Þjóðviljinn - 23.10.1962, Page 2
2 SÍÐA
ÞJÓÐVILJINN
/
Þriðjudagur*1 23. október 1962
Samið um
i i •
smioi a nyi
um Djúpbót
Nýverið voru undirritaðir
samningar milli Djúpbátsins
luí. og skipasmíðastöðvarinn-
ar Ankerlökken Verft A/S í
Florö í Noregi um smíði
nýs Djúpbáts í stað Fagra-
nessins, sem orðið er 28 ára
gamalt. Verður nýja skipið
afhent í Björgvin í október
1963.
Teikningar að nýja Djúp-
bátnum gerði Hjálmar R.
Bárðarson skipaverkfræðing-
ur og var smíði skipsins boð-
in út Alls bárust 9 tilboð og
reyndist tilboð Ankerlökken
Verft hagstæðast. Hljóðar það
upp á tæpar 8 millj. króna
og 70% byggingarkostnaðar-
ins veitist sem lán til 7 ára.
Mismunur á hæsta og lægsta
tilboði var um 3 millj. kr.
íslenzkt fyrirtæki var með
álíka lágt tilboð og Anker-
lökken Verft en það gat ekki
boðið upp á jafn hagstæða
greiðsluskilmála og norska
fyrirtækið og sá Djúpbátur-
inn h.f. sér ekki fært að
taka hinu íslenzka tilboði af
þeim sökum
Djúpbáturinn nýi verður
stálskip, 25,80 m. mesta
lengd, að stærð um 120 br.-
lestir. Verður skipið búið
nýjustu og fullkomnustu
siglingatækjum. Áhöfn verð-
ur 7 manns en skipið verður
útbúið fyrir 55 farþega. Skip-
ið verður sérstaklega útbúið
til þess að geta annazt mjólk-
urflUtninga svo og flutninga
á sláturfé á haustin. Enn-
fremur mim það geta flutt
3—4 bifreiðar á þilfari. Að-
alvél verður 500 ha Lister-
vél.
Djúpbáturinn h.f. er eign
ísafjarðarsýslna, ísafjarðar-
kaupstaðar, hreppsfélaga og
einstaklinga. Tengja ísfirð-
ingar og búendur við Djúp
miklar vonir við þetta nýja
skip, því að Fagranesið sem
verið hefur aðalsamgangna-
lífæð Djúpmanna er orðið
mjög gamalt og úr sér geng-
ið.
Ríldssjóður mun leggja
fram 50% byggingarkostnað-
ar skipsins á næstu 7 árum.
LARUS GUÐMUNDSSON skrifar ^
Um vandamá
og velgengni
Lárus Guðmundsson.
„Okkur finnst, að það opinbera verði að aðstoða
þessi einangruðu og litlu byggðarlög, sem skapa
þjóðfélaginu verðmæti upp á milljónatug á hverju
ári“. Þetta segir Lárus Guðmundsson á Raufar-
höfn í fréttapistli þeim, sem hér fer á eftir.
RAUFARHOFN
Raufarhöfn 17/10 1962.
Veðurfar hefur verið mjög
milt hér norðaustanlands í haust
og er gras enn ekki sölnað. En
stormar hafa hamlað sjósókn,
þar til nú síðustu vikur. í þess-
ari viku hefur verið róið á hverj-
um degi, en afli hefur „.verið.
tregur, miklu tregari en tvö síð-
astliðín haust Annars er haust-
ið bezti árstíminn hér, bæði hvað
afla og veðurfar snertir, Vona-
merrn, að veiðin glæðist, þegar
bátamir fá næði til að leita að
fiski. Héðan ganga fjórir fiski-
bátar 8—50 lesta.
