Leo - 01.12.1979, Blaðsíða 7

LEO
Einar á Einarsstöðum er orðin
þjóðsagnapersóna, auk þess að
vera þingeyskur bóndi og dag
hvem umsetinn af sjúku fólki
Hjá Bókaútgáfunni Skjaldborg er nýlegakomin út bókin Miðilshendur Einars á
Einarsstöðum og veitti útgáfan Leo góðfúslega leyfi sitt til birtingar á tveimur þáttum
úr bókinni. - Erlingur Davíðsson skráði méginefni bókarinnar, en séra Sigurður
Haukur Guðjónsson ritar merka grein um Einar og störf hans í bókina.
—JÓN E. ASPAR:
--------------------Myndin hvarf af veggnum_
Jón E. Aspar, skrifstofu-
sljóri hjá Útgerðarfélagi
Akureyringa hf., sagði
mér eftirfarandi sögu
fyrir mörgum árum og
var hún þá birt í tima-
ritinu Súlum. Hinn 28.
mars 1979 hafði hann
engu öðru við frásögnina
að bœta en því, að lcekn-
ingin hefði dugað til
þessa. En hann sagði
þannig frá:
Ég var búinn að vera á tólfta ár á sjó, loftskeytamaður, allt til
ársins 1958, en nokkur síðustu árin hafði ég þjáðst af
munnangri, sem smám saman jókst. Sár, stundum mjðg
mörg, mynduðust í munni og á tungu og þjáðu mig um
þriggja vikna skeið í einu, en tóku þá að gróa, svo ég var
sæmilegur aftur í aðrar þrjár vikur og þannig gekk þetta koll
af kolli. Mest fann ég til í þessum sárum þegar ég talaði eða
mataðist. Ég þreyttist svo mikið á þessu, að ég hætti loks
sjómennskunni og fór í land.
Á þessu árabili hafði ég leitað til átta lækna og meðal
annars til tveggja sérfræðinga, en þeir gátu ekkert fyrir mig
gert. Atmar sérfræðingurinn gaf mér nokkra von, sagði að
50% líkur væri á bata með meðölum, sem þá voru að koma á
markaðinn. En þessi nýju meðöl bættu mér ekki.
Svo var það eitt sinn er ég kom í land að kona mín
Margrét Oddsdóttir bað mig að gera bón sína. Ég játaði því
strax og vissi það af reynslunni, að hún færi ekki að biðja mig
að gera neina óhæfu, eða neitt það, sem mér væri alveg
þvert um geð að gera. Bón hennar var sú, að ég færi austur í
Einarsstaði í Reykjadal, til Einars Jónssonar, í fylgd með
veikri konu, sem þangað væri að fara til lækninga, og biðja
Einar um leið að lækna mig.
Ég hafði enga trú á svokölluðum yfimáttúrulegum
lækningum, og það vissi konan mín auðvitað. Fómm við svo
austur, þr jú saman. Þegar austur kom, fór veika konan fyrst
inn á lækningastofu Einars og var þar um þrjá stundar-
fjórðunga. En á meðan var ég að reyna að brynja mig
gegn hverskonar „kukli“. Enginn straumur eða skjálfti
skyldi um mig fara, hvað sem hver segði!
Svo kom röðin að mér og Einar tók mig með sér inn í lítið
herbergi og bauð mér sæti. Hann skrifaði nafn mitt og
heimilisfang í bók hjá sér, settist svo við hliðina á mér, og yið
vorum þögulir um stund. Eftir nokkra bið spurði hann mig,
hvort ég hefði áður kynnst dulrænum lækningum. Ég
neitaði því, sem satt var. Þá bað hann mig að leyfa sér að
leggja hönd sína á mína hönd sagði það væri betra að snerta
mig til þess að samband næðist. Það var svo sem sjálfsagt.
Svo var þögn í langa stund.
Mér var skapi næst að hlægja að þessu öllu saman, því
mér fannst þetta svo fáránlegt. Ennfremur var ég á
varðbergi, vildi hvorki verða var við „eitthvað" og heldur
ekki að viðurkenna það, þótt svo yrði. Þá hafði ég það ríkt í
huga að skella ekki uppúr, svo sem mér hættir stundum til af
litlu tilefni.
