Dagur - 14.01.1959, Blaðsíða 1

Dagur - 14.01.1959, Blaðsíða 1
Fylgist með því, sem gerist hér í kringum okkur. Kaupið Dag. — Sími 1166. DAGUR kemur næst út miðviku- daginn 21. janúar. XLII. Akureyri, miðvikudaginn 14. janúar 1959 2. tbl. Hér var stofnfundur fyrstu stúkunnar á íslandi, í húsi Friðbjarnar Steincsonar bóksala. Akureyri var um langt skeið vagga Góðtempl- arareglunnar og margir þjóðkunnir menn börðust undir merki hennar. — (Ljósmynd: E. D.). r FRIÐBJORN STEINSSON bóksali. emplðrareglan á Islandi 75 ára Fyrsta stúkan var stofnuð á Akureyri og starfar enn Góðtemplarareglan á íslandi átti 75 ára afmæli þann 10. jah. síðastl. Fyrsta stúkan, ísafold, var stofnuð á Akureyri og ér enn starfandi. Stofncndur voru aðeins 12. Mestu áhrifamenn ísafoldar héf fyrstu ár- in voru Friðbjörn Steinsson bóksali og Asgeir Sigurðsson, síðar ræðis- maður. Var Friðbjörn binn traust- asti starfsmaður inn á við, en Ásgeir beitti sér meira fyrir útbreiðslu Reglunnar. Flafði bann áður verið i barnastúku í Skotlandi, en þar ólst hann að nokkru leyti upp hjá Jóni A. Hjaltalín, frænda sínum. Sáu þeir frændur um þýðingu á lögum Reghinnar og siðum. Matthías Joch umsson þýddi ljóðin úr ensku og sýndi með því vinarhug sinn til þessarar hreyfingar, þótt eigi gerð- ist hann felagsmaður. Tveimur ár- um síðar, 1886, var Stórstúkan svo stofnuð í Reykjavík, og sama ár var fyrsta barnastúkan stofnuð þar. Reglan kenndi íslendingum að starfa í skipulögðum félagsskap. Var hún mörgum skóli í félagsleg- um efnum. Hún reisti samkomuhús um land allt, og lengi voru þau einu samkomuhúsin. Hér á Akur- eyri reisti Reglan veglegasta sam- komuhús landsins árið 1907 og átti það í tíu ár, en nú cr það í eign bæjarins. Ef þakka á það cinum manni fremur öðrum, að stúkan Isafold móö'urstúkan, cr starfandi enn í dag, þá er það Bjarni Hjaltalín. Hann var ótrauður starfsmaður hcnnar alla ævi. Arið 1906 var Stúkan Brynja stofnuð hér á Akur- eyri af Sigurði Firíkssyni. Stofncnd- „Hverr þá mun við grípa sálinni?" Fyrir um það bil 800 áruni mælti Sverrir konungur á þessa leið um ofdrykkjuna: „— — ok ttlla héðan al flylja smjör ok skreið, er mikil landéyða er at peiri brottflutningu; en hér kemr i slaðinn vin, er menn Iiafa til lagit at kaupa------Hefir af pvi kaupi margt illt staðil, en ekki gott. Hafa margir hér lýnt lifinu fyrir pessa sök, sitmir limunum, svmir bera annars kyns örkuml allan aldr sinn, súmir svivirðing. verit sœrðir eða barðir, ok vehlr pessu ofdrykkja------Þér meguð /í minnasl, hvat efni ófdrykkjan er eða hvers hon aflar eða hvcrju hon lýnir. Þat er it fyrsta, al sá er of- drykkjuna pýðist, pá fyririœlr hann allan jjáraflann og lekr par i mót ofdrykkjuna ok hennar andvirði ok verður iiesall ok válaðr ok fátœkr. Sd er annar löstr ofdrykkjunnar, at hon týnir öllu minninu, gleymir ok pvi öllu er honum væri skyll al muna. Þal er il priðja, al pá girnisl hann alla ina röngu hlutina, Iirœð- isl pá ekki at taka fé með röngu ok svá konur. Sá er inn fjórði hlútur ofdrykkj- unnar, al hoh eggjar manninn al pola engan hlul, hvdrki orð né verk, gjalda öllu i móti li/ílfu meira illt en til sé gerl, ok par um fram eggjar hon pess at leita lastmœla á pá, er óvaldir eru. Þessi hlulr fylgir ok, at maðrinn spillir blóðinu lil vanheilendis og par með lýnir allri heilsunni. — Lilið nú á, ofdrykkju- menninir, p/i er pér skilizt frá öllu i senn, drykkjunni ok lífinu, hvat likasl er, hverr pá mun við gripa sálinni------" ur hennar voru flestir iðnaðar- menn. Einn af beztu starfsmönnum hennar um langt skeið var Guð- björn Björnsson. - Auk þessara tveggja undirstúkna eru starfandi hér í bænum tvær barnastúkur, Samúð' og Sakleysið. Tvívegis hefur Reglunni á fs- landi verið stjórnað frá Akureyri. Tvö fyrstu. árin, 1884-1886, áðiyr Framhald á 7. síðn. Flokksþing Framsóknarfl. í marz Á miðstjórnarfundi Framsóknarflokksins á mánudaginn, var ákveðið að boða til flokksþings og hefst það 11. marz næstk. Á síðasta flokksþingi voru yfir 400 kjörnir fulltrúar, en það var haldið í marz fyrir tveim árum. Nú er nauðsynlegt að hin ýmsu. flokksfélög víða um land hefjist handa um undirbúning flokks- þingsins og ljúki sem fyrst kosningu fulltrúa á það. Tilkynna þarf