Sjómannablaðið Víkingur - 01.05.1941, Blaðsíða 31
Norðlenzkar sagnir, skráðar
af Baldri í Bjarkahlíð
II. „Einn sekk enn, Alli minn“.
Um 1870 bjó í Presthvammi í Aðaldal í JMngeyjar-
sýslu bóndi sá, er Sigurjón hét, og var nefndur fag-
urgali. Hann át baunir í % hlutfalli við aðra fœðu
og sagði „einn sekk enn, Alli minní" þegai' hann var
að gera baunakaupin lijá kaupmanninum.
Fagurgali liafði lítið bú og starfaði þess vegna oft
á búum annarra bænda í nágrennina. Einu sinni réði
hann sig mánaðartíma að haustlagi til bóndans á
Klömbrum. jtað var háttur þess bónda, að safna
smjöri til að selja kaupmönnum og gekk stundum
svo hart að með söfnunina, að heimilið naut eigi nógs
smjörs. Tók Sigurjón nú rögg á sig og slal heiluin
fjórðungi úr smjörgeymslu karls, hjúpaði fenginn í
belg og faldi hann í heyi í fjárhústóft. Bóndi varð
skjótt vís smjöi'hvarfsins, en lét sér hægt um. Eina
nótt klæddist. hann og hóf leit að smjöri sínu. Og
er ekki að orðlengja það, nema liann fann belginn i
heytóftinni og þekkti smjörið. Tók hann það til sín,
en fyllti belginn af glænýrri kúamykju og stakk hon-
um í iieyið aftur. Sigurjón hafði liaft smjörið til átu,
aukreitis, og tekið sér venjulega vænar t.uggur seint
á kvöldin. Næsta kvöld eftir umskifti bónda á möt-
unni, „spásséraði" Fagurgali út í tóft, að srnakka
góðgætið og rak báðar lúkurnar í mykjuna.
Öðru sinni yar Sigurjón í vinnu á bæ, og át baunir
hraustlega. Bóndi fann dauðari hrafn úti í liaga og
hélt á honurn heim með sér. Settist hann út í afhús
og reitti hrafninn, tók innan úr honum og afliaus-
aði búkinn, hamfletti og klóstýfði. Síðan fékk hann
kerlingu sinni þéssa ágætu „rjúpu", til soðningar
handa Fagurgala. Borðaði Fagurgali kjötið af græðgi
mikilli með miðdegisbaununum, en hefði þó vafa-
laust ekki sagt „einn sekk enn, Alli minn, af dauðum
hröfnum!11
Upp á líf og dauða
Brczkur maður, sem kom til New York nýlega (17.
jan.) frá Lissabon, á Bandaríkjaskipinu „Excamb-
ion“, segir blaðamönnum eftirfarandi sögu, en ósk-
aði þess, að nafn síns væri ekki getið.
í nóv. s. 1. var sami maður farþegi á brezka skip-
inu „Windsor Castle" (19141 smál.) ásamt um 60
öðrum. Kom sliipið sunnan að og liafði meðferðis
meðal annars, gamlar fallbyssur frá Napoleonstím-
anum, er það hafði tekið á St. Helena. Átti nú að
bræða þær upp og gjöra úr þeim ný vopn.
þegar skipið átti eftir tveggja daga ferð til Glas-
gow, réðust að því þýzkar flugvélar og vörpuðu að
því sprengjum. Kom ein sprengjan (550 lbs.) á mitt
skipið, fór gegnum yfirbygginguna og nam staðar
niðri í vélarrúmi. Yar þetta tímasprengja, svokölluð.
Enginn á skipinu kunni að losa öryggið í sprengj-
unni til þess að gjöra liana óvirka. En það ráð var
tekið, að setja á fulla ferð til lands, upp á líf og
dauða.
Gekk svo í tvo daga, með alla farþega og meiri-
hluta skipshafnar við björgunarbátana. þegar skipið
nam staðai' utan við Glasgow, komu sérfræðingar og
breyttu örygginu í sprengjunni, þóttust menn þá
miklu bættir, sem von var.
það má geta nærri, að tveggja daga starf niðri í
vélarrúminu í kringum sprengjuna, liafi reynt á
taugár þeirra, sem þar urðu að vera.
þýtt úi' „The Halifax Chronicle". H. J.
Vort daglegt brauð
þar sem er l.jós, þar er líka skuggi, og sannast bezt
á síldveiðum um nóttlausa tímann, á þeim skipum
þar sem ljósvél er stöðvuð mestallan sólarhringinn.
Sitt sýnist hverjum. Vélstjórarnir lialda því fram,
að þetta sé gert til þess að spara kol. Öllum öðrum
skipsmönnum er eðlilega bölvanlega við þennan
sumarsið, telja hann gera menn þunglynda og böl-
sýna, að staulast stöðugt í hálfgerðu myrkri, því
híbýlin eru gluggalaus og smá. Og þó olíulampar
séu að burðast við að bæta upp rafmagnið, ber slíkt
barla lítinn árangur.
Einn kunningi minn stakk því að mér, hvort við
lofiskm. gætum ekki hagað viðskiptatímum olckar að
einhverju um máltíðir (en við sendingu þarf víðast
að gangsetja ljósavél), svo að mönnum veittist þó
VÍKINGUR
31