Lögberg - 28.04.1927, Blaðsíða 1

Lögberg - 28.04.1927, Blaðsíða 1
40 ARGANGUR WINNIPEG, MAN., FIMTUDAGINN 28. APRÍL 1927 NUMER 17 Helztu heims-fréttir Canada. Bracken stjórnin hefir bætt viB sig nýjum ráðherra og er hann R. A. Hoey, sá er sambandsþingmað- ur var fyrir Springfield 1922—25. Mr. Hoey sótti ekki um þing mensku 1925, né síðan, en hefir síSustu árin unnið fyrir Manitoba hveitisamlagið og hefir hann í mörg ár gefð sig mikið viS sam- vinnumálum. Nú er hann menta- málaráðherra í Manitoba. Landstjórinn og frú hans hafa at5 undanförnu IveriS aS f erðast um Vestur-Canada og komu þau til Winnipeg á laugardaginn var og fóru aftur á mánudag. Eru nú á heimleið til Ottawa. Eins og nærri má geta tóku YVinnipeg-búar vel og virðulega á móti þeim tignu gest- um. Félag canadiskra manna í Wash- ington D. C. hélt sendiherraanum, Hon. Vincent Massay og frú hans veislu mikla í einu af gistihúsnm borgarinnar hinn 22. þ. m. Þar var þjóSsöngurinn "O, Canada" sung- inn af þrjú hundruS manns. Breski sendiherrann í Washington, Sir Esme Howard lét í ljósi ánægju sína yfir því, aS nú væri Canada, sem sjálfstæS þjóS, aS taka þaS sæti sem henni bæri meSal annara þjóSa veraldarinnar. . ir að hér sé alt oí lítill tími gefinn til undirbúnings og bendir þatS í þá átt að Mr. Taschereau sé hræddur um sig og sinn' flokk. Það er búist viö að kosninga hríð- in verði töluvert lífleg í Quebec, þó stutt sé. w • • Á þriðjudaginn í vikunni sem leið fundu tollþjónar Bandaríkj- anna í Pembina, N. D. 110 kassa af bjórflöskum og 11 kassa af öðrum sterkari vínföngum í járn- brautarvagni, sem hlaðinn var kart- öflum og kom frá B. A. Andrews í Winnipeg og átti að fara til A. Miller Co. í Minneapolis. Bandaríkin. Gyðingar eru fjólmennir í New York og margir þeirra auðugir mjög. Félagsskapur þeirra, sem bygöur er á þjóðernislegum og trú- arlegum grundvelli, er þar mjög öflugur. Tveir helstu söfnuðir þeirra í borginni eru nú að ráðgera að sámeinast og byggja eina afar- mikla byggingu fyrir guðsþjónust- ur sínar, og er sjálfsagt réttara að kalla hana "musteri" heldur en "samkunduhús" eða "bændahús" og á hún að kosta $3,000,000 og gefur liklega ekki eftir musterinu gamla í Jerúsalem, því er Salómon lét byggja, enda héfir hann fráleitt "í allri sinni dýrð" verið auðugri en Gyðingarnir í New York. arfyrirkomulagi samkvæmt fyrir- mynd Rússa, enda sé þessi alda ekki aðeins þaðan runnin, heldur sé henni þaðan stjórnað. Frönsku kommúnistarnir neita því heldur ekki, að þeir hagi sér í öllu eða flestu, samkvæmt fyrirskipun- um frá Moscow. Segir stjórnin að þessir menn séu vinir Rússa, en ó- vinir sinnar eigin þjóðar og að þeir geri sér alt far um að komast eftir öllu, sem viðkemur framkvæmdum og fyrirætlunum Frakka viðvíkj- andi hermálum og gefa félögum sínum á Rússlandi sem nákæmast- ar upplýsingar um það. Litur franska þjóðin svo á, að þessi hreyfing sé landi og lýð mjög hættuleg og hygst að ganga milli bols og höfuSs á henni ef auðið er. Mælskusamkepni sú milli unga fólksins sem stundar nám í mið- skólum Manitoba-fylkis og sem getið var um hér í blaSinu hinn 14. þ. m. fór fram í Wh-lker leikhús- inu í Winnipeg á föstudagskveldið í vikunni sem leið. Þeir