Þjóðviljinn - 12.02.1991, Blaðsíða 11

Þjóðviljinn - 12.02.1991, Blaðsíða 11
I DAG Magnús H. Gíslason skriffar FÖRNUM VEGI 28 Spilamennskunni í gærkvöldi lauk auðvitað með kaffidrykkju og tilheyrandi kræsingum, meðal hverra voru nýsteiktar lummur, hrein himnaríkis-fæða. Ég bað um að ýtt yrði við mér kl. 8 væri ég ekki farinn að láta á mér kræla þá, því nú átti ég drjúga dagleið fyrir höndum, yfir Hnjótsheiði og síðan eftir Rauð- asandinum, allt inn að Saurbæ. Þar hafði ívar kaupfélagsstjóri boðað fund kl. 2. Ég taldi mig því ekki mega fara seinna úr Örlygs- höfninni en kl. 9 og miðaði þá við að vera kominn í Saurbæ nokkru áður en fundurinn átti að hefjast. Húsfreyjan í Efri-Tungu náði mér í rúminu kl. 8 þegar hún kom inn til mín með morgunkaffið. Og auðvitað var svo ekki við annað komandi en að borða vel og dyggilega áður en ég færi. Ég hafði hugsað mér að fara gang- andi og sú ákvörðun breyttist í engu þótt ég fengi nú í fyrsta sinn á þessu ferðalagi leiðindaveður, norðanstorm og bleytuhríð. Það var heldur ekki um neinn bílveg að ræða yfir Hnjótsheiðina og hesta hafði ég enga séð. En viti menn: Sem ég var að renna niður síðustu skeiðunum af sveskju- grautnum birtist Einar kaupfé- lagsstjóri með tvo til reiðar. Þeim Júlíusi hafði þá ekki litist á það að sleppa mér einum, ókunnugum og gangandi upp á Hnjótsheiðí í tvísýnu veðri. Um 10-Ieytið héldum við Ein- ar úr hlaði. Ég reið brúnum hesti, ættuðum úr Húnaþingi, að því er Einar sagði mér, engum gæðingi en rólegum og traustum. Mér fannst Hnjótsheiðin hálf ömurleg, grýtt, gróðurlítil og frernur ógreiðfær yfirferðar, svo óvíða gátum við farið nema fetið. Veðr- ið hefur að vísu alltaf einhver áhrif á það hvernig manni hugn- ast umhverfið og vel má vera að mér hefði sýnst heiðin hýrlegri i björtu og góðu veðri. Götumar niður af heiðinni lágu svo til um hlaðið á Nausta- brekku, vestasta bænum sem þá var í byggð á Rauðasandi. Ekki sýndist mér þar beinlínis búsæld- arlegt. Graslendið virtist lítíð nema túnið en sandauðn allt í kring. En þarna bjó samt íslensk gestrisni. Bóndinn gekk í veg fyr- ir okkur og bauð í bæinn. Eg átti erfitt með að forðast freistinguna. Ekki af því að mig munaði svo mjög í kaffi. En ég hef alltaf verið veikur fyrir því að „reka inn nef- ið" á bæjum þar sem ég hef ekki komið áður. Og naumast fæ ég færi á því öðru sinni að líta inn á Naustabrekku. Ég skaut málinu til Einars. Hann mátti gerst um það vita hve lengi við yrðum að ríða inn að Saurbæ. Og hann taldi öruggast að halda viðstöðulaust áfram. Þar með fauk út í veður og vind eina tækifærið á ævinni til þess að litast um innandyra á Naustabrekku. Og svo riðum við þá áfram inn Rauðasandinn og var nú veðrið orðið allt annað og betra en uppi á heiðinni. Rauði- sandurinn er falleg sveit. All- breitt, slétt undirlendi milli fjalls og fjöru. Á hægri hönd blasti við Breiðafjörðurinn en til vinstri risu fjöllin, snarbrött og klettótt. Reið- færi var hið besta eftir sandinum og skilaði okkur