Bæjarins besta - 03.05.2007, Blaðsíða 8

FIMMTUDAGUR 3. MAÍ 20078
STAKKUR SKRIFAR
Það gladdi mig ...
Stakkur hefur
ritað vikulega pistla í
Bæjarins besta í mörg
ár. Skoðanir hans á
mönnum og málefn-
um hafa oft verið
umdeildar og vakið
umræður. Þær þurfa
alls ekki að fara
saman við skoðanir
útgefenda blaðsins.
Þrátt fyrir það bera
ábyrgðarmenn
blaðsins ábyrgð á
skrifum Stakks á
meðan hann notar
dulnefni sitt.
Guðrún nýr stöðvarstjóri RÚV
Guðrún Sigurðardóttir, fréttamaður, hefur verið ráðin stöðvarstjóri
Ríkisútvarpsins á Ísafirði. Eins og kunnugt er lét Finnbogi Hermannson
forstöðumaður Svæðisútvarps Vestfjarða af störfum eftir 21 ár fyrir
skemmstu. Var þá óvíst hver yrði ráðinn í stöðu hans. RÚV breyttist í
opinbert hlutafélag 1. apríl og samkvæmt heimildum vefsins ríkti um
tíma nokkuð óöryggi hvernig rekstri svæðisstöðvanna yrði hagað eftir
það en hann heyrir nú undir Fréttastofu Útvarpsins.
Leitað að framkvæmdastjóra
Bolungarvíkurkaupstaður hefur auglýst eftir framkvæmdastjóra fyrir hinn árvissa Mark-
aðsdags Bolungarvíkur sem haldinn verður 7. júlí. Menningarráð lagði til að úthlutað
yrði 350.000 kr. til verkefnisins og var það samþykkt í bæjarstjórn fyrir stuttu. Mark-
aðsdagurinn er einn af þeim menningarviðburðum sem lifað hefur lengst í Bolungarvík
fyrir utan þorrablót, sjómannadag og svo að sjálfsögðu þjóðhátíðardaginn sjálfan, 17.
júní. Þrátt fyrir að einhver ár í sögu hans hafi hann fallið niður eða verið færður til,
hefur síðustu árin skapast um hann hefð fyrstu helgina í júlí.
Ekkert sem mælir gegn aukinni
olíuskipaumferð kringum Vestfirði
Allt að 80 þúsund tonna
olíuflutningaskip gæti hæg-
lega siglt um Vestfirði án telj-
andi hættu að mati yfirmanns
vaktstöðvar siglinga hjá Land-
helgisgæslunni. Hann segir þó
nauðsynlegt að uppfæra sjó-
kort áður en af reglulegum
siglingum verður. Áætlanir
eru uppi um byggingu olíu-
hreinsistöðvar í Dýrafirði. Slík
stöð myndi kalla á mikla um-
ferð olíuflutningaskipa.
„Það er ekkert sem mælir
gegn umferð olíuflutninga-
skipa um Vestfirði,“ sagði Ás-
grímur L. Ásgrímsson, yfir-
maður vaktstöðvar siglinga
hjá Landhelgisgæslunni, í sam-
tali við visir.is. „Firðirnir fyrir
vestan eru hreinir, þ.e.a.s segja
í þeim eru engar grynningar,
og þeir eru ekkert óaðgengi-
legri en firðirnir fyrir austan.“
Ásgrímur segir þó nauðsyn-
legt að uppfæra sjókort áður
hægt verði að leyfa siglingar
af þessu tagi þar. „Ég gerir
ráð fyrir því að gerðar verði
heilmiklar úttektir eins og gert
var fyrir austan fyrir byggingu
álversins í Reyðarfirði. En mér
sýnist á öllu að svo lengi sem
gætt er fyllsta öryggis ætti um-
ferð olíuskipa um Vestfirði
ekki að vera vandamál.“
Olíuhreinsistöð stangast á við stefnu Fjórð-
ungssambandsins um stóriðjulausa Vestfirði
Stefán Gíslason, umhverf-
isstjórnunarfræðingur og fram-
kvæmdastjóri UMÍS ehf. En-
vironice, segir að olíuhreinsi-
stöð sem hugmyndir eru um
að reisa í Dýrafirði hljóti að
teljast til stóriðja, og því stang-
ist áform um byggingu stöðv-
arinnar á við þá stefnu Fjórð-
ungsþings Vestfirðinga að
Vestfirðir skuli vera stóriðju-
laust svæði. Byggir hann nið-
urstöðu sína á grófum útreikn-
ingum á framleiðslumagni og
orkuþörf sem finna má í grein
þar sem hann dregur saman
helstu umhverfisþætti í rekstri
olíuhreinsistöðva.
„Svo virðist sem skiptar
skoðanir séu uppi um það
hvort skilgreina beri umrædda
olíuhreinsistöð í Dýrafirði
sem stóriðju eður ei. Ekki
virðist vera til nein opinber
skilgreining á hugtakinu stór-
iðja, en í Orðabók Menning-
arsjóðs er orðið skýrt sem
„verksmiðjuframleiðsla þunga-
vöru í stórum stíl, stórfelld
iðnaðarframleiðsla,“ segir í
greininni.
