Alþýðublaðið - 19.06.1952, Side 1
Bílslys varð hermanni að bana
við Leirvopvafn I %m
(Sjá 8. síðu.)
ALÞYSUBLASIS
XXXIII. árgangur.
Fimmtudagur 19. júni 1952.
134. tbl.
Mannfjöldinn á Austurvelli á þjóðhátíðardaginn. Ljósm. St. N.
Þjóðhátíðardagurinn
áfíðahö!
GEYSIMIKILL MANN'FJÖLDI fagnaði átta ára afmæli
lýSveldisstofnunarinnar á þjóðhátíðardeginum í fyrradag. —
Veðrið var hi5 fegursta allan daginn, bærinn allur skrýddur
fánum, einkum hátíðasvæðið, svo og skip í höfninni, og flest-
öll börn báru litla fána. Einstakir þættir hátíðarhaldanna fóru
fræn eins og ætlað var.
Hót;ðaiiöldin hófust kl. 1,15*
með skrúðgöngu að Austur-
velli. Þar var síðan guðsþjón-
usta, séra Óskar J. Þorláksson
prédikaði, en Þuriður Pálsdótt
ir söng einsöng. Því næst lögðu
handhafar forsetavalds blóm-
sveiga á fótstaU styttu Jóns
Sigurðssonar og Steingrímur
Steiriþórsson forsætisráðherra
hélt ræðu af svölum alþingis
hússins. Eftir það hófst íþrót-ta
mót á íþróttavellinum, en á leið
inrii suður á völl var lagður
blómsveigur á leiði Jóns Sig-
urðssonar.
Olfuskip á leiðfrá Iran
stöðvað í Aden.
Deila um eignar-
rétt.
Barnaskerruntun hófst svo
kl. 4 í Lækjargötu. Voru þar
danssý-ningar, söngur og Jónas
B. Jónsson fræðslufulltrúi á-
varpaði börnin.
Útiskemmtun var um kvöld
ið á Arnarhóli. Setti hana Þór
Sandholt, formaður þjóðhátíð
amefndar, síðan flutti Gunnar
Thoroddsen borgarstjóri ræðu,
Einar Xristjánsson söng ein-
söng, og enn fremur vrar kór-
söngur 'og danssýning.
Dansað var sfðan á Lækjar
torgi, Lækjargötu og á Hótel
íslandslóð til kl. 2. Lauk hátíða
höldunum með stuttu ávarpi
Þórs Sandholts. en mannfjöld
inn hrópaði ferfalt húrra fyrir
ættjörðinrii.
Mikill mannfjöldi hafði þeg
ar safnazt saman í miðbænum
eítir hádegið, er athöfnin fór
fram á Austurvelli, en síðan
fjölgaði jafnt og þétt og mun
fjöldinn hafa verið mestur,
meðan útiskemmtunin á Arn
arhóli fór fram.
HÆSTIRÉTTUR í borginni
Aden, við Arabiskahafið,
si öðvaði í gær olíuflutninga-
skipið „Rosemary, að kröfu
Brezk-íranska olíuféiagsins.
Skipið var á leið frá Abadan
í íran til Ítalíu með olíufarm
frá hinum þjóðnýttu lindum
Persa. Laskaðist skipið í óveðri
og leitaði inn til Aden. Er það
var þangað komið, heimtuðu
fulltrúar Brezk-íranska olíit
félagsins, að það yrði stöðvað,
þar eð olían í skipinu væri eign
þess félags. Féllst hæstiréttur
borgarinnar á skoðanir félags-
ins og setti bann á ferðir skips
ins, þar til úrskurðað hefði ver-
ið, hver ætti eignarrétt á oií-
unni.
Hefur brezka stjórnin heitið
olíufélaginu öllum þeim stuðn-
ingi, er hún getur í té látið.
F jallkonan
ösuðum íslenzkum
sjómanni fll Grænlands
------0-----
En hætt var við að flytia hann heim og
dvelur hann nú í hersnítala vestra*
SKIPVERJI á bæjartogaranum Þorkeli mána, sem
nú er að veiðum á Grænlandsmiðum, skarst hættu-
lega á hendi fyrir fáum dögum. Var flugvél frá Kefla-
víkurflugvelli fengin til að sækja hann, en síðar var
horfið frá að flytja hann heim, og liggur hann nú í
herspítala á Grænlandi.
Þegar er fregn barst um slys*
ið. var brugðið við hjá Bæjar-
útgerð Reykjavíkur tii þess að
útvega manninum fullnægiandi
læknishjálp. Var þess farið á
leit við varnarliðið á Keflavík
urflugvelli, að flugvél y ð:
send þaðan til að xlytja mann-
inn heinx, og að því er Jón Axel
Pétursson, framkvæmdastjóri
útgerðarinnar, tjáði blaðmu í
gær, var varnarliðið miög fúst
til að veita alla því mögulega
fyrirgreiðslu.
