Freyr - 01.04.1909, Síða 1

Um áveitur
eftir
Eggert Briem, bónda í Viðey.
Bókvitið (eitt) verður ekki látið í askana.
Um áveitur kér á landi eru skoðanir manna
■xnjög á reiki. En það er sízt að furða, þar
sem reynzlan og kenningarnar eru sitt Lvað.
Kenningar þær, sem aðallega er haldið á lofti,
eru bygðar á erlendurn áveitufróðleik, er ræðir
nm valllendisgróður og valllendisáveitu, en hér-
lend reynzla snertir aðallega mýra- og votlend-
isgróður og votengisáveitu.
Valllendisáveita byggist á því, að starir, brok
og önnur hálfgrös séu svo léleg til fóðurs, að ekki
sé takandi í mál að rækta annað gras en sjálf-
ar grasjurtirnar, valllendisgrösin.
En grasjurtirnar eða valllendisgróðurinn
þrífst ekki nema þar, sem er sæmilega þurlent,
og því er kappsmál að þurlendið breytist ekki
í votlendi og grasjurtagróðurinn þar af leið-
andi ekki i hálfgrasagróður, þótt notuð sé á-
veita til þess að hagnýta vatnið og frjóefni
Jpess.
Þessu takmarki verður því að eins náð,
1. að um þurlendi sé að ræða eða um land,
sem þurkað er svo sem þörf er á.
2, að vetraráveita sé ekki notuð.
:3. að þess sé gætt að vatnið líggi ekki á nema
hæfilegan tíma, haust og vor, ekki annan
tima eða lengri en svo, að áveitan geti ekki
eytt valllendisgróðrinum.
JÞessi áveituaðferð getur því að eins átt
við, þegar um áveitu á þurlendi er að ræða
eða þegar mýrar þær og votlendi, sem veitt er
á, er jafnframt þurkað svo, að gróðurinn breyt-
ist í vallendisgróður.
Elóaáveitan fyrirhugaða byggist á þessari
aðferð. Eáðagerðin er að þurka Elóann, breyta
gróðrinum í valllendisgróður og veita ekki á
nema haust og vor, yfir ekki lengri tíma en frek-
ast er fært til þess að graslendið sé valllendi.
Við áveitur á votlendi, mýrar og flóa, sem
alloftast mun vera um að ræða hér á landi, á
þessi aðferð áreiðanlega ekki, því að þá er við
annan gróður, votlendisgróður, að eiga.
En þess hefir ekki verið gætt sem skyldi,
að öll tilhögun á áveitum verður að fara eftir
því liver sá gróður er, sem álierzla er lögð á og
um getur verið að rœða.
Þetta gáleysi hygg eg oft vera orsökina
til þess, að menn haga ekki áveitum sínutn
sem skyldi og nota aðferðir, sem eru óhentug-
ar þeim gróðri, sem um er og um getur verið
að ræða.
En hvernig á þá að haga þessum áveitum
hér á landi, er hinar erlendu aðferðir geta ekki
átt við, eða er unt að gera sér nokkrar ákveðn-
ar skoðanir um það mál?
Það er ekki nema eðlilegt að menn
óski eftir að þessu máli sé gaum-