Alþýðublaðið - 05.09.1965, Page 8

Rætt vio Gísla Gestsson kvikmyndatökumann
Bætt aðstaða íslenzkrar kvikmynda-
gerðar með tilkomu sjónvarpsins
SJÓNVARP á íslandi hefur
verið rajög til umræðu undanfarn-
ar vikur, mánuði og ár. Senn líð-
ur að því, að þessi draumur okkar
ísiendinga verði að veruleika og
munu víst flestir fagna því, en
alltaf eru einhverjir á móti; það
gildir jafnt um sjónvarpið og ann-
að, sem nýtt er.
Núna um mánaðamótin voru
ráðnir fjórir æðstu menn hinna
ýmsu deilda sjónvarpsins, en áð-
ur hafði framkvæmdastjóri stofn-
unarinnar verið ráðinn. Brátt
hefjast framkvæmdir við breyt-
ingar á húsi því, sem sjónvarpinu
er ætlað að starfa í, og allt bend-
ir til þess að íslendingar geti far-
ið að horfa á sitt eigið sjónvarp
einhvern tíma á næsta ári.
JVfargir ræða nú um það, hvernig
ísienzkt sjónvarpsefni verði og
hvort eitthvað verði notað af þeim
kvikmyndum, sem þegar eru til
hérlendis. Að öllum líkindum tæki
ekki nema nokkrar kvöldstundir
að sýna það kvikmyndaefni, sem
hér hefur verið framleitt, en hitt
er svo annað mál, að með tilkomu
sjónvarpsins verður aðstaða þeirra,
sem fást við kvikmyndagerð hér-
lendis mun betri.
Alþýðublaðið hitti í gær að máli
einn hinna nýráðnu starfsmanna
sjónvarpsins, Gísla Gestsson,
kvikmyndatökumann, í þeim til-
gangi að fá nánari upplýsingar
um þessi mál. Gisli er ungur
maður, fæddur í Reykjavík 1941,
og mjög áhugasamur um allt er
að kvikmyndagerð lýtur. Hann hef-
ur lagt stund á þá grein í Lond-
on School of Film Technique,
starfað að kvikmyndagerð á veg-
um brezka sjónvarpsins og gert
ýmsar kvikmyndir um ísland og
ýmislegt hér, fyrir aðrar sjónvarps
stöðvar.
Fyrsta spurningin, sem við
Jögðum fyrir Gísla Gestsson var
viðvíkjandi hinu nýja starfi hans
og í hverju það væri fólgið.
Kvað hann starfssvið kvik-
myndatökumanna í fyrstu miðast
við að skipuleggja allt það, sem
nauðsynlegt væri að gera í kvik-
myndamáhim sjónvarpsins, og
hafa samvinnu við innlenda kvik-
myndagerðarmenn.
Ekki sagðist Gísli vera byrjað-
ur að taka kvikmyndir á vegum
sjónvarpsins íslenzka ennþá, en
þau tæki, sem til þyrfti, væru
væntanleg fljótlega-og hæfist hann
handa eins fljótt og mögulegt
væri.
— Hváð verður helzt kvikmynd-
að?
— Fyrst og fremst verða það
fréttamyndir, en auk þess ýmsar
heimildamyndir, svonefndar;
„documentary films” um menn og
málefni'. Á því sviði eru geysimörg
verkefni og miklir möguleikar.
— Verða kannski áhugamenn
einnig ^engnir til að gera slíkar
myndirj
— Sjonvarpið vill gjaman vita
af mönnum. sem hafa hug á að
gera myndir um ákveðin efni, sem
hugsanlegt væri að kæmi til
greina sem sjónvarpsefni. Sjón-
varpið gæti þá leiðbeint þessum
mönnum og aðstoðað þá að ein
hverju leyti.
— Er ekki eingöngu miðað við
16 mm. kvikmyndir.
— Tæknibúnaður sjónvarpsins
verður miðaður við 16 millimetr-
ana, og því verða allar kvikmynd-
ir á vegiun þess teknar á þá filmu
stærð.
: — Og verður þá tekið á svart-
hvítar filmur fyrir sjónvarpið?
— Já, eingöngu. Mér finnst eng-
in ástæða til að hugsa um lit-
sjónvarpið í náinni framtíð. Það
er á byrjunarstigi ennþá, en við
getum Jylgst með því, Sem ger-
ist í þeim málum næstu árin og
beðið átekta. 'Við megum ekki
spenáa bogann . of hátt, heldur
■verðum við að skapa íslenzkt sjón-
varp og koma því vel á legg sem
Gísli Gestsson: Erfiðleii
svart-hvítu sjónvarpl, áður en far-
' ið er út í litsjónvarp. í Evrópu
eru nú gerðar tilraunir-með lit-
sjónvarpið, en Bandaríkjameun
eru samt komnir lengra á- því
sviði. Brezka sjónvarpið, • BBC,
fer varlega í þessi mál og lætur
ekki taka nema örfáa þætti á
litfilmur, ag fer þá valið eftir
mm
við
prest
MAÐUR nokkur kvartar yfir
því, að á heimilinu sé enginn
friður. Allt í háa spani. Konan
skámmar hann, krakkarnir nauða
í honum. Og hann hefur eigin-
lega ekki heldur frið þar, sem
hann vinnur. Karlarnir nöldra
við hann, og geta ekki verið sam-
mála honum í neinu, og strák-
arnir láta eins og fífl, ef hann
biður þá að gera viðvík. Þetta
er eiginlega hálfgerður. ruslara-
lýður, sem umkringir hann, bæði
heima og annars staðar.
