Þjóðólfur - 30.05.1863, Blaðsíða 7

Þjóðólfur - 30.05.1863, Blaðsíða 7
123 dómsgj'irfeirnar afe re.ttu lagi kostufen efer af 13 rd. 12 sk. — áfernefndHni 84 sk. fi'ádregntim, getr hirm stefndi herabsdí'im.'iri eigi dæmzt eptir NL. 1—8 — 9, o» ber hanu því afe frýkcniia íjrir þessari kröfu áfryendanna". „Hvafe þá kriifu hins stcfnda loks snertir, afe fyrtefe um- mæli uni undirdóinararin í sóknarslí.jali málsfærslumanns á- i'rýanda hir vife rfttinn, voifei darmd daufe oj marklaus, fær rettrinn eigi sfcfe, afe næg iÍ6tæfea se tíl afe taka þessa kröfu til greina eptir því som orfein liggja. Eptir iillum málavnxtum viií)ist málskostnafer fyrir báfcum rétíum eigi afe f'alia nifer". Dómsuiferlagife er áfer augl>'6t í þ. árs Jdófeólfl bls. 103. — Fiskiveiðar Frakka víðsvcgar við ís- land og á íslandi vorið 1863. I. Ef að húsfaðir blomlegs og efnaðs heimilis, er öll stjórn þess og forsjá er undir komin, hefir orðið að láta fyrir berast í framanda landi eðr fjarla)gu héraði árum saman, eða hafi hann legið árum saman í serstaklegri kröm, þó það væri þjánínga- laust, örfjara og sinnulaus, svo að hann gæli engi afskipti haft né neitt verulegt lagt til um stjórn heimilisins, ekki látið því í te neina forsjá eða fyrirhyggju, sakir fjarlægðar eða sinnuleysis, ne börnum sínum ne lijúurh, og engri verndun beitt né viðhald sýnt bústoiui heimilisins, eignum eðr réllindum jarðaririnar, —- ef að heimilið væri lálið svona forstöðulaust árum saman, eins og höfuðlaus her, en þarfir og kröfur helztu hjúannaaukast, sem öllu þykjaststjórna, öllu halda í horíinu, vera viöhald og stoð búsins, en láta sig þó í rauninni engu skipta neitt það sem fer aflaga, og hugsa varla um annað en að hafa bezta kost og allar við- gjörðir og margfalt kaup, — því þessir angnaþén- arar þykjast halda heimilinu við og láta sem það sé á höfðinu ef þeirra forsjár nyti ekki við, þó að þeir líði ágengum nágrönnum allskonar yfirgáng á tún og engi og haga og hlynnindi lieimilisins, og að skýlausum rétti þess sé hallað á ýmsan veg af öðrum, en þyggja lof og skjallfyrir »góðmensku« sína og »friðsemi", og þartil heiðrsgjaíir og heim- boð af yfirgángsmönnunum, en efni, bústofn og öll formegun heimilisins gengr svo smámsaman til þurðar og eins hlynnindi og réttindi jarðarinnar s3álfrar, sakir ásælni og yfirgángs öflugra og ó- h'utvandra nágranna og annara, er sita sig ekki ur færi að hramsa hér það sem engi ver, — þcg- ar svona hefir gengið um hríð og þcgar þá hinn jjærverandi húsfaðir kemr heim úr fjarlægu landi ölltim óvart, eða hinn lángkramdi sinnulausi hús- faðir virðist allt i einu fara að ná aptr rænu sinni og ráðdeild, og fer að skipa fyrir um stjórn heim- ilisins, og að verjast og hrinda af sér yfirgángin- um, hver getr þá útmálað hugfró þá og fögnuð, sem kona hans og börn og aðrir nákomnir verða gagnteknir af, er þeir þykjast mega fulltreysta því, að luisbónd'inn sjálfr sé nú heim kominn til að taka við heimilisstjórninni, eða ætli nú að ná aptr bæði vilja, ráðdcild og þreki til þess að viðreisa heimilishag sinn og fullan rétt, hrintla af sér og verjast gripdeildunl og rettlausri frekju yfirgángs- mannanna, og vísa augnaþjónunum á bug. Varð nú ekki álíka fögnuðr flestra vor íslend- ínga, einsog barna og náúnga þessleiðis húsföð- urs, er vér lásum auglýsingu stiptaintmannsins yfir íslandi í þ. árs þjóðólfi bls. 104, 29. f. mán.? þar sem friðr og full verndun varboðuð fiskirétti vor- um og öllum íiskimiðum fyrir þessum almenna og þúnga yfirgángi útlendra fiskimanna, og er í aug- lysíngunni farið um það þessum orðum: „Herskipio (danska) S t. Thomas, undir stjórn kapi- tainlientenants Albecks á ab fara híngafe soinustu dagana í Marzmitnufei, og stafenæmast lier vife iand fr'am eptir sumr- inn, til afe vo r n d a í i ski veife ar vorar, og tii afe haldauppigóferi regln mefeal útlendra fiski- inannn, er híngafe sækja". f>egar þessi friðarboðskapr var skráðr, 24. f. mán. og auglýstr 5 dðgum síðar, þá var hinn fyrirheitni verndari fiskirettinda vorra að vísu ókominn, og þó ekki nema x/a mánuðr til lokanna, en frakkneskar flskiduggur þá búnar að liggja hérum þrjár vik- ur og lengr víðsvegar inn á innstu grunnmiðum, eins og þegjandi voltrinn sannar, er 3 þeirra sigldu sig í strandrek upp á innsker og inntánga fram af bygðinni. Verið getr, að stjórn konúngs vors hafi ekki fengið vitneskju um það, eða þá ekki fyren í ó- tíma, að hinir frakknesku fiskimenn lögðu nú í ár 11 dögum fyr af stað híngað, heldren verið heíir um mörg undanfarin ár; þeir hafa að undanförnu ehhi mátt leggja af stað hingað, heiman frá sér, fyr en 1. dag Aprílis, en nú í ár var þeim leyft að leysa úr höfnum 20. 31arz; þessvegna komu þeir híngað nú og náðu að taka stöðvar á fiski- miðurn vorum 11 d'úgum fyr, vetrarvertíðarinnar, heldrcn vant hefir verið að undanförnu. Engi fæst heldr um það, þó að þessi verndarerindsreki \or frá dönsku stjórninni kæmi híngað margfalt seinna heldren við mátti búast og nauðsynlegt var, ef koma hans skyldi verða að nokkru verulegu liði, því margt getr einalt heilan hiudrað; þóað það sé að vísu eptirtektavert, að óvalin kaupmanna- skip náðu híngað einmitt um sama leytið, á tæp- um 3 vikum frá Khöfn, en herskip þetta var fullur 5 vikur á leiðinni þaðan, híngað til íívíkr, l.þ.m.

x

Þjóðólfur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðólfur
https://timarit.is/publication/72

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.