Heimskringla - 07.03.1934, Blaðsíða 7

Heimskringla - 07.03.1934, Blaðsíða 7
WINNIPEG, 7. MAB.Z 1934. H El MSKRINCLA 7. SlÐA. UPPREISNIN Á "BOUNTY" og NÝLENDAN Á PITCAIRN Frh. frá 3. hls. nú kom það greinilega í ljós, að sú skifting hafði ekki verið heppileg. Fjölskyldurnar fjölg- uðu ekki allar jafnt, svo sumar fjölskyldurnar höfðu nú orðið hlutfallslega miklu meira land, miðað við fólksfjölda og þörf, svo margt af fólkinu var nú orðið sama sem landlaust. Ný- öflur þrífast þar mæta vel, og yfirleitt allflestar tegundir á- vaxta sem ræktaðir eru í Ev- rópu. Kaffi og tóbak þrífast þar og sæmilega. Skógar eru lýst fyrir þeim miklu betri en hún var, sem varð þess vald- andi að fólkið varð fyrir mikl- um vonbrigðum. Nobbs reyndi alt hvað hann ENDURMINNINGAR. Eftir F. Gu5munds»on. Framh. ec£ Nafnspjöld ^___| ekki miklir, en nóg til nauðsyn- gat að gera fólkið rólegt, hann legra bygginga og eldiviðar. — sýndi því fram á að það væri Auk þessa eru á eyjunni 6000 ógerningur að hugsa til þess að sauðfjár og 1000 nautgripir." flytja til Pitcairn aftur, en Þetta eru aðal púntarnir íhvatti það til þess að laga sig skýrslu nefndarinnar og þar eð a« landsháttum í þessu nýja nefndin gat ekki fundið, neitt í-eimkynni þeirra. Brátt kom í sem þeir héldu væri betur við l.rs að vatnsbirgðirnar voru hæfi Pitcairn-manna, lögðu ekki eins miklar og þeim hafði lendumennirnir sáu nú, að betra þejr tjj ag nýlendufólkið á Pit- verið sagt, svo fyrsta sumarið hefði verið að engin skifting cairn yrðj fiutt tu- Norfolk. — sem þeir voru þar, horfði til hefði verið gerð á landinu, en^^ stjórnin féllst á þessar tórar vandræða; þeir söknuðu allir notið þess sameiginlega sér tillögur nefndarinnar og fól margra af ávaxta trjánum frá til lífsframfærslu. j landstjóranum á Nýja Suður- Pitcairn og sérstaklega kókós- Nýlendumenn sendu brezku Wales, Sir William Dennison á piima trjáanna. Jarðvegurinn stjórninni þakklæti fyrir þá um- hendur framkvæmd í þessu var fremur ófrjór, svo erfitt var hyggju er hún bæri fyrir vel- máll. Moresby aðmíráll, var að rækta aldini, og ýmsa* teg- líðan þeirra og kváðust mundu sendur til Pitcairn til þess að undir ávaxta sem þeir voru geta sent endilegt svar viðvíkj- vita hvort nýlendumenn vildu vanir að rækta á Pitcairn. Svo andi flutningi úr eyjunni, með flytja til Norfolk, og búa þá gengu oft langvarandi þurkar, næsta skipi er þangað kæmi. undir að yfirgefa eyjuna sína. svo allur gróður skrælnaði og Þetta spursmál, hvort þyrfti Þegar hann kom aftur til Nvia uppskera eyðilagðist, pöddur og' að flytja nýlendu fólkið burtu af Sjálands, kvað hann fólkið vilj- allra handa skorkvikindi, gerðu eyjunni, lagðist í þagnargildi ugt til að flytja til hinna fyrir- Gg mikinn skaða; og ofan á alt um no'kkur ár, svo því varlhuguðu heimkynna sinna. Var þetta var loftslagið miklu kald- ekki hreyft; enda fólkið svo i því næst sent skipið "Juno", ara en þeir höfðu átt að venjast undir stjó'rn freemantels, flota