Dagur - 25.05.1995, Qupperneq 7
sem faglegan framkvæmdastjóra
sem bar ábyrgð á rekstri fyrirtæk-
isins. Það var á grundvelli reynslu
minnar í Slippstöðinni sem ég sótti
um starfið en ekki á pólitískum
forsendum. Hafi þeir tímar verið
við líði að ráða skyldi í starfið eftir
pólitískum línum þá fannst mér
svo sannarlega að þeir tímar ættu
að vera liðnir og það finnst mér
enn."
Byrjaði hjá ÚA við upphaf
kvótaskerðingar
- Burtséð frá pólitíkinni þá voru
miklir umbrotatímar í sjávarútvegi
þegar þú tókst við framkvæmda-
stjórastöðunni, samdráttur í afla-
heimildum og annað í þeim dúr.
Var ekki strax í mörg hom að líta
hjá þér?
„Það eru orð að sönnu. Sjávar-
útvegurinn var einmitt á krossgöt-
um á þessum tímapimkti. Arið
1989 var fyrsta ár hinnar miklu
kvótaskerðingar og síðan hefur
verið skerðing nánast á hverju ein-
asta ári. Við tókum strax þá stefnu
að bregðast við þessum kvóta-
skerðingum og freista þess að
halda að miruista kosti sömu stöðu
og við höfðum haft. Það má segja
að þetta hafi verið okkar aðalmark-
mið á þessum tíma og æ síðan, að
allar aðgerðir okkar miðuðu að því
að tryggja vöxt Útgerðarfélags Ak-
ureyringa. Eins og rekstrartölur
bera með sér tel ég að við höfum
náð þessu markmiði. Við höfum
verið að auka veltu og framleiðslu
á hverju ári og ég held að velta
okkar sé 40-50% meiri miðað við
sama verðlag en hún var í upphafi
kvótaskerðingarinnar. Þá eru hér
80-100 fleiri störf en voru á þeim
tíma þannig að þetta hefur þróast
fram á við og ég held að það hafi
spilast mun betur úr stöðunni en
menn áttu von á, miðað við hvað
skerðingamar hafa verið miklar."
Höfum ekki tapað á
Mecklenburger
- Það hefur væntanlega verið tölu-
vert mál að leita eftir kvótabátum
hér og þar og bregðast við skerð-
ingunni, en svo færðuð þið út kví-
amar og keyptuð meirihluta í
Mecklenburger Hochseefischerei í
Þýskalandi. Hvemig vildi þetta til?
„Á þessum árum, 1992-93, fóru
menn að horfa til annarra veiða og
þátta og byrjað var að prédika að
nú ætti að leita út fyrir landstein-
ana og huga að fjárfestingum er-
lendis. Þetta var ekkert einfalt mál
og miklu erfiðara en menn skyldu
gera sér í hugarlund. Hins vegar er
það svo að ef ekkert er reynt þá
gerist aldrei neitt. Margir hafa
reyndar ekki riðið feitum hesti frá
slíkum þreifingum og eins og
kunnugt er þá gekk þetta ekki eftir
hjá okkur eins og við höfðum
vænst. Engu að síður höfum við
enn ekki tapað neinu á Mecklen-
burger og nú er nýbúið að endur-
skipuleggja reksturinn. í fyrsta lagi
er búið að endurfjármagna hann
þannig að í ljósi efnahagsstöðunn-
ar ætti þetta að geta gengið á
næstu misserum. Síðan hafa verið
gerðar róttækar breytingar varð-
andi rekstrarskilyrðin."
- Eins og hverjar?
„Ja, það verður að segja eins og
er að við sáum ekki allt fyrir. Eitt
mál var sérstaklega erfitt viður-
eignar. Sjómennimir og aðrir
starfsmenn Mecklenburger voru á
launum allt árið jafnvel þótt skip
félagsins gætu ekki stundað veiðar
yfir veturinn vegna veðurs og fjar-
lægðar á miðin. Það var því afar
þungur baggi að vera með allt
fólkið á launum meðan enginn var
aflinn og þar af leiðandi engar tekj-
ur. Okkur var ljóst að það þýddi
ekki að endurfjármagna þetta
nema gera róttækan uppskurð á
þessu kerfi."
Þýsku skipin gerð út frá
mars fram í nóvember
Uppskurðurinn hefur verið gerður
og Gunnar lýsir því fyrirkomulagi
sem nú hefur verið tekið upp hjá
Mecklenburger:
„Með samvirvnu við samtök sjó-
manna er búið að koma því þannig
fyrir að félagið verður rekið sem
vertíðarfyrirtæki. Við munum
halda skipunum úti frá mars og
fram í október eða nóvember. Síð-
an munu þau liggja yfir veturinn
og starfsfólkið fer þá á atvinnu-
leysisbætur. Þar kemur til sögunn-
ar atvinnutryggingasjóður sem
samið var við. Þetta kemur
væntanlega til með að skipta sköp-
um í rekstrinum.
Þessi skip stunda úthafsveiðar
og þeim veiðum fylgir töluverð
áhætta. Þau hafa þorskkvóta í Bar-
entshafi og stunda úthafsveiðar á
Reykjaneshryggnum, en þær veið-
ar hafa farið vel af stað á þessu ári
og við reiknum með að geta haldið
þeim úti fram í nóvember.
