiskir dainzar. 1940 Auglýsiingar 19,50 Fréttir. 20,15 Erindi: Suðurgainga Tómasar Sæmunidsisoinar, II. (hr. Jón biskup Hölgason). 20,40 H'Ijómplötur: Einileikslög. 21,00 Gerið bolludaginn að alisherjar bolludegi. Hinn árlegi bolludagur er á mánudaginn. Þennan dag hafa Reykvíkingar é.tið geysiósköp af bollum, krembollum, sveskju bollum, rúsínubollum, rjóma- bollum og öðrum slíkum. En nú vill hin ágæta niðursuðuverk- smiðja SÍF gera þennan dag að enn víðtækari bolludegi. Hún vill að menn reyni hinar nýju fiskibollur sínar og hefir af því tilefni gefið út bækling með uppskriftum að 22 bolluréttum. Þenna bækling geta húsmæður fengið ókeypis í búðum, og er hann hinn merkilegasti.

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.