svo nauðsynlegt var að hafa foringja til Pitcairn, í pvtf augna- bitunar ofna í húsum að vetrin- miði að flytja nýlendufólkið til „m; en slíkt hafði nýlendufólk- Norfolk. En þegar að því kom jð e^[ þ6kt áður. Auk lands- að yfirgefa eyjuna, þá bilaði hið afUrða höfðu þeir dálítinn styrk eldra fólkið kjarkinn ,til að slíta af hvalaveiði, sem þó bráðlega sig frá þeim stöðvum, sem það minkaði, sökum þess að hval- var svo nátengt, og bundið þús- jrnjr voru eitjr og drepnir af und böndum, reyslu og sögu- fjölda hvalfangara skipa frá- legra endurminninga. Yifrmenn- ýmsum löndum. Karlmennirnir irnir á skipinu gerðu alt til að voru bæði duglegir og áræðnir, fá það til að fara, og bentu því þeir fengu sér skip og sigldu til á, að ef þeir höfnuðu þessu til- Nýja Sjálands og seldu þar af- boði sjórnarinnar, gæti svo far- urðir eyjarinnar sem þeir máttu ið að erfitt yrði að útvega~þeim missa, sem var mestmegnis: viðunandi dvalarstað síðar. — appelsínur, sítrónur og ostar. Þeir sýndu og fram á að eyjan Kvenfólkið sýndist að ýmsu hpirra væri of lítil til að fram-'ieyti miður gefið en karlmenn- fleyta því fólki, sem á henni irnu- og þannig svipa meir til 5 skoða eyj-Kæri, og þessvegna ómögulegt, formæðra sinna á Tahiti, en una, í þeirri von að þar mundu ' f armtíöar heimili fyrir þá, er | mennirnir. þeir finna heppilegt framtíðar-1me^ QölgaOi fólkinu. Loksms j Árið 1859 kom iandstjórinn land fyrir skjólstæðinga sína. |létu nýlendumenn til leiðast og m eyjarinnar og hafði í för með Eftir að þeir höfðu skoðað eyna tóku Þessu tilboði °S löSðu á sér skólakennara, sem verða og kynt sér sem bezt, hin af- stað frá Pitcairn laugardaginn | ám eftir f eyjunni og taka að komulegu skilyrði er þar voru 3- maí 1856> 194 að tölu' aleiðis, sér kenslumál nýlendumanna, fyrir hendi, komust þeir að tfl eyjarinnar Norfolk, sem ligg- það var orðin brýn þorf fyrir að þeirri niðurstöðu, að hún mundi ur 180° mílum vestar og 100 fá kennara tii eyjarinnar. Nobbs vera tilvalin staður fyrir fram- milum sunnar. j gat ekki komist yfir að stunda tíðar heimili nýlendumannanna! j>að tók langan tíma fyrir kenslu, þar sem hann bæði var á Pitcairn. Að þessu starfi loknu þetta fólk að venja sig við þetta prestur og læknir fólksins. gaf nefndin út skýrslu um starf nýja heimkynni sitt, sem var Sir Dennison, sem hafði sitt og lýsingu á eyjunni Nor- j övo ólíkt eynni þeirra að flestu mikla þekking á aldina rækt og folk, og landgæðum þar. Eftir- ] leyti. Margir óskuðu sér heim langaði til að nýlendu menn- farandi eru helstu atriðin í'til sinnar kæru eyjar aftur, en irnir gætu lært að notfæra sér samgróið eyjunni sinni, að ekk- ert nema hin ýtrasta neyð, gat komið því til að yfirgefa þetta kæra ættland sitt. En þar eins og annar staðar, dregst til þess er verða vill. Fólkinu fjölgaði óðum og smátt og smátt varð erfiðara að afla nægilegs viðurværis, svo loks- ins kom að því að gera út um þetta flutnings mál. Árið 1856 skipaði