Dagur - 17.02.1986, Side 4

4 - DAGUR - 17. febrúar 1986
_á Ijósvakanurn
„Áíítardraumur“ er á dagskránni kl. 21.45 í
kvöld. Chcvyl Ladd leikur bandaríska skáld-
konu á upplciö en Stuart Wilson leikur Englend-
ing sem kemur óvænt inn í líf hennar að nýju eft-
ir 10 ára aðskilnað.
1 siónvarpW
MANUDAGUR
17. íebrúar $j|
19.00 Aítanstund.
Endursýndur þáttur frá 12.
febrúar.
19.20 Aftanstund.
Barnaþáttur. Tommi og
Jenni, Einar Áskell sænsk-
ur teiknimyndaflokkur eft-
ir sögum Gunillu Berg-
ström. Þýðandi Sigrún
Árnadóttir, sögumaður
Guðmundur Ólafsson.
Amma, breskur brúðu-
myndaflokkur. Sögumaður
Sigríður Hagalín.
19.50 Fréttaágrip á tákn-
máli.
20.00 Fréttir og veður.
20.30 Auglýsingar og dag-
skrá.
20.35 Poppkorn.
Tónlistarþáttur unga
fólksins. Gísli Snær Erl-
ingsson og Ævar Örn Jós-
epsson kynna músík-
myndbönd.
21.10 íþróttir
Umsjónarmaður: Bjami
Felixson.
21.45 Ástardraumar.
(Romance on the Orient
Express)
Ný bresk-bandarísk sjón-
varpsmynd.
Leikstjóri: Lawrence Gor-
don Clark.
Aðalhlutverk: Cheryl
Ladd, Stuart Wilson og
John Gielgud.
Sagan gerist í ferð með
Austurlandahraðlestinni á
vesturleið frá Feneyjum. í
lestinni hittir bandarísk
skáldkona á ný Breta, sem
hún kynntist í sumarleyfi
tíu ámm áður og minning-
in um fornar ástir vaknar á
ný.
Þýðandi: Óskar Ingimars-
son.
23.15 Fréttir í dagskrárlok.
\útvarpM
MANUDAGUR
17. febrúar
11.30 Stefnur
Haukur Ágústsson kynnir
tónlist. (Frá Akureyri)
12.00 Dagskrá - Tilkynning-
ar.
12.20 Fróttir.
12.45 Veðurfregnir • Til-
kynningar • Tónleikar.
13.30 í dagsins önn - Sam-
vera.
Umsjón: Sverrir Guðjóns-
son.
14.00 „Middegissagan:
„Svaðilför á Grænlands-
jökul 1888,“ eftir Friðþjóf
Nansen.
Kjartan Ragnars þýddi.
Áslaug Ragnars les (6).
14.30 íslensk tónlist.
15.15 Bréf frá Færeyjum.
Dóra Stefánsdóttir segir
frá. (Endurtekinn þáttur frí
laugardagskvöldi.)
15.45 Tilkynningar • Tón-
leikar.
16.00 Fréttir ■ Dagskrá.
16.15 Vedurfregnir.
16.20 Síddegistónleikar.
17.00 Barnaútvarpið.
Meðal efnis: „Stína“ eftir
Babbis Friis Baastad í þýð-
ingu Sigurðar Gunnars-
sonar. Helga Einarsdóttir
les (13).
Stjórnandi: Kristín Helga-
dóttir.
17.40 Úr atvinnulífinu -
Stjórnun og rekstur.
Umsjón: Smári Sigurðsson
og Þorleifur Finnsson.
18.00 Á markaði.
Fréttaskýringaþáttur um
viðskipti, efnahag og at-
vinnurekstur í umsjá
Bjarna Sigtryggssonar.
18.20 Tónleikar • Tilkynn-
ingar.
18.45 Veðurfregnir • Dag-
skrá kvöldsins.
19.00 Fréttir.
19.30 Tilkynningar.
19.35 Daglegt mál
Örn Ólafsson flytur
þáttinn.
19.40 Um daginn og veginn.
Hugrún skáldkona talar.
20.00 Lög unga fólksins.
Þorsteinn J. Vilhjálmsson
kynnir.
20.40 Kvöldvaka.
Umsjón: Helga Ágústs-
dóttir.
21.30 Útvarpssagan: „Horn-
in prýða manninn" eftir
Aksel Sandemose.
