Þjóðviljinn - 06.07.1958, Síða 8

Þjóðviljinn - 06.07.1958, Síða 8
Heímsþing Alþjóðasambands lýðræðissinnaðra kvenna: vooa nema hæff sé filraunum með kjarnorkuvopn Pjórða heimsþing Alþjóðasambands lýðræðissinnaðra Tívenna var haldið í Vínarborg dagana 1.—5. júní s.l. Þingið sátu fulltrúar 68 þjóða frá öllum álfum heims. Auk þess mættu fulltrúar frá nokkrum alþjóðastofnunum, svo sem IJNESCO, Heimsfriðar- ráðinu og Alþjóða blaðamanna- félaginu. Frá Islandi mættu fulitrúar frá þremur félaga- samtökum: Menningar- og frið- arsamtökum íslenzkra kvenna, Mæðrafélaginu og Kvenfélagi Sósíalista. Alþjóðasamband lýðræðis- sinnaðra kvenna var stofnað í París 1. des. 1945. Eins og segir í lögum sambandsins, var það stofnsett með það fyrir augum að sameina konur allra landa gegn stríði, kúgun og eymd, og leitast við að byggja upp bjartari framtíð frelsis, jafnréttis og friðar. Rétt til inntöku í samtökin hafa allar íkonur án tillits til litarháttar, þjóðernis, trúarbragða eða sjórnmálaskoðana. Forseti sam- 'bandsins hefur frá upphafi ver- ið frönsk kona, Madame Eug- enie Cotton. Hún var lærisveinn Marie Curie og prófessor í eðl- isfræði við Sorbonne-háskólann. Prá stofnun Alþjóðasambands- ins hefur hún helgað því al- gerlega krafta sína, Ein af stofnendum samtakanna var merkiskonan Laufey Valdemars dóttir. Henni auðnaðist þó ekki að sjá samtökin vaxa og dafna, því að hún andaðist fáum dög- um eftir stofnun þeirra. hingið starfaði í þremur deildum, sem fjölluð um þrjú höfuðstefnuskrármál samtak- anna: 1) friðar- og menningar- snál, 2) almenn kvenréttinda- mál og 3) æskulýðsmál. 1 upphafi þingsins var sent skeyti til forseta Öryggisráðs- Sameinuðu þjóðanna, þar sem ekorað var á hann, að beita Bér fyrir því, að þær þjóðir, sem ráða yfir kjarnorkuvopn- um, hætti án tafar frekari til- raunum með þau. Fjölmargar ræður voru flutt- ar daglega í hinum þremur deildum, meðan þingið stóð yf- ir. Mjög athyglisvert erindi flutti japönsk vísindakona um hin geigvænlegu og langvinnu geislvirku áhrif kjarnorku- sprenginga. Að loknum umræð- um var gengið frá hinum ýmsu samþykktum þingsins. I samþykktum friðardeildar- innar var lýst yfir ugg vegna hinnar síauknu hervæðingar Stórveldanna og vegna hernað- arbandalaganna, sem stofni heimsfriðnum í, stóraukna hættu. Þingið fordæmdi ný- lendukúgun í hverskonar mynd og afskipti stórveldanna af fullveldi og sjálfstæði smá-, þjóða. Þá taldi þingið, að sam- kvæmt þeim upplýsingum, sem fyrir hendi eru um aukningu geislivirkra efna í andrúms- loftinu, drykkjarvatni og ýms- um fæðutegundum, svo sem mjólk og mjólkurafurðum, sé ljóst, að framtíð mannkynsins sé stefnt í voða, verði ekki tafarlaust komið í veg fyrir frekari tilraunir með kjarn- orkuvopn. Á hinn bóginn var bent á hin ýmsu gæði, sem fallið geti mannkyninu í skaut, ef rétt og skynsamlega sé á haldið, t.d. friðsamlega nýt- ingu kjarnorkunnar og mögu- leika þess að bæta úr fátækt og 'skorti, ef þær . þúsundir milljóna, sem sóað er til her- væðingar, væru notaðar til já- kvæðrar uppbyggingar mann- kyni öllu til blessunar. Fyrsta úthlutun styrkja úr Raunvísindadeild Vísindasjóðs Stjórn Raunvísindadeildar Vísindasjóðs hefur úthlut- að styrkjum úr sjóðnum í