brezka stjórnin nefnd til þess að rannsaka ástandið hjá nýlendufólkinu og leggja til hvað gera skyldi. Um þetta leyti hafði brezka stjórnin ákveðið að leggja niður sakamanna nýlenduna á eyj- unni Norfolk. Fóru nefndar skýrslu nefndairnnar: það var ekkert heimatak og sem bezt eyjuna, bauð Nobbs Eyjan Norfolk er fjórum sinn- engin farkostur fánanlegur. Þó að taka með sér einn af sonum um stærri að flatarmáli, en'komust tvær fjölskyldur af hans og koma honum til náms Pitcairn. Á eynni eru nægar Youngs ættinni til baka árið í jarðyrkju og aldinarætkar- byrgðir af vatni. Jarðvegur er 1858, og fáeinar aðrar fjöl-1 t^kóla í Sydney. góður, sérstaklega fyrir garð- skyldur fóru nokkrum árum j ávexti, svo og fyrir ræktun seinna. Nýlendu fólkinu leið = ýmsra korntegunda, svo sem: ekki vel á Norfolk og til allrar KAUPIÐ HEIMSKRINCLU rúg, maís og bygg; sætar kart- óhamingja hafði eyjunni verið BORCIÐ HEIMSKRINGLU Framh. Prentun The Viklng Press, Limited, gerir prentun smáa og atóra, fyr- ir mjög sanngjarnt verö. Abyrgjumst a8 verkið sé smekklega og fljótt og vel af hendi leyst LátiÖ oas prenta bréfhausa yðar og umslög, og hvað annaS sem þér þurfið að láta prenta. Bækur og stœrri verk gerð eftir sérstðkum samingi. THE VIKING PRESS LTD. 853 SARGENT Ave., WINNIPEG ^» Sími 86-537 * * Það liggur í augum uppi hvað sem menn ráðast í, að hafa fyrir stafni í lífinu, hvað mikilli velferð það veldur, að þeir séu fyrirætlunum sínum og áform- um vel vaxnir ,en hversu al- gengt er það ekki í öllum stöð- um mannfélagsins að menn séu meira og minna ófærir um að leysa það vel af hendi sem þeir þó hafa ráðist í. "Hann er nú bara bóndi,' segja menn, já, svo er nú það. En hversu mikl° þekkingu útheimtir það ekki að vera góður bóndi. Við höfum þúsundir af barnakennurum, sem eiga að leggja undirstöð- una að allri lífstíðar yfirbygg- ingu og velferð, yngri kynslóð- arinnar, barnakennara sem eru sjálfir þekkingarlausir um margt það sem. nauðsynlegt er að innræta börnunum annars- vegar og vara þau við á hina síðuna. Ef eg nú væri spurður að því,- hvort þessi íslenzka kaupmanna stétt sem eg hefi gert grein fyrir, hafi nú verið stöðu sinni svo vel vaxin, að eg geti þókst af henni þjóðarinnar vegna þá er nú því til að svara, að eg þekti fæsta af þeim per- sónulega svo mér sé hægt að dæma um kaupmannshæfileika þeirra, en það þori eg þó að fullyrða að sízt var framhjá þeim gengið, þar sem þó ann- ara þjóða menn lögðust á sund- ið á móti þeim. Eins og gefur að skilja þá þekti eg lang mest og bezt kaupmennina í Mozart, þá sem eg skifti nokkurnveginn eingöngu við í fjölda mörg ár, og mér er þægilega hægt að sanna það, að þeir menn voru í bezta lagi stöðu sinni vaxnir, svo aðrar þjóðir mundu ekki hafa lagt betur til þeirrar iðn- ar. Jóhann Kr. Johnson, hafði alla sína æfi, frá því hann náði með höltuna upp á búðardisk- inn, unnið við verzlun og þess utan gengið á verzlunarskóla í Kaupmannahöfn, það er að segja unnið