Þjóðviljinn - 25.05.1976, Qupperneq 7
Þriðjudagur 25. mai 1976. ÞJÓÐVILJINN — SÍÐA 7
Laugardagurinn 15. mai
skapaði nýjan baráttuvilja i
hugum herstöðvaandstæðinga
um allt land. Þúsundir göngu-
manna, fjöldi hvatningar-
skeyta, hinn einbeitti vilji og
einarður samhugur þátttakenda
— allt þetta veitti aðgerðum
dagsins sérstakan kraft.
Næstu daga sýndu umræður i
blöðum og manna á meðal að
Keflavikurgangan hafði mark-
að skýr timamót. Hún hafði
ýmis einkenni sem veittu henni
sérstöðu. Hún sýndi mikilvægi
samtengingar einstakra sjálf-
stæðismála. Þegar hersetan er
skoðuð i samhengi við land-
helgismálið opnast augu þús-
undanna. Verði baráttunni gegn
erlendum auðhringum og fyrir
efnahagslegu sjálfstæði bætt við
Viðtæk samstaða þennan sól-
bjarta dag veitti skuggaöflum
VL-herleiðingarinnar og bón-
bjargamönnum Bandarikjanna
með undirskriftapappirana
verðuga hirtingu. 1 stað þjón-
ustu við erlenda drottnara var
kominn öflugur siðferðisþróttur
endurnýjaðrar baráttu.
3. Samstaða i stað sérhyggju.
Hinn glæsilegi árangur Kefla-
vikurgöngunnar sýnir flokkum
og samtökum vinstri manna
mikilvægi samstöðunnar. Sé
heilshugar og heiðarlega unnið
að sameiginlegum markmiðum
verður uppskeran meiri. Þenn-
an lærdóm verður að varðveita.
Annarleg sjónarmið og sér-
skoðanir einstakra manna
mega ekki rjúfa samstöðu hinn-
landhelgismálinu og gegn
sainningum við erlend riki sem
farið hafa ránshendi um miðin.
Barátta fyrir varðveislu fiski-
stofna og algerum rétti is-
lendinga.
III. Barátta fyrir efnahags-
legu sjálfstæði og gegn þeirri
stjórnarstefnu sem gerir þjóð-
ina sifellt háðari erlendum
fjármálastofnunum. Skuldir is-
lendinga erlendis fjötra þjóðina
við útlendar valdastofnanir sem
hiiðhollar eru herstöðvakerfi
Bandarikjanna.
IV. Barátta gegn auknum
áhrifum erlendra auðhringa i
efnahagslifi landsins. Umsvif
útlendra auðfélaga í islensku at-
vinnulifi cru að verða jafnmikil
og þegar framkvæmdir hersins
Keflavikurgangan
Keflavíkurgangan og hin
samræmda sjálfstæöisbarátta
dagskrá umræðunnar öðlast
röksemdafærslan enn viðtækari
sannfæringarmátt. Sé samhengi
i umræðunni um þessi sjálf-
stæðismál og baráttan sam-
ræmd opnast nýjar leiðir að
huga þjóðarinnar.
Einkenni göngunnar
Keflavikurgangan bar að
þessu sinni ýmis: einkenni sem
vert er að veita sérstaka at-
hygli. Þau verður að hafa i huga
þegar ákveða skal næstu skref
baráttunnar og framtiðarskipu-
lag aðgerða. Að þessu sinni er
bent sérstaklega á átta ein-
kenni:
1. Ný baráttukynslóð. Kefla-
vikurgangan var glæsileg vilja-
yfirlýsing nýrrar kynslóðar.
Þúsundum saman setti ungt fólk
meginsvip á aðgerðir dagsins.
Sú kynslóð sem fæddist eftir
komu hersins 1951 tók nú i fyrsta
sinn þátt i Keflavikurgöngu.
Þátttaka unga fólksins og bar-
áttuvilji þess var mikilvægasta
einkenni þessa eftirminnilega
dags. Þrátt fyrir allar tilraunir
til að hernema huga og sál
þjóðarinnar stigur hin nýja kyn-
slóð fram og birtir kröftugustu
andstöðuyfirlýsingu um árarað-
ir. Sá viðburður vekur ekki að-
eins vonir heldur vissu um sigur
málstaðarins. Fjölmenni unga
fólksins knýr baráttumenn fyrri
ára til áframhaldandi og öflugri
aðgerða.
