Atuagagdliutit - 31.01.1963, Page 9

Kalåtdlit-nunåne brugsforeninge
sujugdleK ermnaK atulisanerpoK?
Nanortalingme brugsforeningigssaK sule akuerssissutigineKå-
ngilaK. peKatigenaraluarpoK sulile tåuna pisiniarfenarane
Kalåtdlit-nunåne brugsforeninge
sujugdleK piler sinenåsava? aperKUt
tamåna pingårtineKardlune sonutigi-
neuarpoK, måssalo piviussut ilait ta-
matumunga atassut saruumiuneKaré-
raluartut pilersinenarsinaunigsså ku-
larnaitsumik OKautigisavdlugo piår-
PatdlårunarpoK.
ilimanauteKarérpoK, tamatumalo
tunulerå Den kongelige grønlandske
Handelip direktøriata Hans C. Chris-
tiansenip nanortalingmiut Kutdlig-
ssarmiutdlo kajumigsårmagit niuver-
tarfit nunaKarfingne tåukunanitut 6-
Katårutitut tigusinaugait artorssissu-
téungitsunik tungavigssaicardlutik.
tamatuma kingorna Nanortalingme
inuit ingmikut sulissutigingnigtugssa-
nik KinigaKarsimåput, tåukulo piler-
ssårut sulissutigisimavåt isumaliutigi-
ssatigdlo sumik Kanordlo kinguneicar-
sinaussut påsiniarsimavdlugit.
aussame Kångiutume inuit mardluk
Danmarkime brugsforeningit ajornar-
torsiutitdlo tåukuntinga tungassut på-
siniaivigisimavait. Danmarkiminer-
nnngne Danmarkip brugsforeningisa
katuvfiånit tikerårtigineKarsimåput.
amale, kisiåne Nanortalingme piler-
ssårtimut atångitsumik, sekretær
Svend Thomsen FDB-mit pissoK Ka-
latdlit-nunåta kitåta sineriåne OKalu-
giaKåtårdlune angalasimavoK. tama-
tuma pilersineKarnigsså 1960-ime
Grønland^dvalgip ilaussortainit ka-
laliussunit isumagineKarsimavoK.
— K’utdligssanime?
— tåssane inuit KanoK ilioriarsimé-
ngitdlat.
— brugsforeninge sunaussoK nalor-
nissorutigineKarsinaunerdlune?
— imaKa, isumaKarpungale Kalåt-
dlit-nunåne brugsforeninge sunaussoK
påsineKaralugtuinartoK. Kavsérpag-
ssuartigut OKautigineKarsinauvoK,
sordlo oKarneK ajornångilaK brugs-
foreninge tåssaussoK ingerdlataK i-
laussortat pigissåt ilaussortatdlo i-
ngerdlatåt imalunit ingerdlataK pisi-
ssartut sipårniartarfiat.
— ilaussortanit sut piumassarine-
Karpat?
— niorKutigssanik pilersuineK pe-
Katigigdlutik nåmagsiniåsavdlugo pi-
arérsimåsassut, inuitdlo erKortut pe-
Katigingnik sujulerssuissugssatut Ki-
nisavdlugit påsisimåsagåt.
—- pilerssårutit tusarKilåriartigik?
— Handelip niuvertarfiutå Nanor-
talingmitoK ukiune 5-ine åtartorniar-
neKaratdlarpoK, kigsautigineKarpor-
taoK nioricutigssat uningassut 600.000
kr. tikitdlugit naligdlit ernialersorne-
itartugssat tigujumavdlugit.
— brugsforeningip nioricutigssag-
ssane sumit pisiarissésavai?
— niornutigssat akitsuserneKartar-
tut inatsisit nåpertordlugit KGH-me
pisiarineKartåsåput, kisiånile avdlati-
gut brugsforeninge nangmineK nior-
Kutigssagssaminik sume pisissåsaner-
dlune aulajangissugssauvoK. taimåi-
portaoK niorKutigssat akisa tungaisi-
gut — nioricutigssat akileråruserne-
Kartartut tapivfigineKartartutdlo tåi-
sångikåine — brugsforeningip nang-
mineK niorKutigssat pisiarititagssame
aké aulajangersinauvai.