sem þátt tóku í samkepninni voru 18 alls, en sigur vann ung stúlka, frönsk, sem Siniore Landry heitir. Voru henni dæmd verðlaunin og afhenti Sir James Aikins henni þau. Verð- launin voru silfurmedalía fyrir að skara fram úr öllum öðrum i sinni deild, en fylkinu var skift í 18 deildir; gullmedalía fyrir að skara fram úr þeim' 17, sem hún kepti við í þetta sinn, en það voru þeir sem best gerðu, hver í sinni deild, og þar að auki $200 í canadisku gulli. Mlle. Somore Landry mæt- ir innan skamms fyrir hönd Mani- toba fylkis á mælskusamkepni í Toronto, sem öll fylkin taka þátt í. * * # Prince Rupert, B. C. er nú orð- inn einn af þeim hafnstöðum í Canada, sem tekur á móti miklu hveiti, sem ræktað er í Canada og selt til annara landa. Af síðustu uppskeru hafa nálega sex miljónir mælar hveitis verið sendir burt úr landinu frá Prince Rupert. Þessi hafnarbær er norðarlega í British Columbia, en flutningsgjald þaðan er þó jafn hátt eins og frá Van- couver. Sambandsstjórnin á þar afar mikla kornhlöðu og hefir Al- berta hveitisamlagið tekið hana á leigu og hefir það sent 18 skips- farma af síðasta cárs hveitiuppskeru til Evrópu og sex skipsfarma til Austurálfu. Mest af þessu hveiti kemur frá Alberta fylki norðan verðu. * * * Um átta ára skeiS hefir Dr. Th. Thorvaldson, prófessor við Sask- atchewan háskólann verið að gera tilraunir í þá átt að finna einhver ráð sem kæmu í veg fyrir að "alkali". sem víða er í jörðu í Sléttufylkjunum, hefði skaðleg á- hrif á steinsteypu, sem nú er mikiS notuð til bygginga hér í landi, sem annarsstaðar. Hefir blaðið "Saska- toon Star" það nú eftir Dr. Thor- valdson að þessar tilraunir séu að bera góðan Arangur og segir blaðið að honum hafi liepnast að búa til steinsteypu, sem "Alkali" hafi að minsta kosti ekki nærri eins skað- leg áhrif á, eins og hingað til hefir ' raun á orðið. Reynist þetta eins vel og nú áhorfist,'þá hefir Dr. Thor- valdson hér unnið hið mesta þarfa- verk, bæði þessu landi og öðrum, þar sem líkt stendur á. Er mjög ánægjulegt til þess að vita, að vís- indatilraunir Dr. Thorvaldsonar hafa nú borið þennan góða árang- tir. * # * Fylkisþingið í Quebec hefir ver- 18 rofiB og hefir'L. A. Tschereau stjórnarformaður tilkynt að kosn- ingar fari fram 16. maí. Leiðtogi íhaldsflokksins, Arthur Sauve, seg- Coolidge forseti hefir neitað Philippine eyjarbúum um fullkom- ið sjálfstæði, en eins og kunnugt er, þá eru eyjarnar undir vernd Bandaríkjanna og forsetinn hefir vald til að ónýta lög, sem þar eru samin, þó hann hafi ekki fyr notað það vald sitt. Þjóðaratkvæði hafði verið tekið um það hvort Philip- pine búar óskuðu eftir fullkomnu sjálfstæði og var mikill meirihluti þeirra því meSmæltur, eins og oft ast er, þegar um slíkt er að ræða. Þessi neitun forsetans er langt mál pg komst hann að þeirri niðurstöðu að eyjarbúum sé enn mikil þörf á vernd og umsjón Bandaríkjanna. Kemst forsetinn í þessu skjali meðal annars svo að orði: "Sjálf- stæði er orð, sem lætur mjög vel í eyrum. Fáir vildu verða til þess aö greiða atkvæði gegn sínu eigin sjálfstæði, eða sjálfstæði annara. Þegar maður er spurður hvort hann óski eftir fullkomnu sjálf- stæði eða ekki, þá er verið að slá á næma tilfinningastrengi