Þjóðviljinn - 31.08.1958, Qupperneq 3

Þjóðviljinn - 31.08.1958, Qupperneq 3
Sunnudagur 31. ágúst 1958 — ÞJÓÐVILJINN — (3 • Hér sési Lárus Sigurbjörnsson safnvörður sitja við skrifpúlt Jóns Árnasonar. Gamlar Reykjavíkur- myndir og munir Á 172. afmælisdegi Reykja- víkurbæjar, mánudaginn 18. ágúst s.l. var opnuð í sýn- ingarsal Skjala- og minja- safns Reykjavíkurbæjar sýn- ing, er nefnist Gamlar Reykjavíkurmyndir. Að sýn- ingu þessari stendur safnið sjálft svo og Reykvíkingafé- lagið. Þar sem sýningunni mun ljúka 4. september n.k., fer að verða hver síðastur að sjá hana. Og til þess að minna menn á þessa sýningu, áður en það verður um sein- an, vill Þjóðviljinn kynna hana nokkuð fyrir lesendum sínum. Síðan geta þeir skoð- að hana sjálfir, því að sjón er ætíð sögu ríkari. Yíir 800 myndir og munir. Eins og nafn sýningarinnar ber með sér er megin uppi- staða hennar gamlar myndir úr bænum og bæjarlífinu, ljósmyndir, málverk og teikn- ingar, en auk þeirra eru þarna ýmsir gamlir og merki- legir munir, sem Minjasafnið á. Þegar fréttamaðurinn var að litast um í salarkynnum sýningarinnar var hann svo heppinn, að koma auga á Lár- us Sigurbjörnsson, eafnvörð, sem varð góðfúslega við þeirri beiðni, að ganga með honum um sýninguna og gefa ýmsar upplýsingar varðandi hana og Minjasafnið. Þegar sýningin var opnuð voru á henni 579 myndir og munir, sagði Lárus. En síðan hafa stöðugt verið að berast myndir til safnsins og hafa þær verið settar upp jafnóð- um. Hafa þannig bætzt við rösklega 250 myndir alls. Stærsta gj”fin er safn gam- alla póstkorta, sem Bjarni Ól- afsson bókbindari gaf. Er þar margt skemmtilegra og merkilegra póstkorta að finna, t.d. kort með myndum frá fánatökunni á Reykjavík- urhöfn 1913, skripamynd af frambjóðendunum í Reykja- vík við Alþingiskosningarnar 1911, myndum af ráðherrum, vatnsberum, leikurum o.fl. o.fl. Sýna byggingarsögu bæjarins. Meginn hluti myndanna á sýningunni er kominn úr tveimur söfnum: Safni teikn- inga og málverka Jóns Helga- sonar biskups, er bærinn keypti á sínum tíma, og safni Georgs Ólafssonar banka- stjóra, sem Reykvíkingafélag- ið á. Eins og að líkum lætur kennir þarna margra grasa og skal hér ekki gerð nein tilraun til þess að telja upp einstakar myndir, enda yrði það þurr upptaining. Frétta- maðurinn spurði hins vegar Lárus Sigurbjörnsson, hverj- ar hann teldi merkilegustu myrdirnar á safninu. Þeirri spurningu sagði Lárus, að væri erfitt að svara. Þarna væri margt ágætra mynda af sögulegum atburðum í bæjar- lífinu, og af kunnu fólki, en liann teldi ekki síður þær myndir merkilegar, er sýndu eitthvert ákveðið stig í byggingarsögu bæjarins eða eitthvað einkennandi fyrir þann tíma, sem þær væru frá. Á myndunum sæi maður ekki aðeins húsin og fólkið heldur og umferðina á götunum og tæknina eins og hún var, er þær voru teknar. Furðu lítið aí Reykjavíkurmálverkum. Eins og að líkum lætur eru ljósmyndir flestar á sýning- unni, en einnig er allmargt teikninga og málverka. Auk mynda Jóns Helgasonar bisk ups, sem eru 118 talsins, má nefna . málverk eftir Ásgrím, eina af elztu myndum hans, og elztu mynd Þórarins B. Þorlákssonar. Annars sagði Lárus, að íslenzkir málarar hefðu furðulítið málað af Reykjavíkurmyndum. Þarna er einnig safn af gömlum koparstungum og steinprent- unum, sem Sigurgeir Sigur- jónsson konsúll hefur gefið. Þegar þessari sýningu lýk- ur, munu helztu myndirnar hengdar iipp í sýningarsaln- um, sem mun framvegis verða opinn fyrir almenning, en hin- ar verða skrásettar og gejmidar. Sagði Lárus, að ætlunin væri, að koma upp góðu safni af mannamyndum, s.s. helztu forustumönnum í félags- og athafnalífi bæjar- inSj listamönnum og öðrum, er sett hefðu svip á bæinn. En auk þess verður haldið á- fram að safna Reykjavíkur- myndum, því að mörg eru þau kurl, eem þar eru enn ó- komin til grafar. Ættu menn að láta safninu í té allar þær gamlar myndir