Morgunblaðið - 18.12.1954, Blaðsíða 8
8
MORGUNBLAÐIÐ
Laugardagur 18. des. 1954
ifnMflfrife
Útg.: H.í. Árvakur, Reykjavík.
Framkv.stj.: Sigfús Jónsson.
Ritstjóri: Valtýr Stefánsson (ábyrgðarm.)
Stjórnmálaritstjóri: Sigurður Bjarnason frá Vigur.
Lesbók: Árni Óla, sími 3045.
Auglýsingar: Árni Garðar Kristinsson.
Ritstjórn, auglýsingar og afgreiðsla:
Austurstræti 8. — Sími 1600.
Áskriftargjald kr. 20.00 á mánuði innanlands.
t lausasölu 3 krónu eintakið.
Undir iorvs^u Sjálfstæðismnnna
heidar nppbygging
Beyhjavíknr áfram
* FGREIÐSLU fjárhagsáætlunarútrýmingu heilsuspillandi hús-
rl. Reýkj avíkurbæj ar fyrir
næsta ár er nú lokið. Við síðari
umræðu hennar gerði Gunnar
Thorodsen borgarstjóri mjög
glögga grein fyrir fjárreiðum bæj
arins og fyrirhuguðum fram-
kvæmdum á næsta ári.
Enn sem fyrr mótast fram-
kvæmdaáætlanir höfuðborgarinn
ar af fyrirhyggju og víðsýni. Á
öllum sviðum er haldið uppi stór
felldum framkvæmdum í bessari
ört vaxandi borg. Haldið er
áfram af fullum krafti víðtækum
undirbúningi undir næstu virkj-
un Sogsins. Er það glöggt dæmi
um vinnubrögðin í raforkumál-
um Reykjavíkur, að hafist var
handa um undirbúning að virkj-
un Efra Sogs mörgum árum áður
en byrjað var á byggingu íra-
fossorkuversins mikla, sem fram-
leiðir nú 31 þús. kw. raforku.
Að aukningu hitaveitunnar
er unnið með víðtækum rann-
sóknum og starfi sérfræðinga.
Er gert ráð fyrir að heildar-
áætlun um fjarhitun allra
húsa og nýtirigu hitaveitunnar
liggi fyrir á næsta sumri. Það
er stefna Sjálfstæðismanna, að
allir íhúar Reykjavíkur fái
notið hitaveitunnar í framtíð-
inni. Er það glæsilegt takmark
sem almenningur í bænum
tengir við miklar vonir.
í fj árhagsáætlun bæjarins er
gert ráð fyrir, að á næsta ári
verði varið um 20 millj. kr. til
gatnagerðar og umferðar. Auk
þess er þar heimild til þess að
taka lán til frekari framkvæmda.
Með útþenslu bæjarins hafa skap
ast gífurleg verkefni á þessu
sviði. Er ekki nema eðlilegt að
íbúum úthverfanna finnist röð-
in seint koma að sér. En bærinn
hefur lagt geysilegt fjármagn í
gatnagerðina á undanförnum ár-
um. Stórkostlegar framkvæmdir
hafa verið unnar á þessu sviði.
Sama gildir einnig um lagningu
holræsa.
Þá verður á næsta ári unnið
að byggingu skóla. Tveir nýir
skólar hafa fyrir skömmu verið
teknir í notkun og unnið er að
undirbúningi annara. Hin mikla
fólksfjölgun krefst stöðugt auk-
ins skólahúsrýmis og hefur bær-
inn orðið að verja geysilegu fjár-
magni til þeirra framkvæmda á
undanförnum árum. Mun nauð-
synlegt að halda þeim afram
næstu árin.
Á sviði heilbrigðismála hef-
ur einnig verið unnið að mikl-
um framkvæmdum á vegum
Reykjavíkurbæjar undanfarið.
Nokkrar deildir heilsuvernd-
arstöðvarinnar hafa þegar tek-
ið til starfa og glæsilegri bygg
ingu fyrir starfsemi heilsu-
gæzlunnar er nú að verða full-
lokið.
Á byggingu bæjarsjúkra-
hússins mun á næsta ári verða
settur fullur kraftur. Er það
mikil og dýr framkvæmd,
sem þó er mjög nauðsynlegt að
hraða.