mann- legs hjarta. Hér er um vemd og yfirráð Bandaríkjanna að ræða Ekki útlend yfirráð, en þar sem engin yfirráð eru, þar er heldur engin skylda um vernd og hjálp. Sú besta trygging, sem ,Philippine eyjarnar geta haft er vernd Banda- ríkjanna. Fólk þarf að skilja að stjórnmál eru ekki takmarkið sjálft heldur vegur til að ná efnalegu sjálfstæði og að koma atvinnumál- um og félagsmálum þjóðanna í það horf, að framtíð þeirra sé trygg." Jcns Bjarnasonar skóli. Páska-prófa úrslit. Grade IX.— Signý Bardal, 59 (3). Herbert Stouffer, 58 (3). Grade X.— Harold Gíslason, 76. Harold Johannsson, 74. John Ransom, 67. Jón Bjarnason, 70 (l). Franklin Einarson, 66 fi>. Helga Gíslason, 60 (2). Orn Thorsteinsson, 56 (2). Ósk Bardal, 57 (3). Konrad Polson, 53 (3). Thorun Thorlacius, 54 (4). Sigurður Vopnfjörð, fmisti 5 próf fyrir veikindi) TJ. Grade XI.— Lillian Thorvaldson, 67. Edward Magnusson, 65 (1). Guðný Benjamínson, 61 (1). Magnús Thorlakson, 51 (2). Magnus Paulson, 51 (3). Herman Olafson, 50 (4). Carl Bardal. 46 (6). Gudrún Thomsen fmisti 4 fyrir veikindi), 53 (2). Franklin Gillies (4 próf) 45 (2). Eyfi Anderson (3 prófj 60 (1) Halld. Bjarnason (3 prófj 58 (1) Grade XII.— Sella Johnson, 81. Anna Marteinsson, 74. Mable Reykdal, 71 (1). Heimir Thorgrímsson 65 (i). Vigdís Sigurdson, 48 ($). próf Gullbrúðkaup. lívaðanœfa. Barón Tanaka hefir tekið við stjórnarformensku í Japan og er jafnframt utanríkisráðherra. Hefir fyrirrennari hans i því embætti, Shidehara, verið mjög vinsæll og hefir hann Jjótt stjórna utanríkis- málunum með varfærni og vitur- leik, sérstaklega hvað snertir Kína- malin. Halda margir aS Tanaka verði harður í horn áð taka og ó- vægnari vitS Kínverjana, nágranna sína og ættbr.rður, heldur en Shide- hara hefir veriíS. Franska stjórnin á í miklu strííSi við kommúnistana, sem á Frakk- landi eins og víðar eru töluvert f jölmennir og láta mikið til sín taka. Hefir stjórnin látið taka nokkra þeirra fasta og sakar þá um að þeir geri alt sem í þeirra valdi stendur til að koma á verkföllum, og það sérstaklega meðal stjórnar- þjóna og að vekja allskonar óróa og mótspyrnu gegn stjórninni bæíSi heima fyrir og í öðrum löndt^n þar sem Frakkar eiga einhver ítök. Heldur stjórnin því fram að hér sé um stórkostlega hættu að ræíSa og að hér eigi sér stað öflug sam- tök, sem hafi það markmið að koma á stjórnarbyltingu á Frakk- landi og gerbreyta þar öllu stjórn- Mr. og Mrs. Kristján Albert áttu gullbrúSkaups afmæli á mánudag- inn var og var þess minst með mjög fjölmennu samkvæmi sem vinir þeirra héldu þeim á mánu- dagskveldið í samkomusal Fyrsta lútersku kirkju í W'Ínnipeg. Voru þar veitingar rausnarlegar og mannfagnður góður. Dr. Björn B. Jónsson stjórnaði samkvæminu. Ávarpaði hann gull- brúðhjónin og afhenti þeim væna peningaupphæð frá gestum. Einnig afhenti Mrs. B. B. Jónsson Mrs. Albert vandaða peningabuddu með nokkrum peningum í frá Kvenfél. Fyrsta lút. safnaðar. Hefir Mrs. AÍbert tilheyrt því félagi síðan þaíS var stofnað og unnið þar mikið og þarft verk. Mr. S. K. Hall og Paul Bardal sungu sóló og alt veislufólkið söng marga föðurlandssöngva. Mrs. H. Olson flutti ræðu fyrir minni gullbrúðurinnar og^A. C. Johnson