Svo að segja daglega koma hér
skip til að taka afurðir sumars-
ins. I fyrstu óttuðust menn, að
einhverjar skemmdir mundu
verða á mjöli í mjölgeymslu, en
sem betur f ór reyndist það minna
en búast hefði mátt við, vegna
þess hve framieiðslan var ör og
þvo sér
Kosningaþing er hafið og
forustumenn stjómarflokk-
anna eru orðnir ákaflega
mildir og blíðir og landsföð-
urlegir í andlitinu. Bráðum
fara þeir að flytja frumvörp
um öll þau þjóðþrifamál sem
þeir hafa staðið á móti á
undanfömum þingum, þótt
þess verði að sjálfsögðu vand-
iega gætt að láta ekki af-
greiða frumvörpin fyrir kosn-
ingar. Bjami Benediktsson
formaður Sjálfstæðisflokks-
ins er orðinn eins elskulegur
í framan og jólasveinn. í
Reykjavíkurbréfi sínu í
Morgunblaðinu í fyrradag
leggur hann út af tolleringum
fi menntaskólanum og segir
að það sé hættuleg ofstjórn
að banna þann leik, „ofstjóm
sem aldrei hefur gefizt vel“.
Og eins og gójjra heimspek-
inga er háttur notar ha^n
það sérstaka og augljósa w
þess að sanna það ahnenna og
flókna; fyrr en varir er hann
farinn að tala um stöðvun
síldveiðifjotans og sannar
með miklum áherzluþunga
að ríkisstjómin megi ekki
skipta sér af þeirri deilu.
Einnig það væri ofstjórn;
„Svo fráleit hugsun getur
ekki fæðzt í heila annarra en
þeirra, sem eru því svo van-
ir sitja yfir annarra hlut og
skammta þeim þeirra eigin
eigur, að þeir fást með engu
móti til að trúa því, að menn
hafi sjálfir þroska til að ráða
sínum eigin málum.“ Áður
hefur Alþýðublaðið lýst því
hversu einarðlega Alþýðu-
flokkurinn hafi mótmælt
gerðardómslögunum í sumar
sem skömmtuðu sjómönnum
þeirra eigin eigur. Þannig eru
þau lög sönnun þess hvernig
menn geta troðið fráleitri
hugsun inn í vammlausa heila
sína og yfitbugað sjálfa sig
gegn háværum mótmælum,
þótt það hljóti að vera mjög
erfið íþróttaafrek.
En betur má ef duga skal
og ráðherrarnir eiga að birt-
ast kjósendum sínum hreinir
eins og englar. Pílatus lét sér
nægja að tyo sér um hend-
umar. íslentku ráðherrunum
veitti áreiðanlega ekkert af
þvl að fara í gufubað. —
Anstri.
mikil. Sömuleiðis virðist saitsíld
á plönum ætla að koma ágætlega
út.
1 ofviðrinu sl. vetur skemmd-
isx hafskipabryggjan mikið.
Stendur nú til, að hafnarsjóður
byggi nýja bryggju, enda þolir
það enga bid, Væntum við góðr-
ar fyrirgreiðslu Alþingis og
valdamanna í þessu máli, enda
finnst okkur það sanngjamt
miðað við þau óskapa verðmæti,
sem fara hér um höfnina og
koma auðvitað öllum lands-
mönnum til góða.
Félagsheimili
og fleira nýtt
sú, að íbúatala þorpsins hefur
staðið í stað, þó að framleiðslan
hafi sífellt aukizt. Er nú svo
komið, að heimafólk annar ekki
þvi, sem gera þarf, þó að venju-
legur vinnutími sé frá sjö til sjö
ó hverjum degi og oft lengri.
Nokkrir einstaklingar hafa í
hyggju að hefja smíði íbúðar-
húsa, þótt öllum séu ljósir erf-
iðleikamir, sem eru því sam-
ara. Okkur finnst, að það opin-
bera verðí að aðstoða þessli ein-
angruðn og Iitlu byggðarlög, sem
skapa þjóðfélaginu verðmæti
upp á milljónatugi á hverju ári.
Verður ekki öðru trúað, þangað
til reynt verður.
Langur dagur
lítið kaup
Hafizt hefur verið handa um
byggingu félagsheimilis. 1 fyrsta
ófanga verður byggður sam-
komusalur með anddyri og
snyrtiherbergjum auk húsrýmis
fyrir bókasafn. Bókasafnið á
mikið aí góðum bókum og er
mikið notað á vetrum.