Einar Bragi les þýðingu
sína (20).
22.00 Fréttir • Frá Reykja-
víkurskákmótinu
Dagskrá morgundagsins •
Orð kvöldsins.
22.15 Veðurfregnir.
22.20 Lestur Passíusálma
(19).
Lesari: Herdís Þorvalds-
dóttir.
22.30 í sannleika sagt - Um
forsjón og válega atburði.
Umsjón: Önundur
Björnsson.
23.10 Frá tónskáldaþingi.
24.00 Fréttir • Dagskrárlok.
ÞRIÐJUDAGUR
18. febrúar
7.00 Veðurfregnir • Fróttir •
Bæn.
7.15 Morgunvaktin.
7.20 Morguntrimm.
7.30 Fréttir • Tilkynningar.
8.00 Fréttir • Tilkynningar.
8.15 Veðurfregnir.
9.00 Fréttir.
9.05 Morgunstund barn-
anna: „Undir regnbogan-
um“ eftir Bjarne Reuter.
Ólafur Haukur Símonarson
les þýðingu sína (6).
9.20 Morguntrimm • Til-
kynningar • Tónleikar,
þulur velur og kynnir.
9.45 Þingfréttir.
10.00 Fréttir.
10.05 Daglegt mál.
Endurtekinn þáttur frá
kvöldinu áður sem Örn
Ólafsson flytur.
10.10 Veðurfregnir.
10.25 Lesið úr forystugrein-
um dagblaðanna.
10.40 „Ég man þá tíð“.
Hermann Ragnar Stefáns-
son kynnir lög frá liðnum
árum.
Irás 2I
MANUDAGUR
17. febrúar
10.00-10.30 Kátir krakkar.
Dagskrá fyrir yngstu
hlustenduma í umsjá Ásu
H. Ragnarsdóttur.
10.30-12.00 Morgunþáttur.
Stjómandi: Ásgeir Tómas-
son.
Hlé.
14.00-16.00 Út um hvippinn
og hvappinn.
Stjórnandi: Inger Anna
Aikman.
16.00-18.00 Allt og sumt.
Stjórnandi: Helgi Már
Barðason.
3ja mín. fréttir kl. 11, 15, 16,
og 17.
RIKISUTVARPIÐ
Á AKUREYRI
17.03-18.30 Ríkisútvarpið á
Akureyri - Svæðisútvarp.
hér og þac
Gufubað
- Smávegis fróðleikur um finnsk gufuböð
náttúrulegt í sambandi við
gufubaðsstofuna hans. Ef
þetta væri bara spurning um að
þvo á sér skrokkinn hefðu
gufuböð tæpast orðið að þeirri
þjóðlegu hefð sem nú hefur lif-
að í yfir tvö þúsund ár. Og þá
hefði þessi hefð heldur ekki
breiðst til annarra landa með
þeim hætti sem gerst hefur.
Ofanskráður inngangur er
lausleg endursögn úr bæklingi
sem gefinn hefur verið út af fé-
lagsskap í Helsinki sem kallar sig
Sauna-Seura. í íslenskri þýðingu
yrði það líklega einfaldlega nefnt
Gufubaðsfélagið. Gluggum
áfram í bæklinginn.
Forsaga gufubaðsins.
Sviti og hiti hafa alltaf verið
mikilvægir þættir í göldrum.
Margir frumstæðir þjóðflokkar
hafa gefið guðum sínum nöfn
sem vísa til hita, elds o.s.frv.
Nýjustu rannsóknir benda til að
rekja megi sögu gufubaðsstof-
anna um tvö þúsund ár aftur í
tímann, til þess tíma áður en
Finnar fluttu til núverandi heim-
kynna sinna. Þeir tóku með sér
gufubaðshefðina, varðveittu
hana og breiddu út. í Finnlandi
er gufubaðsstofa ekki stöðutákn
þeirra sem betur mega sín, eins
Finnar hafa öldum saman
stundað gufuböð (sauna) og á
seinni árum hefur þessi siður
þeirra borist út til margra ann-
arra landa. Venjulega hafa
þeir sem fara í gufubað í fyrsta
sinn heyrt eitthvað um það
hvernig þeir skuli bera sig að,
frá vinum eða í gegn um lestur
blaða. Oft er einhver dulrænn
blær yfir þessari athöfn, að
fara í gufubað. Finninn telur
gjarnan að það sé eitthvað yfir-
og víða annarsstaðar í heiminum
heldur eiga allir vísan aðgang að
baðstofu. Gufubaðið er Finnan-
um álíka nauðsynlegt og loftið
sem hann andar að sér og rúg-
brauðið sem hann borðar.
