Dagblaðið Vísir - DV - 07.06.1986, Qupperneq 18

- 62
Popp
DV. LAUGARDAGUR 7. JÚNÍ 1986.
Popp
Popp
Popp
DV kynnir popphljómsveitirnar sem leika á Listahátíð 1986:
Ein eftirlætisiðja poppáhuga-
manna er að rýna í þokukennda
framtíð og spá um stirni morgun-
dagsins. Merkimiðar á borð við
efnilegasta hljómsveit ársins,
spútnik aldarinnar eða hinir nýju
Bítlar/Stones koma kunnuglega
fyrir sjónir en hafa sökum ofnotk-
unar drukknað í eigin merkingar-
leysi.
Slíkir spádómar hafa ákveðið
skemmtigildi fyrir leikmenn en
gamanið getur breyst í klafa,
óbærilegt ok á þá listamenn sem í
hlut eiga. Um það vitna vinsælda-
kosningar breskra poppblaða á
liðnum árum, um nýliða sem þóttu
standa á þröskuldi frægðar en
svignuðu frammi fyrir „almættinu"
og hurfu í húmlæðuna jafnskjótt
og þeir birtust.
Ekki vil ég spá Fine Young
Cannibals þeirri feigð enda bendir
fátt til svo ömurlegra örlaga.
Starfsaldur sveitarinnar er að
sönnu lágur en meðlimir eru engu
að síður vel sjóaðir í öldugangi
poppsins.
The Beat
Tveir meðlimir FYC, Andi Cox
og David Steele, hófu samstarf fyr-
ir sjö árum í sextett nokkrum sem
einnig var spáð miklum frama.
Hljómsveitin var The Beat, ein
þeirra hljómsveita er komu úr ska-
bylgjunni svokölluðu er einnig
innihélt Madness, Specials og
Selecter, svo þær þekktustu séu
nefndar. Tónlist Beat var fersk og
fjörug en undirtónninn var ólíkt
alvarlegri en hjá Madness. Text-
amir skipuðu veigamikinn sess,
þjóðfélagsádeilur, m.a. um kyn-
þáttamismunun i Bretlandi, en
samsetning hljómsveitarinnar
undirstrikaði baráttumál þeirra:
þrir hvítingjar og jafnmargir
blökkumenn.
The Beat varð fljótt þekkt fyrir
pólitíska afstöðu sína og sveitin
hélt fjölmarga góðgerðartónleika
þar sem hún lagði lið málefnum er
ofarlega voru á baugi s.s. baráttu
kjarnorkuvopnaandstæðinga auk
baráttu gegn atvinnuleysi og kyn-
þáttaaðskilnaði sem áður var
nefnt. En þrátt fyrir fljúgandi start
og frábæra upphafsbreiðskífu, I
just can’t stop it, gekk The Beat
illa að höfða til fjöldans, m.a. vegna
tónlistarlegrar framsækni. The Be-
at leystist því upp um sumarið 1983
eftir 5 ára starf og þrjár breiðskífur.
Eftir stóðu verk eins og Mirror
in the bathroom, Drowning, Too
nice to talk to, Best friend, Save
it for later og I just can’t stop it,
sem enn í dag heldur ferskleika
sínum. Safnplatan What is Beat?
gefur góðan þverskurð af starfi
hljómsveitarinnar og er kjörin á
hvers manns fón.
General Public
Fyrsta lífsmark meðal Beat-
meðlima var með söngvaranum
Ranking Roger og gitarleikaranum
Dave Wakeling en þeir stofnuðu
dúettinn General Public síðsumars
1983. Fyrstu plastafurðir þeirra
komu út tæpu árið síðar er breið-
skífa kom á markað og innihélt hún
lögin General public og Tenderness
en hið síðamefnda varð, öllum að
óvömm, vinsælt í Bandaríkjunum.
Tónlist þeirra tvímenninga var
býsna áheyrileg á þessari plötu en
sterkur Beat-andi sveif yfir vötnum
og gerði afraksturinn léttvægari
fyrir vikið. Síðustu tvö árin hefur
lítið farið fyrir General Public og
þó kvisast hafi um væntanlega
breiðskífu er framtíð sveitarinnar
býsna óræð.