Skólahús það, sem hér hefur
verið notað, er alveg ófullnægj-
andi, enda byggt fyrir 40—50
böm, en nú eru á annað hundr-
að börn skölaskyld. Standa von-
ir til, að hægt verði að hefjast
handa um byggingu nýs skóla-
húss með vorinu.
Póstur og sími eru að láta
byggja vélasaL Það er viðbygg-
ing við hús þeirra hér á staðn-
um.
Húsnæðisskortur
og fólkið flýr
Eitt alvarlegasta vandamál
okkar er húsnæðiskorturinn. Síð-
astliðin fjögur ár hefur ekkert
verið byggt. Margt ungt fólk,
sem viljað hefur stofna heimili,
hefur af þeim sökum orðið að
hrökklast burtu. Afleiðingin er?>
Menn stynja undan dýrtíðinni
oí tala um, að þeir þurfi að
bæta fjórum klst. við þessar
ellefu til þess að geta lifáð.
Annars ber mikið á því, að
verkafólki er yfirborgað, og er
það viðurkenning á því, að nú-
verandi launakjör tryggja engan
veginn lífsafkomu fólks. Virðast
nú launasamningar bæði verka-
manna og annarra komnir í
mesta öngþveiti hér sém annars
staðar.
Möguleikar
eru miklir
Þjóðviijinn hefur löngum
átt vísan hóp tryggra stuðn-
ingskvenna og lesenda innan
vébanda Kvenfélags sósialista,
og aldrei hafa félagskonumar
legið á liöi sínu þegar til
þeirTa hefur verið leitað. eins
og fleiri, blaðinu til styrktar.
Mætti tilgreina mörg dæmi
þessa, en hér skal aðeins
minnt á að kvenfélagið varð
einna fyrst til að ákveða stór-
myndarlegt framlag til söfn-
unarinnar, sem hleypt var af
stokkunum síðla síðasta vetr-
ar vegna prentvélakaupa
Þjóðviljans.
Annað kvöld verður fundur
í Kvenfélgi sósíalista og þeg-
ar formaður félagsins, Bima
Lárusdóttir, leit inn á rit-
stjómarskrifstofur Þjóðviljans
fyrir helgina til þess að koma
frétt um fundinn í blaðið,
notaði ég tækifærið og lagði
fyrir hana spumingu dagsins:
— Hvað finnst þér um
breytingarnar á Þjóðviljanum,
eru þær til bóta?
— Já, tvímæialaust. Ég
fagna mjög stækkun blaðsins
og þeim möguleikum, sem hún
veitir, svaraði Bima.
— Hvemig lízt þér á nýja
brotið á blaðinu.
— Prýðilega. Þetta brot er
miklu betra en það gamla og
mér finnst blaðið nú orðið
bera af öðrum hvað útlit
snertir.
— En efni og efnisskipu-
lag?
— Þar sýnist sjálfsagt sitt
hverjum.en mér þykja ýmsir
hópar sniðgengnir við efnis-
val og þá sér í lagi konum-
ar. Ég álít að blaðið þurfi
að birta ekki sjaldnar en einu
sinni í viku kvennasíðu, sem
flytti ýmsiskonar fróðleik fyr-
ir konur sérstaklega, svo sem
í sambandi við bamauppeldi
og skólamál, einnig manneld-
isþátt og ýmiskonar ráðlegg-
"'ihgár 'um heimllishald; f stuttu
mál efni sem konum er hug-
leikið og þær hlakka til að
sjá reglulega og lesa.
Einnig vil ég láta vanda
val framhaldssagna í blaðinu
með tilliti til þess hve konur
lesa almennt framhaldssögur
blaðanna. Og þá er æskilegt
að auka og bæta efni sem
sérstaklega er ætlað ungling-
unum. Sitthvað fleira gæti
ég nefnt, sem ég teldi æski-
legt blaðefni, en læt þetta
nægja.
