Austri - 04.09.1997, Side 8
8
AUSTRI -KYNNINGARBLAð
Egilsstöðum, 4. september 1997
Katrín Ásgrímsdóttir Kaldá - Vallahreppi
Sameining dreifbýlis og þéttbýlis
Margir íbúar Fljótsdalshéraðs hafa
haft nokkur kynni af kosningum um
sameiningu sveitarfélaga, m.a. íbúar
Vallahrepps. Það urðu okkur í sveit-
arstjóm Vallahrepps vonbrigði þeg-
ar ljóst var síðastliðið haust að sam-
eining Valla-, Skriðdals- og Fljóts-
dalshrepps hafði farið út um þúfur.
Þessi sveitarfélög hafa náið og gott
samstarf og meirihluti af tekjum
okkar rennur í sameiginlegan sjóð,
til sameiginlegra verkefna. Sveitar-
stjómin stóð nú frammi fyrir þeirri
ákvörðun að stefna í nýjar samein-
ingarviðræður, eða stefna á óbreytta
stjórnskipan, en einnig sú stefna
leiðir okkur í einhverja óskilgreinda
átt, óbreytt ástand er óhugsandi í
hraða og breytingum nútímans.
Mikil gerjun er í gangi vítt um
land í málefnum sveitarfélaga. Sú
gerjun ber nokkum keim af annari
þróun í landinu. Auknar kröfur eru
gerðar til fyrirtækja og stofnana um
að bera sig og þjónusta af kostgæfni.
Aukin verkefni s.s. flutningur gmnn-
skólans mun verða prófsteinn á
hæfni sveitarfélaga til að sinna
skyldum sínum við íbúana. Þar gefst
heimamönnum á hverjum stað
spennandi og krefjandi starf, sem
þarf að sinna af metnaði. Það starf
krefst kunnáttu og góðrar stjómunar
og það er tilfinning margra okkar
sem störfum að stjómun lítils sveit-
arfélags að vilji menn vanda sig og
gera vel þá þurfi að efla sveitarfé-
lögin þannig að við sem búum í
miklu nábýli getum staðið saman að
því að sinna auknum skyldum og
stíga skrefin rétt inn í framtíðina.
Það var einróma ákvörðun sveit-
arstjómar í Vallahreppi að fara út í
viðræður um sameiningu við Egils-
staði, Eiða- og Hjaltastaðaþinghá og
vinna að fullum einhug að undirbún-
ingi sem leitt gæti til samkomulags
um framtíðarskipan mála í nýju og
öflugra sveitarfélagi. Það var síðan
afar ánægjulegt og mikilvægt, ekki
hvað síst fyrir Vallamenn, þegar
Skriðdælingar bættust í þennan hóp.
Það plagg sem nú hefur verið
dreift til allra íbúa þessara sveitarfé-
laga gefur tóninn um það samfélag
sem við viljum nú leggja grunninn
að. Fyrir þá sveitahreppa sem aðild
eiga að samkomulaginu opnast ný
þjónusta með aðgang að öflugri
skrifstofu, leikskólum, sterkari fé-
lagsþjónustu, auknu æskulýðsstarfi
og öðru starfi sem Egilsstaðabær
hefur rekið. En við verðum ekki
einungis þiggjendur, okkur mun
einnig gefast kostur á að verða þátt-
takendur í því að styrkja þessa þjón-
ustu okkur öllum til góðs. Verði
sameiningin samþykkt, bíður okkar
það verkefni að samræma störf og
áætlanir sveitarfélaganna fram að
sveitarstjómarkosningum sem verða
næsta vor.