Gufubadið og
siðferðið.
Til er finnskur orðskviður þar
sem segir að í gufubaðsstofu
hegði maður sér svipað og í
kirkju. Áður voru baðstofurnar
á sinn hátt helgir staðir og tengist
það því sem áður er sagt um dul-
ræn öfl sem talið var að fylgdu
þeim. Par mátti ekki hafa hátt,
gráta, bölva eða annað sem ekki
hæfði svo merkum stað.
Með þetta í huga kemur það
nokkuð spánskt fyrir sjónir að í
sumum löndum tengja menn
gufuböð við eitthvað ósiðlegt.
Að þetta tvennt er tengt saman
er að sjálfsögðu í sambandi við
það að menn baða sig naktir. Ný-
lega ræddi ég við roskna konu
sem var baðvörður í almennings-
gufubaðstofu í nærri fjörutíu ár.
Hún sagði að hún hefði á þeim
tíma aldrei orðið vitni að neinu
ósiðlegu og þó var hún byrjuð í
starfi á þeim tíma þegar tíðkaðist
að heilar fjölskyldur færu saman í
gufubað. Ég er viss um að engum
Finna dettur í hug að nota bað-
stofuna sem vettvang fyrir kynlíf,
enda eru aðrir staðir hentugri til
þeirra hluta.
# Hverborgar
kjafts-
höggið?
Það þykir í sjálfu sér ekki í
frásögur færandi, þótt
mönnum sé gefið á kjaft-
inn á Húsavík. Slíkt henti
einn fróman iðnaðarmann
þar á dögunum. Nánar til-
tekið; hann fékk á kjaft-
inn. Hann var því þoland-
inn i þessu máli. Af-
leiðingin var sú, að hann
var frá vinnu um hrið. En
hver átti að borga vinnu-
tapið? Eftir míkið jaml og
japl og fuður, sem stéttar-
samtök mannsins voru
m.a. þátttakendur i, varð
niðurstaðan sú, að vinnu-
veitandinn ættí að greiða
manninum full laun á
meðan hann væri að jafna
sig eftir kjaftshöggið.
Þetta var þó með þeim
skilmálum, að sýnt þætti
að maðurinn hafi ekki ver-
ið tiltakanlega drukkinn
þegar atburðurinn átti sér
stað. Hann mátti heldur
ekki hafa egnt gerandann
tii að framkvæma þetta
eftirminnilega högg. Nú,
þar sem vitni lýstu því
yfir, að þolandinn hefði
verið sárgrætllega litið
fullur og þar að auki sátta-
maður í slagsmálum ann-
arra, þá fær hann launin
frá vinnuveitandanum.
# Lognhraði
Vlndur er frekar hvimleið-
ur að fiestra áliti, nema
helst ef á hönum er haft
taumhald, t.d. í hjólbörð-
um bifreiða. íslenskan er
auðugt mál og tii eru ótal
orð yfir vindgust, mis-
munandi eftir styrkleika
hans. Nægir þar að nefna
kul, golu, andvara, gjólu,
gust, vind (með alls kyns
forskeytum og lýsingar-
orðum: strekkingsvindur,
allsnarpur, allhvass
o.s.frv.). Talað er um
vindstreng, vindsveip,
rok, storm, fárviðri, felíi-
byl og ég veit ekki hvað.
Sálfræðingar telja vist að
vindur geti haft áhrif á
lundarfar manna til hins
verra og orsakað þung-
lyndi. Hins vegar skal það
upplýst hér, ef það skyldi
verða einhverjum til hug-
arhægðar, að samkvæmt
ströngustu skilgreining-
um er ekki til neitt það
fyrirbrigði sem réttlætan-
legt er að kalla vind eða
eitthvað álika. Einungis er
um að ræða logn, - á mis-
mikilli ferð.
• Þrítug
„Finnst þér, góði minn, að
ég líti út fyrir að vera
þr(tug?“
„Nei, góða min, ekki nú-
orðið.“