fyrir minni gullbrúðgumans en Einar P. Jónsson flutti þeim kvæði Dr. B. H. Olson svaraíi fyrir hönd heiðursgestanna og þakkaíSi alla gððvildina og vinsemdina, sem þeim nú væri sýnd. Auk þeirra tóku til máls S. Anderson, A. P. Jóhannsson og A. S. Bardal. Þá Íék og hljóðfæraflokkur nokkur lög viíS og við. fólki til óblandinnar á- nægju. Samkvæmið var hið ánægjuleg- asta i alla staöi og vonar I^ögberg að geta flutt nánari fregnir af því innn skamms. höndur og heilar hafa lagt þar verkleg og andleg orkumök til, á síð arí tíijium. Tók eg fljótt eftir því, að blaðið hafði til meðferðar "Nýtt skitningarzrit"* heiman af ætt landi voru, og að hugmyndirnar af og til voru nokkuð "á víð og dreif", og málfæri skilningarvitsins ekki iýkja mentarlegt. En það var sérstaklega ein stutt frásaga á síðustu síSu blaðsins, sem eg varð hlessa á. Þetta er fregnin, "Bndalok Scopes-máls- ins" eftir G. A. Gizka eg á að staf- irnir merki Guðmund Árnason, sem um hrið var prestur únitara í Winnipeg. Er flestum ísl. kunnugt það, að séra Guðm. er einn af okk- ar há-lærðari mönnum, skýr náms- maður og nýtur -drengur. Þvi var það, aíS mig furSaði svo hrellilega hve "úgæfusamliga" sagan frá Tennessee hafði ummyndast í slík- um höndum, og þess vegna er það, aS eg leyfi mér að fara örfáum, léttum tökum um þetta "endalok" prestsins. Frásagan byrjar á því að geta um dóminn, er feldur var í Scopes- málinu og orðast þannig í blaðinu: "Dómurinn var á þá leið, að lög- in, sem banna að breytiþróunar kenningin sé kend í þeim skólum ríkisins, sem kostaðir eru af al-- manna fé með opiberum sköttum séu leyfileg ('constitutionai)." Að þýða constitutioml með ís- lenzka orðinu leyfilegt mun vera í mesta máta óvenjulegt. Leyf-ilegur hygg eg að sé oftar en hitt, þýtt meS enska orðinu "permissible" og öðrum svipuðum ótekniskum orð- um. Á hinn bóginn mun "constitut- tional" verða á íslenzku máli: samkvæmt grudvallarlögum Hands, ríkis, o. s. frv.j, landslögum sam- kvæmt, í samræmi við lög þjóðar. Þessi þýðing orðsins mun vera al- ment viðtekin og eiga ekkert skylt vi8 leyfis-Þýðinguna. Orðið "constitutional" er mælt að hafi fæðst i há-mentaskólanum Cambridge á Eng1-.ndi, þar sem séra Guðmundur—ef mig minnir rétt—lauk námi sínu. Veit eg að bæði hann og aðrir skilja, að sam- kvæmt dómum þurfa Tennessee menn ekkert leyfi til að útiloka nefnda kenningu úr skólum sínum. Þeir höfðu fullan rétt til þess, samkvæmt aSal-lögum ríkisins, og var því engum fært að leggja þar bann við úr því að sannað var að slíkt væri "constitutional." Það að 4. dómarinn áleit Tennes- see-lögin "áleyfileg vegna þess að þau væru óljós, eins og höf. segir. sannar vitanlega óákveðni í tekn- r iska átt, að laga-ákvæðið væri ekki nægijega skýrt orðaíS að bókstaf til að skoðun ]>essa dómara, en ekkert annað. Það var því hér sem víðar, að bókstafnum gengur betur að deyða en anda vissra manna að lífga. "Mikið hefir verið skopast að málinu og lögunum." segir G. A., og er það óefað rétt ágizkað. Hefir slíkt oft ýms mál hent, en er ekki óbrigðul sönnun þess, að málið sé oildislaust. Hvorki útheimtist til þess há-lærð né ólærö þckking að brosa, né jafnvel að skellihlæja acS málum og meira að