Á einum veggnum var málverk og horfði ég á það. Ég
ætlaði að horfa á þetta málverk með mikilli athygli, svo ég
yrði mér ekki til minnkunar með hlátri eða öðru. Var ég
búinn að einblína á málverkið um stund, en tók þá eftir því,
að myndin dofnaði smátt og smátt og síðan hvarf málverkið
algerlega, en ég sá að veggurinn undir því bar örlítið annan
lit, svo sem oft vill verða undir myndum eða málverk-
um. Mér þótti þetta nokkuð undarlegt en lét þó ekki á
neinu bera.
Þá spyr Einar allt í einu, hvort ég verði ekki var við neitt?
Ég neitaði staðfastlega, ákveðinn í því að láta ekkert á mig fá
og að verða ekki fyrir neinum áhrifum. Loks spurði ég:
„Má tala saman á meðan þetta stendur yflr?“
„Já“, sagði hann, „við getum talað saman um hvað sem er,
eftir að ,,þeir“ fengu sambandið“. Eftir það ræddum við um
eitt og annað, sem ég man ekki einu sinni hvað var, nema að
það var nánast um daginn og veginn, en þó man ég að Einar
sagði, að „þeir“ hefðu verið að skoða í mér augun - - ekki
furða þótt ég sæi undarlega og að málverkið hyrfi - -!
Ekki veit ég nákvæmlega hve lengi ég var inni í
lækningastofunni með Einari, kannski hálfa klukkustund,
en þó líklega lengur.
Áður en ég fór austur taldi ég sárin í munni mér, því ég
vildi hafa allt á hreinu, ef eitthvað gerðist. Þau voru 32 um
morguninn.
Við héldum svo heimleiðis og ég var ennþá mjög
vantrúaður á yfímáttúrlegar lækningar, en þó hafði ég
fengið eitt og annað um að hugsa. Næsta morgun voru 8 sár í
munni mínum, einum eða tveim dögum síðar og þá var
mánudagur, voru sárin aðeins 3. Allur sársauki var horfinn
og á þriðja eða fjórða degi voru öll sárin gróin og hafa ekki
komið síðan.
Hér má bæta því við, að þessa sögu sagði Jón E. Aspar
Guðmundi Karli yfirlækni á Akureyri nokkrum árum eftir
að hún gerðist og sátum við þá allir yfir kaffibolla.
Lasknirinn spurði um ýmis smáatriði, sem hér hefur ekki
verið frá sagt og voru læknisfræðileg, sagði okkur einnig frá
sjúkdómi þessum, sem hann sagði erfitt að lækna. En ég
man hann sagði að síðustu. „Það er margt til, sem við ekki
skiljum“.
— STEINUNN SIGURÐARDÓTTIR:
Hendur hans tóku að vaxa—
Steinunn Sigurðardóttir
prófasts á Grenjaðarstað
Guðmundssonar, er hús-
móðir á Akureyri, gift
Ingólfi Ingðlfssyni raf-
vélavirkja. Hún sagði svo
frá 1. september 1979:
Veturinn 1971 bjuggum við hjónin með drengina okkar tvo
á Svalbarðseyri á meðan við biðum eftir húsnæði á
Akureyri. Þá vildi það til að Sigurð son okkar kól á báðum
höndum. Hann var þá á fimmta árinu. Böm höfðu búið til
snjóhús og drengurinn bjó til stromp, ætlaði að skríða þar í
gegn en festist. Sigmar Benediktsson, eldri maður á
staðnum, bjargaði drengnum og bar hann inn. Þá voru
báðar hendur drengsins stokkfrosnar og bláhvítar.
Við leituðum til Baldurs Jónssonar bamalæknis og hann
lagði drenginn í sjúkrahús á Akureyri, þar sem hann lá í eina
viku. Drengurinn bólgnaði mikið á báðum höndum og fékk
stórar blöðmr. Okkur foreldrunum var sagt, að vegna þess
að hann hefði ekki misst finguma strax, mundi þetta vera
allt í lagi.
