Lesbók Morgunblaðsins - 26.11.1933, Blaðsíða 4

Lesbók Morgunblaðsins - 26.11.1933, Blaðsíða 4
3G4 LESBÓK MOEGUNBLAÐSINS Grindaveiðar í Færeyjum. Eftir Poul Niclasen, ritstjóra. Skráðar frásagnir. Það er enginn eí'i á því, að grindaveiðar hafa verið einliver þýðingarmesti atvinnuvegur Fær- eyinga frá landnámstíð og fram eftir öldum. Vjer vitum að grind- in hefir stundum blátt áfraui b.jargað þjóðiimi frá hungursneyð og að hún hefir jafnan verið tal- in sending frá guði- í fornöld var grind veidd á ís- landi, í Hjaltlandi. Orkneyjum. Færeyjum og sums staðar í Nor- egi. Bn nú eru Færeyjar eina landið þar sem grindadráp fer fram eins og fyr á ölduni. Til- raunir hafa verið gerðar nú á tímum um að veiða grind á ís- landi og Grænlandi, en það er ekki annað en káf, miðað yið grindaveiðina í Færeyjum- Vegna þess, að grindaveiðar liafa enn stórkostlega þýðingu fyrir Færeyinga, mun mönnum eflaust forvitni á að heyra hvern- ig sú veiði hefir verið rekin á liðnum öldum. Elstu lagaákvæði um hvala- veiði í Færeyjum, er að finna í l.ögum Magvmss konungs laga- bætis. .sem samþykt voru á Frosta þingi sumarið 1270. Þau ákvæði eru þannig: 1. Höldur, eða göfugri maður, er einkaeigandi að fundimm hval. .sem er 18 álnir, eða þaðan al' minni. Sá er höldur, sem fengið hefir óðal í arf eftir foreldra sína. En að hehningi niinni hval er hver finnandi einkaeigandi. 2. Finni maður hval, skal liaiui skera hann í votta viðurvist. en sje engin vitni, skal hann skil.ja eftir höfuð, hrygg og sporð til sannindamerkis. 3. Heimilt er að róa hval til lands hvar sem er og skera hann þar. 4. Ef landeigandi kærir út af dregur haiin eða lætur hann reka .1 land, |);'i ;'i hann hálfan en land- cigandi liálfan. Síðan eru ákvæði uiii ]>að. ef menn l'iiina merklan hval. Reki nuiður hval iiin í annars nianní hvalvog og loki hann |»ar inni gegn vilja vogseiganda, þá á vogs- eigandi hvalinn, en hinn fyrir 6- ]jví að hvalskurðurinn hafi spilt mak sitt eftir 6 nianna mati. Sje iikrum han.s eða engi, þá skal hvalur rekinn inn í vog. sem ekki lionum bæta eftir 6 óvilhallra manna mali. lín s.je hvalur dreg- inn að landi 'þar engin landspjöll geti af hlotist. ni;i eigandi óá- talið flytja hann burt hvenær seni liann vill. "). Reki hval á land, ]);'i á kon- ungur hálfan, en landeigandi hálf- an, að undanteknu fundarspiki, hvort seui hvalurinn er stór eða lítill. 6. Iíeki lival inn á fjörð, svo að hann sje í örvarskot.slengd frá hvoru landi, þá eiga bæði lönd liefir verið hvalvogur, ]):i ;i veiði- nuiður hálfan og vogeigaiuli hálf'- an- I>essar reglu gilda sýnilega inn slórhveli. en ])ær svna að fyrir 700 ármn vni'ii til liig um hval- veiðar. I hinu »TO nefnda ,Sauða- brjefi', ,sem er dagsett í Ósló 28. júní 12í)8 eru þessar viðbótar- reglur settar: — Nú hitta húskarlar hval úti á hafi og skera af farni. þá eiga jieir sjöunda hlut. En flytji þeir hval til lands óskorinn, fer um hvalinn. En ef hvalur strandar, það eins og lögbók segir. Nú reka áður en menn verða varir við menn hval á land annars og draga hann, ]>á á landeigandi livaiinn. úr flæðarmáli: þeir skulu hafa hvort sem hann hefír strandað á ]^ar fjórðung af...... útfiri eða hólma, og skifti sem Svo höfum vjer einnig gert á fyr segir. þá skijjaw. að ]iær hvalþjósir, sem 7- Reki hval á landamerki ^jer nefnum ..vagnhögg", viljnm tveggja jarða. á hvor það, sem á vjer gefa landeiganda fyrir guðs hans landareign er. sakir og föður vors og móður, oss 8. Heimilt er að veiða lival hvar til friðar, hamingju og brautar- sem er, að undanteknuni ,.síhl- gengi.s, þó svo að hann sýni áður reka" meðan á síldveiðum stendur. Veiði Qokkur „síldreka" þá og spilli þannig guð.s g.iöfum, bæti 8 örtugum og 13 mörkum í silfri til konungs. 9. Nú veiðir maður hval og tveinmr vitnum og skulu þeir gera ráð sín þar um — nema því aðeins að eftirkomendur vorir segi að með þessu sje gengið á rjett konung.s...... Grindadráp

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.