Á næsta ári mun bærinn einnig
verja miklu fé til íbúðarhúsa-
bygginga. Hafa Sjálfstæðismenn
lagt mikið kapp á að vinna að
næðis í bænum og braggaíbúð-
unum. Sextán íbúðir hafa verið
byggðar í Bústaðavegshverfinu á
þessu ári og í byggingu eru 45
íbúðir í hinum svonefndu rað-
húsum. Er gert ráð fyrir að
undirbúa byggingu 50—80 íbúða
þar að auki.
Um stjórn Reykjavíkurbæj-
Nú má það ekki lengur dragast
að Þrengslavegur verði lagður
Sigurður Ó. Ólalsson o.fl. bero fram
fillögu um að hefja fromkvæmdir
OIGURÐUR Ó. ÓLAFSSON, þingmaður Árnesinga, hefur beitt
k? sér fyrir því, ásamt þeim þingmönnunum Jörundi Brynjólfs-
syni, Helga Jónassyni, Jóni Kjartanssyni, Jóhanni Hafstein og
Gunnari Thoroddsen, að bera fram þingsályktunartillögu um það
að á næsta ári verði hafnar framkvæmdir um að gera Austurveg
af Suðurlandsbraut í Svínahrauni, um, Þrengsli, á Selvogsveg,
nálægt Vindheimum í Ölfusi.
Miða skal framkvæmdir ’ ari skyldi ljúka á næetu 7 árum
þessar við að þessi kafli Aust-! frá gildistöku laganna, en hefja
urvegar verði fullgerður á skyldi framkvæmdir með því að
næstu tveimur árum. Að svo leggja fyrst veginn um Þrengsl-
miklu leyti, sem ekki verð-
ur veitt nægilegt fé á fjár-
lögum áranna 1955 og 1956 til
þessara framkvæmda, sé rík-
isstjórninni falið að nota
heimild í lögum um Austur-
veg til lántöku til greiðslu
vegagerðarkostnaðarins.
in og skyldi hann gerður fyrst
í stað sem malarvegur.
MEIRA EN 100 M. HÆRRI
HELLISHEIÐI
Vegarlagningu þessari um hina
. svokölluðu Þrengslaleið er fyrst
og fremst ætlað að bæta úr sam
í greinargerð fyrir tillögunni gönguerfiðleikum milli Suður-
ar má segja það, að hún mótast er greint frá því, að árið 1946 landsundirlendisins og Reykja-
af miklum og raunhæfum hafi verið samþykkt lög um | víkur á vetrum, þegar vegurinn
framkvæmdum til uppbygg- Austurveg. Skv. þeim skyldi gera um Hellisheiði er ófær bifreiðum
ingar hinni ungu höfuðborg, nýjan veg steinsteyptan frá Lög- | vegna snjóa. En hár og góður
sem vaxið hefur alltof hratt. bergi, um Þrengsli, austur um j vegur um Þrengslin mun verða
En allar þessar framkvæmdir Ölfus að Selfossi. Vegagerð þess- miklu lengur fær en Hellisheið-
hafa því aðeins verið mögu- J
legar, að fjármálastjórn bæj-
arins hefur verið traust og ör-
ngg.
Minnihlutaflokkarnir hafa að
sjálfsögðu hafið upp sinn venju
lega söng, um að ,,íhaldið“ sé á
móti öllum umbótum í þágu bæj-
arbúa. En Reykvíkingar hafa
alltaf tekið reynsluna fram yfir
rakalaus gífuryrði. Þessvegna
hafa þeir við hverjar kosningar
fengið Sjálfstæðismönnum for-
ystuna en hafnað glundroða og
upplausn tætingsliðsins.
Launauppbæiur
opínberra
siarfsmanna
uu andi óhripar:
í
Það er hreint engu líkt.
YRRLÁTUR skrifar eftirfar-
andi línur:
i „Já, sérhver eru nú ólætin, ég
get ekki annað sagt. það er hreint
engu líkt. Það er rétt eins og
jólahátíðin gangi út á það fyrst
og fremst að stofna til nógu
mikils umstangs og hávaða. —
Það getur vel verið að ég verði
kallaður óguðlegur fyrir bragðið,
en ég segi það bara hreint si
svona, að ég geri hvorttveggja í
senn að hlakka til jólanna og
kvíða fyrir þeim. Ég er farinn að
þekkja inn á hlutina í þessu efni.
