Fréttir - Eyjafréttir - 01.04.2010, Síða 17
Fréttir / Fimmtudagur 1. aprfl 2010
17
Skötuselsfrumvarpið - Þingmenn sem rætt var við líta það misjöfnum augum:
Samstarfi um uppbyggingu fórnað á
altari nokkur hundruð tonna af skötusel
-segir Atli Gíslason - 11 kvótahæstu útgerðir í skötusel leigðu út um 80% af hlutdeild
síðasta fiskveiðiárs - Hvar er réttlætið? Af hverju má þjóðin ekki njóta leigu-
Fréttir hafa óskað eftir viðbrögðum
mínum í tengslum við svonefnt
skötuselsfmmvarp sem nú er orðið
að lögum. Reyndar er rétt að vekja
athygli á því að nefnd lög taka á
mun fleiri þáttum fiskveiðistjóm-
unar og eru sérdeilis atvinnuskap-
andi. Veitir ekki af í kreppunni.
Sem þingmaður ríkisstjómarflokks
og formaður sjávarútvegs- og land-
búnaðamefndar er ég fylgismaður
málsins. Að gefnu tilefni er full
ástæða til að fara yfir forsöguna og
nokkrar staðreyndir," segir Atli
Gíslason, þingmaður.
Skötuselur var utankvóta
„Skötuselurinn var utan kvóta fyrir
fiskveiðiárið 2001 til 2002. Kvóta-
setning skötuselsins sætti harðri
gagnrýni ýmissa málsmetandi
manna og samtaka víðs vegar um
landið. Meðal annars bárust mót-
mæli frá Vestmannaeyjum. Kvóta-
setning var og er talin ástæðulaus út
frá markmiðum fiskveiðistjórn-
unarlaganna og auðveldlega er unnt
að stjóma veiðum án kvótasetn-
ingar.
Nýliðun í stofninum hefur verið
afar góð undanfarin 10 ár ef frá er
talið árið 2008 þegar hún var í slöku
meðallagi. Því miður er það svo að
stofninn hefur verið fremur lítið
rannsakaður eins og lesa má af fá-
tæklegri og „copy paste“ ráðgjöf
Hafró frá því að skötuselur var
kvótasettur. Þá er það staðreynd að
skötuselurinn, sem var staðbundinn
við Suðurland, hefur nú náð sterkri
útbreiðslu úti fyrir Vestur- og
Norðurlandi. Nú virðist svo komið,
að sögn þeirra sem gerst þekkja, að
skötuselurinn sé þar meðal annars
að eyðileggja gjöful grásleppumið.
1 þeim efnum og fleirum er sannar-
lega þörf á frekari rannsóknum.
I fyrstu ráðgjöf Hafró um skötusel-
inn fyrir fiskveiðiárið 2003/2004 var
mælt fyrir um 1.500 tonna veiði,
hún var aukin í 2.200 tonn árið
2005/2006 og síðan í 2.500 tonn
árin 2008/2009 og 2009/2010.
Akvarðað heildaraflamark árin
2001/2002 og 2002/2003 nam 1.500
tonnum, 2.000 tonnum árin
2003/2004 og 2004/2005, 3.000
tonnum árin 2005/2006, 2006/2007
og 2008/2009 en 2.500 tonnum árin
2007/2008 og 2009/2010.
Tekið skal fram að við ákvörðun
heildaraflamarks fiskveiðiárið
2009/2010 var boðuð viðbótarúthl-
utun síðar á árinu.
Veitt umfram ráðgjöf
Allt frá fiskveiðiárinu 2003/2004
ATLI: Þess má og geta að 11
kvótahæstu útgerðir í skötusel
leigðu út um 80% af hlutdeild
sinni á síðasta fiskveiðiári.
hefur verið veitt umfram aflaráðgjöf
Hafró og aflinn á síðasta fiskveiðiári
nam 3.400 tonnum eða 36% umfram
ráðgjöf. Því skal einnig haldið til
haga að LÍU lagði til að heildarafla-
mark skötusels á yfirstandandi fisk-
veiðiári yrði 3.000 tonn.
Þess má og geta að 11 kvótahæstu
útgerðir í skötusel leigðu út um 80%
af hlutdeild sinni á síðasta fisk-
veiðiári. Af hveiju má þjóðin ekki
njóta saman sameiginlegra auðlinda
okkar í stað þess að útdeila þeim til
fárra útvaldra sem margir hverjir
leigja heimildirnar út í sérhags-
munaskyni fyrir „gommu“ af
peningum? Hvar er réttlætið? Af
hverju má þjóðin ekki njóta leigu-
teknanna?
Það verður að árétta að skötusels-
ákvæðið er heimildarákvæði til
bráðabirgða í tvö ár. Þar er talað um
viðbótarúthlutun allt að 2.000 tonn-
um en í áliti sjávarútvegsnefndar
Alþingis er tekið skýrt fram að hafa
skuli náið samráð við Hafró um
hana.