Einari óðfluga í áttina að Saurbæ. Nú þurfti ég ekki að líta á kortið til þess að glöggva mig á nöfnum bæjanna, sem við fórum framhjá, Einar kunni þá þulu alla utanað, auk þess að vita deili á hverjum þeim, sem þarna bjó. Og svo komum við þá að hinu forna höfðingja- setri, Bæ á Rauðasandi, eða Saur- bæ, eins og staðurinn mun oftast nefhdur nú. Við Einar fórum beint hciin að samkomuhúsinu og skildi nú leiðir. Einar, sem reynst hafði hinn ágætasti ferðafélagi og leiðsögumaður, vildi ekki taka eyri fyrir samfylgdina og hestlán- ið og sagðist gefa Sambandinu þetta lítilræði. Fundurinn var vel sóttur, mættu menn frá þvínær hverjum bæ á félagssvæðinu og umræður urðu almennar. Að fundi loknum gengu þeir með mér heim í Saurbæ Ivar og tengdasonur húsfreyjunnar, sem bað mig að kalla sig Bensa, hann væri því vanastur. Bensi var skrafhreifinn og sagði mér ýmis- legt af sínum högum. Hann hafði verið hinn mesti slysarokkur. Einu sinni datt með hann hestur og var sá óvenju stór og þungur. Lenti Bensi undir klárnum og meiddist talsvert á maganum. Öðru sinni var hann að bisa við að taka upp stein og slitnaði þá æð í bakinu á honum. Og þegar hann vann við sjúkrahúsbyggingu á Patreksfirði datt hann ofan úr „syrlansi" og var það mikið fall. Bensi var ekki nema þrítugur og gat því átt von á að eiga eftir að lenda í ýmsum mannraunum áður en yfir lyki. Vonandi hafa þær þá ekki orðið honum skeinuhættari en þessar, sem afstaðnar voru. Við Ivar og Bensi sátum svo á tali tilkl. 1. -mhg Um heilagar kýr Sæll og blessaður og hafðu þökk fyrir bréfið. Ein af fyrstu heimsóknum mínum í Garð er mér enn minnis- stæð. Þá hitti ég þig í fjósi, þú sast undir vel haldinni kú og mjólkað- ir með gamla laginu. Við skipt- umst á glaðlegum orðum og það var einhvernveginn eins og heim- urinn utan við fjós þitt skipti litlu máli, enda eru vanheílagar ís- lenskar kýr ekki þekktar af því að hafa áhyggjur stórar af því sem mannskepnan er að fást við eða skrafa um. En þetta var eigi að síður á árum mikils stríðs og blóðugs, sem staðið hafði árum saman og átti enn eftir að standa í nokkur ár. Það var styrjöldin í Ví- etnam. Núna er stríð við Persa- flóa, þannig að þeim er nokkur vorkunn sem hafa litla trú á að heimurinn fari batnandi. Þrátt fyrir þetta er ég ekki í þeim hópi, ég er að minnsta kosti sannfærður um að heimurinn sé betri en hann var, þrátt fyrir allt. Þú varst að tala um alræði peninganna í bréfinu á þriðjudag- inn. Það er út af fyrir sig rétt að flest snýst um peninga í þessu þjóðfélagi okkar, en það er aftur á móti ekkert nýtt. Sjálfur man ég auðvitað ekki jafn langt aftur og þú sem ert fæddur skömmu eftir fyrri heimsstyriöldina en ég í Bréftil Starra í Garði þeirri síðari miðri. En ég man vel fyrstu árin eftir stríðið heima á Norðfirði, hvernig mannlífið tók stórstígum breytingum í krafti þeirra peninga sem stríðið hafði skapað. Róttækir menn voru þá nýbúnir að fá í hendur öll völd í bænum. Þeir lögðu af stað með kröfuna um réttláta skiptingu