Lögberg-Heimskringla - 28.09.1972, Qupperneq 1

Jan. 73
Bergsteinn Jonsson,
P°x 218 Virí þurfum öll að eignasf Landnámabók
REYKJAVIK, Iceland
„Hvert ein sta okkar á að hafa Landnámabók á hillunni. hlið við hlið með íslend-
ingasögunum oj verkum skáldanna í bundnu og óbundnu máli. Þær bækur eru hluti af
bókmenntum sem við dirfumst ekki að leiða hjá okkur ef við viljum halda meðvitund í
rótunum." Þeita segir ungur Vesiur íslendingur á ensku í ritdómi um Landnámabók á bls.
2. Tom Oleson er blaðamaður við dagblaðið Winnipeg Free Press, og með skemmtileguslu
gagnrýnendum sem skrifa um bækur í blaðið.
Hö sberg - íþemtéfmn gla
Stofnað 14. jan. 1888 Slofnað 9. sept. 1886
86. ÁRGANGUR WINNIPEG, FIMMTUDAGINN 28. SEPTEMBER 1972 <© NÚMER 28
Segir íslenzkuna hafa haldið
velli í Vesturheimi
Fyrrverandi forseti íslands
látinn
Forn handrit í
afmælisgjöf?
Islenzkan í Vesturheimi lét
Þorsteini Matthiassyni mæta
vel í eyrum þær sex vikur
sem hann ferðaðist um byggð-
ir ís'lendinga í Manitoba síð-
astliðið sumar. En Matthias
er Strandamaður, sem hefir
kennt íslenzku á íslandi í
40 ár. Þegar hann leit inn
h j á Lögberg-Heimskringlu
skömmu áðurenn hann snéri
aftur heim til íslands, 21.
september, sagðist hann hafa
náð röddum 50 eldra fólks á
segulband.
„Allir e 1 z t u borgaramir
hafa fúslega sagt frá reynslu
sinni hér og minningum að
heiman,“ sagði hann. „Og auk
þess hef ég notið þeirrar á-
nægju að heyra ungt fólk í
þriðja og fjórða lið tala hreina
í s 1 e nz k u , þarámeðal böm
Gunnars Simundssonar í Ár-
borg.“
Þorsteinn fann hjá sér hvöt
til að kynnast þeirri kvísl is-
lenzku þjóðarinnar, sem nú
hefir náð rótfestu í Vestur-
heimi, og finnst hann skynja
samhengi milli þeirra sem
fóm að heiman og kynslóð-
anna sem fæddust í landinu.
,.,Mér finnst í raun og veru að
þeir hafi háldið áfram að vera
íslendingar þótt þeir flyttu
vesturumhaf, og haldi áfram
að vera það, mann fram af
manni, þótt yngsta kynslóðin
sé farin að tapa málinu að
einhverju leyti,“ sagði hann.
„Kannski er það ekki sízt
þessi sterka taug við fortíðina
sem gerir þá að eins góðum
Kanadaborgurum og þeir
virðast vera.“
Hann kvaðst hafa haft ó-
umræðilega ánægju af sam-
verunni með öldruðum Vest-
ur íslendingum. „Mér finnst
að eftir dvöl mína hér hafi
ég lifað upp mína eigin æsku
á íslandi.
Auk sagna og viðtala er
hann náði á segulband, tók
Þorsteinn 400 myndir af
byggðarlögum Islendinga hér
vestra og íbúum þeirra. Hann
kvaðst vona að sér takist að
vinna svo úr efninu að það
geti orðið aðgengilegt fyrir þá
sem vilja fræðast um Vestur
íslendinga. Að skilnaði bað
hann fyrir kveðjur til allra
íslendinga sem urðu á vegi
hans hér, en lét þess getið um
léið að hann mundi kapþkosta
að koma aftur og ferðast þá
lengra vestur í land.
Blaðið var komið í preniun þegar fregnin um sviplegi
lái Ásgeirs Ásgeirssonar fyrrverandi forseia íslands barst til
Winnipeg í síðasiliðinni viku, og var því ekki færi að gera
henni þau skil sem henni báru. Sjá riisljórnargrein á bls. 4.
Sænskur fræðimaður, Olof
Tandberg, hefur borið fram
þá tillögu í Sydsvenska dag-
blaðinu, að Svíar heiðri ís-
léndinga á ellefu hundruð ára
afmæli Islandsbyggðar með
því að færa þeim að gjöf ís-
lenzk handrit, sem varðveitt
eru í sænskum söfnum.
— Mér kemur þetta á óvart,
sagði Jónas Kristjánsson, for-
stöðumaður handritastofnun-
arinnar, þegar Tíminn átti tal
við hann, en að sjálfsögðu lízt
mér vel á hugmyndina.
