Lögberg-Heimskringla - 19.01.1967, Blaðsíða 7

LÖGBERG-HEIMSKRINGLA, FIMMTUDAGINN 19. JANÚAR 1967
7
Þorgeirsboli
(Sennilega þarf ekki að kynna bola fyrir íslendingum
vestan hafs, þeir þekkja hann vafalaust allir af sögum og
sögnum?).
Það var margur Þorgeirsboli,
það bar mest á eymd og voli
áður fyrr með okkar þjóð.
Þegar fór að frost og myrkur
fjandinn reyndist mikilvirkur,
boli þá um byggðir óð.
— Berskjaldaður bærinn stóð.
Tuddaleg voru við tuddagreyið
tökin, naut að hálfu flegið
illa búið í útivist
undir haust og íslenzk veður,
útigöngu, hvað sem skeður,
hver hefir á slíku lífi lyst?
Von er að þætti bölvað bola
búnað slíkan verða að þola,
eiga hvergi annars kost.
Von er að yrði’ ei viðmótsgóður,
vegalúinn, ferðamóður,
þegar gnúði fjúk og frost.
Mörgum títt hann gerði glennur,
gerðust stundum harðar sennur
þegar honum þrútnaði geð.
Hygg ég að fleirum hefði orðið
hrjúft og hnökrótt yfirborðið
að vera ei meiri miskunn léð.
Hann bar merki harðra daga,
hann er okkar þjóðar saga,
hún bar ekki alltaf heila há,
varð af illum öflum flegin
örbirgðar að feta veginn,
fátt og lítið að fljóta á.
— o —
Þó að hljóðni um Þorgeirsbola
það vill mörgu á fjörur skola,
misjafnt enn er margt á ferð,
illar koma að utan skottur,
æði víða brotinn pottur,
þjóðinni skömm og glenna gerð.
Ef mér bæri um að velja
íslenzkastan draug mun telja
Þorgeirsbola, það er víst.
Hann er af okkar holdi og blóði,
heimafengið tap og gróði
hvernig þjóðarsnældan snýst.
Árni G. Eylands.
Fréttir frá Ríkisútvarpinu
Framhald frá bls. 1.
skip bættist í íslenzkan skipa-
stól á árinu 1966, þar af 15
fiskiskip, en 45 voru strikuð
út af skipaskrá. 28 stálfiski-
skip eru nú í smíðum erlendis
fyrir íslenzka aðila. Síldar-
leitarskip er í smíðum í Bret-
landi og varðskip í Danmörku.
Sex stálfiskiskip og þrjú tré-
skip eru í smíðum innanlands.
* ♦ *
Á nýársdag hófst nýtt gos í
Surtsey og gamla gosið aust-
an til á eynni virðist engu
minna en áður. Gosið hefur
jafnt og þétt síðan nýja gosið
hófst. Nýi skálinn í Surtsey
er talinn í hættu vegna hraun-
rennslis og hefur verið rætt
um að flytja hann á öruggari
stað.
* * *
Ákveðið hefur verið afnota-
gjalds sjónvarps á þessu ári —
2400 krónur — og er gert ráð
fyrir tveimur gjalddögum. —
Afnotagjald útvarps verður ó-
breytt — 620 krónur,
Á Breiðdalsheiði hefur verið
reist hús fyrir fjarskiptastöð,
og er það síðasti hlekkurinn í
kjeðju fjarstýrðra sendi- og
móttökustöðva, sem flugum-
ferðastöðin í Reykjavík notar
til að hafa talsamband við
flugvélar. Nýja stöðin nær allt
til Grænlands. Hún verður að
líkindum tekin í notkun næsta
sumar.
* * *
Áætlað er, að stöð á Kefla-
víkurflugvelli. sem á að taka
á móti myndum frá veðurat-
hugunarhnöttum verði tilbúin
í apríl. Að öllum líkindum
verða myndirnar símsendar til
veðurstofunnar í Reykjavík.
Gervihnötturinn, sem einkum
er notaður til myndasendinga
af skýjafari nefnist Tíros ní-
undi.
* \ * *
Á síðastliðnu ári fóru 249,839
bifreiðar um nýja Keflavíkur-
veginn. Vegatollurinn nam Ú:
milljónum króna.
* * *
Á síðastliðnu ári urðu 79
banaslys hér á landi, 14 færri
en árið áður. 149 mannslífum
var bjargað. Björgunarsveitir
Slysavarnafélags Islands björg
uðu 45 erlendum sjómönnum
af þremur strönduðum skip-
um.
