Morgunblaðið - 22.11.2004, Side 4

4 MÁNUDAGUR 22. NÓVEMBER 2004 MORGUNBLAÐIÐ
FRÉTTIR
Heimsferðir bjóða í vetur einstakt tæki-
færi á skíði til eins vinsælasta skíðabæj-
ar í Austurrísku ölpunum, Zell am See.
Beint leiguflug til Salzburg, en þaðan er
aðeins um klukkustundar akstur til Zell. Í boði eru góð þriggja og
fjögurra stjörnu hótel í hjarta Zell, rétt við skíðalyfturnar, veitinga-
staði, verslanir og kvöldlífið.
Skógarhlíð 18, sími 595 1000.
www.heimsferdir.is
Munið Mastercard
ferðaávísunina
Beint flug til Salzburg
29. jan. 19. feb.
5. feb. 26. feb.
12. feb.
Verð frá kr. 29.990
Flugsæti til Salzburg, 29. janúar, fyrstu
30 sætin. Netverð.
Skíðaveisla
Í AUSTURRÍKI
HALLUR Páll Jónsson, starfsmannastjóri hjá Fé-
lagsþjónustunni, segir að dregið hafi úr fordómum
í garð starfsmanna Félagsþjónustunnar sem eru af
erlendum uppruna. Gerðar voru tvær viðhorfs-
kannanir sem framkvæmdar voru 2001 og nú í nóv-
ember. Að sögn Halls eru 8–10% þeirra 1.200
starfsmanna sem hjá Félagsþjónustunni vinna af
erlendum uppruna frá á fjórða tug landa. Alls náði
seinni könnunin til 85 starfsmanna af erlendum
uppruna og var svarhlutfall 87%.
Hallur segir vekja athygli að verulega virðist
hafa dregið úr fordómum meðal starfsmanna Fé-
lagsþjónustunnar. „Þegar við spyrjum starfsmenn
af erlendum uppruna hvort þeir hafi orðið fyrir
óþægindum eða leiðinlegri framkomu á vinnustað
eða í vinnunni vegna þjóðernis síns þá kemur það
klárlega í ljós að milli áranna 2001 og 2004 hefur
verulega dregið úr því. Þetta vekur athygli þar
sem þetta er í raun öfug þróun miðað við þær nið-
urstöður sem lesa má úr Gallup-könnuninni nýju.
Þegar spurt er hverjir það eru sem sýnt hafi for-
dómafulla eða óþægilega framkomu þá kemur í
ljós að verulega hefur dregið úr því að það sé af
hálfu starfsmanna, en á móti hefur það aukist með-
al notenda og aðstandenda þeirra,“ segir Hallur.
Hann telur að rekja megi mþessa jákvæðu þró-
un til þess að Félagsþjónustan hefur sett sér sér-
staka stefnumótun í málefnum útlendinga.
Vinna gegn fordómum
„Við höfum lengi fylgst með stöðu starfsmanna
okkar af erlendum uppruna og lagt okkur eftir því
að bæta hana bæði með tilliti til jafnræðis í starfs-
mannahópnum og möguleikum þessara starfs-
manna til að öðlast meiri færni og verða hæfari
starfsmenn. Þannig höfum við t.d. boðið starfs-
mönnum upp á vinnutengda íslenskukennslu.
Einnig höfum við verið með sérstaka þjóðardaga á
vinnustöðum þar sem erlendir starfsmenn hafa
kynnt menningu sína og siði bæði fyrir samstarfs-
fólki og t.d. íbúum þeirra vinnustaða sem heyra
undir okkur. Nefna má einnig að við styðjum og
hvetjum erlenda starfsmenn okkar, sem eru með
starfsmenntun úr sínu heimlandi til að fá hana við-
urkennda og öðlast þannig réttindi. Við höfum
haldið sérstaka alþjóðaviku og þemaviku til að
vinna gegn fordómum meðal starfsmanna okkar,“
segir Hallur, en einnig má nefna að Félagsþjón-
ustan hefur látið þýða talsvert af efni, bæði starfs-
mannastefnu sína og undirbúningsblöð fyrir
starfsmannasamtöl, á erlend tungumál.
Hallur segir að starfsmenn af erlendum upp-
runa hafi verið spurðir í könnuninni hvort þeir hafi
þurft á sveigjanlegum vinnutíma að halda vegna
fjölskylduaðstæðna. „Það vakti athygli okkar að
u.þ.b. helmingur svarenda telur sig ekki hafa þurft
á því að halda, en það er nokkuð hærra hlutfall en
meðal annarra starfsmanna. Maður veltir eðlilega
fyrir sér af hverju það sé og hvort þetta hugtak og
hugsun um sveigjanleika á vinnustað, þ.e. sveigj-
anlegur vinnutími og aðstæður, séu kannski mörg-
um starfsmönnum sem koma erlendis frá framandi
af því sú umræða eigi sér ekki stað þar í þeirra
heimalöndum. Þeir sem svöruðu því játandi að þeir
hefðu þurft á slíkum sveigjanleika að halda vegna
fjölskylduaðstæðna svöruðu því langflestir til að
vinnustaðurinn hefði komið til móts við þeirra
þarfir að því leyti og eru það afar jákvæðar nið-
urstöður fyrir okkur.“
Dregið hefur úr fordómum
í garð erlendra starfsmanna
ENN eitt veðurmetið féll seint í
fyrrinótt þegar frostið á landinu
náði því að verða 29,7 gráður á Mý-
vatni en ekki hefur áður orðið jafn
kalt í nóvembermánuði á landinu.