segja að mönn- um sjáltum. Þesskonar vopn hafa frá öndverðu verið örþrifatæki beggja hliða hinna ýmsu mála. T>að er ekki laust við að brosið hafi verið að materialista stefn- unni eða evolution-"farganinu" með köflum. En það hryndir ekki sanngildi neinnar skoðunar, og há- lærðir menn, sem takast i hendur að leiða og menta okkur óskóla- gengnu vesalingana, ættu að vera vaxnir upp úr því að vitna til háðs og keskiorða, sem sönnunar- eða stuonings-gagna á nokkurn hátt. Það er ekki nema sanngjarnt að taka því fram hér líka, úr því slíks var minst í nefndri frásögn. að þatS, a$ senator Butler grét af gleði yfir dómsfallinu hafði alveg sama jÖMWMMöf-gildi eins og hláturinn a sé ekki staðhæfing út i bláinn. En hafi séra G. A. lesið Literary Digest og fjölmórg önnur ný rit, sem prentuð eru utan Tennessee takmarka, veit hann vel að eigi er málið enn gleymt með öllu. Annars er næsta erfitt að sjá hversvegna Tennessee-búar vilja sem minst um málið tala nú," eftir aö dómurinn féll þeim algerlega í vil. Ómentuðu fólki kynni að finn- ast það hálf ólíklegt, ekki síst þegar þess er gætt, að bólað hefir á samkyns skoðun—og það ekki mjög óákveðið—gagnvart evoh kenningunni til og frá utan landa- merkja Tennessee. Við að lesa í 'endalokum Scopes- málsins' skýrsluna um skóla þá, i hinum ýmsu ríkjum, sem ekki hylla þessi breytingafræði fevol. kenn.) hættir, ef til vill, sumum viB að efast lítilsháttar að 'skopið' sem greinin minnist á svo hjart- anlega, muni ætla að lækna afleið- ingar Scope-málsins átakanlega fljótt. Má vera að það meðal sé eitt af því, er enskurinn álítur "slow but sure-" Ekki er eg handgenginn séra John Roach Straton, en hefi þó vitund séð eftir hann í riti. Hefir honum fleira um munn farið um dagana en "úrvalsorð" þau er G. A. tilfærir og sumt eigi all-heimsku- legt. En geypiorð hávaðamanna, hverri hlið sem þeir svo fylgja. og hvort sem þeir eru landar eða ann- ara þjóðkynja, eru ekki gögn, sem venjulega byggjast á gætni né vits- munum, og gef eg jafnan þess- konar rithætti og tálsmáta "ilt uga." George McGready Price kannast eg við að nokkru. Er hann prófes- sor j efnafræði fchemistry') og náttúrfræði CPhysicsJ í Lodi Aeademy, Cal. og höfundur margra merkra bóka og ritgerða um vís- indaleg efni. Ein af smábókum hans 144 bls. heitir "Q. E. D." og er alþýðlegar og vísindalegar rök- færslur gegn ýmiskonar vesöld, sem bagar þróunarkenninguna. Mr. Price ritar einkar skýrt, látlaust, alþýðlegt mál. Heldur hann sig raeira að rökfærslum, en alment gerist og hefir einnig fyrirlestrum hans verið mjög vel tekið bæði í Ameríku og • Evrópu. Það mun naumast borga sig aS benda á Price sem einn af þeim, sem þekk- ingarlitlir eru á sviðum evolution theóríunnar, þótt hann viðhafi minna af slengiorðum og öðru masi, en ýmsum, jafnvel lærSum mönnuro, er tamt. AS líkindum eru rökfærslur þessa manns fyrir hönd "Fundamentalista- "fargansins," sem séra G. A. nefnir það, eitt af hinum beittari vopnum, sem það "harðsnúna lið" hefir til varna. Engin sérstök nýlunda er það, ]>útt vissir aðilar þessara tveggja stórmála ^Evolution og Funda- mental hugmyndanna) gefi i skyn ;iíS ]æirra eigin hlið sé sannindin öll og þeirra hlið sé því