flokksskrifstofunni um kosningu fulltrúanna. LA sýnir „Gesfi í MiklagaroT' Leikstjóri er Jóhann Ogmundsson, en leikendur eru 16 talsins Leikfélag Akureyrar æfir nú nýj- an sjónleik af kappi og setur hann væntanlega á svið um næstu mán- aðamót. Leikur þessi er gerður eftir þýzku skáldsögunni „Gestir í Mikla garði, sem birt var fyrir nokkru sem framhaldssaga í Tímanum og gefin var út í bókarformi í þýðingu Jóns Helgasonar. Sagan er eftir Erich Kastner, en þýðingu hans gerði „Vilhjálmur Eyjólfsson", og þá hlaut leikurinn nafnið Forríkur fátæklingur, og verður leikurinn auglýstur undir þvi nafni. Jóhann Ögmundsson mun annast leikstjórn, en leikendur eru sextán talsins. Með nokkur stærstu hlut- verkin fara Guðmundur Gunnars- son, júlíus Oddsson, Kristín Kon- FRAMSÓKNARFÉLÖGIN HALDA Kvöldvöko og dansskemmfun í Lóni næstk, sunnudagr 18. janúar Til skemmtunar verður: Upplestur, Jóhann Ögmundss. Bingó-happdrætti, ýmis verð- laun. Dans til klukkan 1. Aðgöngumiðar verða seldir á skrifstofu Framsóknarflokksins og við innganginn. Verð að- göngumiða er 30 kr. SPILAÐ BINGÓ ÝMIS VERÐLAUN Framsóknarfélag Akureyrar og Félag ungra Framsóknar- manna á Akureyri efna til kvöld vöku í LÓNI n.k. sunnudag, 18. þ. m., og hefst skemmtunin kl. 9 e. h. Charles de Gaulle orðsnn forsefi Þann 8. þ. m. var Charles de Gaulle settur inn í embætti sem fyrsti forseti hins fimmta franska lýðveldis við hátíðlega at- höfn, sem hófst við Elyseéhöll- ina, en lauk hjá Sigurboganum 9. þ. m. tilnefn di de Gaulle forseti öldunga deildarþing manninn Mích el Debre for- sætisráðherra, en hann var dómsmálaráðhei'ra í síðustu stjórn. Með þessu hefur forsetinn gengið fram hjá öfgamanninum Jack Soustelle, sem lengi þótti líklegur sem forsætisráðherra. Debré er fjörutíu og sex ára gamall og hefur lengi verið ötull stuðningsmaður de Gaulle, en sjálfur forsetinn er sextíu og átta ára gamall og hefur nú meiri völd heldur en nokkur annar franskur þjóðhöfðingi síðan Napóleon þriðji leið. Athöfnin hófst eins og fyrr segir í forsetahöllinni og voru þar saman komnir nokkrir af fyrrverandi samstarfsmönnum ds Gaulle, svo og helztu leiðtogar Frakklands og þar á meðal hinn fráfarandi foi'seti Réné Coty, sem stóð við hlið de Gaulle, á meðan á athöfninni stóð. Eftir hina hátíðlegu athöfn í forsetahöllinni var farið til Sig- urbogans,- þar sem de Gaulle kveikti ljós á leiði óþekkta her- mannsins. Með því lauk athöfn- inni. ráðsdóttir, Anna Þrúður Þorkels- dóttir og Haukur Haraldsson. Gott er fyrir menn að hafa kynnt sér þessa skemmtilcgu sögu, Gesti í Miklagarði, áður en þeir fara í leikhúsið um næstu mánaðamót, en þá er búizt við að sýningar hefjist. Sýningum L. A. þarf að hraða, vegna þess að nemendur Mennta- skólans munu fá Samkomuhúsið til sinna afnota fyrir skólaleik sinn frá 25. febrúar n.k. Leikfélag Akureyrar hefur þegar ákveðið þar næsta viðfangsefni sitt ög verður það íslenzkur gaman- leikur, sem leikstjóri frá Reykjavík setur upp. Síðar í vetur kemur svo Baldvin Halldórsson hingað til bæjarins og setur enn einn sjónleik á svið fyrir Leikfélagið. Orð og athafnir Eftir síðustu kosningar, 1956, hcimtaði Sjálfstæðis- flokkurinn að nokkrir þing- menn Alþýðuflokksins væru reknir heim, þyí að kosning þeirra væri ólögleg og„ seta þeirra á Alþingi væri hreint stjórnarskrárbrot.Alla tíð síð- an hefur MorgunWaðið alið á þessu af og til í geðvonzku- köstum sínum. Rétt fyrir jólin studdi Sjálf- stæðisflokkurinn þessa „ólög- lega kosnu menn" í ráðherra- stólana og hélt þeim fullum stuðninrí. Á meðan Sjálfstæðisflokk- urinn var í stjórnarandstöðu, hvatti hann til verkfalla og lét gæðinga sína í hópi atvinnu- rekenda bjóða fólki sínu kauphækkun til ögrunar og málgögn sín flytja fregnir af þessu með stærsta lctri prent- smiðjunnar. Þegar sami flokkur neydd- ist loksins til að láta uppi skoðanir sínar í efnahagsmál- iiíii í sambandi við biðilsför ina til kommúnista um stjórn- armyndun, var áherzla lögð á, að kaupið þyrfti að LÆKKA jafn mikið og það hækkaði í sumar að undirlagi þeirra sjálfra og kommúnista!

x

Dagur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagur
https://timarit.is/publication/256

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.