Talsvert langt er þó í að kuldametið
frá því mælingar hófust verði sleg-
ið, en það var sett frostaveturinn
mikla árið 1918 þegar frostið náði
38 gráðum í janúarmánuði í Möðru-
dal og eins á Grímsstöðum á Fjöll-
um.
Mjög kalt var víða í innsveitum
norðaustanlands í fyrrinótt eða á
bilinu 15–30 gráður undir frost-
marki. Þannig var frostið 27,3
gráður í Möðrudal og 25 stiga frost
í Svartárkoti. Raunar var enn mjög
kalt í gærdag fyrir norðan, því um
miðjan dag var enn 23 stiga frost á
Mývatni.
Spáð er hægt hlýnandi veðri, en
áfram talsverðu frosti í innsveitum
norðanlands. Spáð er að það hlýni
nokkuð á þriðjudag, en á fimmtu-
daginn kemur er útlit fyrir að það
kólni aftur, samkvæmt upplýs-
ingum Veðurstofunnar.
Morgunblaðið/BFH
Myndin er frá Kílsklettum skammt
frá Garði, en þar er kaldavermsl.
Tæplega 30 stiga
frost á Mývatni
SAMKVÆMT útreikningum Lands-
sambands kúabænda á gögnum frá
Hagstofu Íslands hefur innflutn-
ingur nautakjöts á þessu ári stór-
aukist miðað við sama tíma í fyrra.
Þá nam innflutningur til landsins
(jan.–sept.) um 12 tonnum af nauta-
kjöti, en á sama tímabili í ár komu
til landsins 45 tonn af nautakjöti.
Langmest hefur verið flutt inn af
frystum lundum, eða 22 tonn, og er
áætlað söluverðmæti um 60–70
milljónir króna. Í sumar var út-
hlutað tollkvótum vegna innflutn-
ings á nautakjöti vegna tímabilsins
júlí 2004–júní 2005 og nam úthlut-
unin 95 tonnum.
Verulega dró úr innflutningi á
nautakjöti þegar umfjöllun um kúa-
riðu stóð sem hæst í Evrópu. Flestir
innflytjendur hættu þá að flytja
nautakjöt til landsins.
Innflutningur
á nautakjöti
eykst á ný
GJALDIÐ sem Úrvinnslusjóður fær
af heyrúlluplasti og sem rennur til að
greiða kostnað vegna endurvinnslu á
því er innheimt í tolli. Byrjað var að
innheimta gjaldið, 25 krónur á kíló í
upphafi ársins en Ólafur Kjartans-
son, framkvæmdastjóri Úrvinnslu-
sjóðs, segir að innflutningur á hey-
rúlluplasti fyrstu mánuði ársins hafi
verið minni en gert hafi verið ráð
fyrir. Þannig hafi gjaldið verið búið
að skila um 15,7 milljónum króna í
ágúst í sumar en það samvarar að þá
hafi verið búið að flytja inn tæplega
630 tonn af plastinu af um 1.600
tonna ársnotkun. Það bendi til þess
að einhverjar birgðir af plasti hafi
verið til um áramótin sem flutt hafi
verið inn án gjalds í fyrra eða þá inn-
flutningurinn verði mun meiri síð-
ustu mánuði ársins.
Spurður hvernig því fé verði ráð-
stafað sem nú hafi verið innheimt
segir Ólafur að Úrvinnslusjóður sé
rétt í þann mund að senda frá sér
skilmála fyrir aðila sem hafa hug á
að starfa að innsöfnun og endurnýt-
ingu plastsins. „Gjald sem við höfum
innheimt verður notað til þess að
greiða fyrir þann kostnað og lögum
samkvæmt eiga tekjur sem við öflum
í þessum málaflokki að standa undir
kostnaðinum. Tekjurnar og kostnað-
urinn eiga að haldast í hendur. Þann-
ig að ef tekjurnar verða of miklar
miðað við þann kostnað sem hlýst af
innsöfnuninni og endurvinnslu eig-
um við að lækka gjaldið lögum sam-
kvæmt.“
Ólafur segir að þegar gjald af
þessu tagi sé lagt á í fyrsta sinn sé
óvissan mikil þótt menn hafi sett
gróflega niður fyrir sér hver kostn-
aðurinn verði. Það skipti aftur á móti
töluverðu máli í þessu sambandi
hversu mikið af heyrúlluplastinu
komi til endurvinnslu, hvort það séu
t.d. 70%, 80% eða 90%.