Það endurspeglaðist í starfi undir-
búningsnefndarinnar, og þá ekki síst
í skoðunum nefndarmanna úr dreif-
býlissveitarfélögunum, að mönnum
er annt um að halda í þau störf, þá
þjónustu og þá menningu sem í
sveitunum blómstrar. Mikið af okk-
ar starfi fór í að samtvinna þá þætti
Kjörstaðir
Hjaltastaðaþinghá
Hjaltalundur
ki. 12.00-20.00
Eiðaþinghá
Grunnskólinn Eiðum
12.00-20.00
Vallahreppur
Iðavellir
Opnað kl. 12.00
Skriðdalshreppur
Arnhólsstaðir
Opnað kl. 12.00
Egilsstaðabær
Grunnskólinnn
9.00-22.00
inn í nýtt sveitarfélag. Sér-
stök nefnd var skipuð um
málefni skólanna. Menn
urðu sammála um að afar
varlega yrði að fara í allar
breytingar á rekstri þeirra.
Það er þó brýnt að halda
vel um spaðana hvað varðar
kostnað við rekstur skól-
anna, þetta er jú stærsti
málaflokkur sveitarfélag-
anna allra, þó eiga allir
skólarnir ákveðna sérstöðu
og því dýrmætt fyrir okkur
öll að tapa ekki því sem vel
hefur verið upp byggt og
íhuga vel áhrif breytinga.
Einnig er ljóst að at-
vinnumál eru áhyggjuefni
manna til sveita. Mikilvægt
er að farið verði varlega í breytingar
á þeim málefnum sem varða bú-
skaparhætti og var því ákveðið að
heimilt yrði í hverju sveitarfélagi að
skipa „Heimanefnd" sem fjallaði um
ákveðna málaflokka sem tengjast
sveitunum sérstaklega.
Það er ljóst að hvort sem þessi
sveitarfélög verða sameinuð eða
ekki, þá eru miklar breytingar fram
undan í rekstri sveitarfélaga. Það er
afar mikilvægt að þegar við gerum
upp hug okkar til þessara mála, þá
ráði dægurþras líðandi stundar ekki
ákvörðun okkar heldur sú framtíðar-
sýn sem við höfum og hvaða skipu-
lag tryggir best að sú sýn rætist. Ef
þér finnst að sameining sveitarfélaga
styðji öflugri uppbyggingu á Héraði
þá er sú kosning sem nú fer í hönd
lóð á þá vogarskál. Og þó að sum-
um finnist að sameining sé ekki
tímabær eða hún þurfi að vera stærri
til að hafa þýðingu, þá verðum við
að aga okkur til að ganga í takt og
reyna að ganga samtaka móts við
nýja tíma.
Það eru mikilvægir hagsmunir
fyrir sveitimar að hafa sterkt þéttbýli
með góðri þjónustu í nánd. Egils-
staðir er vaxandi bær sem hefur alla
burði til að verða enn öflugri kjami
með samanburðarhæfa þjónustu við
stóra þéttbýlisstaði. Það er einnig
mikilvægt þéttbýlinu að um það
liggi blómlegar sveitir með öflugri
framleiðslu sem þjónustan hvílir á.
Þeir sem geta búið sér gott heimili
við gefandi störf í sveitum, hér á
Héraði, eru gæfumenn. Það á að
vera metnaður okkar sem þekkjum
best til, að búa svo um hnútana að
ungt fólk vilji feta inn á þá braut.
Eins og þjóðfélagið hefur þróast, þá
vilja flestir byggja heimili sitt þar
sem er traust og góð þjónusta, Get-
um við blandað því saman við gott
samfélag og fagra náttúm þá emm
við vel sett, en slíkt er ekki sjálfgef-
ið. Við þurfum að nýta krafta okkar
sem best til að eflast enn frekar og
það er trú okkar sem að þessari und-
irbúningsvinnu höfum staðið, og
vonandi sem flestra, að sameining
sveitarfélaganna fimm sé skref í þá
átt.
Vígdís Sveinbjörnsdóttir
y Egilsstöðum - Egilsstaðabæ
A að sameina?
Nú 6. september verður kosið um
sameiningu 5 sveitarfélaga á Héraði
þ.e. Egilsstaðabæjar, Hjaltastaða-,
Eiða-, Valla-, og Skriðdalshrepps.
