Morgunblaðið - 21.05.2022, Síða 35
TÓNLIST
Arnar Eggert Thoroddsen
arnareggert@arnareggert.is
Ég naut þess virkilega að fylgjast með Eurovisi-
on í ár, meira en nokkru sinni fyrr í raun, og ég
er að reyna að komast til botns í þessu máli. Er
þetta aldurinn? Einkanlega tókst úrslitakvöldinu
að skríða inn fyrir skinnið. Það var nefnilega
stígandi í keppninni. Ég fer venjulega með
hangandi haus inn í hana, nenni þessu varla en
„neyðist“ venjulega til að horfa á undan-
keppnina hér heima og undanúrslitin úti, sökum
vinnu minnar. Og leiðist það reyndar aldrei,
þegar á hólminn er komið, en er svona temmi-
lega kaldur getum við sagt.
En annað gildir með aðalúrslitakvöldið og
ég er svona að reyna að skilja af hverju í gegn-
um þessi skrif. Fyrir það fyrsta vorum við fjöl-
skyldan hjá vinafjölskyldu og kvöldið var rólegt.
Tvær fjölskyldur sem þekkjast vel, engin ofsa-
drykkja, engin læti eða at. Börnin orðin stór,
það þarf ekki að hlaupa á eftir þeim og þau voru
auk þess lítt áhugasöm um keppnina. Fullorðna
fólkið hins vegar afar spennt og þessi gamal-
kunni fiðringur til staðar er klukkan sló sjö og
Eurovision-temað fór að spilast.
Eurovision-kvöld eru skemmtileg og sam-
eina margt. Samveru, sem er mikilvægast, en
svo er áhorfið á keppnina jafnan mjög virkt. Það
er hlegið, skipst á skoðunum og það er þessi
endapunktur og þessi keppnisveruleiki sem
heldur manni þægilega á tánum. Sem afþreying
er þetta fullkomið form. Og spennan er þrískipt.
Fyrst fáum við lögin, svo koma atkvæði dóm-
nefnda og þá áhorfenda. Allt skemmtir þetta
óskaplega. Einn af eðlislægum eiginleikum
popptónlistar (og einn af mörgum sem gera
hana að snilld) er líka sá að lögin eru stutt
þannig að manni leiðist aldrei þófið. Lagið drep-
leiðinlegt? Hinkraðu bara í tvær.
Ég er hugsi yfir sigri Úkraínu. Fólk talaði
um samúðaratkvæði. Og að í „venjulegu árferði“
hefði Úkraína líklega ekki sigrað. Ég held að
þetta sé rétt. Upp að vissu marki. Mér fannst
lagið gott. Elska þessa samtvinnun þjóðlaga-
tónlistarinnar en fannst breikið og rappið dulítið
kjánalegt og yfir síðasta söludag. Ég vil stilla
Hvað ertu, Eurovision?
fram kenningu. Snýst tónlist ekki fyrst og síðast
um áhrif hennar á viðtakendur? Og þarna voru
menn, í miðju stríði (og á leið þangað út aftur)
að syngja harmrænan gleðisöng sem maður get-
ur rétt ímyndað sér að spretti upp úr mjög svo
raunverulegum aðstæðum. Þetta stuðlaði að
sigri Úkraínu. Er hægt að rjúfa á óhjákvæmileg
tengsl afþreyingar og pólitíkur? Er hægt að
taka tónlistina út fyrir sviga? Maður spyr sig.
Annað sem hreif mig óskaplega var framlag
Serbíu. Hér höfum við svo gott sem hreint
„listapopp“, dægurlag sem gjörning og með
þráðbein tengsl í „avant-garde“ hugmyndir. Á
sviði Eurovision! Ég hugsaði um listamenn eins
og Laurie Anderson þegar ég nam þetta. Og
lagið var afar vinsælt hjá almenningi, eitthvað
sem fær mig til að klóra mér enn harðar í kolli.
Tölum því næst aðeins um Stóra-Bretland.
Ég viðurkenni að Sam „wicked!“ Ryder heillaði
mig upp úr skónum. Má maður vona að Bretar
séu loksins búnir að fatta Eurovision? Að málið
sé ekki að mæta til leiks með nefið upp í loft og
með hangandi hendi, nema hvort tveggja sé,
heldur að umfaðma kjarna keppninnar að fullu
eins og hin löndin myndast við að gera? Mér
fannst sá andi stafa frá Ryder blessuðum.