— avdlångut tåuna sukut inuit ilua-
Kutigssarsivfigisinauvåt?
— nangmineK aulajangissarnermi-
kut, åmalo sivnerutoruteKåsagpat pi-
sissartunut avguåuneKartartug-
ssaungmata imalunit aningaussatut
peKatigit sitdlimatåtut unerartineKar-
sinauvdlutik.
niuvertarfik amigartoruteKarpat
— niuvertarfingme amigartoruteicå-
sagpat?
— neriugpugut amigartorutendså-
ngitsoK, tamdnalo pingitsorniardlugo
pilerssårusiorneKdsåput aningaussat
isertitagssat atugagssatdlo (anisitag-
ssat), iluamik nautsorssusiornikut i-
ngerdlatap ndkutigiuartuarnigsså a-
jornångilaK ajornartorsiorneKdlerpat
pilertortumik periatårneu ajornarane.
tdssame pigingnigtut ajunårutausi-
naussut nangmagagssarait. brugs f or-
eningime ilaussortat pigingnigtuput —
penatigigdlutigdlo akissugssaonatigig-
put, amale penatigingne sitdlimatit
atorneKarKårumårtut uningatineKar-
tugssduput.
Nanortalingme brugsforeningip
niorKutigssanik pisiortortitsinerata
inuit niorKutigssanik pissariaKar-
tunik kisimitdlune pilersusagpagit
pissariaKalerumårpoK peKatigigfiup
»Kalugiartardlune angalaortoK
sekretær Svend Thomsen Grøn-
jandspostenip nåpiniarsimavå Nanor-
talingme pilerssårutinik oKalugiaKå-
tardlunilo angalaneranik påsiniaivfi-
gilårumavdlugo.
kingugdlersåt autdlartivfigiu-
matdlerdlugo Kalåtdlit-nunåne su-
mlkavit?
' igdloKarfit tamaisa Avangnåne
Upernavingmit Kujatåne Nanorta-
mgmut tikipåka, kisiåne nunaKar-
1“®n® tamane oKalugiarneK atautsi-
mditsinerdlo ajornarpoK. Kalåtdlit-
nunane angalanera Nungme oplys-
ningsråde suleKatigalugo iluarsartu-
neKarsimavoK.
suna sujunertauva?
, . navsuiåussinerinauvoK. brugs-
reninginik pilersitsinigssaK sujuner-
aringitdluinarpara. OKalugtilerdlunga
QKalugiartarpunga takutitsivdlungalo
1 mimik pernåumik kalåtdlisut OKa-
ngtumik navsuiautitaKartitdlugo.
~~ °KautigineKarsimavoK FDB Na-
noi talingme brugsforeningiliorniar-
°K> tamåna ilumorpa?
• nalungilara taima OKartoKarsi-
assoK, kisiåne erKuvigsungilaK. ima
QKautigissariaKarpoK nanortalingmiut
nrugsforeningiliorumassut, FDB-lo i-
lukumasimassoK sordlo Danmarkime
nrugsforeningimut sumutdlunit ikiu-
tarnerme åssinganik.
- tauvame KanoK pissoKarpa?
ingmikut Kinigkat (udvalgit) ma-
del •Den ^ngelige grønlandske Han-
1P sujulerssuissuinut sågfigingni-
j uteKarsimåput, tauvalo sujulerssu-
S.u. nanortalingmiut kigsautigissåt
uiajangivfigisavåt. sågfigingnissutip
^ ussurna imarå niuvertarfiup tigune-
rnigsså pivdlugo isumaKatigissutig-
samut nanortalingmiut sujunersusiåt
i i'iInefsnsiatut migssiliumut Handel-
i pissumut tungaveKartineKartoK.
s- OKartugssautitatdlo sujuner-
tamatumunga akuerssigpata
t autsorssutigissariaKarpoK ukiup a-
^uutsip migsså Kångiugpat Nanorta-
ugme brugsforeningip niuvertarfik
U'Jerdlatarilersindusagå. tamånale
1 sinag o, imaname februariulinar-
u nanortalingmiut brugsf or eningi-
1 uutdlarnérérsimåsåput, tåssa i-
maipoK niorKutigssanik pisissartut
PeKatigit.
lamatumuna anguneuartarpoK isu-
UKatigissutinik aulajangersaisinau-
ssunik sujulerssuissoKarnigssaK.
igfiorfik neKaerniarfigdlo
■ niuvertarfik sujunertamr
kunarpa?
