Morgunblaðið - 10.06.1971, Blaðsíða 13

Morgunblaðið - 10.06.1971, Blaðsíða 13
MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 10. JÚNÍ 1971 13 ,Hef alltaf viljað rann- saka og upplif a sjálf ur' Rætt við Martinus Simson 85 ára ***-. ÁTTATlU og íLmim ára varð í gær Marttinus Siimsion, settrt temigi heffuir búið á Isaffirði, enida þótt hamm sé fæddur og uppa/limm 1 Damimörku. Martin- user á föruim uttain til Dan- mierítour áisaimt toomiu siruni, Gerdru, en MM. náði taii af homfuim á heimili dóttiur hans í Reykjaivík „Hvað hetfur þú verið tangi á ísaiamdl, Maitinius?" „Ég toorn himigað fyrir 55 ámxm, þear ég viar 30 ára. Ég haffði þá verið sLrfcustrúður sliOuartu tólf árim á umdan, frá 17 ára aldri, og síðustu árin haifði ég reikið rniimtn eigim sirtous, fitimm þó, rnieð aðeims 14 starfsimönruuina. Á Isaifirði iærði ég til TnyndasmLðs og heff haflt miitt liifilbraiuð aif þeirri iðnigrein. En áhuigamiáiim vx>ru f jötenörg og eru reyndar enmiþá. Ég hef haiflt imíkinm áhiuiga á heimspiefci og hef ritað 50— 60 pésa og ritilimiga uim heim- sipeki, en e(kki haifia meimir þeirra verið gefinir út. Ég býst etoM við að raargir myndu viija tesa þá, en þó hiaifa félagisimienm í damislka heiim- spefciifélaiglnu sýtnit þeiim mik- imm áhiuga. Heimnspekin hefur þroskað imiig imikið andltega og mni er ég korninm é það sitig, að ég iæt ekkent haffa áíhriff á mig. Öffund, eigimigirmi, aiflbrýðiseimi og aðrir galiar miáunigamis haffa engin áíhrirf á mi|g, þetfta hrekkur aif mér eims og vatm af gæs. Það hefiur verið saigt og sfcritfað um mig, að ég væri meiri ístendinigur en imargir þeirra, sem hér eru fæddir og uppalldir. En þetta er ekki réfit. Bg hef aldrei haifit þessa föðuirlamidisiáist eða öfflu heldur föðuirlamdseigimgirni, semi aðr ir hafla. Fyrir mér er aMt fólfc jiatfmigotft, hvort sem þar er um að ræða Þjóðverja, Emg- temdimiga, Dami eða laíiemdimiga. Þetts er ffyrst og frernst fólk. Já, ég hef nærrt því reynt aflia mögutega hluti. Þegar ég var srrtoustruður, fram- kvæmdi 6g huigsamaiflutmimig, ég heí stoppað upp dýr og fugia, ég hef gert lútoneski, mieðal amnars af sundimammi og suníkoOTU og standa þau íyrir framam Sumdhöllima á fcaifirði. Ég var Ibtega fyrsti maðurinn á Maindi, sem smíð aði útvörp. Ég byrjaði á því 1923 og simíðaði í alilt um 50 tæki. I fyratu fiimim — sex tækim stmíðaði ég aWa hluti sjáltfur, vafði sjpólurnar o. s. frv., en siðam gerðl ég viminu- teikmimgu og smiðaði efitir henmi, keypti þá ymsa hluti frá. veirfcsmlðjum, en smíðaði aðra. Og það er enmjþá til út- varpstæki, sem ég stmíðaði, og það starfar tfiufflkioimlega efitir nær fiimimitíiu ára notfcun. Ég var eimmiig með niáimskeið í þessum tfræðuim í Gagnifræða skóianum uim skeið." ,JÞú hefur einnig verið mik- iil áhuigaimaður uim skóg- rækt?" „Já, rétt er það. Ég ólst upp á stærsta skógarsvæði N- Jótfliamdis og haffði þess vegma mkiinm áhuga á skógræka. Ar- ið 1927 fékk ég blett í Tumgu- dai og þar reistbi ég IStinn sum- Martinus Simson arbúsitað. Þarma byrjaði ég til- raumir með blóm og tré og gáifu þær góða raun. Sýndu þær, að skilyrði til trjáræktar voru nægitega igóð, eins og aliir geta mx séð. Bfitir stríð sbofmaði ég svo eflcógræktarfé- lag á Isafirði, fékk fullorðið fölk tii að starfa á kvöldim í sjaifboðavinnu ag gróðursetn- inigu í gamaiii girðimigu I Tumigudal. Siðar rnieir, þegar flullorðna fóikið hætti að vimma í sjáQlfboðavinmu, fékk fjá,rframlag frá bæmum til að hafa um 30—50 börn í vimmu við gróðuraetninigu í Tumigu- dall-á sumrin. Og nú er