á heildsöluskrif- stofu, þeirrar verzlunar sem hann þjónaði. Eg var undur vel kunnugur bókhaldi og regl- um þeirra manna, sem höfðu eins og hann yfirumsjón, mörg seinustu ár sín heima, við stóra verzlun á Austfjörðum, þá er kend var við Tulinius á Eski- firði. Reikningar gátu aldrei orðið skakkir hjá Jóhanni, því fyrst var maðurinn framúrskar- andi samvizkusamur, og svo var öll hans reikningsfærzla að minsta kosti tvöföld og þar fyrir utan yfirlitin af félaga hans Þórsteini. Mér hefir tafist við kaup- mannastéttina, en það var fleira í þessari bygð sem íslendingar gengust fyrir, af því sem fjörugt og framkvæmdarsamt mannfé- lag, krafðist, til hraðstígra framfara og jafnréttis við eldri bygðarlög. Um leið og bygðinni var skift niður í hreppa, sem náðu lengst út og suður fyrir þau takmörk sem íslendingar bjuggu á, þá urðu þó Islending- ar í öllu'm hreppunum meira og minna fyrir vali í sveitarstjórn- irnar, og skipuðu þeir þá víða vandasömustu sætin. Lengi var Jón Janusson skrifari sveitar- stjórnarinnar að Foam Lake. Fyrsti oddviti sveitarstjórnar- innar hér að Elfros, var bónd- inn Þórður Árnason og lang- oftast hafa íslendingar skipað það sæti hér, og nú í mörg ár sami maðurinn, Ágúst Isfeld. Mér er ókunnugra um nöfn þeirra íslendinga, sem skipað hafa vandasömustu sætin í vestari hreppunum hjá Wyn- yard og Kandahar. Fyrstu lækn- ar sem hér settust að voru úr hópi Islendinga. Þannig var dr. Sig. Júl. Jóhannesson einn fyrsti læknir hér, og réttlátt er að eg taki það fram, að jafnvel snemma á árum okkar hér, kom hingað og settist hér að ís- lenzkur læknir Dr. Jakobsson, Dr. M. B. Halldorson 401 Boyd BldB. Skrlfstofusiml: 23674 Stundai sérstaklega lungnasjúk döma. Er ao flnna & skrifstofu kl 10—1? f. h. og 2—6 «. h. Helmili: 46 Alloway Av« Talalmli 8S1B8 ;. S. THORVALDSON B.A., L.L.B. Lögfrcrðingur 702 Confederation Life BWf Talslmi 97 024 Dr. J. Stefansson 216 MKDICAL. AR'I'S BL.DO. Horni Kennedy og Graham Stnndar eina*ðnirii anarna- eyri. ncf- ojt krerka-finkdAmi Er að hitta frá kl. 2.30—5.30 e. h. Tálsfmli 26 688 Helmlll: 638 McMlllan Av. 426>1 W. J. LINDAL, K.C. BJÖRN STEFANSSON fSLENZKIK LOOFRÆÐINOAK á öOru gólfi 825 Main Street Talsími: 97 621 Hafa einnig skrifstofur a0 Lundar og Gimli og eru þar að hitta, fyrsta miðvikudag i hverjum mánuði. Dr. A. B. INGIMUNDSON Tannlæknir 602 MEDICAL ARTS BLDG. Simi: 22 296 Heimilis: 46 054 M. Hjaltason^M.D. Almennar lækningar Sérgrein: Taugasjúkdómar. Lætur úti meðöl í viðlögum. Sími: 36 155 682 Garfield St. RAGNAR H. RAGNAR Pianisti og kennari Kenslustofa: 683 Beverley St. Phone 89 502 A. S. BARDAL selur likklstur og annast um útfai ir. Allur útbúnaour s& baitl Ennfremur selur hann ^llskomax mlnnisvaroa og legstelna. 