• mikivatdlårpoK iluarsart'
gaunanilo, tåssa tunissarissarh
(pisiarineKartartunut) nalerKiu
avdlångortineKarumårpa?
~ FDB-p titartaissartuisa i
Jidne niuvertarfigssamut nutår
lerssårusiortoKarpoK, {maKa å
norfiugmut neKaemiarfigssa
agsut pissarianartitanut inigt
— akisusaKaoK!
— inussutigssarsiutitårniardlune a-
torniartarfingmit taorsigagssarsiniar-
neKarsinaugunarpoK, tåssame niuver-
nermut tungassutigut aitsåt sujug-
ierpåmik kalåtdlit peKatigit sana-
ssugssaugunarmata.
nunavtinik atuagkiat
pisorKat akisoidssut
Kalåtdlit-nunåt pivdlugo atuagkiat Kanga sarKumersineKartar-
simassut ikigtunguångordlugit, mana piumaneKardlualersimå-
put akisunårneKartalersimavdlutik
Kalåtdlit-nunåt pivdlugo atuagkiat
pingårtumigdlo atuagkiat Kanganisau-
nerussut silarssuarme tamarme atu-
agkanik katerssuissartune erdligine-
Kardluinalersimåput Kaicutigutdlo pi-
siaritineKartardlutik tupingnåinartu-
mik akisumik akilersitdlugit Kularnå-
ngitsumik KangaunerussoK atuagkat
ikigtuinautitdlugit naxitigaussarmata.
Rosenkilde og Baggerip atuagkat
pivdlugit nalunaerssutane ukiortåK
1962—63 pivdlugo sarKumersume nav-
ssågssåuput Kalåtdlit-nunåt pivdlugo
atuagkiat ardlagdlit KaKutigortoru-
jugssuit tupingnartunigdlo akigdlit.
Samuel Kleinschmidt-ip atuag-
kiå: Nunalerutit, tåssa silarssdp
KanoK issusianik inuinigdlo iliniu-
tigssiånguaK Nungme suliarine-
KarsimassoK Nordlitdlo naKiteri-
ssuisa suliarissåt sujugdleK 1858-i-
me akeuarpoK 750 kr. atuagdnguaK
tåuna 60-inik Kupemilik angissu-
seuarpoK 16,5 X 10,5 cm taimaing-
matdlo atuagårånguvdlune.
KaKutigortoK avdla tåssaugunartor-
dlo atuagaK atausinavik navssågssau-
sinaussoK tåssauvoK OKalutsit kater-
ssugkat (1857—1859) J. M. P. Kraghi-
mit, katitdlutik Kupernerit agssåinar-
mik agdlagkat 96-it. atuagaK tåuna a-
keKarpoK 450 kr.
Jens Mikael Kragh tåssauvoK Ka-
låtdlit-nunane palasiusimassup Peder
Kraghip ernera. inungorpoK 1820 Au-
siangne åmalo Ausiangne erKånilo a-
joKersuiartortitauvdlune 1849-mit
1858-imut. 1859-ime avalagpoK Him-
merlandimilo palasiulerdlune.
OKalutsit soKutiginartut
atuagkat nalunaerssutåne OKalutsit
katerssugkat tåuko inuiait ineriartor-
nerinut tungassutigut OKalugtuari-
ssauneråne soKutiginartorujugssuar-
tut issigineKarput. atuagkap ingmi-
kortuanit sujugdlermit pissut OKaut-
sit issuarneKåsåput imåitut:
„ilisiniartarneK ukiune kingugdler-
ne soraersimagaluarpoK, kisiåne kui-
simångitsutut iliuseKartut sule amer-
dlåput, nåparsimanermalo nalåne ag-
dlåt mérKat atåtartik ajunårsimassoK
igdlumut erKuneKarKusimångilåt....