Nokkuð er um liðið síðan þessi
sveitarfélög skipuðu í nefnd til að
undirbúa þetta mál og sl. vor voru
niðurstöður sameiningamefndar-
innar sendar inn á öll heimili í
sveitarfélögunum og jafnframt
haldnir kynningarfundir. Til
þessa hefur mér fundist ótrúlega
lítil umræða um málið og fæstir
tala orðið um sameiningarmál,
hér um slóðir, öðruvísi en í háðs-
tón enda kannski ekki skrítið eft-
ir það sem á undan er gengið. En
þetta er ekkert gamanmál. Ég ótt-
ast nefnilega að ef þessi tilraun
til sameiningar fær ekki hljóm-
grunn meðal íbúanna þá verði
nokkuð langt í að menn leggi í
frekari tilraunir í þessa átt. Ég fer
ekki leynt með þá skoðun mína
að Héraðssvæðið eigi að vera eitt
sveitarfélag og það er trú mín að
sameining þessara 5 sveitarfélaga
sé mikilvægt skref í þá átt. Allar
ferðir hefjast jú á fyrsta skrefinu
hvar sem lokamarkið liggur. Hérað-
ið er ein landfræðileg heild og þrátt
fyrir að einhverjir hér telji sig búa í
sjálfbærum sveitarfélögum þá er
það staðreynd að þetta er í raun eitt
atvinnu og þjónustusvæði þar sem
hver eining styrkir aðra. Þetta hafa
menn löngu viðurkennt með því far-
sæla samstarfi sem lengi hefur verið
milli sveitarfélaganna um svo mörg
málefni. Þetta samstarf hefur verið
að mestu með óbreyttu sniði um
langan tíma, en er við núverandi að-
stæður orðið of svifaseint - það tek-
ur of langan tíma að taka ákvarðan-
ir. Þar kallar á breytingar og stór-
bættar samgöngur og aukinn hraði í
öllum samskiptum gera enn frekari
kröfur um eitt sveitarfélag.
Nú, þegar stórir málaflokkar hafa
verið, og munu verða, fluttir yfir á
sveitarfélögin er ljóst að þau þurfa
mörg hver að vera stærri en nú er til
þess að ráða við þá málaflokka. Það
eru sameiginlegir hagsmunir allra
sem búa á þessu svæði að það sé
sem sterkast - þar sé atvinna og það
félagslega umhverfi sem þarf að
vera í nútímasamfélagi. Sameinuð
höfum við mun meiri möguleika á
að skapa slíkt samfélag og þar með
að spyma gegn þeirri fólksflóttaþró-
un sem víðast er af landsbyggðinni.
Ég hef áður sagt að ég líti á Hér-
aðssvæðið sem eina heild og mig
langar til að leggja enn frekari
áherslu á það. Þéttbýlið hér og
dreifbýlið styrkja hvort annað og
þurfa á hvoru öðru að halda.
Hagsmunir þeirra fara saman í
langflestum málefnum á vett-
vangi sveitarstjómamála.
Þeir sem eru á móti samein-
ingu sveitarfélaga hafa til þess
ýmsar ástæður. Sumir láta til-
finningarnar ráða og vilja engu
breyta - þeir viti hvað þeir hafi
en ekki hvað þeir fái.
Ég held að það sé þess virði að
taka áhættuna.
Aðrir eru einfaldlega á móti
„svona“ sameiningu, en vilja
hugsanlega einhverja aðra. Ég
vildi gjarnan sjá stærri samein-
ingu, en er tilbúin að taka þetta
skref núna því það er skref í rétta átt
og ég vona að fleiri líti svo á.
Þörfin fyrir sameiningu er afleið-
ing breyttra tíma og hún mun verða
fyrr eða síðar hvort sem við viljum
eða ekki. Ég skora á íbúa þessara 5
sveitarfélaga að taka ábyrga afstöðu
og vera með í því að hafa áhrif á
hvernig málin þróast.