alls vitnis megin. Hinni hliðinni fylgi aðeins allir aularnir og ómentaðir fáráð- lingar. Þar sé eigi um nein sann- indi að ræða. En ekki verður meS sanni sagt aS sú þráttana aðferð beri vott um framúrskarandi mentun né menningu. Ef til vill geta flestir séð það, sem viljann hafa, aö þótt kenning fundamental- ista væri hauga-lýgi frá upphafi til enda, væri það engin sonnun þess að nokkurt einasta orð í kenningu evolutionista hlyti að vera satt. Þessar tvær kenningar eru vitan- léga gagnólíkar hvor annari og því ckki líklegar til að sanna hvor aðra. En ef sannleiksgildi breytiþróunar- málsms er háð svipaðri hulu og þessi litla frásaga í Hkr., er hætt við að þar "upp komi svik um síð- ir." Islenzki söngflokkurinn. Eins og sjá má af auglýsing- unni hér í blaðinu, efnir íslenzki söngflofckurinn, "The Icelandic Choral Society", til hljómleika í Fyrstu lút. kirkjunni, þriSjudags- kveldið <þ. 10. maí næstkomandi. Flokkurinn, undir hinni ágætu stjórn Mr. H. Thorólfssonar, heí- ir lagt á sig afar mikið verk, að því er æfingum viðkemur, og verð- skuldar >ví, þó ekki væri annars vegna, að húsfyUir verði, þegar hljómleikarnir fara fram. En því til viðbótar, og það sem mest er af öllu umvert, er það, að lög þau, sem syngjast eiga, eru fögur cg vel æfð, — alt saman lög eftir úrvals höfunda. Hér er því um að ræða alveg einstakt tækifæri til uppbyggilegrar ánægju%tund- ar. — Frú B. V. ísfeld, píanókenn- ari, sem unnið hefir sér ágætan hróður meðal fólks vors, fyrir list sína, aðstoðar við hljómleikana. Utdráttur úr gerðabók 8. ársþingt Þjóðrœknisfélagsins. Þá var samþykt tillaga um að skipa fimm manna nefnd til þess aS athuga f jármálaskýrslur em- bættismanna. — í nefndina voru skipaðir Ásm. P. Jóhannsson, B B. Olson, Th. J. Gíslason, Gunnar Jóhannsson og Hreiðar J. Skag- feld. • Þá var sþ. till. um að skipa 3 manna nefnd til þess að athuga til- lögur grundvallarlagabreytingar nefndar. — í nefndina voru skip- aðir J. J. Bíldfell, A. Sædal og Jón Jónatansson. Þá kom fram tillaga frá Bjarna Magnússyni um að ræða álit milli- þinganefndar. er fjallaði um he;m- ferð 1930, lið fyrir lið; studdi J. F. Kristjánsson tillöguna, er var samþykt eftir nokkrar umræður. Þá'lagði J. G. Gillies það til, en G. Eyford studdi, að samþykkja 1. | lið óbreyttan. Var það samþykt í . einu hljóði. Séra Ragnar E. Kvaran lagSi til en Bjarni Magnússon studdi, aS samþykkja 2. lið óbreyttan. Till. samþ. í einu hljóði. Mrs. Sigr. Swanson lagði til, en Bj. Magnússon studdi, aS sam- þykkja 3. HS óbreyttan. Var till. samþykt í einu hljóði. Þá lagði G. Eyford til, en séra R. E. Kvaran studdi, að 4. liður nefndarcálitsins falli burtu, en í hans stað komi nýr 4. liSur er hljóði svo: "Nefndinni skal heimilt að bæta við sig þremur mönnum, ef hún skyldi æskja þess. Var þessi tillaga samþykt mc«ð 23 atkvæðum gegn 16, og nefndar- álitið síSan samþykt í heild sinni með áorðinni breytingu, með öllum greiddum atkvæðum. Þá lagði Th. J. Gíslason til, en Sigf: Pálsson studdi, að skipa 5 manna nefnd til þess að útnefna menn í nefnd þá er gert er ráð fvrir í nefndarálitinu. Var sú tillaga feld. Nefndi J. G. Gillies þá til i und- irbúningsnefnd til heimfarar J. J. Bíldfell, Jakob