auðsins í annarri hendi og hug- myndir um það hvernig nota mætti peningana til þess að bæta mannlífið í hinni. Þegar þeir byrj- uðu var alræði peninganna algert; ég ætti kannski að segja að ríkt hafi alræði þeirra peninga sem ekki voru til hjá norðfirskum verkalýð á þriðja og fjórða ára- tugnum. Alræði peninga er vafalaust jafhgamalt því tiltæki mannkyns- ins að nota peninga sem mæli- kvarða á veraldleg verðmæti. Þess vegna stendur pólitík nútím- ans um peninga hvort sem okkur líkar það nú betur eða verr. Hún stendur um ráðstöfun þeirra verð- mæta sem þjóðin skapar. Við sem erum á vinstri vængnum, og stefnum að jöfhuði í víðtækum skilningi, viljum þess vegna að verðmætunum sé ráðstafað á ann- an veg en hægri vængurinn vill. Það er greinilegt á þér að þú ert lítið hrifin af aðild okkar að ríkisstjórninni og ekki fær þjóð- arsáttin merkilega einkunn. Um þjóðarsáttina ætla ég ekki að ræða að sinni, utan það að segja að hún var tímabundin aðgerð, ætluð til þess að leggja grunn að batnandi lífskjörum. A næstu mánuðum verður skorið úr um það hvort hún hefur þjónað til- gangi sínum. Um aðild okkar að ríkisstjórn vil ég hins vegar fara nokkrum orðum. Ég er nefnilega þeirrar skoðunar að Alþýðu- bandalagið eigi að vera sem oft- ast og lengst í ríkisstjórn og taktu nú eftir: jafhvel þórt flokkurinn komi alls ekki öllu því í verk sem hann vildi og verði stundum að gera fleira en okkur þykir bein- línis gott. Alþýðubandalagið á að vera flokkur sem vill ráða, flokk- ur sem vill tefla fram hugmynd- um sínum í þeim eilífu stjórnar- myndunarviðræðum sem sam- steypustjórnir á Islandi eru. Ef við gerum það ekki, þá dæmum við okkur einfaldlega úr leik, lát- um andstæðingum okkar eftir að semja sín í milli um það hvernig þjóðfélaginu skuli stjórnað. Það þætti mér vitlaus pólitík, því með því móti væri Alþýðubandalagið orðið að þeirri heilögu kú sem ekki mætti ómaka eða óhreinka fremur en þær indversku. Heyri frá þér í næstu viku. Kveðjur til Jakobínu. hágé. ÞJOÐVIUINN FYRIR 50 ÁRUM Einræðisherrar fasistaríkjanna koma saman á ráðstefnu (dag. Franco og Suner fara til (talfu. Talið að Hitler muni einnig fara til fundar við Mussolini. Þýzk árás á Grikkland yfirvofandi? Al- þýðan verður að vekja yfirvöldin til aðgerða I loftvamamálunum. Hver dagur er dýrmætur. Fram- kvæmdirnar þola enga biö leng- ur. Þaö verður strax að skipa nýja framkvæmdastjórn 1 loft- varnamálum með nóg fjárráð og vald. 12. febrúar þriðjudagur. Sprengidagur. 43. dagur ársins. Sólarupprás f Reykjavík kl. 9.34 - sólartag kl. 17.51. Viðburðir Guðmundur Magnússon (Jón Trausti) rithöfundur fæddur 1873. Verkalýðs- og sjómanna- félagiö Bjarmi á Stokkseyri stofnað 1904. DAGBOK APOTEK Reykjavfk: Helgar- og kvöldvarsla lyfjabúða vikuna 8. tll 14. febr. er I Garös Apóleki og Lyfjabúðinni löunni. Fyrrnefnda apótekið er opið um helgar og annast næturvörslu alla daga kl. 22 til9(til lOáfrídögum). Síðamefnda apótekið er opiö á kvöldin kl. 18 til 22 virka daga og á laugardögumkl. 