Morgunblaðið - 04.06.1975, Side 1

24 SÍÐUR
123. tbl. 62. árg. MIÐVIKUDAGUR 4. JUNÍ 1975 Prentsmiðja Morgunblaðsins.
Páfi hvassyrt-
ur við Ford
Róm, 3. júní.
AP — Router.
PALL páfi VI kom í dag nijög á
óvart, er hann flutti ra'ðu eftir
rúmlega ktukkustundarfund með
Ford Bandaríkjaforscta, þai' sem
liann sagði Ford hvassri röddu, að
ábyrgð yrði að sefa vald. Hann
sagði að kaþólska kirkjan lokaði
ekki augunum fyrir raunveru-
leika nútíma valdastjórnmála,
„en við verðum að hækka rödd
okkar til að minna fólkið í heim-
inum á að ekki er hægt að koma á
friðsamlegu og mannúðlegu al-
þjóðakerfi með valdi einu, slíkl
verður að byggjast á skilningi á
rétllæti, virðingu, rétti og þörfum
manna."
Stjórnmálafréttaritarar telja að
hinn hvassi tónn ræðunnar kunni
að vera kominn til vegna Mava-
guezatburðarins, er bandarískir
hermenn knúðu Kambódíumenn
til að láta skip og áhöfn af hendi,
tveimur sólarhringum eftir að
kambódískur fallbyssubátur
færði þaó til hafnar og einnig
Framhald á bls. 23
Páll páfi VI tekur á móti
Ford f Vatikaninu f
morgun.
Sfmamynd AP.
Harold Wilson:
„EBE-aðild Ufsnauðsyn”
Mikil harka í Bretlandi-Er íhalds-
flokkurinn klofinn í afstöðu sinni?
Lonrion, 3. júní. Reufer — AP.
HAROLD Wilson, forsætisráð-
herra Breta, sagði í viðtali, sem
birtist í brezka blaðinu Daily
Mirror í dag, að þunglega myndi
horfa um framtíð Bretlands
næslu árin, ef Bretar samþykktu
að ganga úr EBE í þjóðaratkvæða-
greiðslunni, sem fram fer á morg-
un, fimmtudag. Sagði Wilson, að
ef brottför úr EBE yrði sam-
þykkt, myndi verða ólýsanlega
miklu erfiðara að leysa þann
vanda, sem þjóðin ætti við að etja
f efnahagsmálum. Sagði Wilson
að rfkisstjórn sín teldi það lífs-
nauðsyn fyrir Breta að halda
áfram aðild.
íhaldsflokksins og eru sögusagnir
á kreiki um að meirihluti Ihalds-
þingmanna sé andvigur aðild.
Þetta kom fram í ræðu eins af
leiðtogum flokksins, Edwards Du
Canns, í kjördæmi hans, Somer-
set. Sagði hann í ræðu sinni að
margir af þingmönnum Ihalds-
flokksins hefðu falið hinar réttu
tilfinningar sínar til aðildar
vegna tryggðar við leiðtoga
flokksins, sem væru mjög fylgj-
andi aðild og Margaret Thatcher,
tormaour tlokksms, fiutti ræðu í
dag, þar sem hún hvatti mjög
ákveðið til að Bretar greiddu at-
kvæði nieð aðild.
I viðtali sinu sagði Wilson for-
sætisráðherra, að hann myndi
taka því ef atkvæðí féllu gegn
aðild, en mjög þunglega, því að
hann óttaðist um atvinnuöryggi
og matvælaforða landsmanna, ef
Bretar færu úr EBE.
Pele spilar á ný
fprir 1 milljarð
New York, 3. júní AP
PELE, einn fra'gasli knatt-
spyrnumaður heims fvrr og
síðar, hefur ákveðið að taka
skóna á ný ofan af hillunni og
leika knattspyrnu fyrir New
York liðið Cosmos na'slu þrjú
ár fyrir 7 milljónir dollara eða
1 milljarð og 50 milijónir ísl.
kr. Hann undirritaði samning
þess efnis í dag og var frá
honum skýrt á blaðamanna-
fundum samtfmis i Sao Paulo
og New York. Gert er ráð fyrir
að Pele muni stórauka vin-
sældir knattspyrnu í Banda-
ríkjunum. sem ekki hefur átt
miklum vinsældum aö fagna
þar í landi. Ilinn raunverulegi
samningur Pele hljóðar upp á
4,5 milljónir dollara, en
eigendur Cosmos tryggja Pelc
þá upphæð skattfrjálsa.
Annars hefði Pele orðið aö
greiða helming teknanna í
skatta. Tokur félagið að sér að
greiða þá uppha'ð. Pele lagði
sköna á hilluna á sl. ári eflir
18 ára feril og skoraói hann
alls 1223 mörk á þeim tima.
Smith varar blökkumenn við
Salisbury, Rhödesíu,
3. júni. AP.
