Morgunblaðið - 29.08.2016, Qupperneq 16

16
MORGUNBLAÐIÐ MÁNUDAGUR 29. ÁGÚST 2016
Hægt er að lýsa skoðun á ritstjórnargreinum Morgunblaðsins á http://www.mbl.is/mogginn/leidarar/
Ádögunumgerðist sáundarlegi
atburður að und-
irritað var afsal um
sölu á landi við
Reykjavíkurflug-
völl til Reykjavíkurborgar.
Seljandinn var ríkið og er málið
þeim mun sérkennilegra þegar
haft er í huga að málið tengist
lokun neyðarbrautarinnar og
framtíð flugvallarins í Vatns-
mýrinni sem nú er mjög til um-
ræðu, meðal annars sá mögu-
leiki að þingið grípi inn í og
tryggi framtíð flugvallarins.
Reykjavíkurflugvöllur snýst
að drjúgum hluta um sjúkra-
flugið sem þar fer um og eykur
stórlega öryggi almennings. Í
Vikudegi var í liðinni viku
greint frá því að 18% aukning
hefði verið í sjúkraflugi á milli
ára og fjöldinn hefði aldrei ver-
ið meiri en nú. Hildigunnur
Svavarsdóttir, framkvæmda-
stjóri hjúkrunar á Sjúkrahúsi
Akureyrar, segir meginástæð-
ur sjúkraflutninganna á þessu
ári hafa verið hjarta- og æða-
sjúkdóma þar sem flytja þurfi
fólk á Landspítala. Þá skipti
tíminn oft miklu máli og því
styttra sem sé frá flugvelli á
sjúkrahús, þeim mun betra.
Haft er eftir Hildigunni að al-
varlegt mál sé að á sama tíma
og sjúkraflug sé í sögulegu há-
marki sé neyðarbrautinni á
Reykjavíkurflugvelli lokað.
„Auðvitað eru áhyggjur tengd-
ar lokun flugvallarins, sér-
staklega ef aukning er í neyð-
arflugi,“ segir Hildigunnur.
Í Vikudegi er einnig rætt við
Þorkel Ásgeir Jóhannsson,
flugstjóra hjá Mýflugi, sem sér
um sjúkraflutninga í lofti. Þor-
kell er harðorður vegna þeirrar
ákvörðunar að undirrita afsal
um landið við Reykjavíkurflug-
völl og bendir á að sá gjörning-
ur sé ekki í samræmi við álykt-
anir landsfundar Sjálfstæðis-
flokksins sem stutt hafi
Reykjavíkurflugvöll.
Haft er eftir flugstjóranum
að hann sé uggandi yfir kom-
andi vetri eftir lokun neyðar-
brautarinnar. „Auðvitað mun
koma upp sú staða að við fáum
útkall sem við getum ekki
sinnt, eða þá að við reynum að
komast suður en tökum með
því áhættu sem við höfum ekki
þurft til þessa þar sem neyðar-
brautarinnar naut við. Með lok-
un brautarinnar er þess bein-
línis krafist að við stofnum
sjúklingum og áhöfnum okkar í
gríðarlega hættu. Þarna eru
mannslíf í húfi,“ segir Þorkell.
Hann bendir einnig á að lok-
un neyðarbrautarinnar sé að-
eins einn áfangi af mörgum hjá
borgaryfirvöldum til að losa sig
við flugvöllinn og hann hvetur
sveitarstjórnarmenn um allt
land til að spyrna
við fótum í málinu.
Þá gagnrýnir hann
Samband íslenskra
sveitarfélaga fyrir
aðgerðarleysi og
segir að sé ástæðan
sú „að þeir þora
ekki í slaginn við Reykjavíkur-
borg, þá er orðið tímabært að
segja sig úr samtökunum og
stofna Samband íslenskra
sveitarfélaga utan Reykjavík-
ur.“
Full ástæða er til að taka
mark á varnaðarorðum fram-
kvæmdastjóra hjúkrunar á
Sjúkrahúsi Akureyrar og flug-
stjóra sjúkraflugsins hér á
landi. Staðan í þessu efni er
orðin grafalvarleg og þróunin
er bersýnilega í andstöðu við
vilja almennings. Þegar af
þeirri ástæðu er sjálfsagt að
þingið grípi inn í.
En það eru fleiri ástæður en
sjúkraflugið til að verja
Reykjavíkurflugvöll og snúa
við þeim óheillaskrefum sem
þegar hafa verið stigin. Í Morg-
unblaðinu um helgina var rætt
við forseta og varaforsta Flug-
málafélags Íslands í tilefni af
80 ára afmæli þess, þá Matt-
hías Sveinbjörnsson og Frið-
björn Orra Ketilsson. Þeir
benda á að flug sé mjög stór
hluti af íslensku hagkerfi, að
mikil gróska sé í flugi og að al-
menningur sé áhugasamur um
flug. Íslendingar séu mikil
flugþjóð, sem sjáist vel á því að
hér séu fimm sinnum fleiri
flugmenn á íbúa en í Banda-
ríkjunum, sem þó þyki mikil
flugþjóð.
Matthías og Friðbjörn Orri
hafa áhyggjur af framtíð
kennsluflugs, sem eðli máls
samkvæmt er undirstaða alls
annars flugs. Þeir benda á að ef
ekki verði breytt um stefnu
hvað Reykjavíkurflugvöll varð-
ar leggist kennsluflugið af, sem
er augljóslega alvörumál fyrir
framtíð flugs hér á landi.