fyrsta sinni, og skiptist styrk- urinn þannig: iálverk af Reykja- vík frá árinu 1862 til sýnis í Þjóð- minjasafninu Mr. Mark Watson, sem ÍS' Hendingum er að góðu kunnur,,t hefur sýnt Þjóðminjasafninu þá góðvild að lána því til sýn- ingar oliumálverk af Reykja- vík 1862. Málverk þetta er 50x75 cm að stærð, eftir ensk- an málara að nafni A. W. Fowles. Hann var þekktur skipa- og sjávarmyndamálari, og myndir eftir hann eru til á söfnum. Málarinn virðist hafa verið hér á ferð með skip- inu Uraniu í júlí 1862. Málverkið fannst í fornsölu á eynni Wight í fyrra, komst síðan í eigu Watsons og hann lét ágætan enskan viðgerða- mann hreinsa það og laga, svo að það er nú í ágætasta ástandi. Er mvnd þessi meðal hinna skemmtilegustu sem til eru af Revkjavík á 19. öld. Málverkið verður til sýnis í, Þjóðminjasafninu á venjuleg- um sýningartíma í júlímánuði. (Frétt frá Þjóðminjasafninu) A) Styrkir til vísindalegs sérnáms og rannsókna: Þessir styrkir eru einkum ætlaðir ungum vísindamönnum, er lokið hafa háskólaprófi, til framhaldsnáms og þjálfunar við vinnu að tilteknum rann- sóknarverkefnum við vísinda- stofnanir, innlendar eða erlend- ar. Fjöldi slíkra styrkja er mjög takmarkaður, og koma ekki aðrir umsækjendur til greina en þeir, sem sýnt hafa yfirburði í námi og vísinda- hæfni. Að þessu sinni voru veittir fimm slíkir styrkir, hver 60.000.00 kr. og ætlaðir til eins á.rs. Þessir hlutu styrkina: Björn Sigurbjörnsson, Mast- er of Sciences, til framhalds náms í frumufræði, jarðvegs- fræði og jurtakynbótum við Cornell-háskóla. Aðalviðfangs- efni Björns verður rannsóknir á melgresi. Halldór Þormar, mag. scient., til veirurannsókna við tilrauna stöð Háskólans í meinafræði að Keldum. Jóhann Axelsson, mag. sci- gengið hafa undir skurðaðgerð vegna magasárs, sárs á skeifu- görn eða lungnaberkla, kr. 15000.00 Ingvar Hallgrímsson, mag. scient., til rannsókna á dýra- svifi strandsjávarins við Is- land á vegum safnritsins Zoo- logy of Iceland, kr. 7.000.00 Jón Jónsson, fil. cand, til rannsókna á millilögun í bas- altmyndun í Hornafirði, kr. 8.000.00. Jón Þorsteinsson, læknir, til rannsókna á sjúkdómnum porf- yria acuta intermittens, kr. 5.000.00. Ófeigur Ófeigsson, læknir, til framhaldsnáms í lífeðlisfræði- legum rannsóknum á brunasár- um og meðferð þeirra, kr. 15.000.00. Ólafur Jensson, læknir. til frumurannsókna við greiningu sjúkdóma kr. 15.000.00. Tómas Helgason, læknir, til rannsókna á tíðni og gangi tauga- og geðsjúkdóma, kr. 15.000.00. ent., til rannsókna á lífeðlis-Á* Unnsteinn Stefánsson, Master fræði taugakerfisins og vöðva- 'kerfisins. Margrét Guðnadóttir, læknir, til framhaldsnáms í sýklafræði og lífefnafræði. Sigurður Guðbjarnason, efna- fræðingur, til rannsókna á starfsemi ákveðins hvata í kol- vetna-efnaskiptum líkamans. B) Verkefnastyrkir Þessir styrkir eru ætlaðir til ákveðinna rannsóknaverkefna einstaklinga eða stofnana, einn- ig má styrkja rannsóknastofn- anir til kaupa á tækjum, ritum eða til greiðslu á öðrum kostn- aði við starfsemi, sem sjóður- inn styrkir. I þessu skyní var úthlutað 200.000.00 krónum, og skiptist það fé þannig: Hjalti Þórarinsson, Iæknir, til efnarannsókna á sjúklingum, er of Science, til þess að ljúka