Heimskringla - 22.10.1947, Blaðsíða 1

Heimskringla - 22.10.1947, Blaðsíða 1
We recommend fot I; Your opproTed our 'i í! // ,>*^»s»-.»^»« r^#srs#<#s##^#s«^«s#^#^#^#^#' BUTTER-NUT LOAF" CANADA BREAD CO. LTD. Wiawpog Phone 37 144 ; Frank Hannibal, Mgr. ; iiwlft* % We rocoin nwnd fot í your approTol our » i BUTTER-NUT I LOAF" CANADA BREAD CO. LTD. Winnipeg Phone 37 144 X Frank Hannibal, Mgr. t LXII. ÁRGANGUR WINNIPEG, MIÐVTKUDAGINN, 22. OKT. 1947 NÚMER 4. FRETTAYFIRLIT OG UMSAGNIR Fjárhagsskýrslur 1 síðastliðinni viku, lagði D. C. Albbott, fjármálaráðherra, all- ar nýjustu skýrslur um fjárhag ríkisins, og viðskifti Canada við onnur lönd fram fyrir stjórnar- ráðuneytið í Ottawa. Fóru þar fram margvíslegar ráðagerðir og fyrirætlanir, um pað hvernig auka mætti vöru- utflutning til Bandarákjanna, — «ða minka innkaup og verzlun Canada-fólks hinu megin landa- rnæranna. Þar sem Canadamenn kaupa 'i stórum stíl sunnan landamær- anna, liggur það í augum uppi, að fljótt muni ganga á birgðir landsins af amerískum dollurum er söfnuðust fyrir á stríðsárun- um, og er það álit almennings, að einhverjar aðgerðir stjórnar- mnar séu það eina, er stemt geti stigu fyrir hinum sívaxandi við- skiftahalla Canada. Hvað stjórn- Wálamenn áhrærir, þá virðist sPurningin vera hverja stefnu skuli velja í máli þessu, er jafni ^isfellurnar, án þess að trufla ttl muna hinn eðlilega viðskifta- gang. Ákvæði stjórnarráðuneyt- Jsins ráða auðvitað úrslitunuxn, en þau ákvæði verða að sjálf- sögðu bygð á uppástungum Mr. Abbotts, og hinna 6 fjármála- sérfræðinga hans. Sumir halda ao stjórnin muni byrja á því, að leitast við á allan hátt að auka a^ stórum mun allan vöru-út- flutning, (exports) til Bandailíkj- anna, og veita á þann hátt amer- lskum dollurum inn í landið. sem svo mikil þörf er fyrir. Aðr- lr eru á þeirri skoðun, að eina urra&ðið sé að leggja hömlur á lrinflutning, og fyrirbyggja nvíldardaga-ferðalög fólks frá ^anada í Bandaríkjunum, muni Pað stöðva eyðsluna; auðvitað er gert ráð fyrir, nýjum og vax- andi söluskilyrðum fyrir canad- lskar afurðir og varning í Banda- ríkjunum. Mikið af canadiskum vörum, Sem nú eru fluttar til landa yfir 1 Evrópu á lánssamningum, — j^rða ef til vill til sals fyrir andaríkin á næsta ári, sam- kvæmt því, er Mr. Abbott sagði er hann kom heim úr ferðalagi sínu um Evrópu. Kvað hann hvorki-Bretlandi 603 öðrum löndum verða veitt nei" framhaldslán, og er fylli- ega búist við, að öllum slíkum lanum verði lokið á næsta ári. Etl hvað svo? Skýiingar á hveitiverði * fréttunum um ræðu þ'á, er j**; Hon. J. G. Gardiner hélt í ^wift Current, Sask., 11 okt., r ekki skýrt greinilega frá á- ^ttunum hans um hveiti inntekt lr eða afrakstur á þessu yfir- standandi ári. A Þessu hafa fengist skýring- ®r í eftirfylgjandi skeyti frá Hegina: ^ardiner sagði, samkv. því, að Canadiskir hveitiræktunarbænd- Ur niyndu fá $1.25 fyrir mælir- mn, miðað við Fort William, að minnsta kosti fyrir það sem þeir SelJa 1947_48 Því til viðbótar munu þeir fa 18 centa hlutdeild . ^ælirinn) í öllu því hveiti, er í1 markaðar'fór á árinu 1944. Þeir 20 niunu einnig fá í það minsta cent í uppbót af hveiti því, sein flutt var á árunum 1945-46. Ei nveitiuppskera þeirra 1947, reynist að meðaltali til jafns við hlnar, fá iþeir af heildinni í það minsta $2.13 fyrir mælirinn, og geta ef til vill fengið alt að $2.40. Ef verðið reynist $2.40 