— Vonandi stendur þetta'
til bóta, en hvað heldurðu
um möguleika blaðsins nú
eftir stækkunina?
— Mér hafa fundizt breyt-
ingarnar mælast mjög vel
fyrir hjá hinum almenna les-
anda og ég er sannfærð um
að möguleikamir á aukinni
útbreiðslu Þjóðviljans nú eru
góðir. Að öflun fleiri fastra
og skilvísra áskrifenda verður
að vinna vel, því að sjaldan
hefur verið meiri þörf á því
en einmitt nú að Þjóðviljinn
komist fyrir sem flestra sjón-
ir, verði lesinn af sem flest-
um.
— Ég vil endilega nota
tækifærið, sagði Bima Lárus-
dóttir að lokum, til að senda
ölluöi þeim sem vinna að út-
komu Þjóðviljans, beint og ó-
beint, ámaðaróskir; ég veit
að þar leggur stór hópur á sig
mikið og oft vanþakklátt
starf. Eins er ástæða til að
óska íslenzkri alþýðu til
hamingju með þessi tímamót
í sögu Þjóðviljans, sem jafn-
an hefur reynzt bezta vopn
hennar í dægurbaráttunni.
— í.
Biraa Lárusdóttir
Oryggisráðstafanir
á sjó verði auknar
Þriðja þing Sjómannasam-
bands íslands, sem nýlega er
lokið, gerði þessar samþykktir
um öryggismál:
1. — Þriðja þing S.S.I. endur-
tekur kröfu sína um að sjó-
mannasamtökin fái að tilnefna
mann, sem starfi með skipaeft-
irlitinu og geti framkvæmt
skyndiskoðanir á öryggistækjum
og útbúnaði skipa. Þingið sam-
þykkir að fela stjórn S.S.Í. að
taka upp viðræður við trygg-
ingafélögin um samstarf í þessu
efni.
2. — Þriðja þing S.S.Í skorar
samþykkir þingið að skora á
stjórn sambandsins að beita sér
fyrir samræmdum aðgerðum
stéttarfélaga sjómanna um að
200 þúsund kr. slysa- og lítf-
trygging verði tekin fyrir á-
, . ... ... . . * ... hafnir þeirra báta, sem ekki er
a nkisst]om og Alþmgi að lata .
fara fram athugun og gera til- s ra
lögur um hvaða ráðstafanir
þurfi að gera, til þess að sam-
band megi hafa við íslenzk
fiskveiði- og flutningaskip á á-
kveðnum tímum sólarhringsins
og verði þannig fylgzt með, hvar
þau em stödd hverju sinni, svo
að hjálp megi berast hið fyrsta,
ef slys ber að höndum eða skipi
hlekkist á.
3. — Þá fagnar þingið þeirri
ályktun Alþingis, að ríkisstjórn-
in láti kanna möguleika á bættri
aðstöðu til rekstrar opnum vél-
bátum og auknu öryggi sjó-
manna á slíkum bátum.
Þingið leyfir sér í því sam-
bandi að áitreka kröfur sxnar um
að slíkir bátar verði málaðir
þannig að vel sjáist úr lofti og
af sjó, að þeir verði búnir rad-
arendurskinsmerki, hentugum
talstöðvum og litlum gúmbátum
«ða öðrum fleytitækjum. Þá
Msinlaus bátur
strýkur til hafs
Brezkur togbátur strauk frá
áhöfn sinni á dögunum Skip-
stjórinn og menn hans gengu frá
bátnum við bryggju í smábæ
einum og brugðu sér frá. Yélin
var skilin eftir í gangi í hlut-
lausum gír.
Skömmu síðar tók fólk eftir
því að bátur var á leið til hafs
og hagaði sér undarlega, stefndi
ýmist á land upp eða á grynn-
ingar. Hafnsögumaður staðarins
elti bátinn uppi og kom þá í
Ijós að hann var mannlaus með
öllu. Þá hafði hann tekið stefnu
til hafs og var að því kominn
að sökkva eftir árekstur við
brimbrjót.
i
f
t