Dagblaðið Vísir - DV - 11.03.2002, Blaðsíða 15

15
MÁNUDAGUR 11. MARS 2002___________________________________________
DV _______________________________________ Menning
DV-MYNDIR HILMAR ÞÓR
„Ég hafði veriö aö vinna meö seglformiö og iangaöi til aö setja hreyfingu í segl á báti á ferö.“
Daði Guðbjörnsson hjá máiverkinu „Gull af segti“.
Daði Guðbjörnsson sýnir litskrúðug málverk frá ströndinni í baksal Gallerís Foldar:
Minningar í myndum
„Sýningin heitir „Bátar, Beib og Bíbbar,
þaö síðasta er úr leikskólamáli og þýðir
fuglar, “ segir Daói Guöbjörnsson listmálari
um leið og hann gengur inn í baksalinn í
Gallerí Fold. Þar sýnir hann stór, litrík
olíumálverk af sjó, skipum og sœkindafansi
svo aö áhorfandinn fer ósjálfrátt aó raula
sjómannalög fyrir munni sér. „Ég er á ein-
hverju feróalagi núna, eins og sjá má, “ held-
ur hann áfram, „kannski má kalla þetta sjó-
ferð mína gegnum málaralistina."
Sýning Daða hefur nú staðið í rúma viku
í Fold og meðan við göngum um salinn rifj-
ar hann upp sögu af hollenskum lista-
manni og gjörningi sem hann framdi:
„Hann kallaði gjöminginn „SaUing away“
og sigldi einfaldlega frá landi í litlum bát -
og síðan hefur ekki tU hans spurst! Þetta
má segja að sé hinn endanlegi gjömingur!
En ég er ekkert að sigla burt þrátt fyrir aUa
þessa báta og aUan þennan sjó, ég held mig
bara meðfram ströndum.“
Daöi Guöbjörnsson: Guölaxinn
Veiddur af föður Daða og stoppaður upp i Vestmannaeyjum.
B en ekki S
Myndimar eru frá undanfómum tveimur
árum - fór þetta sjóferðaminni að sækja á þig
þá?
„Nei, það er lengra síðan það byrjaði," segir
hann, „þetta þarf áUtaf tíma tU að gerjast."
- Reyndirðu að spyma á móti?
„Nei, nei,“ segir hann
hissa, „það má ekki. Ann-
ars á titUlinn á sýning-
unni fyrst og fremst að
undirstrika að það er
ekkert vitsmunalegt eða
inteUektúal við hana,
þetta er leikur. Hún hefði
eins vel getað heitið SSS,
Sæfór, Sægyðjur og Söng-
fuglar! Það varð bara B
en ekki S!“
- Hvað fer í gegnum
huga þinn þegar þú býrð tU svona ævintýraleg-
ar myndir? Hefurðu hemU á hugsunum þínum
eða reika þær stjómlaust?
„í byrjun er alltaf einhver kveikja, svo tekur
efnið völdin og litimir. En eitthvað sér maður
fyrir sér í upphafi, hreyfingu, lit, eitthvað, og í
restina fer maður í tæknina og reynsluna, þá
notar maður þaö sem maður kann tU að setja
endapunktinn."
- Hvað heitir þessi tU dæmis? spyr blaðamað-
ur og bendir á glæsUega mynd af gullnu fari á
toppi á stórri blárri öldu.
„Hún heitir „GuU af segli“ samanber „guU af
manni“,“ segir listamaðurinn. „Ég hafði verið
að vinna með segiformiö og langaði tU að setja
hreyfmgu í segl á báti á ferð. Yfirleitt eru engir
um borð í bátunum mínum, að þvi er best verö-
ur séð, þeir em frjálsir eins og fiskamir sem
synda í sjónum. Ég er heldur ekki sjálfur um
borð í þessum skipum, ég horfl bara á þau úr
fjarska sem listmálari. Þetta er ekta miðaldra
myndlist - því nú þykir flnast af öUu að vera
miðaldra, það sé ég í blöðunum,“ og Daði skeUi-
hlær. „Okkar tími er kominn!“
Módernismi - dauður en þó lifandi
í myndunmn era litskrúðugir krossfiskar
sem Daði kaUar stjömur sjávarins, þar em líka
aUs konar fiskar og einn þeirra er með geisla-
baug. Enda er þetta guðlax.
