Nýtt útvarpsblað - 31.10.1948, Blaðsíða 12
1
GESTUR PÁLSSON:
Kærleiksheimilið
i.
Það var mesta rausnarkona hún Þuríður
á borg, mesti skörungur í héraðinu. Hún
hafði verið þrígiit og lifað menn sína alla,
og verið jafnt húsbóndi sem húsmóðir fyr-
ir þá alla. Nú var hún komin yfir fimmtugt,
en var þó ern og fjörug enn; hún var lág
vexti, föl í andliti, en þó þykkleit, og hafði
verið lagleg kona á yngri árum, en var nú
orðin töluvert feitlagin með aldrinum. Þur-
íður var kona vel fjáð, bæði að fasteign og
lausafé. Auk jarðarinnar, Borgar, sem var
stærsta og bezta jörðin þar um sveitir. Átti
hún aðrar minni jarðir. Mest fé sitt hafði
hún grætt eftir dauða manna sinna og sýnir
það röskleik hennar og búshyggju. Jað skein
líka rausnin og stórmennskan út úr henni;
þegar hún gekk um hlaðið á Borg og skip-
aði Jyrir um vinnu og heimilishagi og lióf
röddina svo, að glöggt heyrðist úl fyrir tún-
garð, þá var svipur á henni. Ráðsmann
hafði hún, er Kristján hét, og gárungarnir
kölluðu Kristján fjórða; ckki er gott að
vita hvernig á því stóð; að þeim hafi þótt
hann líkjast konunginum með því nafni,
er ólíklegt, og næst mér er að halda, að þeir
kunni að hafa setta hann í eitthvert sani-
band við þrjá menn Juríðar. Kristján var
húsmóður sinni þarfur maður. Því hann
var eljamaður hinn mcsti, íáorður og hlýð-
inn henni og dugnaðarmaður til allra verka,
þótt hann, er saga þessi gerist, sé kominn
yfir fertugt. Var því altalað þar, um hér-
aðir, að Kristján lifði í góðu yfirlæti hjá
ríku Þuríði á Borg og hann ætti meira en
vinnumannsatlæti að fagna.
Með seinasta manni sínum hafði Þuríður
átt son, er Jón hét; það var einkabarn henn-
ar og unni hún Jóni mjög, Hún liafði sýnt
Jjað, að liún elskaði liann, með Jjví að aga
liann í uppvextinum. Hún hafði ætlað að
gera hann að fyrirmynd ungra manna að
uppeldi, og til þess beitti hún jafnt prédik-
unum, löngum kristindóms útskýringum og
vendinum. Hún vann það líka á, að Jón
varð mesta stillingarbarn, sem gerði sig
aldreisekan í ærslum eða nokkurs konar ó-
knyttum, því hann var svo hræddur við
móður sína, að hann hélt að hún væri al-
staðar nálægt sér. Þannig liðu vaxtarár
Jóns. Nú var hann orðinn 19 vetra piltur,
laglegur, en fremur lítill vexti, liinn stilt-
asti, og kom sér vel við alla.
Sóknarpresturinn Jjar í sveitinni hét séra
Eggert og bjó á prestsetrinu Bakka, næsta
bæ við Borg. Hann var maður hniginn að
aldri, kominn um sextugt, en J)ó hielsugóð-
ur enn. Hann var kallaður góður ræðumað-
ur og virtur mjög og elskaður af flestum
sóknarbörnum sínum. En ráðrlkur Jjótti
liann nokkuð um flest liéraðsmál, og liin
síðustu ár hafði hann orðið að standa í
mesta stímabraki í hreppsnefndinni; hann
var nokkuð uppstökkur og hráður, ef ein-
hver hafði á móti skoÖunum hans, enda
hafði hann áður verið óvanur því. En iyrir
fáum árum var nýr maður kominn í svcit-
ina, er Björn hét og bjó á Krossi. Hann var
ungur maður, dugnaðar- og iðjumaður hinn
mesti og greindur vel. Það var því eðlilegt
að hann væri brátt kosinn í hreppsnefnd-
ina, og var hann „Þrándur í Götu“ séra
12
NÝTT ÚTVARPSBLAÐ