2. Siðferðileg endurreisn. Hin
mikla þátttaka og hinn baráttu-
glaði samhugur sem einkenndu
atburði dagsins, allt frá þúsund
manna fundinum við vallarhlið-
ið i morgunsárið og til fjölda-
samkomunnar á Lækjartorgi
siðla kvölds, veittu málstað her-
stöðvaandstæðinga nýjan sið-
ferðilegan þrótt. Hneisunni af
VL-undirskriftunum var eytt i
eitt skipti fyrir öll. Það var á ný
hægt að bera höfuðið hátt. Við-
tökur göngunnar sýndu að stór
hluti þjóðarinnar hafði þráð
slika siðferðilega endurreisn.
ar breiðu heildar. Það verður
bæði að sýna umburðarlyndi
gagnvart fjölþættri röksemda-
færslu og vera á verði gegn til-
raunum til að draga úr mikil-
vægum stefnuliðum til þess eins
að þóknast fámennum sérhóp-
um. Hinu þjóðlega eðli barátt-
unnar gegn erlendum herstöð-
um má ekki fórna á altari hug-
myndafræðilegrar skynvillu
sem klæðist gervi alþjóðahyggj-
unnar. Island úr nató — herinn
burt er fyrst og fremst sjálf-
stæðiskrafa. Hún var lykillinn
að fjöldaþátttökunni 15. mai.
4. Áberandi fjarvera. Þótt
Keflavikurgangan væri helsta
fjöldaaðgerð islenskra vinstri
manna á undanförnum árum
var áberandi að áhrifamenn úr
Framsóknarflokki og Alþýðu-
flokki voru algerlega fjarver-
andi. Enginn maður sem gegnir
trúnaðarstöðu i þessum flokk-
um sást taka þátt i göngunni frá
Keflavikurflugvelli til Hafnar-
fjarðar. Þessi fjarvera þeirra i
aðalgöngunni er mikilvæg stað-
reynd. Hún sýnir stuðningsfólki
þessara flokka sem er i and-
stöðu við hernámið að það getur
ekki vænst neins liðsinnis frá
ráðaöflum i þeim. Einlægir her-
stöðvaandstæðingar sem enn
eru fylgisinenn Framsóknar-
flokksins og Alþýðuflokksins
verða þvi að fylgja fordæmi
margra annarra vinstri manna
og hasla baráttu sinni annan
völl. Alþýðubandalagið er eini
stjórnmálaflokkurinn i landinu
sem sannir herstöðvaand-
stæðingar geta vænst einhvers
af. Hin algera fjarvera fram-
sóknarforkólfa og kratabrodda
er staðreynd sem ekki mun
gleymast.
5. Máttleysi fjandmanna-
flokks. Þessi Keflavikurganga
er hin fyrsta sem ekki mætir að-
kasti, árásum og skammaryrö-
um frá andstæðingum. Götu-
sveitir Heimdallar reyndust
gufaðar upp, ummæli Morgun-
blaðsins voru fyrst vandræðaleg
en breyttust siðan i taugaslapp-
an grýlusöng um rússa. Sóknar-
kraftur þessarar göngu braut á
bak aftur fjandmannaflokk
fyrriára. Keflavikurgangan var
nánast slik baráttuhátið fólksins
að enginn lagði nú til atlögu eða
varpaði fram hnjóðsyrðum. Hin
hjáróma kvörtun svarthöfða-
skáldsins i Visi yfir rauðum fán-
um var táknræn fyrir vanmátt
ihaldsaflanna.
6. Alþjóðleg athygli. Kefla-
vikurgangan vakti nú mun
meiri athygli á alþjóðavett-
vangi en áður hefur gerst. Sú at-
hygli sýnir i senn mikilvægi að-
gerðanna og skapar tengsl við
hliðstæðar hreyfingar annars
staðar. Hún sýnir að framlag is-
lendinga til hinnar alþjóðlegu
baráttu fyrir frelsi og sjálfstæði
og gegn hermætti er vissulega
lóð á vogarskál átakanna milli
heimsyfirráðastefnu stórveld-
anna og þjóðfrelsisbaráttu
hinna nýfrjálsu rikja. Hún sýnir
að aðgerðir islenskra her-
stöðvaandstæðinga eru natólið-
inu viða um lönd áminning um
að heimsmynd þess á i vök að
verjast.
7. Viövörun til rikisstjórnar.
Keflavikurgangan skapaði mik-
ið irafár i röðum rikisstjórnar-
innar. Leiðaraskrif Morgun-
blaösins og Timans sýndu hvilik
áhrif hún haföi á hugarástand
ritstjóranna. Og utanrikisráð-
herrann taldi sig tilknúinn að
rekja raunir sinar vegna hennar
við lagsbræður sina á nató-
fundunum i Osló. Hin mikla
þátttaka var viðvörun sem beint
var að undanlátssemi við erlent
vald og til rikisstjórnar sem
hefur beitt sér fyrir auknum
herframkvæmdum og nýjum
auðhringssamningi og hefur
orðið ber að sifelldum svikum i
landhelgismálinu. Keflavikur-
gangan var kröftug aðgerð
vökullar stjórnarandstöðu.
