Tímarit Verkfræðingafélags Íslands - 01.08.1982, Blaðsíða 16

TAFLA5
Kostnaður við rannsóknir og undirbúning vatnsaflsvirkjana 1978—1982
Milljónir króna miðað við verðlag á miðju ári 1982
1978 1979 1980 1981 19821) Samtals
Rafmagnsv. ríkisins 4,9 10,8 10,8 44,5 82,0 153,0
Landsvirkjun 3,3 9,4 23,8 44,2 15,0 95,7
Orkustofnun 17,9 20,6 16,8 15,6 17,0 87,9
Samtals 26,1 40,8 51,4 104,3 114,0 336,6
1) Áætlað
TAFLA6
Framlög til nýiðnaðarverkefna og athugana á orkufrekum iðnaði 1978—1982
Milljónir króna miðað við verðlag á miðju ári 1982
1978 1979 1980 1981 1982 Samtals
Framlög 0,5 3,4 2,2 5,7 10,3 22,1
7. mynd. Fjárfesting í orkumálum og orkufrekum iðnaði 1960—1982, sem hlutfall af þjóðar-
framleiðslu og dæmi um hugsunlega þróun til aldamóta.
sett fram varðandi virkjanauppbygg-
ingu og orkunýtingu. Ef farið verður út
í allar þær framkvæmdir, sem nauðsyn-
legt er til að ráðstafa allt að 4000 GWh í
orkufrekan iðnað fram til aldamóta,
yrði að sjálfsögðu um miklar fram-
kvæmdir að ræða á mælikvarða þjóðar-
búsins. Því hefur ráðuneytið talið
nauðsynlegt að reyna að varpa ljósi á
þjóðhagsleg áhrif umræddra fjárfest-
inga á þessu tímabili, m.a. á þjóðar-
framleiðslu, skuldastöðu þjóðarbúsins
og greiðslubyrði. Tekið skal fram, að
hér er um fyrstu athuganir að ræða, að
sjálfsögðu reistar á tiltækum forsend-
um, og áfram verður unnið að slíkum
athugunum í samvinnu við sérfræði-
stofnanir.
7. mynd sýnir fjárfestingu í orkumál-
um og orkufrekum iðnaði 1960—1982
sem hlutfall af þjóðarframleiðslu og
dæmi um hugsanlega þróun til alda-
móta. Miðað við 1,5*% hagvöxt á ári
yrði meðalfjárfesting á ári um 6% af
þjóðarframleiðslu. Myndin sýnir, að
um allmiklar sveiflur yrði að ræða í
fjárfestingu í orkuiðnaði milli einstakra
ára, sem er mjög eðlilegt, þar sem á
þriggja til fimm ára fresti fara saman
lokaframkvæmdir við nýja stórvirkjun
og framkvæmdir við byggingu nýrra og
stórra iðjuvera.
Slíkar sveiflur í fjárfestingu hafa
vissulega í för með sér aukna þenslu í
efnahagslífinu, sem gætu aukið verð-
bólgu, en erfitt er hins vegar að komast
algerlega hjá slikum sveiflum, ef
hámarka á nýtingu þess fjármagns, sem
í mannvirki þessi er lagt. Jafnari fjár-
festingar væru auðvitað æskilegri með
tilliti til verðlags og atvinnuástands, en
aftur á móti drægi slík framkvæmdatil-
högun verulega úr arðsemi fjárfesting-
anna. Hér þarf að vega jákvæð áhrif á
móti hinum neikvæðu. í meginatriðum
sýnir línurritið, að fjárfesting í orku-
málum miðað við umrædd áform, yrði
ekki hlutfallslega meiri miðað við
þjóðarframleiðslu en verið hefur á sl. 15
árum, og að sveiflurnar yrðu tiltölulega
minni en áður.
Áðurnefnt markmið felur í sér að
nýta til viðbótar um 4 TWh til orku-
freks iðnaðar fram til næstu aldamóta,
sem fæli í sér að orkuframleiðslan í
heild yrði þá orðin 10 TWh. Orku-
vinnslugeta landskerfisins er nú um 4
TWh, þannig að viðbótin fram til alda-
móta yrði samtals um 6 TWh.
ÞJÓÐHAGSLEG ÁHRIF
Ég hef nú greint í aðalatriðum frá
þeim markmiðum, sem stjórnvöld hafa
64 - TIMARIT VFÍ 1982
— 1,0