ritverki um hafsvæðið norðan Islands, kr. 10.000.00. b) Stofnanir: Náttúrugripasafnið, dýra- fræðideild, til þess að starf- rækja fuglamerkingastöð á Miðnesi, kr. 5.000.00. Náttúrugripasafnið jarðfræði og landfræðideild, handa Þor- leifi Einarssyni og Sigurði Björnssyni til rannsókna á jarðlögum með jurtasteingerv- ingum í Svínafellsfjalli í Öræf- um, kr. 10.000.00. Verkfræðideild Háskóla Is- Iands, vegna segulmælinga- og geislamælingastöðvar, kr. 45.000.00. Til rannsókna á beinaveiki í kúm (tilhögun þessara rann- sókna er enn ekki að fullu ráð- in), allt að kr. 50.000.00. HtóÐVUJINN Sunnudagur 6. júlí 1958 — 23. árgangur — 148. tölublað. Frá Reykjavikurhöfu Eystrasallsmótið var sett í Rostock í Þýzkalandi í gær Fjölmennt æskulýðsmót áströnd Eystrasalts. Hið árlega Eystrasaltsmót var sett í Rostock í Austur- Þýzkalandi í gær. Þátttakendur í mótinu eru geysimargir og eru þeir frá öllum löndum, sem liggja aö Eystrasalti og auk þess frá fslandi. Áður hefur verið getið um mót þetta hér í blaðinu. Það var sett í gær að viðstöddu miklu fjölmenni í Rostock. Þátttakendur eru frá öllum Norðurlöndunum og auk þess frá Eistlandi, Lettlandi, Lithau- eri, Póllandi og Austur- og Vestur-Þ7zkalandi. Það er hug- myndin um að gera Eystrasalt að friðarhafi, sem liggur að baki þessu móti. Sviþjóð og Finnland eru einu löndin, sem liggja að Eystrasalti, sem eru ekki í neinum hernaðarbanda- lögum, og takmarkið er að öll hin fylgi dæmi þeirra. Mjög fjölbreytt menningaratriði verða á mótinu. Frægir lista-_ KAPPLEIKNUM milli Iandsliðs- ins 1948 og unglingalandsliðsins 1958, sem átti að fara fram mánudaginn 7. júlí, er frestað til 13. júlí veena komu da Silva. Þessi fyrsta úthlutun á styrkjum Raunvísindadeildar leiddi í ljós, að hér er bætt úr brýnni þörf. Alls bárust 37 um- sóknir, en ekki var unnt að sinna nema 17. Veittir styrkir námu samtals hálfri mill'jón króná,' 'eri til áð fullnægjp öllum umsóknum liefði þurft nærri þrefalda þá upphæð. Stjórnin varð þvi að synja mörgum um- sóknum, er hún hefði talið mjög æskilegt að geta sinnt, einnig fengu ýmsir aðilar að- eins hluta þess fjár, er þeir fóru fram á og hefðu þurft til rannsókna sinna. menn koma þar fram og margs- konar íþróttakeppni. Átta Islendingar taka þátt í mótinu að þessu sinni og fóra þeir utan í gærkvöldi. Makaríos Framhald af 1. síðu. on, París og Washington um Kýpurmálið. Stjórnmálaráðgjafi Makari.os- ar erkibiskups, sem nú er í London til að kynna brezku etjórninni og stjórnarandstöð- unni sjónarmið Makaríosar í Kýpurmálinu, hefur sagt að á- ætlun brezku stjórnarinnar um framtíð Kýpur sé ekki rétta leiðin. I staðinn fyrir að reyna að brúa bilið milli þjóðernis- brotanna á eynni, vær hún tl þess fallin, að auka úlfúðina milli þeirra. Hún stefndi ekki að því að friða eyna, heldur til að auka ófriðinn. Kjarnasprengja í Norðnrsjó Nýlega barst sendiherra Sovét- rikjanna í London, Malik, bréf, en í því var hótað að bandaríski flugherinn myndi varpa kjarna- sprengju í Norðursjó. I gær játaði 34 ára gamall landbúnaðarverkamaður í Bret- landi að hafa skrifað bréf þetta og tvö önnur til sovézka sendi- herrans í London.

x

Þjóðviljinn

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.