Fine Young Cannibals
Hinir fjórir, sem eftir stóðu af
meðlimum The Beat, héldu hópinn
fyrstu mánuðina en það varð fljót-
lega ljóst að ávextir þess samstarfs
yrðu linkulegir. Upp úr slitnaði og
þeir Andy Cox (gítar) og David
Steele (bassi) ákváðu að haída sam-
an. Nokkur tónlistarlýja hafði sest
að piltunum og um tíma beindist
áliuginn í æ ríkara mæli að kvik-
myndum. Lagið Good times and
bad, sem síðar fyrirfannst á bakhlið
fyrstu smáskífunnar, var upphaf-
lega samið fyrir rás 4 hjá breska
sjónvarpinu, það var að mestu
instrumental, utan hvað notast var
við kafla úr ræðum Reagan Banda-
ríkjaforseta. Hinn pólitíski undir-
tónn varð til þess að sjónvarpsstöð-
in hafnaði laginu, en mörgum
mánuðum síðar sló Frankie goes
to Hollywood í gegn með Two trib-
es, þar sem Reagan var meðhöndl-
aður á hliðstæðan máta.
Cox og Steele sömdu urmul laga
þessa mánuði en það var ekki fyrr
en þeir duttu niður á laglínuna
fyrir Johnny come home að þeir
ákváðu að freista gæfunnar á ný.
Markmiðið var að setja saman
sveit er léki bræðing jass og soul-
tónlistar og skartaði jafnframt
sterkum söngvara. Glöggir lesend-
ur greina þó samstundis að söng-
fugl var í sveitinni enginn, er hér
var komið sögu.
Gjöfin
Tvímenningamir litu á það sem
létt verk og löðurmannlegt að þefa
uppi söngvara en það reyndist þeim
hreinasta eyðimerkurganga. Þeir
settu auglýsingar í Melody Maker
og MTV sjónvarpsstöðina og
þurftu ekki að kvarta yfir við-
biögðum því rúmlega 300 manns
gáfu sig fram.
David Steele: „Okkur datt ekki í
hug að þetta yrði svona erfitt. Við
héldum að það nægði að setja aug-
lýsingu í blað og þá myndi flokkur
af jafnokum James Brown eða A1
Green gefa sig fram. En árangurinn
var hræðilegur, tómar eftirlíkingar
af Foreigner og Bob Seger.“
Úrvinda og vonlitlir héldu vin-
irnir í heimahagana, Birmingham,
og settust fyrir framan sjónvarpið.
Líkt og í lygasögu kom lausnin upp
í hendurnar á þeim. í tækinu þandi
raddböndin blökkupiltur sem tví-
menningamir könnuðust við úr
þriðja flokks ska-sveit er leikið
hafði sem upphitunarsveit fyrir
The Beat á árum áður. Þeim leist
strax vel á kauða, þustu út með
vasaljós og stækkunargler og
höfðu uppi á Roland Gift þar sem
hann söng með ryþmablúshljóm-
sveitinni The Bones á blúsbúllu í
Finsbury Park í London.
Guinness
Roland Gift fæddist í Birming-
ham líkt og þeir Andy Cox og David
Steele en hann eyddi unglingsár-
unum í Hull og komst þar í tæri
við pönkið. Gift heillaðist af
ósviknum krafti þess og elti m.a.
The Clash á hljómleikaferðum
þeirra um Bretaveldi. Það fór ekki
hjá því að eftir honum væri tekið,
því svartur pönkari með skjanna-
hvítt, litað hár var sannarlega ekki
hversdagslegt fyrirbrigði. Af þess-
um sökum var hann kallaður
Guinness eftir hinum vinsæla
dökka miði!
Á fyrstu mánuðum 9. áratugarins
spilaði Gift á saxófón með Ackrylix
sem, líkt og áður var getið, kom
við sögu The Beat. Ackrylix var
ekki merkileg hljómsveit og skildi
aðeins eftir sig eina smáskífu, Dan-
german.
Gift flutti búferlum til London
og reyndi fyrir sér sem söngvari en
árangurinn lét á sér standa, allt
þar til þeir Andi Cox og David
Steele stigu fæti inn á krána góðu
í Finsbury Park.
Mannætupopp
Þremenningamir tóku sér nafnið
Fine Young Cannibals (úr gamalli
jasskvikmynd) og hófu æfingar í
Birmingham. í fyrstu bar tónlistin
sterkan keim af soultónlist sjöunda
áratugarins en áhrif frá jass, blús,
gospel og reggae urðu brátt áber-
andi. Illa gekk að koma tónlistinni
á framfæri, demóupptökur vom
sendar til helstu hljómplötuútgef-
enda en ekkert dugði, þar til tríóið
kom fram í hinum vinsæla popp-
þætti TUBE og flutti Johnny come
home. Viðbrögðin vom með ólík-
indum, tilboðum rigndi yfir sveit-
ina og þau stærstu komu frá þeim
sömu aðilum og höfðu hafnað FYC
nokkrum vikum áður. Hræsnin var
hér í hámarki og skv. Steele hefðu
piltamir getað sest í helgan stein
og lifað góðu lífi á fyrirframgreiðsl-
unum einum saman.