9-22 samhliða hinu fyrrnefnda. LÖGGAN Reykjavík................................« 1 11 66 Kópavogur..............................« 4 12 00 Seltjarnarnes..........................« 1 84 55 Hafnarfjörður..........................« 5 11 66 Garðabær...............................« 5 11 66 Akureyri..................................* 2 32 22 Sökkviið og sjúktabðar Reykjavfk................................« 1 11 00 Kópavogur..............................« 1 11 00 Seltjarnarnes..........................» 1 11 00 Hafnarfjörður...........................» 5 11 00 Garðabær...............................«5 11 00 Akureyri..................................« 2 22 22 LÆKNAR Læknavakt fyrír Rey kjavik, Seltjam- ames og Kópavog er I Heilsuverndar- stöð Reykjavíkur alla virka daga frá kl. 17 til 8, á íaugardögum og helgidögum allan sólartmnginn. Vitjanabeiönir, símaráðleggingar og timapantanir í « 21230. Upplýsingar um lækna- og lyfjaþjónustu eru gefnar f slmsvara 18888. Borgarspitalinn: Vakt virka daga frá kl. 8 til 17 og fyrir þá sem ekki hafa heimilislækni eða ná ekki til hans. Landspitaiinn: Göngudeildin er opin frá kl. 20 til 21. Slysadeild Borgarspft- alans er opin allan sólarhringinn, » 696600. Neyðarvak Tannlæknafélags Islands er starfrækt um helgar og stórhátfðir. Sfmsvari 681041. Hafnarfjörður: Dagvakt, Heilsugæsl- an, v 53722. Næturvakt lækna, « 51100. Garðabær: Heilsugæslan Garðaflöt, ¦b 656066, upplýsingar um vaktfækni » 51100. Akureyrl: Dagvakt frá kl 8 til 17 á Læknamiðstöðinni,« 22311, hjá Akureyrar Apóteki, " 22445. Nætur- og helgidagavakt læknis frá kl 17 til 8 985- 23221 (farsfmi). Keflavik: Dagvakt, upplýsingar i tr 14000. Vestmannaeyjar: Neyöarvakt lækna, »11966. SJÚKRAHÚS Heimsóknartlmar: Landspitalinn: Alla daga kl. 15 til 16 og 19 ttl 20. Borgar- spitalinn: Virka daga kl. 18:30 til 19:30, um helgar kl. 15 til 18 og eftir samkomulagi. Fæðingardelld Land- spitalans: Alla daga kl. 15 til 16, feðra- tfmi kl. 19:30 til 20:30. Fæðingar- heimili Reykjavikur v/Eirlksgötu: Al- mennurtfmi kl. 15-16 alla daga, feðra- og systkinatfmi kl. 20-21 alla daga. Öldrunarlækningadeild Landspltal- ans, Hátúni 10B: Alla daga kl. 14 til 20 og eftir samkomulagi. Grensásdeild Borgarspltala: Virka daga kl. 16 til 19, um helgarkl. 14til 19:30. Heilsu- verndarstöðin við Barónsstig: Alla daga kl. 15 til 16 og 18:30 til 19:30. Landakotsspitali: Alla daga kl. 15 til 16 og 18:30 til 19. Bamadelld: Heim- sóknir annarra en foreldra kl. 16 til 17 alla daga. St. Jósefs-spitall Hafnar- firði: Alla daga kl. 15 til 16 og 19 til 19:30. Kleppsspftalinn: Alla daga kl 15 til 16 og 18:30 til 19. Sjúkrahús Vestmannaeyja: Alla daga kl. 15 til 16 og 19 til 19:30. Sjúkrahús Akraness: Alla daga W. 15:30 til 16 og 19 til 19:30. Sjúkrahúsið Húsavík: Alla daga kl. 15 til16og19:30til20. ÝMISLEGT Rauða kross húsið: Neyðarathvarf fyrir unglinga, Tjamargötu 35, « 91-622266, opið allan sólarhringinn. Samtökin 78: Svarað er I upplýsinga- og ráögjafarsfma félags lesbla og homma á mánudags- og fimmtudags- kvöldum kl. 21 til 23. Sfmsvari á öðrum tfmum. « 91-28539. Sálfræðistöðin: Ráðgjöf f sálfræði- legum efnum,« 91-687075. LÖgfræðiaðstoð Orators, félags laganema, er veitt I síma 91-11012 milli kl. 19:30 og 22 á fimmtudagskvöldum. MS-félagið, Alandi 13: Opiö virka daga frákl. 