Atuagagdliutit - 08.10.1953, Page 16

396
ATUAGAGDLIUTIT — GRØNLANDSPOSTEN
nr. 21
såkutoKarfiup årKigssusimanerujugssuata su-
liarineKarsimaneratalo agdlagkamc matumane inig-
ssaKångitsut erKigsineKarnigssaK sujunertatuaråt,
kitålo taimåtaoK kalåtdlit nunåt såssussisinauner-
mut igdlersordlugit. tåssane amerikamiut såkutuisa
nålagkersortaisalo nunane issigtune sungiusarneK
pissariaKartoK ingcrdlåpåt - - avdlatut oKautigalu-
go, såkutup amcrikamiup sungiusarnerane Thule
pingåruteKalersimavoK.
amerikamiut såkutue tusintilikutait Thuleme
såkutujorérsimavdlutigdlunit såkutujusåput, tamar-
migdlo tikiunermingne ilisimalersarpåt kalåtdlit
nunånikamik Danmarkip ilagissåne, nunalo såku-
toKarfiup Thulerpiauvdlo kalåtdlit Kavdlunåtdlo na-
jugarissåta akornånitup KångerneKånginigssånik
inerterKut unioricutinavérsårneKarpoK.
såkutoicarfingme tikerårtumut kimutdlunit mi-
singnartoK tåssauvoK inugsiarnisårneK tamane
nåpitaK tamanitdlo misigissaK. amåtaoK kalåtdlit
såkutoKarfingmut kigdligissap KångerneKånginig-
ssånik inerterneKångitsut taimatut oKartarput.
thulemiup piniartup erKigsivdlune piniariardlune
imalunit piniarérsimavdlune tikisartordlune ting-
missartut autdlartarfiat Kiterpåginardlugo ingerdla-
vigisinaussarérsimavå. akugtungitsunik unigtarsi-
mavoK tu])igusugdlunilo issigingnårtardlugit ting-
missartorujugssuit uvdlut tamaisa Thulep USA-vdlo
akornånc atåssuteKartitsissut. Kingmé Kasusimag-
pata nangminerdlo sivisuinik piniarsimanerminit
Kasusimagångat imåitarérsimavoK amerikamiut
nunaj) nålagå Mørck-Rasmussen Kinuvigissarsima-
gåt piniartoK ikiordlugo nunaKarfiata tungånut
ingerdlåkumavdlugo. Kamutit Kingmitdlo piniar-
tordlo pissai ilångutdlugit lastbilerujugssuarmut
inigssineKararaut angerdlåuneKartardlutigdlo.
jutdlip uvdluisa ilåne Thulimiut kalåtdlit mé-
rartait såkutoKarfingmut jutdlisioriartorKuneKåi-
narsimaKaut misigissaK tamanut ])uigunaitsoK,
såkutoKarfiuvdlo nakorsai akugtungitsunik ikiutar-
siinåput sordlo tuberkulosimut misigssuinerme.
Thuleme såkutoKarfik sapåtip akunera atau-
sck Kångiugpat uvdlumisut issikoKarungnåisaoK
tåssa igdluliat kalåtdlit nunane ilisimaneKångitsu-
mik sukåssuseKartumik nåpautiterneKarmata. uv-
dlut Kavsigsunguit Kångiugpata tingmissartunut ig-
dlugssaiv saviminermik saunilik nåparneKåsaoK
tingmissartunit angnerpånit agdlåt inigineKarsi-
naussoK, uvdlut Kavsigsunguit Kångiugpata allunri-
niumik (KivdlertoraminiussaK) KagdlersorneKåsaoK
kingumutdlo uvdlorpåliinguit Kångiugpata atulisav-
dlune. uvdlumikut igdluliarineKartut tamarmik al-
luminiumit sanåjuput tornigsunik KaliaKardlutik
mikissunigdlo igalåKardlutik — anorimutdlo isugu-
tangmutdlo uvsigdluinarKigsårtuput.