„Já,“ segir Daði, „faðir minn var togaraskip-
stjóri og einu sinni veiddi hann guðlax sem
hann sendi tU Vestmannaeyja þar sem hann
var stoppaður upp og settur á safn. Ég málaði
myndina af honum eftir minni en eftir að ég fór
tU Eyja með sýningu varð ég að endurbæta
myndina af honum af því ég hafði ekki munað
nógu vel eftir smáatriðunum. Og það era fleiri
myndir héma byggðar á minningum. Ég var að
vísu hrikalega sjóveikur og fór sjaldan á sjó en
ég man vel eftir því þegar ég sá hval í fyrsta
skipti, það þótti mér tilkomumikiö og faUegt."
mannsgaman
Á leið okkar miUi mynda ræðum við
svolítið um Picasso út frá nýju þáttunum
um ævi hans og list í Sjónvarpinu. Picasso
tók gríðarlegar sveiflur í sinni list og
fékkst við aUar greinar myndlistarinnar;
Daði hefur bæði haldið sig nokkuð vel við
málaralistina og ekki tekið miklar sveiflur
í stU.
„Picasso kom inn í upphaf módemism-
ans en ég undir lok hans,“ segir Daði, „það
er mikiU munur þar á. Ég ber mikla virð-
ingu fyrir fólki sem er duglegt að gera tU-
raunir, en ef við lítum tU dæmis á Picasso
og Braque sem fundu saman upp kúbis-
mann þá fóra þeir ólíka leið. Picasso yfir-
gaf stefnuna og hélt áfram; Braque hélt sig
við kúbismann en hann var prýðUegur
listamaður þrátt fyrir það. Nú er að vísu
mikið talaö um póstmódernisma en hann
er eiginlega ekkert annað en módemismi.
Ég held að módernisminn sé svo skemmti-
legur að menn vUji ekki yfirgefa hann. Það
er aUt í lagi að segja að hann sé dauður en
það vUja aUir vera með í honum!"
- Maður fer í ansi súrrealískar steUingar við
að horfa á málverkin þín en súrrealisminn er
auðvitað hluti af módemismanum ...
„Ég man þegar ég kynntist Sjón í gamla daga
að þá var hann aUtaf að segja mér að ég væri
súrrealisti. Ég vUdi ekki viðurkenna það þá en
hef auðvitað séð það betur og betur síðan að ég
er hreinræktaður súrrealisti."
- Hvað vUtu að myndirnar þínar geri við
þann sem horfir á þær?
„Þaö sama og þær gera fyrir mig,“ segir
Daði einlæglega. „Eins og aUir listamenn er
ég að reyna að búa tU líkama úr því sem ég
er með í höfðinu. Ef einhver kemst í huglík-
amlegt samband við myndimar minar þá er
það óskastaðan."
Sýning Daða stendur tU 24. mars og GaUerí
Fold er opið á verslunartíma.
/
Vespa a veiðum
Þetta haustið var ég staddur í tveggja bakka
borginni og rölti sem oftar niður gömlu götuna
sem stundum hefur verið sagður elsti slóði Par-
ísarborgar. Nafnið gleymist ekki; Rue Mouffet-
ard, þröng gata og steinlögð eins og heUumenn-
imir hafi ekki haft tima tU að raða.
Á einu litlu torgi er ekki úr vegi að setjast
niður á kaffihús og panta rótara, helst svo sterkt
kaffi að það dropi hægt þó boUanum hvolfi.
Horfa svo spekingslega út í mannhafið sem
streymir fram í röstum og sveigir reglulega af
leið. Yrkja kannski í huganum, kannski ekki.
Altént vera tU.
Það var þarna í fimmta hverfmu, gömlu góðu
latínuslóðunum, sem hann kom inn í líf mitt á
óskaplega veikri vespu. Hokinn I baki og aUur
svo smár að skrýtið var að vita af lífí í svona
litlum líkama. AndUtið uppgefið af amstri dag-
anna og einkennUega gult. Fætumir vafðir um
hjólið.
Framan á vespunni var lítU skófla, ekki ósvip-
uð fægiskóflu - og öðru hvora lét litli maðurinn
hana faUa niður þegar kúkur úr hundi var fram
undan. Hann veiddi þá fimlega upp og fipaðist
aldrei, vísast búinn að vera i þessum geira í
giska mörg ár. Þetta var hans fag.
Hann kláraði torgiö á innan við fimmtán mín-
útum og var svo horfinn yfir á önnur stræti jafn
hæglega og hann kom inn í líf mitt þennan dag.
Seinna meir hef ég hugsað hvað svona menn
dreymir um á nóttunni.