er þéir kunna að eiga í fórum sínum og hirða ekki um að eiga en á einn eða annan hátt varða sögu bæjarins. Munu þær vel þegnar. Skrifborð séra Sigurðar á Rafnseyri. Auk myndanna eru á sýn- ingunni nokkrir gamlir mun- ir. Hafa sumir þeirra áður verið geymdir að Árbæ en munu framvegis verða geymd- ir í sýningarsalnum. Aðrir eru nýkomnir í eigu safnsins. Svo er t.d. um skrifborð séra Sig- urðar á Hrafnseyri, föður Jóns Sigurðsson. Það hefur lengi verið í eigu bæjarins, var síðast í gömlu gasstöðinni en var flutt hingað er hún var rifin, segir Lárus. Af öðrum merkum munum, sem þarna eru má t.d. nefna skrif- púlt Jóns Árnasonar þjóð- sagnasafnara og skrifborð Björns Jónssonar riV'tjóra. Stofninn að Minjasafninu var sem kunnugt er Berg- mannssafnið evonefnda, sem Reykvíkingafélagið gaf, og er mest af því á Árbæjarsafn- inu. Sagði Lárus að ætlunin væri að skipta safninu, þann- ig að í Árbæ væri geymt allt, sem varðar sveitabúskap i Reykjavík og nágrenni, og það, sem minnir á gististaðinn gamla, en í safninu að Skúla- túni 2 yrðu geymdir munir, er snertu bæjarlífið og ein- staka kunna menn. Byggðasafn Reykja- víkur í Árbæ. I Árbæ á með tímanum að rísa upp veglegt byggðasafn fyrir Reykjavík. Verður gerð gömul Reýkjávíkurgata í slakkanum fyrir neðan bæinn og flutt þangað gömul og merkileg hús úr Reykjavík. Munu fyrstu tvö húsin vænt- Þjófar gera boð á undan sér! Þá höfum við það, drengir góðir, sem aldrei hefur áður skeð: þjófar gera boð á und- an sér; heill floti sjóræningja •— gentlemen — þegnar henn- ar hátignar Bretadrottningar hafa tilkynnt okkur alveg ein- stæða ránsferð að þessu sinni: þeir ætla að leyfa eér, — nátt- anlega verða flutt næsta vor. Eru það Hansenhúsið, sem stendur á bak við dómkirkj- una, byggt árið 1830, og Dillonshúsið eða Suðurgata 2. Það hús var reist 1836 og í því bjó um skeið Jónas Hall- grímsson. Síðar vei’ða einnig flutt verzlunarhús og fleiri byggingar, vatnspóstur settur upp við götuna o.fl. o.fl. Einn- ig verða fluttir hjallar, naust og bátar á Árbæjarsafnið. Safnið að Árbæ er opið kl. 2—6 á degi hverjum nema mánudaga, fyrir almenning. Hefur aðsókn að því verið góð, enda margt merkilegt að sjá þar. ,,Fólk veit þá, hvert það á að snúa sér". Eftir að þessari sýningu' lýkur verður nokkrum hluta Minjasafnsins komið fyrir í sýningarsalnum, eins og áð- ur var sggt, og verður það safn framvegis opið til sýnis fyrir almenning. Fréttamað- urinn innti Lárus eftir því, hvort salurinn væri ekki of lítill fyrir safnið. Kvað hann það rétt vera, en bætti því við, að þrátt fyrir það væri ágætt að hafa þennan stað, þá vissi fólk þó að minnsta kosti, hvert það ætti að snúa sér með þá muni, sem það vildi láta af hendi við safnið, og fyndi, að fyrir hendi væri bæði vilji og geta til þess að veita þeim móttöku. Vonandi á Minjasafninu eftir að vaxa fiskur um hrygg með góðri aðstoð al- menning í bænum, svo að það verði bæjarins stolt og prýði, eins og slik söfn geta verið, en það er enn á bernsku- skeiði, aðeins fjögurra ára gamalt. úrlega í drottins nafni — að stela frá okkur fiski — miklum fiski, en sverðinu hafa þeir ekki gleymt frekar venju: heill floti herskipa skal „réttlæta'* ránið innan 12 mílna land- helgi okkar — og sem aldrei verður hvikað frá, hversu mjög sem brezka ljónið geispar. Eng- ar ógnanir geta hrætt okkur tslendinga, sem stöndum eem ein órjúfandi fylking á rétti okkar. Eru engin takmörk fyrir því hvað þessi helsjúka yfirgangs- þjóð leyfir sér? — SÍFAL. Þessi mynd er af málverki eftir Engilbert Gíslason, sem Vestmanrifaeyjabœr gaf safninu. Það er af Laufásveg- inum um 1907 og sést Skálholtskot á miðri myndinni. <$> Gamlar myndir á sýningunni — Frá vinstri: Fyrstu útgefendur Vísis; hjónin í Melkoti; glímukappar íslands 1907 og 1909, Jóhannes Jósefsson og Guðmundur A. Stefánsson.

x

Þjóðviljinn

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.