Í samantekt Stefáns kemur
einnig fram að svifryksmeng-
un frá umræddri stöð gæti orð-
ið á bilinu 85-25.500 tonn á
ári. Svifryk getur haft skaðleg
áhrif á heilsu manna og nægir
í því sambandi að vísa til um-
ræðu síðustu mánuði um svif-
ryk frá umferð í þéttbýli hér-
lendis. Í svifryki frá olíu-
hreinsistöðvum er m.a. að
finna þungmálma á borð við
arsenik, kvikasilfur, nikkel og
vanadíum.
„Hafa ber í huga að olíu-
hreinsistöðvar eru iðnaðar-
svæði þar sem gríðarlegt magn
hráefna og framleiðsluvöru er
meðhöndlað. Ferlið sjálft er
mjög orkufrekt og nýtir mikið
af vatni. Starfseminni fylgir
óhjákvæmilega losun úrgangs-
efna í andrúmsloft, vatn og
jarðveg. Hins vegar hafa mikl-
ar framfarir í tækni og stjórnun
stöðva af þessu tagi orðið til
þess að draga mjög úr nei-
kvæðum áhrifum stöðvanna
á umhverfið.
Olíuhreinsistöðvar eru að
sjálfsögðu mismunandi hvað
varðar framleiðslumagn og
tegundir framleiðsluvöru. Í
grófum dráttum er þó alltaf
um svipað ferli að ræða. Þess
vegna eru flestar stærðir varð-
andi mengun frá venjulegum
rekstri slíkrar stöðvar vel
þekktar. Stærstu frávikin
verða í upphafi nýrrar fram-
leiðslu, eða þegar hafist er
handa við vinnslu úr nýju hrá-
efni, þ.e.a.s. áður en reynsla
er fengin af viðkomandi hrá-
efni eða ferli“, segir í saman-
tektinni.
– thelma@bb.is
Ísland hefur stundum verið kallað land fyrirgreiðslunnar og hefur þótt gott
að þekkja réttu stjórnmálamennina. Albert heitinn Guðmundsson var þar
framarlega í flokki og hafði það fram yfir marga aðra að hann viðurkenndi
þessa staðreynd. Í þeim efnum var hann ekki jafn óskammfeilinn og aðrir sem
ekki vildu kannast við það að kippa mönnum fram fyrir í biðröðinni. Hann
var vinur litla mannsins og hélt því á loft. Vera kann að aðrir en vinir hans hafi
þokast aftur í röðinni þegar vinum var hjálpað.
Lengi var það talið til æðstu gæða að þekkja réttu stjórnmálamennina sem
gátu skaffað þegar mikið lá við. Upp voru settar stofnanir og sjóðir, Byggða-
stofnun og Byggðasjóður, þar áður Framkvæmdasjóður og fleiri, til að auð-
velda mönnum lífið. Réttu tengslin hjálpuðu til við að fá fyrirgreiðslu. Eitt
sinn var allt skammtað á Íslandi og þá var nú gott að þekkja stjórnmálamann
sem kippt gat í spottana þegar mikið lá við. Fræg er sagan af því þegar Her-
mann Jónasson fékk úthlutað jeppa á nafni bónda sem leigði jörð af honum
í Borgarfirði. Steingrímur Hermannsso svaraði því einu sinni í útvarpi að
svona hafi lífið verið og þetta hafi verið eina ráðið til þess að fá jeppa af því
þeim var úthlutað og ekki til nóg fyrir alla. Þar er kjarni málsins.
Þegar heimsins gæði eru ekki nóg til þess að allir fái af þeim sem vilja þarf
að minsta kosti í hinum vestræna heimi skiljanlegar og vel ígrundaðar reglur
til að deila þessum takmörkuðu gæðum út. Eitt sinn réðu alþingismenn miklu
um það hverjir fengu lán í viðskiptabönkum. Hver myndi vilja slíkt í dag?
Vonandi enginn. Einhverjir vilja sjálfsagt taka upp þennan hátt. En þeir
hljóta að vera fáir. Upplýst nútímafólk sættir sig ekki við þess háttar af-
greiðslumáta. Í dag getur hvr sem er gengið inn í banka og hlotið málefnalegt
mat eftir skýrum reglum um það hvort hann sé hæfur að mati bankans til að
fá þar lán. Ætli ungt fólk á Íslandi vilji breyta þessu til fyrra horfs sem gilti
fyrir þremur áratugum og fyrr? Svarið er örugglega nei.
Nokkuð hefur verið fjallað um úthlutun réttinda sem mörgum eru mikilvæg
að undanförnu. Íslenskur ríkisborgararéttur er dýrmætur og um það með
hvaða hætti aðrir en íslenskir ríkisborgarar öðlast hann, gilda reglur sem
færðar hafa verið í lög. Ung stúlka af erlendu bergi brotin, sem er unnusta
sonar umhverfisráðherra fékk þennan rétt afhentan með lögum frá Alþingi
um daginn. Hún var tekin fram yfir aðra sem líka vildu en fengu ekki. Að
sjálfsögðu hefur hugsandi fólk staldrað við og spurt hvort þetta sé eðlilegt.
En það getur tæpast verið svo. Alþingi þar að setja í lög reglur sem það getur
farið sjálft eftir en ekki hafa óljósa heimild sjálfu sér til handa til að gera und-
antekningar frá lögum, sem þar voru sett. Það er hinn stærsti þáttur þessa
máls. Óheppilegt var að maður nátengdur umhverfisráðherra fengi ríkis-
borgararétt á þannan hátt. En skiljanlegt var að umhverfisráðherra væri glað-
ur. Málið var henni bæði tengt og skylt.