Annað sem kom mér á óvart. Á úrslitunum
var ég farinn að elska kynnana (sérstaklega
Mika), var orðinn skotinn í Martin Österdahl og
fannst stemningin í Græna herberginu svo
dásamlega innileg og nærandi. Ég var í álögum.
Hámarksvirkni afþreyingar, hlýtur að vera.
Búinn að gleyma mér, algerlega, í nokkra tíma.
Eitt að lokum, eitthvað sem veldur mér
áhyggjum. Þrátt fyrir þessar mæringar mínar
er keppni þessi bundin í eðli dægurmenning-
arinnar. Það er verið að leika tveimur skjöldum.
Þrátt fyrir samfélagslegt gildi hennar, sem er
ríkt, þá eru þetta um leið skyndibitar, yfirborð.
Eða hvað? Mér finnst ég hálfgerður loddari að
vera að skrifa svona í einhverjum æsingi og svo
verð ég búinn að gleyma öllum þessum lögum í
næstu viku.
Biðjið fyrir mér!
»
Á úrslitunum var ég farinn
að elska kynnana (sérstak-
lega Mika), var orðinn skotinn í
Martin Österdahl og fannst
stemningin í Græna herberginu
svo dásamlega innileg og nær-
andi. Ég var í álögum.
Söngvakeppnin í ár sendi pistil-
ritara um víðan andlegan völl,
þar sem hugleiðingar um þetta
merkilega dægurmenningar-
fyrirbæri heltóku hann.
Sigurvegarar
Var sigur Úkraínu
verðskuldaður?
MENNING 35
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 21. MAÍ 2022
Nánari upplýsingar um sýningartíma á sambio.is
TRYGGÐU ÞÉR
MIÐA INNÁ
SÝND MEÐ ÍSLENSKU TALI
STÓRKOSTLEG NÝ FJÖLSKYLDUMYND
ÚR TÖFRAHEIMI HARRY POTTER.
U S A TO D AY
72%
Empire Rolling StoneLA Times
BENEDICT
CUMBERBATCH
ELIZABETH
OLSEN
chiwetel
ejiofor
BENEDICT
WONG
xochitl
gomez
MICHAEL
STÜHLBARG
RACHEL
MCadams
Hljómsveita-
keppnin Wacken
Metal Battle
(WMB) fer fram í
kvöld á Húrra í
Reykjavík. Sjö
sveitir munu þar
leiða saman
hesta sína og
alþjóðleg dóm-
nefnd, ásamt
áhorfendum, vel-
ur eina úr og mun sú koma fram
fyrir Íslands hönd á Wacken Open
Air í Þýskalandi í sumar og taka
þátt í lokakeppni WMB ásamt sveit-
um frá 29 löndum. Sérstakir gestir
á Húrra í kvöld verða hljómsveit-
irnar Misþyrming og Morpholith og
hefur sú síðarnefnda leik kl. 19.30.
Hljómsveitirnar sjö sem keppa í
WMB eru Devine Defilement, For-
smán, Holdris, Krownest, Merkúr,
Múr og Vögel. Þorsteinn Kolbeins-
son skipuleggur WMB hér á landi.
Keppt í málmi
Þorsteinn
Kolbeinsson
Gríski tónlistar-
maðurinn og
tónskáldið Van-
gelis er látinn,
79 ára að aldri.
Vangelis átti að
baki marga stór-
kostlega tón-
smíðina við kvik-
myndir á borð
við Chariots of
Fire og Blade Runner og var m.a.
þekktur fyrir notkun sína á hljóð-
gervlum. Vangelis hét réttu nafni
Evángelos Odysséas Papath-
anassíou og hlaut hann Óskars-
verðlaun árið 1981 fyrir tónlist
sína við Chariots of Fire þar sem
píanóleikur rann fullkomlega sam-
an við hljóðgervla. Aðallag mynd-
arinnar náði fyrsta sæti á banda-
ríska lagalistanum og platan með
tónlistinni við myndina toppsæti
plötulistans.
Vangelis hóf feril sinn í poppi og
lék á hljómborð í poppsveit. Hann
fór síðar að semja tónlist við grísk-
ar kvikmyndir og flutti til Parísar
þar sem hann stofnaði proggsveit-
ina Aphrodites Child sem náði
nokkrum vinsældum. Af öðrum
afrekum hans á sviði kvikmynda
má nefna tónlistina við Missing,
The Bounty og Bitter Moon.
Vangelis látinn
Vangelis