8 «117, »91-688620. „Opið hús" fyrir krabbamelnsslúk- linga og aðstandendur þeirra f Skóg- artiífð 8 á fimmtudögum kl. 17 til 19. Samtök áhugafólks um alnæmis- vandann sem vilja styðja smitaöa og sjúka og aöstandendur þeirra f » 91- 22400 og þar er svarað alla virka daga. Upplýsingar um eyðni: n 91-622280, beint samband við lækni/hjúkrunar- fræðing á miðvikudögum kl. 18 til 19, annars sfmsvari. Samtök um kvennaathvarf: « 91- 21205, húsaskjól og aðstoð við konur sem beittar hafa verið ofbeldi eða orðið fyrir nauðgun. Kvennaráðgjöfin Hlaðvarpanum, Vestur-götu 3: Opið þriðjudaga kl. 20 til 22, fimmtudaga kl. 13:30 til 15:30 og kl. 20 til 22, « 91-21500, slmsvari. Sjálfshjálparhópar þeirra sem orðið hafa fyrir sifjaspellum: « 91-21500, sfmsvari. Vinnuhópur um sifjaspellsmál: * 91-21260 alla virka daga kl. 13 til 17. Stígamót, miðstöð fyrir konur og böm sem orðið hafa fyrir kynferðislegu ofbeldi. Ráögjöf, fræösla, upplýsingar, Vesturgötu 3, » 91-626868 og 91- 626878 allan sólarhringinn. Bilanavakt rafmagns- og hitaveitu: ¦b 27311. Rafmagnsveita: Bilanavakt f « 686230. Rafveita Hafnarfjarðar: Bilanavakt, » 652936. GENGrÐ 11.febrúar1991 Sala Bandarfkjadollar.....................53,79000 Steriingspund.......................107,09600 Kanadadollar..........................46,47700 Dönsk króna.............................9,59590 Norskkróna..............................9,43600 Sænskkróna............................9,83720 Finnsktmark...........................15,17990 Franskur franki........................10,85020 Belglskurfranki........................ 1,79510 Svissneskur franki..................43,28650 Hollenskt gyllini.......................3280380 Vesturþýskt mark....................36,95640 ItölsklFra...................................0,04911 Austurrfskur sch........................5,25370 Portúgalskur escudo............... 0,41830 Spánskur peseti........................0,58790 Japansktjen.............................0,41140 Irsktpund................................98,26100 KROSSGATA 1 |2 14 ; 19 | "|8^^ 3 H4 I ^--^^l"™ 1 10 5 I ~ |11 6 blekking 7 úrgangur 9 karimannsnafn 12 heiti 14 loga 15 hrúgu 16 kinn 19 skriffœri 20 vanþóknun 21 ánægja Löðrétf: 2 dropl 3 spil 4 laslelkl 5 splri 7 undr-andi 8 motfallin 10 stór-an 11 hrósaði 13 sma-ger 17 fæoa 18 mán-uður Lausn a sfðustu krossgátu Lárétt: 1 mátu 4 spor 6 gát 9 ótal 12 jarða 14 róa15lff16lokka19 kólf20óður21ataði LöArétt: 2 ári 3 ugga 4 stóð 5 oka 7 skrekk 8 gjalla 10 talaði 11 lof-orð13rök17oft18 kóð ¦ 12 ¦ 16 17 |18 15 ¦ 20 ¦21 Þriðjudagur 12. febrúar 1991 ÞJÓÐVILJINN — SÍÐA11

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.