Undir það hefur sjávarútvegs-
ráðherra tekið og hann mun enn
fremur horfa til aflamarksúthlutana
fyrri sjávarútvegsráðherra. Ég geri
kröfu til þess að allra varúðarsjón-
armiða verði gætt við hugsanlega
viðbótarúthlutun og það verður gert.
Það er full ástæða til að upplýsa að
áður en frumvarpið kom fram og við
meðferð þess var LIU boðið til sátta
að úthlutun til kvótahafa yrði aukin
um 500 tonn, í 3.000 tonn eða sama
tonnafjölda og ákvarðað heildarafla-
mark hefur verið hæst, og að svipað
magn færi til úthlutunar samkvæmt
umsóknum gegn greiðslu veiði-
gjalds, allt með fyrirvara um sam-
ráð við Hafró, varúðarsjónarmið
o.fl. eins og fyrr segir.
LÍÚ ekki til viðtals
LÍÚ var ekki til viðtals um sættir,
tilboðið heyrir sögunni til á kostnað
minni útgerða, og við blasir að sam-
tökin hafi vegna málsins knúið
Samtök atvinnulífsins til að segja
upp svonefndum stöðuleikasátt-
mála. Samstarfi um uppbyggingu
eftir kreppu er sem sé fómað á altari
nokkur hundruð tonna af skötusel.
Það er jafnframt ankannanlegt að
tala um svonefnda „fyrningaleið" í
þessu samhengi. Ég hefði haldið út
frá mínum barnaskólalærdómi að
fyrning aflahlutdeildar þýddi að
hlutdeildin væri minnkuð.
Minnumst þess að aflahlutdeild
hefur hækkað úr 1.500 tonnum
fiskveiðiárið 2001/2002 í 3.000 tonn
2008/2009. Er það fyrning að bjóða
sem fyrr segir sama 3.000 tonna
heildaraflamark á þessu ári, sbr.
einnig yftrlýsingu ráðherra sl. haust
um viðbótaúthlutun á þessu fisk-
veiðiári. Hvar er skerðingin? Mér
virðist LÍÚ vera að mála sig út í
hom eins og óþægur krakki og að
samtökin séu vart viðræðuhæf.
Vont mál á erfiðum tímum
Þetta er vont mál á erfiðum tímum.
Ekki bætir það ástandið að samtökin
hafa kosið að taka umræðuna gegn-
um heilsíðu áróðursauglýsingar sem
ég hef ekki efni á að taka þátt í nema
ef til vill með smáauglýsingum.
Sannarlega tekur LÍÚ ekki frið
þegar góður ófriður er í boði, eins
og segir um Snæfellinga í ævisögu
Ama prófasts Þórarinssonar.
Mér er ekkert að vanbúnaði vilji
LIÚ stríð, en vildi fremur að LIÚ
komi um upp úr skotgröfunum til
vitrænnar umræðu og sátta. Ég vil
líka eiga orðastað við LÍÚ um
meinta og ílla þokkaða markaðs
misnotkun umgetinna ofurkvóta-
eigenda á fiskmörkuðum og margt
fleira. Mín framtíðarsýn er sú að í
veiðum og vinnslu ríki fjölbreytt
flóra frá einyrkjum til stórútgerða,
og allt þar á milli, sem starfi saman
áreitnilaust. Er til of mikils mælst?
Nei segir 70% þjóðarinnar," sagði
Atli Gíslason, alþingismaður.
Eygló Harðardóttir, þingmaður Framsóknar er ósátt:
Hefði verið eðliiegt að bíða
„Framsóknarmenn telja að með
samþykkt hins svokallað skötu-
selsfrumvarps hafi ríkisstjórnin
gripið inn í ákveðið sátta- og
samningaferli sem er í gangi
varðandi endurskoðun á
fiskveiðistjórnunarkerfinu,“
sagði Eygló Harðardóttir þing-
maður Framsóknarflokksins. „
Starfandi er nefnd sem er
skipuð fulltrúum allra stjórn-
málaflokka og hagsmunaaðilum
sem er ætlað að koma með
tillögur um breytingar á kerfinu.
Sú nefnd hefur enn ekki lokið
störfum.
Við töldum eðlilegt að fresta
málinu þar til nefndin hefði
lokið sinni vinnu og skilað af sér
heildstæðum tillögum um
fiskveiðistjórnunarkerfið.
Vinnubrögð ríkisstjórnarinnar
voru ails ekki í anda þeirrar
samvinnu og samráðs sem við
framsóknarmenn leggjum áher-
slu á og því lögðumst við gegn
samþykkt laganna,“ sagði Eygló.
