Morgunblaðið - 27.04.1980, Qupperneq 7
MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 27. APRÍL 1980 7
Umsjón: Gísli Jónsson
46. þáttur
í síðasta þætti lét ég svo
sem ósamsetta karlmanns-
nafnið Garður hefði að fullu
týnst úr málinu. Þetta
reyndist ekki rétt. Einar Már
Valdimarsson frá Akureyri
og Ingibjörg Björnsdóttir úr
Reykjavík eiga son sem
skírður var þessu nafni.
Sveinninn Garður fæddist
1967.
Hvað merkið að gera eitt-
hvað í blóra við einhvern?
Svo spurði mig Páll Helga-
son á Akureyri. Hann hafði
heyrt í útvarpsviðtali látið
að því liggja, að þeir í
Bolungarvík hefðu samið um
kaup og kjör í blóra við
Isfirðinga, og eitthvað kom
þetta hornskakkt á mál-
smekk hans. Fyrir mér
merkir þetta orðasamband
að gera eitthvað svo að hægt
sé að skella skuldinni á
annan, ef með þarf. Ungur
lærði ég þennan talshátt:
Gott er að hafa barn til blóra
og kenna því alla klækina.
Heyrt hef ég líka orðið blóra-
böggull í þessu sambandi.
Aðrir þekkja þetta í merk-
ingunni að gera eitthvað
þannig að öðrum sé á móti
skapi, og virðist sú hafa
verið merkingin í útvarpsvið-
talinu sem Páll Helgason
hlýddi á. En skyldi þá ekki
vera þar á ferð samruna-
mynd, sbr. að gera eitthvað í
trássi við einhvern? í orða-
bók Menningarsjóðs segir að
þetta merki að gera eitthvað
án vitundar annars eða gera
eitthvað af sér þannig að
grunur falli á einhvern ann-
an. Blöndals orðabók greinir
merkinguna á sama veg.
Hvernig beygist orðið f jöð-
ur? Svo spurði Ólafur Krist-
jánsson á Akureyri eftir að
hafa heyrt menn deila um
það. Við Ólafur vorum sam-
mála um að orðið beygðist:
fjöður, um fjöður, frá fjöður,
til fjaðrar. í því sambandi
vitnum við til annarra kven-
kynsorða, svo sem vigúr,
gimbur. lifur og næfur.
Að vísu er þess gætandi, að
fleirtölumyndin gamla,
fjaðrar, hefur breyst í fjaðr-
ir, þótt við segjum enn á
hinn bóginn gimbrar og lifr-
ar. Vigrar og næfrar koma
nú sjaldan fyrir í daglegu
máli.
I Bjarkamálum hinum
fornu stendur:
Dagr er upp kominn,
dynja hana FJAÐRAR.
Mál er vílmögum
að vinna erfiði.
Og í Völundarkviðu:
Önnur var Svanhvít,
SVANFJAÐRAR dró.
Vig(u)r merkti spjót, en
orðið varð fágætt þegar
menn hættu að nota þvílík
amboð. Aftur á móti varð-
veitist það sem eyjarnafn.
Alltítt var að nota orðið
vigur í kenningum. Egill
Skallagrímsson á að hafa
nefnt orustu vigra seið =
spjóta söng, og Páll Vídalín
kvað 1715:
Man eg það enn skal una
oss og baugahnossu
guð, sá er gæfu ræður,
gefur sigr í dyn VIGRA.
Fátt er nú talað um næfr-
ar = barkarflögur. Helst
kemur orðið fyrir í stofnsam-
setningunni næfurþunnur.
En beyging orðsins fjöður
lifir, held ég, góðu lífi í
orðunum gimbur og lifur, og
eðlilegt þykir það tal, að
segja um mann að hann sé í
eða frá Vigur.
Með því að menn eru nú
farnir að ná áröngrum í
keppnum eftir æfingadvalir
erlendis, læt ég fljóta hér
með í lokin vísu eftir góð-
kunningja minn í Reykjavík.
Þar er árangur þó enn í
eintölu:
Árangurinn sýnist sá
af sálar minnar þófi,
að enginn drekka meira má
en mátulega í hófi.
Styrkið og f egr ið líkamann
DÖMUR OG HERRAR
Ný 4ra vikna námskeiö hefjast 29. apríl
Leikfimi fyrir konur á öllum aldri.
Hinir vinsælu HERRATÍMAR í hádeginu.
Hressandi — mýkjandi — styrkjandi — ásamt yoga og megrandi æfingum.
Sértímar fyrir konur sem vilja léttast um 15 kg eða meira.
Sértímar fyrir eldri dömur og þær sem eru slæmar í baki, eða þjást af
vöðvabólgu. Vigtun — mæling — sturtur — Ijós — gufuböð — kaffi — nudd
Innritun og upplýsingar alla virka daga
frá kl. 13—22 í síma 83295.
Júdódeild Ármanns
Ármúla 32.
Verzlunarskólanemar
útskrifaðir með verzlunarpróf 1975.
Komiö verður saman aö Hótel Heklu v/ Rauðarárstíg
miövikudaginn 30. apríl kl. 18.00 stundvíslega.
Klæönaöur: Jólafötin.
Nefndin.
Fjallgöngumenn
Miövikudaginn 30. apríl kl. 8.30 í húsi Slysavarnar-
félags íslands, Gróubúö, heldur Sam Crymble frá
Glenmore Lodge í Skotlandi fyrirlestur um klifurferö
frá Perú, Baffinslandi-og fl.
Einnig kynning á framleiðsluvöru frá Blacks of
Greenock, Skotlandi, auk sérbúnaöar.
Öllum heimill ókeypis aögangur.
Lsiðbainsndur
Stjórnunarfélagiö heldur námskeiö í Sölu-
mennsku í fyrirlestrasal félagsins aö Síöu-
múla 23 dagana 2., 5. og 6. maí nk. frá kl.
13—17 alla dagana.
Rædd veröa helstu vandamál sem sölumenn
mæta og hvaöa tækni má beita viö lausn
þeirra. Gerö verður grein fyrir vinnubrögðum
sem sölumenn geta tamiö sér í því skyni aö
auka eigin afköst.
Námskeiöiö er einkum ætlað sölumönnum í
heildsölu og iönfyrirtækjum.
Skráning þátttakenda og nánari upplýs-
ingar hjá Stjórnunarfélagi íslands, sími
82930.
Arni Gunnsrsson,
viAskiplafraðingw.
Öm Johnaon,
Irwnkvamdnljóri.
Síöumúla 23 — Sími 82930
I I BÉI
ffl WFWkiBT
22“ Kr. 699.000.- (664.000 staðgr.)
26“ Kr. 773.000.- (734.000 staðgr.)
anœstunm
Úrvalsferdir 1980
Vikuferðir til
London alla laugardaga.
Verð frá kr. 216.000.-
Aukaferð til London 24. apríl.
5 nætur London verð frá kr. 168.300.-
9. maí 2 og 3 vikur Mallorca. Verð frá kr.
12. maí 3 vikur Ibiza. Verð frá kr. 346.000,-
30. maí 2 og 3 vikur Mallorca. Verð frá kr.
250.000.-
FERDASKRIFSTOFAN ”f J—
URVAL^r
STURVÖLL SÍMI 26900
SJÓNVARPSBÚDIN
BORGARTÚNI 10 REYKJAVÍK SlMI 27099
VIÐ AUSTURVOLL
EF ÞAÐ ER FRETT-
NÆMT ÞÁ ER ÞAÐ í
MORGUNBLAÐINU