Neytendablaðið - 01.09.1997, Blaðsíða 10

Gæða- og markaðskönnun
Barnabílstólar • lífsnauðsyn-
legur öryggisbúnaður
Oli viljum við búa
börnum okkar fyllsta
öryggi. Það skiptir því
meginmáli að þegar við
ferðumst með þau í bíl,
að þau séu í barnabíl-
stólum og að þeir séu
festir á réttan hátt. Neyt-
endablaðið hefur kannað
hvaða barnabílstólar eru
á markaði hér og einnig
hefur International test-
ing (IT), samstarfsvett-
vangur neytendasam-
taka í V-Evrópu og Neyt-
endasamtökin eru aðili
að, gert gæðakönnun á
barnabílstólum. Fram-
boðið er mikið, alls fund-
um við 64 stóla og sess-
ur, þar af eru 15 í gæða-
könnun IT.
Röng notkun yfir-
skyggir öryggið
I niðurstöðum gæðakönnunar
IT er sláandi, að hætta á
rangri notkun á við um alla
barnabflstólana. Af stólunum
15 eru þrír þannig, að veruleg
hætta er á að festa þá rangt í
bílinn. Stólamir fá hins vegar
næst bestu einkunn sem vörn
við árekstri, en það stoðar lrt-
ið ef þeir eru festir á rangan
hátt.
Lélegar leiðbeiningar og
hönnun stólanna eru algeng-
ustu ástæður fyrir rangri notk-
un. Algengt er að beltin sem
halda stólunum föstum eru
fest á rangan hátt eða renna út
úr festingunum þegar bfllinn
er á ferð. Sérfræðingar IT
segja að barnabílstólar passi
oft illa við sæti, bflbelti eða
innréttingar margra bflteg-
unda. Rannsóknir sem gerðar
hafa verið í ýmsum löndum
staðfesta þetta og í nýlegri
breskri könnun kom í ljós að
54% stóla voru festir á rangan
hátt. Samkvæmt upplýsingum
Bifreiðaskoðunar er algengt
að gerðar séu athugasemdir
um þetta hér þegar bílar eru
skoðaðir.
Neytendasigur í
árekstrarprófun
Sem betur fer kemur í ljós í
könnuninni að það er mögu-
legt að framleiða barnabíl-
stóla sem ekki er auðvelt að
festa á rangan máta. Tólf
stólar fá hæstu einkunn þegar
metin er áhætta á rangri notk-
un. Leiðbeiningar með mörg-
um þeirra má þó bæta, annað-
hvort málfari eða staðsetningu
þeirra. Sumir framleiðendur
láta leiðbeiningarnar á stólana
þar sem þær mást auðveldlega
af.
Það eru hins vegar góðar
fréttir að hlutfallslega fleiri
stólar standast nú kröfur um
öryggi við árekstur en í fyrri
gæðakönnunum. Þetta er fyrst
og fremst vegna aukinna
krafna sem gerðar eru til stól-
anna og sem eru í samræmi
við þær rannsóknaraðferfii r
sem neytendasamtök hafa
þróað. Hafa þau því unnið
mikilvægan sigur og sem auð-
veldar neytendum að velja
barnabflstóla með tilliti til ör-
yggis við árekstur.
Verðið segir ekki allt
Niðurstöður IT benda hins
vegar til þess að ekki er alltaf
samhengi milli verðs og
gæða. Þegar borið er saman
verð á barnabílstólum er mik-
ilvægt að hafa í huga að suma
stólana er aðeins hægt að nota
í skamman tíma, á meðan
hægt er nota aðra fyrir sama
barnið í mörg ár. Þess vegna
þarf að bera saman verðið
innan sama Ilokks. Og verðið
á slólum innan sama flokks er
mjög mismunandi. I flokki 0
(fyrir 0-10 kg) er dýrasti stóll-
inn seldur á rúmlega þrefallt
hærra verði en sá ódýrasti. En
það þarf einnig að bera saman
verð milli flokka til að með
heildarkostnað og þar geta
ýmis atriði skipt máli, t.d.
fjölskyldustærð. A t.d. að
kaupa einn stól og sem hentar
barninu allan þann tíma sem
það þarf að nota bamabflstól
eða ungbarnastól og síðan
stærri stól/stóla.
Hvernig á stóllinn
að snúa?
Mælt er með að láta stólinn
snúa rangsælis miðað við
akstursstefnu þegar barnið er
nýfætt og eins lengi og hægt
er eða allt til 15-18 mánaða
aldurs. Einn kosturinn við að
snúa stólnum þannig, er að
barnið og foreldri sjá hvort
annað og andrúmsloftið verð-
ur betra og aksturinn örugg-
ari. Ef loftpúði er í bflnum á
hins vegar skilyrðislaust að
snúa stólnum í akstursstefnu
og raunar mælir Umferðarráð
eindregið með því að bama-
bflstólar í bílum með þennan
útbúnað séu ávallt hafðir í aft-
ursæti til að gæta fyllsta ör-
yggis barnsins. Ef stóllinn er í
framsæti bifreiðar ber að gæta
þess að hann sé ekki það stór
að útsýni ökumanns skerðist
um of. Einnig að nægt pláss
sé fyrir stólinn í framsætinu
þannig að skygni stólsins sé í
hæfilegri fjarlægð frá mæla-
borði (á að vera minnst 20 cm
bil).
Mælt er með stólum með
fímm punkta beltum (belti
yfir axlir og undir klof) fyrir
börn undir 3ja ára aldri, en
þriggja punkta beltum eftir
það.
Það skiptir þó öllu að stóll-
inn sé rétt festur í bflinn. Belt-
ið sem er með stólnum þarf
að festa á réttan hátt yfir axlir
og brjóst bamsins. Mikilvæg-
ast er þó að mjaðmarbeltið sé
þrengt eins mikið og mögu-
legt er að lærum barnsins.
Að lokum, gefðu þér góð-
an tíma til að kynna þér leið-
beiningar og vertu ófeiminn
við að biðja um sýnikennslu í
versluninni, þannig kemur þú
í veg fyrir að gera mistök,
mistök sem geta verið afdrifa-
rík. Hafðu einnig í huga að
þyngd stólsins skiptir ekki
máli, heldur að hann sé vel
festur í bílinn.
10
NEYTENDABLAÐIÐ -September 1997