Var flugvélin send vestur þeg
ar, en á meðan hún var á leið-
inni þangað, var önixur flugvél
send eftir manninum frá aðal-
stöðvum Bandaríkjahers á
Grænlandi til Færeyingahafnar,
þar sem skipið hafði sett hann
á land. En sakir blóðmissis
þótti varíiugavert að flytja
hann alla leið heim, og yar af-
ráðið að hann skyldi dveljast á
sjúkrahúsi í aðalstöðvum ders
ins á Grænlandi, unz hann verð
ur ferðafær.
Þetta er ungur maður úr
Reykjavík, Ingi Hallgrímsson
að nafni.
Heillaóskir í tilefni
þjóðhátíðardagsins.
Meðal árnaðai'óska, sem hand
höfum valds forseta íslands
bárust á þjóðhátíðardagirm,
voru heillaskeyti frá Friðrik
Danakonungi, Mohamed Reza
Pahlavi, keisara í íran, Harry
S. Truman, Bandaríkjaforseta,
Þóra Borg leikkona í gervi f jalli
konxuxrxar á þjóðhátíðardaginn.
Hún flutti ávarp fjallkonunnac;
af svölum alþingishússins.
og Getulio Dornellas Vargas,
forseta Brazilíu.
Handtökur í Pusan.
LÖGREGLAN í Pusan tók
í gær fastan prófessor við há-
skólan þar og nokkra stúdenta
vegna ályktunar, sem þeir
höfðu gert á fundi, út af að-
gerðum Syngman Rhee í inn-
anlandsmálum. Voru þeir allir
ákærðir um landtráð.
Þá tók lögreglan enn einn
stúdent til fanga fyrir að hafa
látið erlendum blaðamanni í
té upplýsingar um innihald
ályktunarinnar.
Stjómarandstæðingar í Suð
ur-Kóreu birtu í gær yfirlýs-
ingu, þar sem þeir ákæra Rhee
um einræðisbrölt.
Æsingar í Sfokkhólmi vegna
árásar Rússa á leifarflugvéiina
-------------------»-------
Sænska stjórnin ræðir svar Rússa.
------------------------
SÆNSKA RÍKISSTJÓRNIN hélt þriðja fund sinn í gæe
um flugvélamálið og ræddi svar Vishinskys, utanríkisráðlierra
Rússa við mótmælaorðsendingu Svía. Æstur mannfjöldi safn-
aðist saman fyrir framan sendiráð Rússa í Stokkhólmi, og var8
lögregian að dreifa mannfjöldanum.
í svari sínu kveður Vishin-
sky Katalínaflugbátinn, sem
Rússar skutu niður á mánudag,
hafa verið yfir rússnesku yfir-
ráðasvæði, og rússneskar MIG
15 orrustufl ^vélar hafa komið
á vettvang og skipað flug-
mönnunum að lenda. Segja
Rússar sænsku flugmennina
ekki hafa hlítt, heldur tekið að
skjóta á rússnesku þrýstilofts-
vélarnar. Hafi Rússarnir þá
svarað í sömu mynt og skotið
flugbátinn niður.
Á það er bent í Svíþjóð, að
flugbáturinn hafi verið óvopn-
uð björgúnarflugvél. Telja
.menn í Stokkhólmi, að Rússar
fursólarflug um helgina
Á laugardaginn vérður
efnt til miðnaetursólarflugs.
Lagt verður af stað kl. 23.30,
flogið norður yfir landið og
allt norður fyrir heimskauts-
baug. Ferðin mun taka um
tvær og hálfa klukkustund;
Á sunnudagskvöld um kl.
22.00 verður flogið með Gull-
faxa um Vestfirði til Græn-
lands. Ferðin tekur um f jórar
klukkustundir.
Ferðir þessar xrerða því að-
eins farnar að veðurskilyrði
séu góð c^-þátttaka nægileg.
1 fyrra var tekið upp á
þessari nýbreyt.ni og. voru
famar tvær slíkar ferðir, við
hiixa 'mestu hrifningu ferða-
fólksins.
eigi erfitt með að verja gerðiB
sínar í þessu máli, enda birti
blöðin í Moskvu fréttina á lítt
áberandi stöðum og tali rólega.
Morgontidningen, bla3
sænska alþýðxiflokksins, bendií
Framhald á 7. síðu.
Olíudeilan fyrir al-
þjóðadómstólnum.
ALÞJÖÐADÓMSTÓLLINN
í Haag hlýddi í gær á svör
Persa við málflutningi Bretau
Þar eð Mossadegh forsætisráð
herra var veikur, las sendi'-
herra Persa í Hollandi upp
ræðu hans,
Var inntak ræðunnar svipað
og í fyrstu ræðu hans fyrir
dómstólnum. Kvað hann samn
inga þá, sem gerðir voru við
brezk-íranska olíufélagið hafa
verið samninga við einkafyrir
tæki, en ekki milliríkjasamn-
inga. Hefði því alþjóðadóm-
stóllinn engan rétt til að fjaUé
um málið.