843 SHKRBROOKK ST. Phonei n«B07 WIIflTIPM nokkru seinna, settist hér að Jóhannes læknir Pálsson, og seinast Kristján læknir Aust- mann. Állir hafa þessir læknar notið trausts og hylli alþýðu, öllu fremur en annara bjóða læknar, sem hér hafa setið þeim samhliða. í fögru og góðu vorveðri fara menn snemma á fætur út i sveitinni, til að sinna skyldu- verkununí, einn þessu, annar hinu, dagurinn verður því langur og lamandi, þó hann andi blítt á báða vanga, og miklu hefir verið afkastað, í þarfir hagsæld- arinnar, en í hverju er þá hag- sældin innifalin? Er aurasafn- ið undirstaða lífsánægjunnar? Þessi mikla spurning, er nokk- uð mikið innifalin í því, hvað menn skilja við lífsánægju. Ör- byrgð og aurasafn, eru and- stæður og hvortveggja vont, og manniífinu óeðlilegt. Tilveru- stjóri ætlast aldrei til þeirrar útkomu. Hinir andlegu yfir- burðir mannanna yfir önnur dýr í náttúrunni, eru af mis- skilningi þess valdandi, að ör- byrgð og aurasafn nýðist á mannfélaginu. Einn fer allra aura á mis, og líður langa æfi margvíslegar líkamlegar þján- ingar. Annar safnar aura haug- um og öll hans iðja og hugsun snýst um þær hrúgur. Hann er með fullan maga, fínt klædd- ur, með dýra hringa á hverjum fingri, hrokafullur og stífur í trúnni á aurana, en ánægjan hans endar á löngu tímabili þegar yfir um er komið þangað til hann er orðinn andlega fá- tækur, og hefir lært að skilja hina sönnu lífsánægju. Eg treysti hinum betur sem ör- byrgð"ina leið, þá er þegar yfir um er komið, að vinna til lífis- ánægjunnar, sem hann frá upp- hafi þráði. En svo eg haldi mér við efnið, Þá fóru menn á löngu og blíðu vordögunum að þrá faðmlög fé- lagsgleðinnar, til samanburðar um æfintýrin, að finnast allir á einum stað, og samgleðjast til andlegrar uppörfunar, en þá vantaði samkomuhús, og það stórt, með sléttu- gólfi. 1 öllum bænum meðfarm járnbrautinni gengust íslendingar fyrir því, bæði peningalega og verklega að koma upp slíkum samkomu- húsum. Það sýndist mér, þegar eg ferðaðist um bygðina, að þessi samkomuhús væru öll á- líka stór, 60 fet á lengd og 30 fet á breidd, og 12 fet á hæð undir lausholt, bygð með tvö- faldri klæðningu utan á stöpla Prh. á 8. bla. HEALTH RESTORED Lækningar án lyfja Illl. S. G. SIMPSOK, N.D., D.O., D.C Chronic Diseasea Phone: 87 208 Suite 642-44 Somerset Blk. WINNIPEG —:— MAH. MARGARET DALMAN TEACHKH OF PIAlfO K.-S4 BANNINO ST. PHONE: 26 420 Dr. A. V. Johnson íslenzkur Tannlæknir. 212 Curry Bldg., Winnipeg Gegnt pósthúsinu. Sfml: 96 210. Heimllis: SS83M Jacob F. Bjarnason —TRANSFER— BintK »1 Fnrnltnrc Mi 7« VIOTOR 8T. SIMI 24.500 Annast allskonar flutninga frmj» i og aftur um bælnn. J. T. THORSON, K. C. lalrmknr I(l|cfra-Hlncnr Skrlfatofa: 801 GREAT WEST PERMANKNT BUILDINO Siml: »2 766 DR. K. J. AUSTMANN Wynyard —:— Sask. Talafntli 38 88» DR J. G. SNIDAL TANIfLiBKNIR •14 Soaaeraet Bloek Portase Atmm WINNIFU Operatlo Tenor Sigurdur Skagficld Slnglng and Volee Culturs Studlo: 25 Music and Arts Bldg, Phone 25 509 Res. Phone: 87 435

x

Heimskringla

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Heimskringla
https://timarit.is/publication/129

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.