mælirinn þá verður það meðaltalið af því verði, sem canadiskt hveiti var selt fyrir (outside the contract) á árinu 1946. Verða spilin siokkuð á ný? Þær fregnir berast frá Wash- ington, D. C, að þingmenn beggja deilda löggjafarþingsins, (Congress) séu fyllilega þeirrar skoðunar að eftir að fundi þeim, sem ákveðið hefir verið að utan- ríkjaráðherrarnir haldi með sév, í London í næstkomandi nóv-' embermánuði, sé lokið, muni I verða alger breyting á skipulagi; Sameinuðu þjóðanna; muni það allsherjarráð verða stofnað eða myndað að nýju, og ef til vill áni Rússlands og þeirra landa, er þvi fylgja að málum. Fréttaritarinn Paul R. Leach,' segir ennfremur frá því, að það sé opinbert leyndarmál, aðj meiri hluti fulltrúa Sameinuðu; þjóðanna séu orðnir langþreytt- ir á framkomu Rússa, er aðeins sýndust nota Sameinuðu þjóð-i irnar fyrir skálkaskjól, til þess' að kama fram valdboðs-fyrirætl- j unum sínum, í stað þess að flýta fyrir því að úr hinu marghátt-, aða öngþveiti alheimsins verði greitt á einhvern hátt. Frétta-| ritarinn heldur áfram og segir,j að af umræðum prívat fólks, ogj einka samtali við marga af þingmönnunum megi draga það,; að ef samt sem áður að Rússarj eyðileggja ekki fundinn í Lon-j don, er fjalla á um endurreisn og friðarsamninga Þýzkalands j og Austurníkis, þá muni f jöldinn J ekki vera því mótfallinn, að alt; sé eins og áður var, til þess aðj reyna að gera þetta nýmóðins' "League of Nations" eins full-; komið pg hæft til að vinna verk, sitt, eins og mögulegt er. Þeir sem ábyrgðina bera í þinginu nú, vilja sem minst segja um þessi mál; Vilja þeir, ekki gefa Rússum tækifæri til; að þyrla upp meira moldryki íj Moskva um það, að Bandaríkin! séu að koma Sameinuðu þjóðun-! um fyrir kattarnef; vilja þeirj bíða átekta þangað til þeir sjá| hvað skeður á Londonfundin-; um. Hinar reiðiþrungnu ákærur| Vislhinskys fulltrúa Rússa, að leiðtogar Bandaríkjanna væru ekkert annað en stríðs-gróða-j brallsmangarar, gera án efa sam-. komulagið í London um endur- reisn Þýzkalands og Austurrík-| is fremur skuggalegt. Ef hinn rússneski utanríkismálaíáð-1 herra Molotov neitar allri sam-j vinnu við Marshall ríkisritara, ^ Bevin og Bidault, þá sér ekki| þingið (The Congress) hvernig^ hinar vestrænu þjóðir geta haldið áfram að hlusta á Rússa á ráðfundum Sameinuðu þjóð- anna. Sjálfstæði Canada Lielt- Col C. C. I. Merritt, V.C. þingmaður íhaldsflokksins fyrir, Vancouver-Burrard, hélt þvi| fram í ræðu á ársfundi "Can- adian Association of Real Estate' Boards" í Vancouver nýlega, að sjálfstæði hinnar canadisku' þjóðar væri í hættu vegna mann-' fæðar. ' Kvað hann Canada eiga að setja markið hátt, og mælti með því, að hin ákveðna tala inn- flytjenda, er leyfð væri lands- vist, yrði hækkuð upp í 200,000 á ári. Hann hvatti til þess að stjórnin héldi því áfram, eins og raunar gert hefir verið að undanförnu. að hvetja innflytendur til að leita hingað til dvalar, og ábyrgj- ast þeim jafnframt atvinnu. Kvað hann Canada hafa öll skilyrði til að verða einhver hin stærsta og þróttmesta þjóð brezka rikjasambandsins, og það ætti hún að verða, í stað þess að vera hálfsjálfstætt kot- níki, og nokkurskonar undir- lægja Bandarúkjanna. Lewis svif tur stöðunni John L. Lewis, hinn váðkunni ibardagaseggur, misti emlbætti sitt sem varaforseti "The Amer- ícan Federation of Labor" síð- astliðna viku, eftir sögulega orðasennu, þar