F. Kristjánsson, Árna Eggertsson, séra Rögnvald Pétursson og Ásmund P. Jóhanns- son. um að taka sitt barnið hvert. Eitt af þessum tilboðum var frá konu, sem hefir fult hús af börnum og viS vissum að það var aSeins fyrir persónulegan vinskap við sumt af nefndarfóikinu, að hún vildi taka ókunnugt barn inn i sinn barnahóp, svo við sendum ekkert barn til hennar. Það voru því aðeins tvö börn, sem við útveguðum verustað s. 1. sumar. En afleiðingar af starfi nefndarinnar, sem vann að þessu máli, áriS áður var sú, að sex börn hér úr bænum fengu verustaði aft- ur í sumar, úti í nýlendu, á sömu heimilum og árið áður, eða það fólk sem þau voru þá hjá, útveg- aði þeim börnum sem voru hjá þeim, annan verustað. Það komu umsóknir til nefndar- innar um að útvega verustað fyrir 14 börn, við fengum tilboð um pláss fyrir 8 börn. Það voru því eftir 6 börn, sem leituSu til nefndarinnar eSa foreldrar þeirra fyrir þeirra hönd, sem nefndin gat ekkert lið- sint. Þeir sem þessi 8 börn fóru til og voru hjá s. 1. sumar eru: Stefán Daníelsson, Lundar -----3 Agúst Magnússon, Limdar ....2 Thorhallur Halldórsson, Otto .. 1 T. J. Gíslason, Brown..........1 Guðjón Abrahamson, Framnes . .1 Það er nú heldur lítill árangur af þessu nefrldarstarfi, en við gjörðum það sem við gátum. Winnipeg, 22. febr. '27. H. S. Bardal. Arni Bggertsson. Ragnhciðnr Davíðsson. Ólina E. Pálsson. Var samþykt till. frá A. Skag- feld, er Sigf. Pálsson studdi að veita skýrslu nefndarinnar við- töku. Þvínæst var samþykt tillaga um aS fresta þingstörfum til kl. 8. e. h. Um kveldið kl. 8 fór fram kapp- glíma um $100 verðlaun Jóhannes- ar Tósefssonar glímumeistara og skemtun i sambandi við glimuna. Stýrði hr. Sigfús Halldórs frá Hofnum samkomunni. Flutti for- seti þjóðræknisfélagsins. séra Jón- as \. Sigurðsson einkar snjalla og skemtilega ræðu á undan glímunni, öfluga þjóðræknishvöt, en á undan og eftir lék ungfrú Asta Her- mannsson á fiðlu. Framh. Heiðingjatrúboo". FRÁ ÍSLANDI. Andmœli. Eftir Jón Einarsson. Það má hamingjunni þakka eða kenna að góður kunningi minn, í fjarlægð, sendi mér nýlega til lesturs tvö og hálft blað af Heims- kringlu, og þar sem eg hafði eigi séð neitt af blaSi því í háa herrans tíð. glaðnaði svipur minn við að mæta hér kunningja frá fyrri tím- um. Bjóst eg við að blaðið væri nú orðið ólikt sjálfu sér, ekkert svip- að því sem það var endur fyrir löngu, þar sem svo margar ólíkar Guðjón Guðlaugsson, fyrv. al- þingismaður var samkv. tillögu hina hliðina. Það eru þessar öfgar, ) formanns Búnaðarfélags íslands, þessi óskyldu hálmstrá, sem "ofur- I ^osinn heiðursmeðlimur fé^lags- hugar" ýmsra málshliða beyta sem iVins_ sönnunargognum 1 frásögum sin- um, sem "fólk flest" gleypir sem væru það ekta rökfærslur og sem lærðir og leiknir því tíðum nota sér að vopnum. Eg er ekki svo heppinn aS hafa "öll blöðin í Tennessee" við hend,- ina, er G. A. segir aS vilji nú sem minst um alt málið tala. Ef til vill og ef til vill ekki hefir hann sjálfur lesiS þau öll. Getur verið að þetta Tlvernig kynbeygið þið nafn- orðið skilning, piltar? Kvenkennið þið það ennþá, lærðu mennirnir? Hæstiréttardómur er nýlega fallinn í máli, sem höfðað var gegn Þórarni Olgeirssyni skip- stjóra á togaranum Jupiter fyrir óiöglega veiði. Kom varðbátur- inn Trausti að togaranum í land- helgi norðan við Reykjanes síð- astliðið sumar. Skipstjóri neit- aði að hafa verið innan við land- helgislínu, en bátsmenn staðfestu framburð sinn með eiði. Fyrir undirrétti var skipstjórinn sýkn- aður, e'n Hæstiréttur dæmdi hann í 15 þús. sekt.