* * *
Slökkviliðið í Reykjavík var
kvatt út 486 sinnum á nýliðnu
ári. Eldsvoðar urðu 354,
sjúkraflutningar í Reykjavík
8243 og slysaflutningar 669.
* * *
Verðlaunum úr Riihöfunda-
sjóði Ríkisútvarpsins var út-
hlutað á gamlársdag að venju.
Verðlaunin hlutu að þessu
sinni tvö ljóðskáld, Stefán
Hörður Grímsson og Þorgeir
Sveinb j arnarson.
* * *
Forseti íslands sæmdi tíu
menn heiðursmerkjum hinnar
íslenzku Fálkaorðu á nýárs-
dag.
* * *
Á nýliðnu ári voru 146 nýj-
ar íbúðir fullgerðar í Kópa-
vogi.
* * *
Árið 1966 fengu um 200
sveitabýli rafmagn frá raf-
magnsveitum ríkisins.
* * *
Hinn 23. febrúar 1965 stofn-
aði forseti íslands, herra Ás-
geir Ásgeirsson, börn hans og
tengdabörn, minningarsjóð
um forsetafrú Dóru Þórhalls-
dóttur, og hafa þau nú lagt
. fram allt stofnfé sjóðsins, 300
þúsund krónur. — Tilgangur
sjóðsins skal vera að reisa
minningarkirkju á fæðingar-
stað Jóns Sigurðssonar á
Rafnseyri við Arnarfjörð. —
Sjóðnum hafa þegar borizt
nokkrar minningargjafir. —
Sjóðurinn er í vörzlu biskups-
embættisins.
* * *
Samgöngumálaráðherrar ís-
lands, Noregs, Svíþjóðar og
Danmerkur halda fund í Kaup
mannahöfn á morgun og verð-
ur þar rætt um Loftleiðamál-
ið. — Af íslands hálfu sitja
fundinn Ingólfur Jónsson sam-
göngumálaráðherra, Brynjólf-
ur Ingólfsson ráðuneytisstjóri
og Níels P. Sigurðsson deild-
arstjóri. Til þessa fundar er
eingöngu stofnað vegna óska
Loftleiða um að fá að nota
hinar stóru Rolls-Royce-flug-
vélar sínar á áætlunarleiðum
til annarra Norðurlanda.
* * *
I yfirliti dr. Halldórs Páls-
sonar búnaðarmálastjóra yfir
landbúnaðinn á liðnu ári segir
m. a. að veðurfarslega hafi ár-
ið verið óhagstætt landbúnað-
inum og heyskapur hafi orðið
með allra minnsta móti í flest-
um sýslum, nema á Austur-
landi. Nú er nær ógerningur
að fá keypt hey og víða sé
teflt á tæpasta vað með ásetn-
ing. — Áburðarverksmiðjan
Gufunesi framleiddi 22,720
lestir af kjarna 1966, 6,6 pró-
sent minna magn en árið áð-
ur. Áburðarsalan seldi alls
53,344 lestir af áburði. Hey-
fengur var víða 10 til 15 pró-
sent minni en 1965. Nýræktir
spruttu lítið, grænfóðurrækt-
un var með minnsta móti,
kornakrar voru um helmingi
minni en 1965 og kornuppsker-
an fremur rýr. Framleiddar
voru um 1000 lestir af gras-
mjöli á árinu og um 110 lestir
af heykögglum. Kartöfluupp-
skeran var léleg um landt allt,
aðeins um 25,000 tunnur. —
Framleiðsla á gulrófum var
mjög lítil. Sölufélag Garð-
yrkjumanna seldi grænmeti á
árinu fyrir um 21 milljón kr.
Innvegið mjólkurmagn fyrstu
11 mánuði ársins 1966 var 95,-
835,181 kílógramm. — í haust
var slátrað í sláturhúsum
837,573 kindum. Framleiðslu-
aukning á kindakjöti var að-
eins 483 lestir, en nú var slátr-
að 8,4 prósent fleiri kindum
en 1965, en dilkar urðu 5 pró-
sent rýrari en árið áður. Fé á
fóðrum mun svipað og árið
áður, 840 til 850 þúsund. —
Ketill A. Hannesson búfræði-
kandídat frá Edinborgarhá-
skóla, hefur verið ráðinn til
Búnaðarfélags Islands sem
ráðunautur í búnaðarhag-
fræði. — Búnaðarmálastjóri
sagði, að tækni við heyskap
væri nú orðin góð hjá öllum
þorra bænda, en mjög skorti
enn á, að næg tækni væri not-
uð við skepnuhirðingu og til-
færingu búfjáráburðar.