búið að gróðursetja í dalnium um 120 þúsund plönftur í 10 km girðimgu. Þairna hef ég gróður setit sitkagreni, rauðgremi, hliágremi, ierki og margar flurutegundiir og ailllit hefur sprottið vel' nema norska skógarfuram, sem hafur drep- izt af lúis. Ég hef fengið þvi fram- gemgt, að niú er starfamdi slkóg arvörður á Vestfjörður, sem hefur evftirliit með Skógrækt. Þegar óg byrjaði var ekki eitt eimaista barrtré á Vestfjörðum, en mú eru þar nokkur Skóg- rasiktarfélög og mifcið hefur verið giróðursett. Ég kom á ffót gróðrartsitöð, sem ég amnaist mú um ag hef þar um 20 þúsund trjápiönt- url Fóik hefur sagt, að ég haffi fórniað mér fyrir skóg- ræktima, em það er efcki alveg rétt, því að á Æundi skógrækt- arfélagsims mæta jaifnam um 60—80 miammis, sem allir hafa mJkimm áhuga. Bæjarsitjórn Isaffjarðar hefiur alitaif verið þessu starfi Miðholl og félag- ið fær hærri styrk frá bæjar- yfirvöidum en nofckurt annað skógræfctamféiag á iandiniu. Og þess vegna hefur áramigur- inm orðið mikiil og góður. Ég hef aila tíð verið flormað ur félagsims, vegna þess að enigirm fékkst til að tafca við af mér, þangað tii í fyrra, að Ágúst Leós tok við og betri manm var efcki hægt að fá í embættið. Þamnig að nú er ég laus og get gert hvað sem ég vffl. Á sextuigsaffmæli rniínu gaf ég féiagimu garðinm mimm og alit í Tumigudial, em hef þó affnoterétitinm mieðam ég lifL Darumierfcuirferðin miú er gjöff tii okkar hjónamna frá Isaifjarðarbæ. Við ætíLum að heimsækja ættingja og vimi i Dammörfcu og eimmig mun ég dveija í tvær viitour í Kosrnos, aðsetri. heimispekiifélaglsiins í Darwnörtou, og mium tflytja fyr- iriestra um heiimjspeki og eimn ig um vaxtalaiusa bamkatoerf- ið. Ég er mikiH áhugaimaður umi það og hetf ritað marga pésa um það. Þetta kerfi er starfrækt i Dammiörku og veit rr nú um 20 miiljónium dansfcra króna á dag. Það er að fara af stað í Finniamdi, er komið aff stað i Svíþjóð ag Norðmenm eru að hugteiða það. Þess vegna finmist mér að ístemdiinigar ættu eimmig að taka það upp. Bamkimm tekur eniga vexti, heldur aðeins kostnað og þanmig verður kositniaðurimn af tiíiu ára iámi kanmsiki aðeins um 3% á ári. Ég hef ritað tímariitsgreinar um þetta, sem bíða birtingar hér á lamdi. Ég hef margar hugmyndir um það, sem ég ætla að gera i mæsta iifi. Ég er að skrifia bók, sem er eims konar út- fcoma eða niðurstaða af öii- um himim. 1 hemmi fjaila ég m. a, um þá breytiinigu, sem heffur orðið á ilfi mímiu sið- ustu 25 árim. Ég er alltaf hamimigjusaimiur, nýt IMsims og gteðst við dauðamm, vegma þess að ég veit að ég mum end urfæðast. Ég trúi efcki á end- urholdgun, ég veit að hún er til, vegina þess að ég hetf upp- lifað hania. Maður verður að upplifa hi'uitina sjáiflur. Sjálf- stæð hugsum er efcki tii, ef maður bara trúir þvi sem aðrir segja. Og ég heff aidirei getað trúað, ám þess að rann- satoa og upplifa sjáifur. Þetta heffur fært mér þamn skilnimg, sem ég hef miáð, og nú lifi ég i mokkurs koniar kærieiks- heima vegna þessa." Martinus Siimson og Gerða kona hans haida utam á morg um og konia euftur heim í byrj um áigúst. Og Martimius segir að lofcuim: „Ég hiakka tii að koma aiftur heim tii Isaffjarð ar, því að dásamiegri staður er efcki tii á jörðimni og þar hef ég miætt svo mikiili hlýju, vináttu og kærteika, sém hef- ur gefið iífinu mikið giíldi. Og svo hlatoka ég lika til að sjá hvernig trjáplöntumar hafa spjarað sig um sumarið." — sh. Mikill athaf na- kraf tur hér á Akranesi segir Gylfi Isaksson bæjarstjóri GYLFI fsaksson var nýlega ráð inn bæjarstjórt á