Maður er eins og í fuglabjargi svo
að segja yfir öll jólin, það gengur
ekki á öðru en heimboðum, áti
drykkju og skvaldri um allt og
EIN þeirra breytingartillagna,
sem Alþingi samþykkti við fjár-
lagafrumvarpið í gær var tillaga ’ ekki neitt.
frá ríkisstjórninni um hækkun
grUnnlaunauppbóta til opinberra
starfsmanna og um uppbót á elli-
laun og lífeyri. Var ákveðin 6 meiri ró, og gefa okkur meiri
millj. kr. fjárveiting í þessu | tíma til að njóta sjálfrar jólahá
skyni. Ganga 5 millj. kr. af j tíðarinnar sem slíkrar — mér
Hví ekki meiri tíma?
JJVÍ ekki að taka hlutunum með
henni til uppbóta á iaun opin
berra starfsmanna en 1 millj. kr.
til ellilauna og örorku lífeyris-
þega. Gilda uppbæturnar fyrir
árin 1954 og 1955.
Af hálfu ríkisstjórnarinnar hef-
ur réttilega verið lögð á
áherzla, að grunnlaunauppbótin
miðaði til sarnræmis við þær
grunnkaupshækkanir, sem aðrar
launastéttir hafa fengið síðan
launalögin voru sett. Nemur hún
töluvert minni hundraðshluta en
grunnkaupshækkanir þær, sem
verkamenn og iðnaðarmenn hafa
fengið. Auk þess má á það benda,
að hin áukna atvinna í landinu
hefur skapað almennum laun-
þegum stórauknar tekjur á sama
tíma sem grunnlaun opinberra
starfsmanna hafa svo að segja
staðið í stað.
Þessar launauppbætur til
opinberra starfsmanna og
elli- og örorkulífeyrisþega eru
því síður en svo nokkur vís-
bending um það, að eðlilegt
sé, að verkalýðssamtökin hefji
allsherjar baráttu fyrir hækk-
uðu kaupgjaldi. Ef almenn
kauphækkunaralda risi nú
fyndist það á allan hátt meir við-
eigandi. Við íslendingar erum
oftlega minntir á, að við séum
ekki kristnir nema að nafninu til
og líklega er of mikið til í því. Og
mér er spurn: hví fáum við ekki
þag : meiri tíma um sjálf jólin til að
1 helga okkar kristnu trú og hug-
leiða hvað jólin í sínum sanna
skilningi tákna? — Eigum við að
láta jólaskraut og jólagjafir,
veizlur og skemmtanir yfir-
skyggja það með öllu? — Kyrr-
látur.“
því sem vísu, að úr því að þau
eru búin að fá miða, þá blátt
áfram hljóti þau að fá eitthvað
fyrir hann. Þau skilja ekki þessa
heimsins blekkingu sem kallast
„núll í happdrætti" — nema þau,
sem komin eru nokkuð til vits og
ára. Og það er nú svo, að í þess-
um leikfangahappdrættum, sem
öðru hvoru eru haldin hér í bæn-
um eru núllin ískyggilega mörg
svo að vonbrigðin eru nokkurn
vegin vís. — Nei, þá er betra að
sneiða hjá þeim algerlega — hitt
hefir oftast ekki annað en væl
og vandræði í för með sér —
sagði unga konan.
V1
» *
E
Mesta synd.
IGINLEGA eru þau mesta
synd, þessi leikfangahapp
hlyti það að hafa í för með
sér verðbólgu og gengisfell- J drætti" — sagði ung móðir við
ingu, eins og hag framleiðsl- mig nú á dögunum. — Börnin eru
unnar við sjávarsíðuna er yfir sig hrifin og spennt fyrir því,
komið, ekki hvað sízt togara- hvað þau muni hreppa fyrir mið-
útgerðarinnar. ann sinn, því að þau ganga út frá
Ótæk ráðstöfun.
ELVAKANDI góður!