RlKISSTJÓRN Rhódcsíu og Þjóð-
ernissinnaráð Afrikumanna í
landinu ANC hafa fallið frá skil-
yrðum þeim, er báðir aðilar settu
fyrir þátttöku i stjórnarskrárvið-
ræðum. Það var framkvæmda-
stjóri Þjóðcrnissinnaráðsins,
Gordon Chavunduka, sem skýrði
frá þessu á fundi með frétta-
mönnum í dag. Að sögn hans
hafði ríkisstjórnin sett það að
skilyrði, að ráðið kæmi á vopna-
hléi f baráttu skæruliðasamtaka
og ráðið þau skilyrði, að öllum
pólitískum föngum yrði sleppt úr
haldi. Sagði hann, að samkomu-
lag um þetta hefði náðst á síðasta
fundi aðilanna fyrir tveimur vik-
um.
Þessi frásögn Chavunduka
stingur í stúf við yfirlýsingu Ian
Smiths á þingi Rhódesíu I dag,
þar sem hann neitaði þvi að hafa
sett Þjóðernissinnaráðinu nokkur!
skilyrði eða úrslitakosti fyrir þátt-
töku í stjórnarskrárviðræðum. I
ræðu sinni varaði Smith Þjóðern-
issinnaráðið við því, að ef þvi ekki
tækist að koma á tafarlau.su
vopnahléi myndu öryggissveitir
Rhódesíu hefjast handa af einurð
og hörku, meiri en dæmi væru til
áður i sögu landsins. I ræðunni
hélt Smith þvi fram, að það væri
ANC, sem ætti sök á því hve dreg-
ist hefði að hefja st.iórnarskrár-
viðræður og skýrði þingheimi frá
Geysilegur hiti hefur nú færst i
umræðurnar um þjóðaratkvæða-
greiðsluna og í dag vöruðu leið-
togar allra helztu flokka landsins
við því, að ef meirihlutinn greiddi
atkvæði með þvi að Bretar gengju
úr EBE væri hætta á því að
erlend stórfyrirtæki myndu skera
niður til muna allar fjárfestingar
í landinu og slíkt hafa í för'með
sér aukið atvinnuleysi.
Þrátt fyrir - að þeir sem fylgj-
andi eru áframhaldandi aðild
standi mun betur að vígi i barátt-
unni, fengu andstæðingar aðildar
óvænta rós í hnappagatið, er upp
komst um mikinn klofning innan
Valddreifing í Kína við
fráfall Maos formanns?
Peking, 3. júní — AP.
TENG Hsiao-ping, sem er
varaforsætisráðherra og þriðji
valdamesti maður Kína á eftir
Mao Tse-tung og Chou En-lai
gaf f dag f skyn f viðræðum við
bandaríska ritstjóra sem eru á
ferð I Kína, að líklegt væri að
forysta landsins yrði í höndum
fleiri en eins manns eftir frá-
fall Maós. Sagði Teng að grund-
vallarregla Maós „þrjú í einu“
væri nú notuð á öllum sviðum
kínversks þjóðfélags, og yrði
það ekki síöur á a'ðsta valdsviði
þess er Maó fellur frá. Þessi
regla gerir ráð fyrir sameigin-
legri stjórnun aldraðs,
miðaldra og ungs fólks.
Hann sagði að spurningin um
hver tæki við völdunum væri
stöðugt til meðferðar hjá mið-
stjórn kínverska kommúnista-
flokksins, en hann bætti því við
að sögusagnir um heilsuleysi
Maós formanns væru stórlega
ýktar. Maó væri viðriðinn allar
meiri háttar ákvarðanir, og
Chou En-lai forsætisráðherra
sömuleiðis. Mao er nú 81 árs, en
Chou 77 ára.
Talið er að komi til slikrar
valdaþátttöku ungs fólks eftir
daga Maós, sé líklegasti maður-
inn til æðstu valda Wang Hung-
wen, 39 ára að aldri, en hann er
einn af fimm varaformönnum
kommúnistaflokksins. Sjálfur
er Teng 71 árs að aldri.
samskiptum sínum við ráðið.
Smith varði einnig aðgerðir lög-
reglunnar í óeirðunum á sunnu-
dag, er lögreglumenn skutu 13
blökkumenn til bana. Sagði Smith
að framkoma lögreglunnar hefði
verið til mikillar fyrirmyndar á
erfiðum tímum og aðgerðir henn-
ar fyrst og fremst miðast við að
tryggja öryggi meðlima Þjóðern-
issinnaráðsins og hefði lögreglan
bjargað mörgum þeirra frá lim-
lestingu æsts múgsins.
Vopnaðir lögreglumenn gæta
nú borgarhverfa blökkumanna i
borgum landsins en inikil spenna
er sögð ríkja víða í landinu og
óeirðir hafa brotist út á nokkrum
stöðum, þó ekki hafi komiö til
alvarlegra átaka.
Karpov vann
Ostermann
Portoros, Júgóslavíu,
3. júni. Reuter.
ANATOLY Karpov heimsmeist-
ari f skák, sem nú teflir á alþjóð-
legu móti í Portoros f Júgóslavíu,
sigraði í dag hinn kornunga
júgóslavneska stórmeistara Rudi
Ostermann f 2. umferð og hefur
þvf tvo vinninga, en hann sigraði
Portisch f fyrstu umferðinni.
Karpov er sagður vera f mjög
góðri æfineu.