* * *
Leikfélag Reykjavíkur á 70
ára afmæli á miðvikudaginn
kemur og verður hátíðarsýn-
ing á Fjalla-Eyvindi á mið-
vikudagskvöldið.— Stjórnandi
er Gísli Halldórsson, — Helga
Backman leikur Höllu og
Helgi Skúlason Kára.
* * *
1 kvöld frumsýnir Þjóðleik-
húsið tvo nýja íslenzka ein-
þáttunga eftir Mallhías Jó-
hannessen: Eins og þér sáið ...
og Jón gamli. Leikstjóri er
Benedikt Árnason.
Ég labbaði upp Sargeni . . .
Framhald af bls. 5.
svolítið hífaður“ eða „Það ligg-
ur svo makalaust ljómandi vel
á mér.“ Þó voru þetta prýðis-
strákar.
Nú er þetta liðin tíð. Allar
verzlanir íslendinga horfnar;
byggingar í niðurníðslu; dyra-
umgerðir skakkar; halla undir
flatt, eins og gömul jómfrú,
með flagnaða bletti, er minna
mest á aldraða hefðarfrú, er
notar of mikinn andlitfarða,
er sezt bara ofan í dýpstu
hrukkurnar.
Nú verður ferð mín ekki
lengri; ég horfi vestur götuna,
sem ég rölti oft á dag í fjórð-
ung aldar; þekkti hverja
sprungu og skorning alla leið
vestur á Ingersoll Street. —
Ég veit, að þar sem Heims-
kringla átti húsaskjól, er nú
grænn flötur, allar byggingar
jafnaðar við jörð, sem „Spart-
ar“ hefðu þar verið að verki.
Ég sakna Heimskringlu. —
Hún var ein af mínum æsku-
vinkonum. Og síðasta ritstjóra
hennar, prúðmennið Stefán
Einarsson, taldi ég ætíð góð-
kunningja.
Ég bið honum allrar bless-
unar í huga mínum og óska
honum sólbjarts og friðsæls
ævikvölds með þökk fyrir
fyrir margra ára skemmtilega
viðkynningu.
Ég lýt höfði í kveðju og virð-
ingarskyni við alla gömlu ís-
lendingana, er tróðu glaðir og
reifir Sargent götu á liðnum
árum.
Friður fylgi minningu ykk-
ar allra.
Valdheiður Thorlakson.
íslandssaga
Framhald af bls. 4.
voru þeirra samfarir góðar.
Þau bjuggu fyrst vestur í Döl-
um, en síðar á Grund í Eyja-
firði, hinu mesta höfuðbóli.
Snorri óx upp í Odda með
Jóni Loftssyni. Hann var nítj-
án ára, er fóstri hans andað-
ist. Þá tók við búi í Odda Sæ-
mundur sonur Jóns. Hann bað
til handa Snorra Herdísar ríku
frá Borg á Mýrum. Snorri var
þá félaus maður, en fékk með
konunni einhver hin mestu
auðæfi, sem þá voru í ein-
staks manns eigu á íslandi.
Snorri bjá fyrst á Borg, unz
hann náði Reykholii í Borgar-
firði; þá flutti hann þangað,
og var þar aðalheimkynni hans
eftir það.
Brátt urðu þeir Sturlusynir
einna voldugastir höfðingjar í
landinu. Þeir sátu yfir mikl-
um auði, höfðu hver um sig
mörg bú og stór og mikil
mannaforráð. Höfðu þeir jafn-
an um sig margt manna og
sýndu af sér rausn mikla í hví-
vetna. Nokkuð voru þeir bræð
ur fjöllyndir í ástamálum.
Þórður og Snorri skildu báðir
við konur sínar, en áttu mörg
börn með fylgikonum.
Brot úr gömlu ástarbréfi.
„Ástin mín!
Mikið hefur mér leiðzt síðan
þú fórst í verið. — Þegar ég
fylgdi þér út á Stekkjarholtið,
vildi ég ekki láta þig sjá hvað
mér leið illa. Ég horfði lengi
á eftir þér og flóði öllum í tár-
um, en ég vildi ekki láta þig
sjá tárin mín, mér fannst þú
hafa nóg að bera samt, elsku
vinur minn, þótt þú bærir þau
ekki líka.
Loksins labbaði ég heim, og
ekki stökk mér bros allan lið-
langan daginn, fyrr en um
kvöldið, þegar ég var háttuð.
Þá gat ég ekki að mér gert að
hlæja. Þá tók ég fyrst eftir
því, að ég var í skyrtunni
þinni, en þú hafðir farið í
minni skyrtu.“
SPAKMÆLI DAGSINS
Þar er hver maður veik-
astur fyrir, sem hann heldur
sig sterkastan.
— N. Emmons,