Eygló: Við töldum
eðlilegt að fresta málinu
þar til nefndin hefði lokið
sinni vinnu og skilað af
sér heildstæðum tillögum
um fiskveiðistjórnunar-
kerfið.
s
Arni Johnsen alþingismaður er ósáttur:
Arfavitlaust og sett í
frekjukasti ráðherra
Árni Johnsen,
þingmaður
Sjálfstæð-
isflokksins,
sagði annmarka
á frumvarpinu.
„í fyrsta lagi er
skötuselsfrum-
varpið arfavit-
laust og sett í
frekjukasti
ráðherra f
ríkisstjóminni.
Þó að við séum
ekki alltaf sam-
mála ráðgjöf
Hafró þá er það
alveg út úr korti
að fara 80%
fram úr ráðgjöf
og bein hótun
um að eyða
stofninum. I
öðru lagi eru
það dæmalaus vinnubrögð að
troða þessu í gegn á meðan tutt-
ugu manna nefnd vinnur að sátt
um endurbætur og endumýjun
fiskveiðistjómunarkerfisins. Það
má nú ýmislegt lagfæra án þess að
mgga bátnum um of,“ sagði Árni
og benti á að forustumenn sjó-
manna, farmanna, útvegsmanna
og atvinnulífsins láta ekki bjóða
sér slík vinnubrögð þegar ætlast er
til að menn vinni í alvöru að
niðurstöðu um sátt.
„Þessi afskiptasemi ríkisstjómar-
innar er svipuð og þegar forsætis-
ráðherra og fjármálaráðherra gripu
fram fyrir Icesave samninganefnd-
ina í ljölmiðlum
og gerðu lítið úr
því sem nefndin
hafði unnið. Þetta
er ekki spurning
hvort Vinstri
grænir láta draga
sig á asnaeyrunum
af Samfylkingunni
sem þekkir ekki
umhverfi sjávar-
byggðanna í land-
inu. Vill ekki
kynna sér það og
það virðist ekki
standa til.
Talsmenn
Samfylkingar í
sjávarútvegs-
máluni koma úr
umhverfi sem er
fjarri raun-
veruleikanum.
Þeir virðast halda
að það sé nóg að eiga öngul og
línu og veiða á krók, einn og einn
fisk. Sleppa stöðugleika sjóman-
na, sjávarbyggða og markaða.
Margslungið kerfi sem gengur
ekki að sparka í eins og druslu. í
umræðum á Alþingi í fyrradag
virtist forsætisráðherra koma af
Ijöllum þegar það kom í ljós að
stöðugleikasáttmálinn væri í upp-
námi. Ég spurði ráðherra hvort
það væri ekki ábyrgðarhluti að
afgreiða frumvarpið áður en búið
væri ganga frá helstu ákvæðum
stöðuleikasáttmálans.
Forsætisráðherra fór bara hærra í
fjöllin," sagði Árni unt l'rurn-
ÁRNI: Talsmenn Samfylkingar í
sjávarútvegsmálum koma úr
umhverfi sem er fjarri raun-
veruleikanum.
Róbert Marshall alþingismaður er sáttur:
Ég fagna þessu frum-
varpi mjög
meðaltali 30%
fram úr henni á
hverju ári að
beiðni útgerðar-
innar. Þrátt fyrir
það er úthreiðslan í
mikilli sókn og
skötuselurinn
kominn inn á Isaf-
jarðardjúp.
Með þessu og
strandveiðunum
eru stigin tvö
mikilvæg skref í
áttina að því sem
við lofuðum að
gera fyrir síðustu
, kosningar; að
ROBERT: Með þessu og gjörbreyta
strandveiðunum eru stigin fiskveiðistjórn-
tvö mikilvæg skref í áttina uninni þannig að
að því sem við lofuðum. fiskurinn í sjónum
væri sameign
þjóðarinnar og
„Ég fagna þessu
frumvarpi mjög,“
sagði Róbert
Marshall, þing-
maður Sam-
fylkingarinnar
þegar hann var
spurður út í frum-
varpið.
„I því eru marg-
víslegar breytingar
t.d. á veiðiskyld-
unni sem allir eru
mjög ánægðir með.
Það er líka mikil-
vægt að breyta
þeim úthlutunar-
reglum sem verið
hafa í gildi of
lengi.
Nú er komin
heimild til þess að
bjóða upp viðbót-
arkvóta í skötusel,
gerist þess þörf og menn þurfa
því ekki að kaupa af öðrum
útgerðum sem fengið hafa heim-
ildirnar gefins.
Sé litið til ráðgjafar Hafró
síðustu tíu ár má sjá að sjávar-
útvegsráðherra hefur farið að
íbuar í bæ á borð við
Vestmannacyjar ættu ekki
framtíð sína undir duttlungum
örfárra útgerðarmanna sem eru
mislagðar hendur í viðskiptum
cins og menn þekkja,“ sagði
Róbert.