En síðan gerðist það tvennt, að Sigurður litli var alltaf
með bólguþrota í höndum og fingumir uxu ekki. Urðum við
mjög áhyggjufull út af þessu. Síðan fór að bera á því, að
fremstu kjúkur fingra beggja handa urðu skakkar. Þegar tvö
ár vom liðin frá því slysið varð, fórum við með drenginn til
skoðunnar á Akureyri. Mér fannst læknar sýna málinu frem-
ur lítinn áhuga og sögðust álíta, að þetta mundi lagast með tíð
og tíma. Mér líkaði þetta ekki alls kostar og fékk ávísun á
sérfræðing í Reykjavík, Guðmund Bjamason, bæklunar-
sérfræðing og skurðlækni. Hann gaf þann úrskurð, að
vinstri hönd drengsins gæti ekki vaxið vegna þess að
vaxtarvefinn vantaði. Skýrði hann þetta á röntgenmyndum
og við því yrði ekkert gert.
Þessi niðurstaða var áfall fyrir drenginn og var hann alltaf
að skoða hendur sínar, sem ekki áttu að fá að vaxa eins og á
eðlilegum drengjum. Mér leið einnig mjög illa og nagaði
mig alltaf í handarbökin fyrir það, að hafa ekki gætt bamsins
betur en þetta.
Haustið 1973 ákváðum við hjónin, að leita til Einars á
Einarsstöðum, ef ske kynni að hann gæti hjálpað drengnum
og var það faðir minn á Grenjaðarstað, sem pantaði fyrir
okkur tíma hjá Einari. Einar leiddi okkur öll til stofu sinnar
þegar við komum austur og það var notalegt að dvelja þar.
Sérstaklega leið drengnum vel því hann hálfsofnaði í
stólnum og hann hefur ætíð síðan verið mjög fús að hitta
Einar, enda oft gert það.
Eftir þessa heimsókn brá svo við, að bólgan, sem verið
hafði á höndum drengsins í tvö ár, hvarf algerlega tveim eða
þremur dögum eftir heimkomuna og kom ekki aftur og
fingurnir urðu þá miklu grennri.
Rétt er að geta þess, að eina fyrstu nóttina eftir heimsókn
okkar til Einars, svaf drengurinn mjög illa. Hann fékk
martröð og hljóðaði upp úr svefninum, sem hann hafði
aldrei áður gert svo ég viti og ekki síðan. Okkur datt í hug, að
þessi martröð myndi e.t.v. vera í einhverju sambandi við
Einar á Einarsstöðum og höfðum ekki áhyggjur af henni.
Daginn eftir var hann mjög máttlítill í höndunum og
töluðum við þá um, að nú hefði líklega eitthvað það verið að
gerast, sem boðaði bata. Þetta máttleysi lagaðist fljótlega.
Hendur drengsins tóku að vaxa frá þessum tíma. Nú er
hann orðinn 13 ára og hendur hans eru honum ekken
áhyggjuefni því hann getur notað þær eins og hver annar.
Síðari myndatökur staðfestu það sem við sáum sjálf og
einnig hitt, að það hafði gerst, sem talið var útilokað að
gerðist.
Þá er þess sérstaklega að geta, að eftir að við leituðum til
Einars á Einarsstöðum, breyttist drengurinn á þann veg, að
hann var algerlega rólegur vegna handa sinna og af sjálfri
mér er það að segja, að ég fékk ómetanlegan styrk frá Einari,
en á honum var mér mikil þörf, því ég gat naumast á heilli
mér tekið út af þessu máli, vegna þess að ég ásakaði sjálfa
mig svo mikið.
Ennþá er vinstri hönd Sigurðar svolítið minni en hægri
hönd hans og þumalfingur og vísifingur þeirrar handar eru
styttri en eðlilegt er. Þetta er þó ekkert vandamál, og við
þökkum Einari á Einarsstöðum öllum öðrum fremur þann
bata drengsins, sem talinn var útilokaður.