Ég get ekki orða bundizt
yfir þeirri — að mér finnst —
ótæku ráðstöfun bóksala hér í
Revkjavík að selja ekki dönsku
blöðin, og víst ekki heldur önnur
erlend blöð, sem koma fyrir jólin,
og selja þau ekki fyrr en milli
jóla og nýárs. Ég segi bæði fyrir
mig og fjölmarga mína kunnin-
gja, að við erum alltaf dauð-
spennt þegar blöðin eru væntan-
leg og kaupum þau samdægurs
og þau koma í verzlanirnar. Við
fylgjumst með framhaldssögun-
um og nú ætluðum við að lesa
þær okkur til ánægju yfir jólin,
ásamt því, sem er í íslenzku jóla-
blöðunum. Þessi ráðstöfun er
sjálfsagt gerð til þess að varna
því, að erlendu blöðin spilli sölu
íslenzkra jólabóka. En ég held að
þetta sé bara misskilningur hjá
bóksölunum. Ég verð að kaupa
bækur til jólagjafa jafnt fyrir
því hvort erlend jólablöð fást
eða ekki. Ekki ætla ég að gefa
Hjemmet eða Familie-Journal
jólagjafir. Þessvegna langar mig
til að biðja þá um að hætta við
þessa vitleysu og taka erlendu
jólablöðin upp og selja okkur
þessum forföllnu framhaldssögu-
lesendum þau núna fyrir jólin.
— Ein foksill."
Heill þeim, sem
er hæverskur
í bernsku,
hófsamur
í æsku, réttvís
í manndómi
og hygginn
í elli.
Sigurður Óli Ólafsson.
arvegurinn, þar sem hinn fyrr-
nefndi er 252 m yfir sjó, en Hell-
isheiði 374 m. Þrengslaleið er því
í líkri hæð og Svínahraun.
i
KRÍSUVÍKURLEIÐ
MJÖG ÁBÓTAVANT
Eins og nú er háttað samgöng-
um milli Reykjavíkur og Suður-
landsundirlendis, verða allir
flutningar á þessari leið að jafn-
aði að fara fram um Krísavíkur-
veg, strax og Hellisheiðarvegur-
inn verður ófær vegna snjóa. —
Ekki skal því neitað, að mikil
samgöngubót er að Krísuvikur-
leið, en sá galli er á, að hún er
35 km lengri en væntanleg leið
um Þrengslin og 43 km lengri en
Hellisheiðarleið, miðað við leið-
ina Reykjavík—Selfoss. Þar að
auki er vegurinn um Krísuvík
svo mjór mestan hluta leiðarinn-
ar, að bílar geta ekki mætzt
nema á „útskotum“.
Er vegurinn því stórhættuleg-
ur í vondum veðrum hinum stóru
og þungu vöruflutningabifreið-
um, sem notaðar eru á þessari
leið, og eru nærtæk dæmi, sem
sanna það. Má næstum segja, að
það sé þegar af þeirri ástæðu
neyðarúrræði að þurfa að beina
hinni miklu umferð og flutning-
um, sem þarna er um að ræða,
á Krísuvíkurveginn.
KRÍ S U VÍ KURKOSTN AÐ UR
li/2 MILLJÓN
Sá hluti Austurvegar, sem hér
er lagt til að gerður verði á
næstu tveim árum, er um 20 km
að lengd. Að honum gerðum er
víst, að þessi leið mundi taka við
mikium hluta þeirrar umferðar,
sem nú verður að fara um Krísu-
vík, en við það sparast stórfé á
degi hverjum. Því til sönnunar
má benda á, að veturinn 1950—51
var ekið um Krísuvík í rúma 100
daga, því að allan þann tíma var
Hellisheiðarvegurinn ófær vegna
snjóa. Vegamálastjóri lét þá fara
fram athugun á auknum kostnaði,
sem leiddi af hinni lengri leið.
Komst hann að þeirri niðurstöðu,
að aukinn flutningskostnaður við
það að aka Krísuvíkurleiðina, á
móti því að fara hina styttri leið-
ina, næmi um 15 þús. kr. á dag
eða um IV2 millj. kr. í þessa 100
daga. Við þetta má bæta, að siðan
þessi athugun fór fram, hafa
flutningar og ferðalög stóraukizt
á þessari leið. Má af þessu ljóst
vera, að þessi vegagerð um
Þrengslin mundi spara erlendan
gjaldeyri í stórum stíl, þar sem
um er að ræða á lengri leið auk-
ið slit á bifreiðum, benzín- og
oliueyðslu. Þá mundi og sparast
vinnuafl og komið í veg fyrir
mikið erfiði hjá þeim mörgu
mönnum, sem af miklum dugn-
aði annast þessa vetrarflutninga.
Að þessu öllu athuguðu og því
ógleymdu, að þessi vegur átti
samkv. gildandi lögum að vera
fullgerður fyrir ári, er þess
vænzt, að þingsályktunartillaga
þessi verði samþykkt og ríkis-
stjórnin beiti sér síðan fyrir
íramgangi málsins.