8. Samtenging sjálfstæöis-
mála. Keflavikurgangan sýndi
hve mikilvæg samtenging her-
stöðvamálsins við önnur sjálf-
stæðismál er fyrir árangur bar-
áttunnar. Landhelgismálið hef-
ur gert hið viðtæka og raun-
verulega eðli hersetunnar og
natóaðiidar augljóst öllum al-
menningi. Þessi staðreynd leið-
ir hugann að nauðsyn sam-
ræmdrar baráttu fyrir mikil-
vægustu sjálfstæðismálum
þjóðarinnar. Sett i samhengi
verða þau auðskildari öllum
landsmönnum. Það er brýnasta
verkefni herstöðvaandstæðinga
i næstu framtið að finna starf-
semi sinni form sem auðveidar
samræmda sjálfstæðisbaráttu
og sýnir samhengið i þeirri
stefnu sem felur i sér andstöðu
við herstöðvar og natóaðild,
varðveislu réttinda i landhelgis-
máli, baráttu fyrir efnahags-
legu sjálfstæði og gegn erlend-
um auðhringum.
Fjögur sjálfstæðismál
Þegar herstöðvaandstæðing-
ar skipuleggja næstu aðgerðir
er nauðsynlegt að gaumgæfa
hvernig tengja skal saman i
starfi og stefnutúlkun fjögur
mikilvæg mál sem öll snerta
rætur islensks sjálfstæðis.
Aldrei fyrr i sögu lýðveldisins
hefur þjóðin þurft að heyja svo
viðtæka baráttu fyrir sjálfstæði
sinu. Þessi sjálfstæðismál eru
svo samtengd að ósigur i einu
þeirra ónýtir sigra i öllum hin-
um. Þvi verður að berjast jafnt
á öllum vigstöðvum. Það veröur
að tryggja með samræmdum
aðgerðum að hið eðlilega sam-
hengi þessara mála verði ljóst
sem flestum landsmönnum.
Þau fjögur sjálfstæðismál sem
herstöðvaandstæðingar verða
þannig að taka til meðferðar i
næstu framtið eru:
I. Barátta gegn herstöövum og
aðild að nató á þeim stefnu-
grundvelli 'sem vcrið hefur
aðalsmcrki hreyfinga her-
stöðvaandstæðinga siðan 1951.
II. Barátta fyrir fullum sigri i
voru I mcstum blóma. Saman
skapa lierinn og auðhringarnir
öflugt erlent atvinnurekenda-
vald á tslandi.
Þessi fjögur stefnumál mynda
samtengda heild. Umræða um
eitt þeirra er lykill að út
skýringum á eðli hinna. Afstaða
natóforystunnar og Bandarikj
anna i landhelgismálinu sýnir
að herstöðin hér er einungis
hlekkur i vanarkeðju stórveldis
ins. Erlendir skuldabaggar gera
þjóðina æ háðari gjaldeyristekj
um af hernum og knýja hana til
aö krjúpa fyrir bankastofnun-
um natóveidannna. Samstaða
erlendra auðhringa og her-
stöðva gegn frelsisöflum
aðseturslandi er alþekkt úr
sjálfstæðisbaráttu fjölmagra
þjóða.
Samenging stefnu
og skipulags
Hinn glæsilegi árangur Kefla
vikurgöngunnar sýnir her
stöðvaandstæðingum hve mikil
vægt er að veita baráttunni
viðtækt stefnuinntak. I umræðu
um framtiðarskipulag er þvi
nauðsynlegt að leita að formi
sem tryggir samtengingu fjöl-
þættrar sjálfstæðisstefnu og
einstakra aðgerða. Herstöðin og
nátóaðildin eru aðeins einn fjöt
ur. Það er ekki nóg að leysa
hann einan. Það verður að rjúfa
hina lika.
Hernám, svik i landhelgis
máli, skuldabaggi við útlönd
erlendir auðhringar — allt þetta
ógnar sjálfstæði islenskrar
þjóðar. Barátta herstöðvaand
stæðinga verður að taka til allra
þessara sjálfstæðismála. Slikur
stefnugrundvöllur og skipulag
samræmi við hann er vænleg
asta leiðin til árangurs. Þegar
samtök herstöðvaandstæðinga
eru orðin sjálfstæðishreyfing is
lendinga er sigurinn unninn.
— A.