sem hann kallaði alla helstu leiðtoga og yfirmenn Samlbandsins (Federation) hin- um herfilegustu nöfnum og valdi öllum þeirra gerðum og fram- komu hin nöprustu hæðiyrði. Bak við hina þungu undir- öldu beiskju og heiftugustu and- úðar, sem ríkti yfir þessu 66 ársþingi, vofðu þær hótanir að Lewis væri altaf reiðubúinn að skerast úr leik, og ganga úr Samlbandinu með sína 600,000 samlbands námu-verkamenn; en stofnendur hans og skipulags- stjórar hafa ávalt verið and- stöðuflokkur í Sambandinu, síð- an Lewis komst aftur til valda í A. F. L. í janúar, 1946. En hin sterku öfl, sem voru á móti Lewis, létu í ljósi mikil gleði- læti yfir því, hversu auðvelt þeim veittist með yfirfljótanleg- um atkvæðamun að vinna sigur, og héldu áfram skipulagsskrá sinni og fyrirætlunum, sem sé þeim, að leggja dómsvalds- deilurnar við "district 50" fram fyrir dómstól (Tribunal) þar sem Lewis hefði engin völd yfir, eða áhrif á. Sagt er að Lewis hafi viðhaft þau gífuryrði í ráðþingsræðu sinni í síðastliðinni viku, að sjaldan hafa önnur eins heyrst, til þess að koma leiðtogunum í bardagaskap. Kallaði hann þá, "intcllectually fat and stately asses". Leiddu slík ummæli eðli- lega til slíkrar orðasennu og or- ustu á þingi þessu, að engin slík hefir verið háð síðan Lewi? velti William L. Hutcheson úr sessi á Atlantic City-þinginu, 1935. Lewis fór þá með allan sinn námumanna verkalýð úr Sam- bandinu, og myndaði "The Con- gress of Industrial Organ- ization" (C.I.O.). Eftir 1940 kom sundurþykkja upp milli hans og C. I. O., en hann vingaðist aftur við Sambandið sex árum síðar. Þingið greiddi því atkvæði síðastliðna viku, að ákveða að breyta stjórnarskrá þess, og fella úr 13 varaforseta-embætti. Gekk það ákvæði í gegn með geysilegum atkvæðamun. Lew- is neitaði að skrifa undir "Taft- Hartley Affidavit". Þingið ákvað að afnema vara- forseta embættin, til þess að Lewis gæti ekki framar talist emlbættismaður; kvað forsetinn William Green það myndi vernda Sambandið. Aðeins Green, og fjármála- ritari George Moony, verða á- fram embættismenn, ((Officers) A.F.L., og munu þeir báðir skrifa undir "The Taft-Hartley" yfirlýsinguna. Þessi unga kynslóð Dr. George Little í Toronto, aðalritetjóri "United Church of Canada Publications", sagði fulltrúum á ársfundi Nova Scotia bindindis-sambandsins í Halifax nýlega að mikill meiri hluti unglinga í Toronto hefði lagst í drykkjusvall, sökum þess að löggilding drykkjubása — Cocktail Bars — komst þar ný- lega á, eftir því sem guðsmann- inum sagðist frá, með þeim hætti og aðferðum, er ósam- kvæmust eru lýðræðishug- myndinni. Kvað hann engan geta búist við, að úr drukknum skólastelpum þessarar kynslóð- ar gætu orðið Kristnar mæður. Kænlegir f elustaðir Eitt hundrað þrjátíu og fimm smáflöskur (vials) er innihéldu hér um bil $40,000 virði af eitri (opium) fundust í mögum 5 úlf- alda, þegar toll-eftirlitsmenn í Kantara við Suez-skurðinn skip- uðu að slátra dýrunum. 