Gjaldtaka á heyrúlluplast hófst um áramót
Tekjur og kostnaður
eiga að standast á
MIKIL slagsíða er í öllu umhverf-
ismati og virkjanaumræðu, þar sem
framkvæmdaaðilinn hefur tögl og
hagldir í öllu ferli umhverfismatsins.
Þetta kom fram í máli dr. Ragnhild-
ar Sigurðardóttur umhverfisfræð-
ings á fundi ReykjavíkurAkadem-
íunnar um umhverfismál á laugar-
dag. Fundurinn er hluti af röðinni
„Virkjun lands og þjóðar“ en skipu-
leggjandi hennar er Viðar Hreins-
son fræðimaður.
Á fundinum var varpað fram
spurningum um það hvort íslenskur
almenningur væri vel upplýstur um
framkvæmdir á hálendinu og hvort
hann hafi fengið réttar upplýsingar.
Þá var því velt upp hvort ákvarðanir
um þessi afdrifaríku mál væru lýð-
ræðislegar.
Alvarleg slagsíða
Ragnhildur sagði í erindi sínu at-
hugavert að framkvæmdaaðilinn sæi
um umhverfismatið og réði til þess
verkfræðistofur sem síðan væru
háðar honum um verkefni. Verk-
fræðistofurnar vinni úr niðurstöðum
vísindamanna og setji oft vafasama
túlkun í matsskýrsluna, sem varpi
síðan hagstæðu ljósi á framkvæmd-
ina. Þar sem þekkingu skorti væri
aldrei gefinn tími til að afla hennar.
Þá benti Ragnheiður á alvarlega
slagsíðu sem felst í því að Lands-
virkjun hefur tugi eða hundruð millj-
óna til að kynna sín mál afar einhliða
á meðan þeir sem eru á móti fram-
kvæmdum hafa ekkert opinbert fé,
þrátt fyrir upplýsingaskyldu gagn-
vart almenningi í lögum um um-
hverfismat.
„Þetta er stóralvarlegur lýðræð-
isbrestur,“ segir Viðar, sem segir
ljóst að mikið til hafi skort á upp-
lýsta umræðu um virkjunarmál hér
á landi. „Það urðu þó afar skemmti-
legar og upplýsandi umræður sem
sköpuðust í kjölfar erindanna og
mörg áhugaverð umtalsefni rötuðu á
borð. Þessir fundir okkar eru viss
lóð á vogarskálarnar til að ná upp
þeirri umræðu sem hefði átt að hafa
farið fram fyrir löngu.“
Annar frummælandi fundarins
var Styrmir Gunnarsson, ritstjóri
Morgunblaðsins, en hann fjallaði í
erindi sínu um umfjöllun blaðsins
um Kárahnjúkavirkjun og hugleiddi
hlutverk fjölmiðla. Sagði Styrmir
umhverfismálin afar viðkvæm og og
hefðu valdið djúpstæðum klofningi
meðal þjóðarinnar. Mikilvægt væri
að finna einhverja sátt í þeim efnum
og spurning, hvort aukin raf-
orkuframleiðsla með jarðvarma-
virkjunum gætti átt þátt í því.
Umræðufundur RA um virkjanir og umhverfismál
Framkvæmdaaðilinn
hefur of mikið vald
Morgunblaðið/Kristinn
Viðar Hreinsson hlýðir á framsöguerindi ásamt fleiri gestum Reykjavíkur-
Akademíunnar á vel sóttum fundi um virkjanir og umhverfismál.
HEIMILI og skóli – landssam-
tök foreldra hvetja kennara og
foreldra til að sýna börnunum,
sem nú setjast aftur á skóla-
bekk eftir erfitt og langt
óvissutímabil, nærgætni og
umhyggju. Í tilkynningu frá
samtökunum er bent á að mörg
börn hafi verið óörugg og kvíð-
in undanfarið og séu það enn
meðal annars vegna óvissu um
hvernig skólastarfið verður á
næstu vikum og mánuðum.
„Samtökin hvetja alla kenn-
ara, skólastjórnendur og ráða-
menn sveitarfélaga til þess að
setja líðan barnanna í öndvegi.
Því miður hefur kjaradeila
sveitarfélaga og kennara bitn-
að á börnum okkar. Þau hafa
verið saklaus fórnarlömb deil-
unnar og eiga mörg hver
þeirra enn um sárt að binda
vegna hennar.
Mikið uppbyggingarstarf er
framundan í grunnskólum
landsins sem bæði kennarar og
foreldrar þurfa að vinna að í
sameiningu. Nú er komið að
því að taka höndum saman og
bæta börnunum þann skaða
sem verkfallið hefur valdið
þeim.“
Skólabörn-
um verði
sýnd nær-
gætni og
umhyggja