—Tíminn. Þá lagði séra Ragnar E. Kvaran til, en Mrs. S. Swanson studdi, að útnefningum væri lokið. — Var till. samþykt í einu hljóði. Þá voru tekin fyrir samvinnu- mál við ísland. og lagSi J. J. Bíld- fell til, 'en Árni Eggertsson studdi, ao skipuð sé 3 manna nefnd í mál- ið. Samþykt og i nefndina skipaðir séra Ragnar E. Kvaran, Asmund- ur P. Jóhannsson og Fred Swan- son. Þá las Halldór Bardal skýrslu frii milliþinganefndinni er sett var til þess að sjá um sumarfri ísl. barna í Wpeg. Xefnd sú, er kosin var á þjóð- ræknisþinginu 1926 til að útvega verustað á íslenzkum heimilum i nærliggjandi ísl. nýlendum, fyrir börn ísl. foreldra, sem þess óskuðu, yfir skóla-frítímann, leyfir sér að skýra frá að hún auglýsti i báSum ísl. blöðunum í byrjun júni, eftir tilboðum um verustaði fyrir isl. börn héðan úr bænum úti í nýlend- unum. Einnig skrifaði hún nokk- ur bréf til einstöku manna og kvenna út um bygðir. sama erindis. En árangurjnn varð lítill. Tilboð I komu aðeins frá þremur heimilum Til safnaða og einstaklinga Hins ev. lút. kirkjufélags íslend- inga í Vesturheimi, og annara trúboðsvina: Það er kunnugt, að í morg ar hefi'r kirkjufélag vort tekið að sér að gjalda $1200 á ári upp 1 laun trúboðans, séra S. 0. Thor- lakssonar í Japan. Hefir þetta verið 611 þáttaka vor í heiðingja- tráboðsstarfi. Þegar þetta byrj- aði átti kirkjufélag vort ofurlít- inn' sjóð, er ætlaður var til trú- boðs, og hefir af honum venð tekið til að bæta við það, sem ar- lega hefir inn komið, svo tillag vort næmi áðurnefndri upphæð. Nú er sá sjóður þrotinn, og á kirkjuþingi í fyrra vantaði til, að hægt væri að greiða fulla upphæð til starfs séra Octavíus- ar, nema l^annig að taka bráða- birgðalán úr kirkjufélagssjoðn Þó fanst miklum meiri hluta a þingi það sjálfsagt, að láta ekki styrk vorn til þessa starfs fara minkandi, >og ,var samþykt að leggja $1200 til starfsins á þessu kirkjufélagsári. Til þess að þessu verði fullnægt, þurfa enn inn að koma fyrir 1. júní næstk. um $1300. Er þá einnig jafnaður hallinn ftá í fyrra. Eru það vin- samleg tilmæli til safnaða og einstaklinga, að gefa þessu gaum og leggja fram málefninu til stuðnings, svo þetta fáist. Allir söfnuðir kirkjufélagsins eru á- mintir um, að sinna þessu með offrum við guðsþjónustur og á a^nnan hátt, eftir þvi sem þeir sjá bezt henta. Einnig yæri æski- legt, að sem flestir sunnudags- skólar, kvenfélög, ungmennafé- lög og fl., tæku að sér að liðsinna málinu. Og væntaniega verða margir einstaklingar víðsvegar fúsir til að koma til hjálpar, svo upphæðin náist. Tillög ættu öll að vera komin til féhirðis fyrir 1. júní. Glenboro, Man., 1. apr. 1927. K. K. Olafson, fors. kfél.

x

Lögberg

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lögberg
https://timarit.is/publication/132

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.