Hvað getur maður gért undir
slíkum kringumstæðum?
Eftir séra
Jakob Jónsson
Það get ég eiginlega ekki sagt
með fullri nákvæmni. En ég þori
alveg að fullyrða, á hvérju hann
ætti að byrja. En áður en ég segi
það, ætla ég að minná á átvik,
sem ameríski prestufinn Nor-
mann Peale segir frá í bókinni:
„A Guide to Confident Living,”
sem einnig fæst í dartskri þýð-
ingu með títlinum: „Én ny til-
værelse” (Kbh. 1950). Þessi
prestur segir frá því, að til hans
hafi komið kona og kvartaði yfir
því, að hún hefði aldrei blífan-
legan frið fyrir fólki. Á heimil-
inu liti út fyrir, að allir ætluðu
að verða hálf-vitlausir af æsingi
og eirðarleysi, og sjálfiværi hún
orðin svo yfir sig þreytt, að hún
væri blátt áfram að verða að
engu.” Ljótt ástand, það. Síra
Normahn Peale bað hana bless-
aða að koma með manninn sinn
til viðtals. Honum flaug sem sé
í hug, að maðurinn væri orsök
í öllum þessum látum. En það
kom þá á daginn, að maðurinn
var ekkert annað en stillingin
og hógværðin uppmáluð. Hann
sagði svo sem ekki npitt, meðan
frúin lét dæluna ganga. Það
skein út úr honum, að Jann dáð-
ist að konunni, en var samt ákaf-
lega varkár, þegar hann var
spurður um ástandið heima fyr-
ir. Presti kom nú til hngar frem-
ur einfalt ráð til þess að komast
að því, hvaðan allur óróinn staf-
aði. F.vrst fékk hann manninn til
að fara burtú um stundarsakir,
en það breytti engu. Allt var í
háa-lofti eftir sem áður. Þá fóru
börnin að heiman, eitt af öðru,
en ástandið var hið sama eftir
sem áður. Þá stakk prestur upp
á því, að frúin færi sjálf að
heiman um stundar sakir,
„Nei, þetta Iízt mér ekki á,”
sagði frúin. „HVer á að sjá um
heimilið, ef ég; fer?”
„Brjótið ekki heilann um
það,” sagði presturinn. Þar að
auki eigið þér fyllilega skilið að
taka yður frí svo sem tvær vik-
ur. %
Frúin fór, — og viti menn. Þá
datt allt í dúnalogn heima fyr-
ir. Tveimur viku'm síðar kom hún
aftur. Þá sagði síra Norman Pe-
ale: „Nú erum við búin að gera
tilraun. Börnin fóru, og ekkert
breyttist. Maðurinn fór, og allt
sat við það sama. Húsmóðirin fór
burtu — og þá var allt með friði
og spekt.”
„Já,” sagði konan og varð
hugsi. „Þetta ber þeim öllum
saman Um. Þér haldíð þó víst
ekki, að ég eigi sjálf sökina?”
Konan var að visu stórlynd, og
ekkert lamb að leika við. En
prestur segist hafa fengið mæt-
ur á hreinlyndi hennar og heið-
arleika. Hún beinlínis gekk í
að rannsaka, hver ástæðan gæti
verið fyrir því, að hún píndi
og plagaði flesta, sem næstir
heimi voru. Hún skriftaði heið-
arlega fyrir prestinum, sem
gerði sitt til að hjálpa henni. Hún
hafði alizt upp við einstrengings-
lega hörku, liðið kvalir við það,
að lífsorka hennar var hemluð,
og til að rífa sig upp úr niður-
lægingunni, hafði hún vanið sig
á að vera harðstjóri yfir um-
hverfi sínu, með þeim afleiðing-
um, að allt kom niður á henni
sjálfri. Hún áttaði. sig að lokum
sjálf á ástandi sínu, og með að-
stoð prestsins, sem hafði komið
henni í skilning um ástand henn-
ar, vann hún skipulega að því að
taka upp aðra lífsstefnu. Og dag
einn sagði hún í fullri einlægni
við prestinn: Kannski ræður mað
ur bezt bót á sambúðinni við
fólkið með því að breyta sjálfum
sér.
En það er sannarlega ekki auð-
gert að breyta sjálfum sér. Marg-
ur hefur fengið sig full-keyptan
af slíkum tilraúnum, og fundizt
sem er, en hvað sem því líður;
þægilegra, að láta við það lenda
liygg ég, að það fyrsta
sem sá maður ætt; að gera sem á
erfitt með að sætta sig við um-
hverfið, sé að. athuga hreinskiln-
islega, hvort hann gerir ekki of
litlar kröfur til sjálfs sín og of
mikiar til annarra.
Hvemig var gamla sagan, sem
við lærðum í barnaskólanum,
um hann Adam, sem kenndi Evu,
og um Evu, sem kenndi högg-
orminum, um það, sem aflaga,
fór. Eg held maðurinn, sem ég(
minntist á, ætti að rifja upp
þessar tvær sögur, —- söguna um
syndafallið og söguna, sem ame-
ríski presturinn skýrði frá. Það
gæti verið góð byrjun, ef hann á-
annað borð Iangar til þess, að;
sambúð hans við mennina breyti ,
eitthvað um svip.
8 5. sept. 1965 - ALÞÝÐUBLAÐIÐ
i