Akranesi. — Fréttamaður náði honum á helgi degi eftir undirbúningsfund bæj arsitjórniairinntar, em bæjarstjom arfiindiiiii sjálfan átti að halda da«inn afttr. Þótt áliðio væri taldi bæjair- stjórinin «kki aftir sér að veita komufólki oftirt'ai-andi upplýs- ingtar: KJÖB ALDKADRA Nýilega var haldinn fyrsti fundur vegna tómstundastarfs fynir aldraða borgara á Akra- nesi. Að þessari starfsemi standa 10 flélög og samtöto hér í bæ og verður unnið a£ málum með svip uðum hætti og gert er í Reykja- Vílk og Hafnarfirði. Fyrsti fundurinn var haldinn að Hötel Akranesi á uppstLgm- ingardag. Fyrir homum stóðu Stúdentafélagið og Hjúkrunar- kvenmafélagið. Verður það þanniig i framtíðinni, að eitt eða tvö félög sjá um hvern flund. Af öðrum rnálefnium aldraðra er þess að geta að verið er að umdirböa byggimgu dvalarheim- iiLs. Verður það sameign Akra- meskaupstaðar og hreppanna sunnan Skarðsheiðar. Tiilögiur um skipan þessara mála munu korna fyrir bæjarstjórnarfund í byrjun j'úni. Verður þá hafizt handa um teikningu heimilisins og gerð áætiun um fjármögnun og framkvæmdakostnað. HAFNARFBAMKVÆMDIR Aðrar helztu framkvæmdir eru hafnarframkvæmdir. Ráð- gert er að vinma fyrir 8—9 millj ónir á áiriinu. Ljúka á við að steypa bátabryggju í innri höffn inmi og fleiri framkvæmdir eru auk þess ráðgerðar. SJÚKRAHÚSMÁL I sjúkrahúismálum verður unmið fyrir 8—9 milljömir i ár. Viðbótarbyggiing, sem taka á í notkun árið 1976, skv. 6 ára áætl un, er orðin fokheld. Fé til henn ar kemur að hluta frá ríkinu, em það á samkvæmt lögum að greiða 60% framkvæmdakostnaðar. I ár framkvæmdakostnaðar. í ár er framlagið 4.6 mllljónir. Þarna er um að ræða stækkun, sem kemur i gagnið eftir 5—6 ár og eykst legurými við það um 50—60%. Læfcnamiðistöð á skv. tiHögum í heilsugæzlu- og heilbrigðismál- um, að koma, og verður hún væntanlega i beinum tengslum við sjúkrahúsið. Btoki er búið að skipuleggja þessi mál tii hlítar. Sjúkrahúsið á Akranesi er eina stóra sj'úkrahúslð i kjör- Gylfi ísaiksison bæjarstjóri á Ak ranesi við Merkigerði, nýju göt una, s-ram stej'pa á í suniar. Nyja álniau í sjúkrahúsinu í baksýn. dæminu með 63 rúmum, og nýt- ing mjög góð, eða yfir 100%. Fimm Isðknar starfa þar. Elinheimilið, sem mjög er kom- ið tiil ára sinma er ekki í nein- um tengislum við sjúkrahúsið, og hlutverki þess verður lokið, er hið nýja ris. Ekki hefur verið ákveðið, hve fyrsti áfangi þess verður stór. Tii heilbrigðismála er framlag bæjarins aðallega til byggingar sjúkrahússins. Það em 2% millj ón í ár. Heilsuverndarstöð er í sambamdi við sjúkrahúisiið. Framlag til hennar er að V% fra bænum, % frá rikinu og % frá sjúkrasamlaginu. Framlag bæjar ins í ár er 200.000.- Framlag bæjarins til sjúkra- hússins er 380 þús. kr. en að öðru teyti koma rekstrartekjur til sjúkrahússins aðaliega af dag gjöldum. Sjúkrabifreið er einn- ilg rekin á staðnum. Áttatiu manns starfa við sjúkrahúsið. STEYPTAR GÖTUB Sementsverksmiðjan hjáipar til við gatnagerð með tiltölulega hagstæðum lámum. Hafa þau numið 2—300.000 kr. á ári. Fram lag bæjarins til gatnagerðar í fyrra var 4,6 millj. og núna er það 3 miltj. Gert er ráð fyrir að steypa nýja götu, Merkigerði, sem liggur meðfram sjúkrahús- inu. Malbikun höfum við ekki fleng izt við, vegna þess, að það væri of dýrt fyrir' litið bæjarféiag að koma upp tækjabúnaði tii þess, eins og Reykjavik og Akureyri hafa gert. Kostnaður við steypu er sára- lítill miðað við þetta og höíum við þvi haldið oktour við hana, Framli. á bls. 19

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.