Það eru ekki svo fá handrit
íslenzk, sem varðveitt eru i
Svíþjóð — sem næst þrjú
hundruð í konunglegu bók-
hlöðunni í Stokkhólmi og upp
undir hundrað í Uppsölum.
Ætli það geti ekki látið nærri,
að af þessu séu um sextíu
skinnhandrit, ef öll brot eru
talin, og sum þessara hand-
rita eru stórmerk.
Þar nefni ég til hómilíubók-
ina íslenzku, sem er élzta
handritið, sem varðveitzt hef-
ur, skrifuð um 1200, Uppsala-
Eddu, eitt þ r i g g j a Eddu-
skinnhandrita, Ólafs sögu
helga og Bergsbók svokallaða,
sem í eru konungasögur.
Tíminn.
Leif Eiríksson dagur í Calgary
íslendingur sækir um
kosningu í sambandsstjórn
Syeinn Sigfusson býður sig
fram undir merki Liberal
flokksins í Selkirk kjördæmi,
í sambandskosningunum 30.
október.
Sveinn er fæddur að Lund-
ar, Man., sonur Skúla heitins
Sigfussonar, sem sat á fylkis-
þinginu í Manitoba í aldar-
fjórðung og dó fyrir fáum ár-
um síðan í hárri elli.
Þeir b r æ ð u r Sveinn og
Skúli Sigfússon byrjuðu að
stunda fiskiveiðar norðarlega
í Manitoba fylki árið 1940. En
stofnuðu síðan vöruflutnings-
félagið Sigfusson Transport,
tóku að skipuleggja og byggja
brautir, sem færar yrðu á
vetrum sem sumrum, til vöru-
fhjtnings útí Indíána byggðir
og norðlægar Hudson’s Bay
stöðvar í Manitoba, norður
Saskatchewan og norðvestur
Ontario. Manitoba Historical
Society sæmdi Svein medalíu
fyrir „stórkostlegt framlag
hans í þágu flutningsmála
fylkisins."
Sveinn hefir getið sér orð-
stír í íþróttum, hlaut verðlaun
á British Empire leikunum
1950. Hann er áhugamaður
um varðveizlu náttúru auð-
æfa landsins og dugandi flug-
maður (bush pilot), sem hefir
flogið mörg þúsund klukku-
stundir um óbyggðir norður
í fylkjum.
Nokkrir fulltrúar norrænu
þjóðernisfélaganna hér í borg
hafa verið önnum kafnir upp
á síðkastið að undirbúa form-
lega yfirlýsingu Leif Eiríks-
son Dags í Calgary. Árangur-
inn er sá, að 9. október hefur
verið valinn í samræmi við
Leif Eiríksson Daga í Banda-
ríkjunum og Winnipeg, og
mun hann því hafa sérstaka
þýðingu fyrir fólk af norrænu
bergi brotið, og þá fyrst og
fremst Íslendinga.
Athöfnin mun fara fram á
laugardaginn, 7. október fyrir
framan Ráðhúsið (City Hall).
Borgarstjórinn, Rod Sykes,
mun lýsa yfir, að 9. október
sé héðan í frá Leif Eiríksson
Dagur hér í borg. Lúðrasveit
mun leika þjóðsöngva Norð-
urlandanna fimm, meðan fán-
ar þeirra verða dregnir að
hún. Ungar stúlkur 1 þjóðbún-
ingum eiga að vera fulltrúar
landanna ásamt ræðismönn-
um og öðrum. Einnig er von-
ast til að fulltrúar frá öðrum
þjóðarbrotum verði viðstadd-
ir.
I þakkarskyni gefa Norður-
landafélögin borginni gjafir;
Leif Eiríksson Klúbburinn
mun gefa bók dr. Walter Lín-
dáls, „The Icelanders in Can-
ada“, undirritaða og tileink-
aða af höfundi.
Um kvöldið verður haldið
samkvæmi fyrir Norðurlanda-
félögin í húsi danska klúbbs-
ins hér. Sem vina- og virðing-
artákn við Íslendinga, þar eð
Leifur Eiríksson var íslenzk-
ur, var okkur falið að útvega
ræðumann. Vahð féll á pro-
fessor Harald Bessason, sem
tók boði okkar með ágætum.
Hlökkum við til komu hans
hingað. Auk ýmissa annarra
atriða á dagskrá, verður
merkum íbúa Albertafylkis af
norrænum ættum afhent
heiðursskjal í virðingarskyni.
Við voniunst til að halda
upp á Leif Eiríksson Dag í
framtíðinni á helgi þeirri, sem
næst fellur 9. október, og það
svo, að til sóma megi verða
minningu þessa fræga sonar
lands vors. .
Margrél Geppert