-SER
Allir í leikhús
1 vikunni sem leið undirrituðu Stefán
Baldursson þjóðleikhússtjóri og Valur
Valsson hjá íslandsbanka samstarfssamn-
ing sem felur í sér að bankinn styrkir
Þjóðleikhúsið um 10 miUjónir tU þess að
Þjóðleikhúsið geti efit fræðslustarf sitt og
tengsl við skólana í landinu. Á vefsíðu
leikhússins má lesa nánari útfærslu
samningsins og er óhætt að fuUyrða að ís-
lensk skólabörn verða ekki afskipt næstu
ár. Stefnt er að því að stórauka heimsókn-
ir skólanema í leikhúsið og gefa þeim
tækifæri tU að vinna verkefni um leiklist
og leikhús. Útbúið verður fræðslu- og
kynningarefni fyrir skólana og haldin
námskeið fyrir kennara. Hefur Vigdís
Jakobsdóttir leikstjóri (sem stýrði VUja
Emmu í fyrra) verið ráðin forstöðumaður
þessarar nýju fræðsludeUdar.
Fólk sem komið er á efri ár man vel eft-
ir skólaferðalögum í leikhúsið á sýningar
sem höfðuðu kannski misjafnlega tU nem-
enda. Ef þeim leiddist þá áttu þeir tU að
henda karameUubréfum ofan af svölum á
fólkið fyrir neðan sem ekki tók fuUan
þátt í gamni ungviðisins og kvartaði lika
undan masi, skrækjum og hlátri skóla-
fólksins á röngum stöðum. Nú er þetta
gert öðruvísi.
Rómeó ogjúlía
Undanfarin sjö ár hefur Leikfélag
Reykjavíkur - og seinna líka íslenski
dansflokkurinn - boðiö öUum bömum í 9
og 10 ára deUdum grunnskólanna i
Reykjavík í heimsókn í Borgarleikhúsið,
eins og lesa má í nýju hefti Skímu, tíma-
rits íslenskukennara. Ekki verður séð af
greininni að neinir bankar hafi styrkt
Leikfélagið tU þessa starfs sem hefur þeg-
ar haft áhrif á líf þúsunda reykvískra
barna, en um tíma fékk LR sérstakan
styrk frá ÍTR og Fræðsluráði Reykjavík-
ur sem nú hefur verið beint tU skólanna.
Þessar heimsóknir hafa verið gríðarlega
vel þegnar og vinsælar eins og staflar
þakkarbréfa, vinnubóka og teikninga sem
leikhúsinu hafa borist bera vott um.
í heimsókn 9 ára barna eru þau leidd
um leikhúsið í leit að leiklistargyðjunni
Thalíu og fylgja þeim persónur á borð við
RáðhUdi dyravörð og Þorleik stórleikara.
10 ára börnin fá að sjá fuUunnar sýning-
ar og sitja þá frammi í sal eins og venju-
legir áhorfendur. í vetur hafa þau fengiö
að sjá sýningu sem Harpa Ámardóttir
hefur unnið upp úr hinum sígUda harm-
leik Shakespeares, Rómeó og Júlíu, og
danssýningu íslenska dansflokksins að
auki.
í haust sem leið réð LR tfi sín sérstak-
an fræðslufuUtrúa og var það í fyrsta
sinn sem sérstakur starfsmaður tekur að
sér fræðslu í sögu íslenskrar leiklistar,
eins og segir í greininni. Hann er
tengfiiður leikhússins við leikskóla,
skóla, félagsmiðstöðvar og aðra aðUa og
aðalhlutverk hans er að færa leikhúsið
nær þeim sem þekkja það ekki og nýta
það tU menningarauka, fræðslu og
þroska.
Veit Stefán ekki
af þessu?
Þessi orð minna mjög á markmiðin
með nýrri fræðsludeUd Þjóðleikhússins,
enda eru leikhúsin eðli málsins sam-
kvæmt að vinna að sömu markmiðum.
Það sem vekur kannski bros er að hvergi
í yfirlýsingum Þjóðleikhússins er minnst
á að LR hafi haldið úti merkri barna-
fræðslu í sjö ár eða rætt um það hvemig
starfsemi Þjóðleikhússins verði sams
konar eða öðruvísi. Það er rétt eins og
Þjóðleikhúsið viti ekki af þessari starf-
semi LR þegar segir á vefsíðu þess: „Með
stofnun fræðsludefidar slæst Þjóðleikhús-
ið í hóp þeirra fjölda leikhúsa í Evrópu
sem vUja leggja sérstaka rækt við listupp-
eldi ungs fólks og listfræðslu almenn-
ings.“
Vissulega er þó rétt að Leikfélag
Reykjavíkur er i Evrópu.