amerikamiut akilerårtartuisa tamåkua tamaisa
akilersorjjait. sunalo tamarme akisoKaoK ungasi-
ssusia agssartuinerdlo pissutauvdlutik. åssersutiga-
lugil taineKarsinåuput asfalt (uvserutaussaic avKu-
sinermut icagdlersutigalugo atorneKartartoK) kipa-
rigsumik tamatigut ineterimik atautsimik takissu-
silingmik angnertussusilik Amerikame 1 dollarilik
tamåne 85 dollarcKarsimavoK. nåparsimavigtågssaK
sinigfingnut nautsorssordlugo sinigfik atauseit aki-
sussuseKartugssåusaoK 80.000 dollarsinik Amerika-
me akigigajungnerusså 8—10.000 dollarsiussoK. su-
na tamarme akisuneruvoK, kisiåne suna tamarme
pitsaunerpåmik niorKutigssauvdlunilo pitsauner-
påmik suliauvoK.
såkutoKarfingme uvdluinarne inuneK anersår-
nerdlunlt ajornangajagtumik ulapårfiuvoK. inusug-
tut tusintilikutait tamaviårtuarput suna tamåt pi-
ssusigssåtut ingerdlatiniardlugo, tamarmigdlo ila-
Kutamingnik nuname avdlame kiloineterit tusintig-
dlit ungasigssusilingme avdlaussumigdlo silåina-
lingme najugaKartunik maKaissinertik åtatarissa-
riaiiarpåt, Kujanartumigdle alikusersordluarneKar-
niardlutigdlo sungivfine sangmissagssaKartitdluar-
niarneKarput. såkututut imalunit inuinartut iliniar-
nerånut ilagititdlugo kursusertineKartarput, iliniar-
sinåuput angerdlarnermikut ajornaKutcKångitsu-
mik Amerikame universitetit ardlåne sumilunlt ti-
guneKarsinauvdlutik, timerssutit åssiglngitsut
ingcrdlåneKarput, radioKarfit mardluit uvdloK
unuardlo tamangajåt alikusersuissarput, issiging-
nårtitsivingnigdlo pigirigneKatigit tikiutaraut issi-
gingnårtitsissardlutigdlo.
anersåkut itumik suliagssaK amåtaoK puigor-
neKarsiinångilaK — sapåtit tamaisa ornigarneKaKi-
ssumik katugdline någgårtunilo nålagiarneKartar-
poK, nakorsauneruvdlo misigigtardluartup palasit
såkututdlo sungivfingmingné allkutagssaKartine-
Karnerånik ingerdlatsissut suleKatigai inusugtor-
pagssuit tamatigut ajungitsunigssåt ernumanaitdli-
sarniardlugo.
nigerit KaKorlutdlo suleiiatigingnerat nunaKa-
tigingneratdlo takuvdlugit iluåtdlangnartuvoK. nag-
guveKatigit akornåne eritigsineK akåreKatigingner-
dlo nålagauvfigssuit akornåne eritigsinennik piler-
sitsissarpoK, OKartarput.
danskit amerikamiutdlo Tbulemitut akuner-
mingne pissusiat ajungitsuvoit, kigsautigineKarå-
ngatdlo tamatigut amerikamiut tungånit ikiuiuma-
neitartarpoK.
avatåningånérsunut tamanut såkutoKarfing-
rnutdlo akuneKutaussoK tåssauvoK såkutut nålagåt
atåssuteKartitsissoK orlogskaptajn Franch Petersen
Kanigtukut orlogskaptajn Erik Stærmosemik kingo-
rårissoK. suliagssaKardluarpok, kalåtdlitdlo nunåta
såkutoKarfiuvdlo akornåne ajungitsumik pissuse-
Karnigssamut pingåruteKarnera angnertunerarne-
KångitsorsinåungilaK.
erKortumik oKåsagåine Kularnångitsumik kina-
lunit akuerssiumångitsornaviångilaK sunalunit sor-
ssungnermik isumaKarsinaussoK tamarme iluari-
nartungingmat pakasarncKarnigssamutdle ersi-
ncK sule ajorneruvoK. såkutoKarfiup sulissutigå er-
KigsineK aulajaitdlisarniardlugo, aulajaitdlerérsi-
massugaluarpat tauva amåtaoK såkutoKarfik
pissariaKarsimåsångikaluarpoK.
Helge Christensen.