tusarsimavara aperssortitama (KeKar-
titama ilåta) atåtane unatarsimagå....
pissusigssåungilardlo éiparigtut inu-
niardluse erngerdluse katitineKartå-
nginerse.... tigdlingneruvoK åtartug-
kase erninårtumik akilerniångikå-
ngavsigik.... pissåleriardluse sualug-
patdlåmik kavfimik atugaKartarpuse
pissariaKångitsunutdlo avdlanut pig-
ssaraluase atortardlugit, tamatumalo
kingorna mérKase kågdlutik nivdlia-
lersaraut.... ivdlitdlo ikiortitoKara,
Aron asassara, Kutsavigåvkit ukiune
8-ne akunivsine sulisitdlunga asang-
ningneK uvavnut takutitat pivdlugo.
inutitdlunga puiungisåinåsavagit..“
palasip tåussuma issertuångitsup
pissutsit erKordlugit OKautigissarsi-
mavai.
Hans Egede pivdlugo atuagaK
1837-me P. Kraghip naKitertitå 175
kr.-nik akeKarpoK. atuagkap ima-
rai Hans Egedep unukorsiutai, tå-
ssa iliniartitaminik OKaloKatiging-
nigtarnere.
atuagkanik nalunaerssutine atuagaK
pisiarerKusårutigineKartoK palasip P.
Kraghip erneratalo OKautigineKarér-
sup J. M. P. Kraghip pigissarisimavåt.
atuagaK kalåtdlisut Kavdlunåtutdlo
agdlagsimavoK.
atuagkat tåuko eruumitsut saniati-
gut — atuagkat tåuko akisa påsising-
måssuk atuagkat Kanganitsat Kalåt-
dlit-nunåne sule pigineKartut Kalåt-
dlit-nunåne piginarneKarnigssåt Ka-
non silatusårnerutigisassoK — atuag-
kat nalunaerssutåne na vssågssåuput
nunat avdlat ilisimassagssarsiortitsi-
ssarnerinik nalunaerutit åma akisu-
ngåtsianissumik tuniniarnenartut.
sic
LÆG MÆRKE
TIL NAVNET-
HAlUMRtHOR
SKAL DE NOK HUSKE
HAMM<ktHOk undertøj
niorKutigssap mærkea malugeria-
ruk. pitsåussusia erKaimagunarpat.
JACOB JENSEN & CO.
HAMMERUM.
Brugsforeningsudvalget i Nanorialik. Nanortalingme brugsforeningimuf tu-
ngatitdlugo udvalge.
kommunalbestyrelse KinuteKarfi-
giumårå Nanortagdlip igdloKarfia-
ne niorKutigssanik pilersuissug-
ssautitauneK ingminermingnut isu-
magissarissagssatut . akuererKuv-
Kuvdlugo.
OKautigineKarérsutut Danmarkime
brugsforeningit kåtuvfiat sujunersu-
tigssat ilitsersutigssatdlo tungaisigut
åmalo niorKutigssanik pisiortornig-
ssap tungåtigut taimågdlåt ikiukuma-
simavoK, OKarsinauvdluarpungalo
Kavsérpålugtigut peKatigit Den konge-
lige grønlandske Handelime niorKu-
tigssanik pisissarKuvdlugit sujuner-
sortarumårivut. sic
P. HIRTH & JUL. HANSEN
Ingeniører & Entreprenører
Solsortvej 49 — København F
Tlgr.adr.: BYGHANS
Båd og motor
MUNSALA GULFIN
RUNSALA X / ft » 1 . m HEISALA
PENTALA r III .//Wy i* mM/f\ ^ BAYFIN
PIKKALA i Am (/ U'fåfv -/ SEAFIN
JOLLER MOTORBÅDE
umiafsiarKat Båden, De sejler i pujortulérxat
fra 12 til 23 fod
HANS LEHRMANN
Hellerupvej 67 . Telf. Hellerup 3533
Importør af „Vire" 6 HK indenbordsmofor
silarssuarme
pitsaunerpåK
tåssalume inumarigsi-
nångitsusanane
9