Með þessum aðgerðum hefur
stórum hindrunum verið rutt úr
vegi en framtíðin verður síðan að
skera úr um það hvemig til tekst. í
beinu framhaldi má geta þess að
Útgerðarfélagið er fjárhagslega
mjög traust fyrirtæki og við höfum
verið að bæta efnahaginn ár frá ári.
Útgerðarfélagið hefur því burði til
að taka áhættu og það eru ekki
nema 10-12% eiginfjár undir þama
í Þýskalandi og meðan við töpum
ekki er enginn skaði skeður."
Bærinn þarf ekki að
eiga meiríhluta
- Snúum okkur að öðru. Framan af
var deilt um hvort Útgerðarfélagið
ætti að vera bæjarútgerð eða hluta-
félag með breiðri eignaraðild.
Hlutafélagsformið varð ofan á en
engu að síður hefur Akureyrarbær
átt afgerandi meirihluta í félaginu
en þetta hefur verið að breytast á
síðustu árum. Hvenær var félagið
opnað?
„Það var 1991 sem við buðum
fyrst út nýtt hlutafé. Tíðarandinn
var þannig að hlutafjárútboð voru
talin vænlegust til að fá áhættufjár-
magn inn í rekstur fyrirtækja. Bær-
inn var yfirgnæfandi í eignaraðild-
inni þótt hluthafar væru á bilinu
700-800. Gengi hlutabréfana var
lágt, enda engin viðskipti með
þau.
Það er skemmst frá því að segja
að það varð strax mikU eftirspurn
eftir hlutabréfum í Útgerðarfélag-
inu og seldust þau fljótlega upp.
Akureyrarbær nýtti forkaupsrétt
sinn en hefur ekki gert það í sama
mæli síðustu ár. Nú er eignarhluti
bæjarins kominn niður í 54% og
hluthafarnir orðnir um 1800 tals-
ins."
- Hlutabréfin eru eftirsótt eins
og tilboð frá Kaupfélagi Eyfirð-
inga, lífeyris- og verðbréfasjóðum
o.fl. báru með sér síðasta vetur í
öllum látunum í kringum sölumál-
in. En hver er þín skoðun, Gunnar,
finnst þér að Akureyrarbær þurfi
að eiga meirihluta í Útgerðarfélag-
inu?
„Nei, mín skoðun er sú að hann
þurfi ekki að eiga meirihluta og ég
vildi sjá félagið í sem breiðastri
eign. Hitt er svo annað mál, hvort
sem mönnum líkar það betur eða
verr, að það þurfa að vera ein-
hveijir bakhjarlar að hverju fyrir-
tæki til að tryggja festu í stefnu og
stjómun fyrirtækisins. Ég held að
það sé alveg nauðsynlegt að utan-
aðkomandi aðilar skipti sér sem
minnst af þeirri stefnu og ákvarð-
anatöku sem réttkjörin stjóm fé-
lagsins hefur á sinni könnu," sagði
Gunnar Ragnars að lokum.
Þess má geta að um það leyti
sem viðtalið var tekið fóru að heyr-
ast raddir um að það væri tíma-
skekkja að meirihluti bæjarstjómar
hverju sinni tilnefndi formann
stjómar ÚA og alla aðra stjómar-
menn eftir pólitískum línum. Aðrir
hluthafar vildu hafa þarna hönd í
bagga og fyrir aðalfundinn 24. apr-
íl sl. var einmitt gerð sú breyting
að bæjarstjómin tilnefndi aðeins 3
stjómarmenn í stað 5 áður, Kaup-
félag Eyfirðinga 1 og aðrir fjárfest-
ar 1. Jafnframt var farið að ræða
um að Akureyrarbær myndi á
kjörtímabilinu láta meirihlutaeign-
ina af hendi og í ljósi þessa er
óhætt að tala um ný tímamót í
sögu félagsins á 50 ára afmælinu.
Sléttbakur í lengingu og gagngerum breytingum í Slippstöðinni þar sem honum var breytt í frystitogara árið 1987.
(Myndasafn Dags).
Fimmtudagur 25. maí 1995 - Afmælisblað ÚA
er
DAGUR - B 7
13
ÉiL
PT
Sendum okkar hstu kveðjur
í tilefni 50 ára afmaelis
Utgerðarfélags Akureyringa
Lykilinn að góðu verki
færðu hjá Fossherg
G.J. Fossberg
Skúlagötu 63 • Reykjavík • Sími 561 8560
Bestu kveðjur til Útgerðarfékgs
Akureyringa í tilefni dagsins
og óskir um gœfuríka framtíð
ja
-ra
5L
er
Grýtubakkahreppur
Gamla Skólahúsinu • Grenivík
Sími 463 3159
ja
13
Bestu kveðjur til Útgerðarfélags
Akureyringa í tilefni dagsins
og óskir um goefurka framtíð
BL
Gúmmíbátaþjónusta
Norðurlands h/.
Óseyri 6 • Akureyri ■ Sími 462 6040
J3
i----------------------------------1
Bestu kveðjur til Útgerðarfélags
Akureyringa í tilefni dagsins
og óskir um gaefuríka framtíð
13
BLIKK- OG
TÆKNIÞJÓNUSTAN hf.
Kaldbaksgötu 2 ■ Akureyri • Sími 462 4017