1 írétt- inni segir að tollsmyglar hafi fundið upp þessa kænlegu aðferð til þess að koma eiturlyfjunum inn í Egyptarland. En það tókst ekki að þessu sinni. Einn kem- ur öðrum meiri! Hefir lagt mest af mörkum Frá New York — Hið Allþjóð- lega ráð (The National Council) félag kvenna af Gyðingaættum, tilnefndi Mrs. Franklin D. Roos- evelt sem fremstu og athafna- mestu konu ársins 1947, fyrir að leggja af mörkum stórkost- legan skerf til framgreiðslu margra helztu mannúðarmála heimsins. Hefði Mrs. Roosevelt unnið hið ágætasta starf í nefndaráði Sameinuðu þjóðanna, og barist fyrir mannréttindum ávalt. Veðurathugunar-stöðvar á Grænlandi Utanríkismála-ráðherra Dan- merkur, Gustav Rasmussen, sagði í New York nýlega, að Dan- mörk hefði ákveðið að biðja Bandaríkin að flytja burtu all- ar hernaðar stöðvar, er þau komu sér upp á Grænlandi í síð- asta stríði. skurði öryggisráðsins, þar sem neitunarvaldið (veto) er í gildi, og að þeim finnst einnig þetta vera ein tilraunin enn hjá Banda rákjunum til þess að hafa Sam einuðu þjóðirnar eins og verk- færi í hendi sinni. Canadiskir fulltrúar hafa fall- ist á tillöguna um þessa svo kölluðu milliþinganefnd, og Bandaníkjunum fyldu að mál- um um þessa hugmynd, Frakk- land, Brazilía, Argentína og Philippines-eyj arnar. Bretar voru meðmæltir, en komu með nokkrar breytingar- tillögur, sjálfsagt í þeirri von að slík tillhliðrunarsemi fyndi náð fyrir augum Rússa, sem brást þeim þó, algerlega. MERKILEGUR VITNISBURÐUR H. A. Bergmann í samtali við fréttaritara, að Danmörk vildi ekki að Amer- íkumenn héldu áfram að starf- rækja veðurfréttastöðvar þær á Grænlandi, sem þar eru nú held- ur Þegar íslendingi hlotnast ein- hver heiður er því venjulega fagnað, birt í blöðunum okkarj og ,í samtali manna á meðal, þar sem Islendingar mætast. Þetta er eðlilegt og sjálfsagt; heiður hvers einstaks íslendings er heið- ur þeirra allra, og því sjálfsagt að halda honum á lofti. Stundum þykir nokkuð yfir- lætislega talað um heiður, sem Islendingar ávinna sér eða hljóta og jafnvel meira gert úr en á- stæða sé til. Einmitt af þeirri ástæðu þykir oft minna varið í þær frægðarfréttir, sem landinn flytur um sjálfan sig. (Sbr. "Minni okkar sjálfra"). Þegar mikið er gert úr heiðri einhvers íslendings í hérlendum blöðum er öðru máli að gegna; Hélt Mr. Rasmussen því fram þar er ekki mikn hætta á þwí að íslendmgar seu bornir oflon eoa að þeim sé hampað hærra en þeir hafa til urmið. i Það er því sérstakt gleðiefni þegar hérlendu blöðin kasta feg- 1 urstu blómum á vegu einhvers i Islendings; þá er það víst að þau Daufar undirtektir , eru verðskulduð. Ekki virðist mikið gerast hjá Þann 16. þ. m. flutti blaðið Allsherjarráði Sameinuðu þjóð-| Free Press ritstjórnargrein með anna á þessum dögum eftir fréttj fyrirsögninni: "Fjórir Manitoba um að dæma. Bretar fóru, að borgarar". Er þar skýrt frá því sögn, bónarveg að Rússum síð- að þessir merku borgarar voru astliðinn föstudag, um styrk ogi gerðir heiðurs Doktorar í lög- samvinnu um eins árs reynzlu- fræði við Manitoba háskólann. tíma þeirra fyrirætlana Banda- Einn þeirra var Islendingur: H. riíkjanna að styrkja og efla Sam- A. Bergmann dómari. einuðu þjóðirnar með því, aðj Blaðið flytur dálitla grein um viðhalda nefnd Allsherj arráðs- ¦ hvern heiðurs Doktorinn fyrir ins alt árið um kring. | sig; eru ummælin um þá alla En hinn rússnesM Andreij lofsamleg, og greinin um Berg- Gromyko lét lítinn bilbug á sér i mann dómara er miklu lengri og finna, sagði hann að tilslökun,' iangt um íburðarmeiri en hinar. eða málamiðlun, væru orð, sem ^ jj[Un er svo falleg og sönn að mér ekki væru til í rússneskri mái-1 fmst nún ætti að koma fyrir fræði, að minsta kosti ekki þeg-1 augru sem allra flestra íslend- ar þannig lagaðar uppástungur [ inga Hún er þannig: kæmu tii greina. Framkoma j «þratt fyrir það þótt nafnbót- Rússa gagnvart þessu "little m "Doktor í lögfræði" sé aðeins Assembly" — nefndinni, sem veitt sem heiðursmerki og bendi stungið hefir verið upp á, sýniri venjuiega ekkert á það að sá, það glögglega, að þeim finnst sem hana hlýtur hafi nokkra neindarhugmyndin aðeins til- lögfræðislega þekkingu, þá er raun til þess að sneiða hjá úr-!