Lesbók Morgunblaðsins - 23.01.1927, Blaðsíða 6

Lesbók Morgunblaðsins - 23.01.1927, Blaðsíða 6
22 LH6BÓK MOIMIUNBLADiINS 23. jan. '27. Chang Tsun Chang, yfirforingja í Shantung-fylki. Það er mælt, að Sun hafi fengig loforð um liðsstyrk, 150 þús. manna. Utlendingahatrið. Chang Kai Shek er í rauninni blóðrauður Bolsi og hann ætlar sjer að svifta útlendinga öllum þeim sjerrjettindum, er þeir hafa haft í Kína. Var því eigi nema eðlilegt, að útlendingahatrið brytist i'it í ljósum loga undir eins og hann fór á kreik og magnaðist smám saman eftir því, sem hann vann fleiri sigra. Sjer- staklega hefir borið mikið á þessu í borginni Hankow. Þar er mikið ftl útlendingum og eiga Englendingar þar HJer.stakiega mikilla hagsmuna að gæta. Þeir settu þar sjólið á land til að verja borgarhluta sinn og herskip voru þar á ánni, en þegar lýðurinn gerði sig líklegan til þess að ráða á Englendinga, vildu þeir ekki skjóta á hann. óttuðust þeir eftirköstin. En lýðurinn heimtaði, að hermenn Breta færu um borð í skipin og varð svo að vera. Her- menn Chang Kai Sheks tóku þá að sér vernd borgarahna í þeim borg- arhluta, en lýðurinn reif niður öll strætisvirki, sem Bretar höfðu gert sjer. Sáu Bretar sjer þá nauðugan einn kost að senda þangað fleiri herskip og flugvjelar. FVakkar, Jap- anar og Bandaríkjamenn hafa einn- ig sent þangað herskip og til fleiri borga í Kína til þess að vernda þegna sína. Afstaða stórveldanna. Rjett eftir jólin sendi utanríkis- ráðuneyti Breta tilkynningu til allra þeirra rikja, er skrifuðu und- ir Washington-samþyktina (um íhlutun í Kína). Er þar farið fram á það, að samningsríkin gefi út yf- irlýsingu um það, að J)au sje fús á að endurskoða samningana við Kínverja og íhuga öll deilumálin, undir eins og komin sje á sú stjórn í Kína, sem stórveldin geti viður- kent. Hafa Belgar, Frakkar, ítalir, Japanir og Bandaríkjamenn fallist á þetta. Síðan gerðu Bretar full- trúa sinn, Miles Lampson, á fund Chang Tso Lin með þá málamiðl- an, að Kínaveldi yrði skift í tvö ríki og skyldi Yangtse-áin skifta líkjum. Bkyldi Chang Tso Lin stjórna norðurríkinu, en Cliang Kai Shek suðurríkinu. En það var ekki við það komandi. Chang Tso Lin benti Lamp.son á það, að það hefði aldrei komið fyrir, a"ð Suður-Kín- verjar næði völdum í landinu, en það hefði þráfaldlega koinið fyrir um Norður-Kínverja. Síðan fór Chang Tso Lin til Pek- ing til þess að mynda þar stjórn, því að stjórnin þar — sem í raun- inni hefir eigi verið nein stjórn síðari árin — liafði sagt af sjer. Er það ætlan manna, ajð Chang muni ætla að endurreisa keisara- dæmið, annaðhvort með því að setja einlivern af gömlu keisaraættinni í hása»ti, eða að gera sjálfan sig að keisara. Chang Kai Shek ávarpar U. S. A. Ut af tillögum Breta hefir Kan- ton-stjórnin sent Kellogg, utanríkis- ráðherra U. S. A., skeyti. — Segir stjórnin, að afstaða stórveldanna sje aðeins til þess að lengja borg- arastríðið, og tefji þannig fyrir því, að Kína verði frjálst og óháð 6t- lendingum. Jafnframt tilkynti stjórnin kon- súlum útlendra rikja í Hankow. að frá 1. janúar mundi h\m heimla 2*/i% t.oll af öllum innfíuttum nauðsynjavörum og 5% af óhófs- vörum. Eftir þetta var sendiherra U. S. A. í Kína kallaður lieim til skrafs og ráðagerða, en í þinginu kom f ram tillaga um það, að Bandaríkin semdu sjerstaklega við Kína, t. d. um sjerrjettindi og rjett Kínverja .til þess að ákveða sjálfir alla tolla. Ummæli breskra stjórnmálamanna. MflC Donald liefir vítt bresku stjórnina fyrir það, að liafa eigi þegar viðurkent Kanton-stjórnina í Kína. Hún sje nú hin eina löglega stjj'irn þar í landi. Lloyd George hefir líka ávítað stjórnina fyrir framkomu hennar gagnvart Kín- verjum. ,,Hvað er það, sem Kín- verjar eru nú að gera ? Ekkert ann- að en það, sem hver þjóð, er frjáls vill vera, er skyldug til, ef hiin ber íiokkra virðingu fyrir sjálfri sjer," segir hann, KEISARASKIFTI í J A P A N. Yoshihito Japanskeisari andað- ist á jóladaginn, eftir margra ár.a vanheilsu. Tók þá við <ríki sonur hans Hirohito, sem í raun rjettri hefir verið ríkisstjóri hin síðari árin. Yoshihito keisari. Yoshihito kom til ríkis 1912 og hefir verið nýtur *ríkisstjórnari. Hann hefir .að vísu eigi haft jafn mikil völd og forfeður hans, enda þótt alt framkvæmdavald eigi að vera hjá keisar.anum, samkvæmt Sadako keisar.aekkja. stjórnarskránni 1889. Öldungaráð ið (Genro) hefiir nú mest völd í ríkinu og á seinustu árum er þing ið farið að láta nokkuð til sín taka. Sumarið 1921 ferðaðist keis- arinn til Evrópu og hafði enginn Japanskeisari gert það fy»r. Braut þaíð í bág við aldagamlar reglur

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.