En Fine Young Cannibals létu
ekki glepjast og gerðu samning við
lítið fyrirtæki, London Records,
sem í maí 1985 gaf út fyrstu smá-
skífu þeirra með laginu góða
Johnny come home.
Vinsældir
Tæp tvö ár vom liðin frá enda-
lokum The Beat og þeir Cox og
Steele gerðu sér grein fyrir að
framtíð þeirra sem tónlistarmanna
gæti oltið á velgengni Johnny come
home. En viðtökurnar fóru fram
úr björtustu vonum. Þessi trúverð-
uga dæmisaga af mannlífi í
London, þar sem rökkur eymdar-
innar hvílir yfir strætum, snart
streng í brjóstum Breta og lagið
sveif upp í 8. sæti vinsældalistans.
Laglínan var einkar grípandi og
yfirbragðið hrátt og ferskt enda var
lagið fullmótað á einum degi.
FYC voru bókaðir í fjölmarga
sjónvarpsþætti eftir útkomu smá-
skífunnar en þeim var flestum
aflýst er önnur smáskífan, BLUE,
kom á markað, síðastliðið haust.
Ástæðan var texti lagsins og dulinn
boðskapur hans um misgjörðir og
getuleysi Thatcherstjórnarinnar.
Ástandið í bresku þjóðlífi var auk
þess óstöðugt eftir heiftarlegar
óeirðir í Birmingham í september
sl. Blue, þetta gullfallega popplag,
féll því í grýttan jarðveg.
Stórgóð breiðskífa
Örlög fyrstu breiðskífunnar voru
allt önnur og betri. Platan, sem
heitir einfaldlega FYC og kom út
stuttu fyrir jól, var einróma lofuð
í popppressunni auk þess sem hún
hentist í 11. sæti breska breiðskífu-
listans. Tónlistin er popp í hæsta
gæðaflokki, fjörugar lagasmíðar í
bland við hárfínar ballöður og
sterkir textar Rolands Gift sem
ýmist fjalla um þjóðfélagsleg mál-
efni eða tilfinningaleg en eru ætíð
sprottnir af persónulegri reynslu.
Roland Gift: „Öll lög okkar eru
samin af hugkvæmni og tilfinn-
ingu. Ég vil ekki að fólk hafi gaman
af þeim eingöngu vegna boðskap-
arins. Þau yrðu hreinlega leiðinleg
ef hinn mannlega þátt vantaði. Það
sem gerir þau áhugaverð er að þau
byggja á raunverulegum kringum-
stæðum.
Mikið söngefni
Mönnum hefur orðið tíðrætt um
söngvarann Roland Gift enda eng-
in furða, þar sem hann er eitt mesta
söngvaraefni seinni ára. Söngur
hans er mjög sérstakur, skemmti-
lega bjagaður stíll en ákaflega
þróttmikill og tilfinninganæmur.
Hefur pilti óspart verið líkt við
spámenn á borð við Otis Redding,
Jimmy Cliff, James Brown o.fl.
Roland Gift: „Ég tek lítið eftir slík-
um samanburði. Þetta er bara
gamla sagan að menn þurfa sífellt
að hengja merkimiða á það sem er
þeim framandi. En þessir menn
voru frábærir og það er því hól að
vera settur í sama flokk. Hins veg-
ar dytti mér aldrei í hug að líkja
eftir þeim. Söngurinn verður að
koma innan frá, annars verður ár-
angurinn þvingaður.“
Allir í Höllina
Eftir útkomu breiðskífunnar hafa
Fine Young Cannibals jafnt og
þétt styrkt stöðu sína með hljóm-
leikahaldi, m.a. í Bandaríkjunum
og víðar. Þá rauk frískleg útgáfa
þeirra á slagaranum Suspicious
minds upp vinsældalistana fyrr á
þessu ári og verður víst örugglega
ekki síðasti smellur Fine Young
Cannibals. Þessi bráðskemmtilega
hljómsveit hlýtur að gera stóra
hluti á komandi misserum og ég
lofa magnaðri skemmtun í Höllinni
á þjóðhátíðardaginn. Mætum öll!
Skúli Helgason
Söngpípan Roland Gift þykir einn sleipasti söngvari sem komið hefur
fram á þessum áratug.
Fine Young Cannibals: David Steele, Roland Gift og Andy Cox.
Skasextettinn The Beat meðan allt lék í lyndi. í forgrunni er saxófónleik-
arinn SAXA en hann leikur með FYC í nýjasta lagi hennar: Funny how
love is.