þar öðru máli að gegna með Bergmann dómara. Hann er eitt allra bjartasta lögfræðisljósið í Canada, með djúpum skilning bæði á borgaralegum málum og sakamálum. Hann skaraði fram úr öðrum þegar í upphafi þess starfs er hann hafði valið sér. Hann kom hingað árið 1904 frá Norður Dakota; þar var hann borinn og barnfæddur (þar hafði faðir hans verið fyrsti Islending- ur kosinn á ríkisiþing), og fjór- um árum síðar útskrifaðist hann ií lögum og fékk lögmannsleyfi í Manitoba. Áður en eitt ár var liðið frá þeim tíma hafði hann, aðstoðar- laust, flutt mál fyrir hæstarétti og unnið það. Þótti þetta hið mesta afrek, þegar tekið var til- lit til þess, hve ungur hann var. Að vísu hafði hann stundað lög- mannsstörf um stuttan tíma í Daköta ríkjunum, en hann var algerlega óvanur réttarhöldum í Canada. Embættisferill hans upp frá þessu uppfylti sannarlega allar þær miklu vonir, sem við hann voru tengdar. Þegar því tekið er tillit til þess, hve hálærður lögfræðingur Bergmann dómari er, þá er það sannarlega vel til fallið að sæma hann Doktors nafnbót í lögfræði, eins og nú hefir verið gert. En hann á einnig þessa virð- ingu skilið frá öðru sjónarmiði: þeir sem fylgst hafa með sögu háskólans minnast þess, hvernig hann beitti sér hlífðarlaust fyrir hin erfiðu og stundum sársauka- kendu vandamál á kreppuárun- um, þegar hann var fyrst með- limur og sáðar vara-forseti há- skólaráðsins. Hann var óvið- jafnanlegur þegar til þess kom að greiða úr vandasömum lög- fræðislegum flækjum. Á þess- um áminstu tímum, og eins síð- ar þegar hann var orðinn forseti skólaráðsins, sýndi hann svo mikla samvizkusemi í embætt- isfærslu sinni, að þess finnast ekki fegri dæmi í opinberri þjónustu. Að slá af eða slaka til þegar hann var sannfærður um réttan málstað, var list sem honum lét ekki vel en að þeirri vöntun undantekinni — og jafnvel það var ekki altaf vöntun eða ókost- ur — voru störf hans í þágu há- skólans svo yfirgripsmikil að aðdáun vöktu". Sig. Júl. Jóhannesson þýddi Sagt er að hinn frægi sænski tenór-^söngvari, Set Svanholm, eigi að syngja í Albert Hall í London á "Concert", er haldinn verður 24. nóvember næstkom- andi, í sambandi við giftingu Eliízabetar prinsessu. Segist Svanholm koma þar fram með Kirsten Flagstad, hinni víkunnu norsku söngkonu og "London Philharmonic orch- estra". Perth, Australia — Sam- kvæmt fyrirskipunum Titos Marskálks í Yugoslavíu, að Yugóslavar, er numið hafa lönd í Vestur-Australíu hverfi aftur til síns heimalands, hafa sumir þeirra nauðugir horfið heim aft- ur af ótta við það, að skyld- menni þeirra heima yrðu látin gjalda þess, ef þeir óhlýðnuðust boðum Titos. Frétt þessi er höfð eftir einum ríkisþingmanni í Astralíu, er kveðst hafa með- tekið bréf frá þessum mönnum með þeim fyrirspurnum hvort hann gæti ekki séð um að þeim yrði hjálpað til að komast til baka.

x

Heimskringla

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Heimskringla
https://timarit.is/publication/129

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.