Það er í meira lagi sérkenni-
legt að hjá þjóð sem á jafn-
mikið undir flugi og Íslending-
ar eiga, skuli það vefjast fyrir
ráðamönnum að verja undir-
stöður flugs, flugsamgöngur
innanlands og þann brýna ör-
yggisþátt sem sjúkraflugið er
fyrir landsmenn. Hvernig má
það vera að hver stjórnmála-
maðurinn af öðrum upplifi sig
sem leiksopp örlaganna og
hvert óheillaskrefið sé stigið af
öðru, þvert á vilja almennings?
Það er löngu tímabært að Al-
þingi taki í taumana og komi í
veg fyrir að innanlandsflugið
renni landsmönnum úr greip-
um fyrir einhvern óskiljan-
legan sofandahátt gagnvart
hatrammri baráttu fámenns en
útsmogins hóps andstæðinga
flugsins.
Nú eru síðustu for-
vöð fyrir kjörna full-
trúa að koma í veg
fyrir stórslys.}
Sofa forystumenn flug-
þjóðar af sér flugið?
F
réttir úr þýskum stjórnmálum
síðustu vikur hafa einkum bor-
ist af minna fylgi sem Angela
Merkel nýtur heima fyrir. Er
þetta minna fylgi sérstaklega
tengt við það hve fast hún situr við sinn
keip – að það hafi verið og verði áfram rétt
ákvörðun að breiða út faðminn á móti
flóttafólki og opna landamæri Evrópu fyrir
því.
Sannarlega hefur líf meðal-Þjóðverjans
flækst síðasta árið. Það er ekkert lengur til
sem heitir að skreppa í stutta lestarferð yf-
ir landamærin í suðri, við landamærin bíð-
urðu lengi. Ferðalög almennt eru flóknari
og Þjóðverjar segja það ekki lengur sjálf-
sagða tilfinningu að upplifa sig öruggan
hvar sem maður fer. Um þetta hefur verið
skrifað og skrafað fram og til baka.
En getur verið að sé horft til þess sem gerst hefur
í Þýskalandi, þar sem meðal annars má rekja tvær
árásir til Ríkis íslams síðasta mánuðinn – sé fylgi
Merkel í raun mikið? Þrátt fyrir allt nýtur hún
stuðnings 42% landsmanna og það hlýtur að teljast
gott þegar margir Þjóðverjar hafa upplifað það á eig-
in skinni að líf þeirra er ekki jafn þægilegt.
Þjóðverjar virðast nefnilega vera til í að fórna ein-
hverju af sínu þægilega lífi til að geta aðstoðað. Stór
hluti þjóðarinnar hugsar þetta eins og Merkel; að það
sé engin rökrétt niðurstaða að heimurinn kúvendist
alls staðar nema hjá okkur. Það sé eðlilegt
að það geti haft einhver áhrif á okkur öll,
hvar sem við búum, ef 33.000 manns þurfa
á hverjum degi að flýja heimili sín vegna
átaka eða ofsókna. Við þurfum líka að tak-
ast á við þessa breyttu tilveru og það veit
Merkel og hagar sér óvenjulega í pólitísku
umhverfi og tekur óvinsælar ákvarðanir
sem snúast ekki um að gera sjálfri sér eða
sínum persónulegan greiða. Persónulega
græðir hún ekkert á því að taka á móti 1,1
milljón flóttafólks.
Uppskeran er aðeins sú að
nágrannaþjóðarleiðtogar púa hana niður
og kjósendur eru markvisst fældir frá
henni. Forsætisráðherra Tékklands, með
sína 10-20.000 flóttamenn, er hvað nýleg-
ast búinn að agnúast út í að einhver annar
leiðtogi skuli geta hugsað sér að taka
svona stórhuga ákvarðanir – kallaði stefnu hennar í
innflytjendamálum fáránlega.
Angelu Merkel verður líklega síðar minnst sem
einstaks stjórnmálamanns fyrir óttaleysi sitt. Hún
veit sem er að það hlýtur að vera einhver fórnar-
kostnaður fyrir okkur öll ef stríð geisar í heiminum.
Hvort sem það er að líf Vesturlandabúa flækist eða
að atkvæðum hennar fækki. Og bak við hana standa
enn margir kjósendur, þar sem þeir djörfustu segja;
Hver segir svo sem að það séum endilega við sem
eigum þetta land? julia@mbl.is
Júlía Margrét
Alexanders-
dóttir
Pistill
Óvenjuleg staðfesta
STOFNAÐ 1913
Útgáfufélag: Árvakur hf., Reykjavík.
Ritstjóri:
Davíð Oddsson
Aðstoðarritstjóri:
Karl Blöndal
Ritstjóri og framkvæmdastjóri:
Haraldur Johannessen
FRÉTTASKÝRING
Guðmundur Magnússon
gudmundur@mbl.is
Nokkuð er um að kvart-anir vegna þyrluflugs,einkum útsýnisflugs,berist Samgöngustofu.
Hefur kvörtunum fjölgað samhliða
fjölgun þyrla hér á landi. Þetta
kemur fram í svari Þórhildar Ein-
arsdóttur, samskiptastjóra Sam-
göngustofu, við fyrirspurn frá
Morgunblaðinu um þyrluflug. Nú
eru 12 þyrlur skráðar hér á landi,
en voru 11 á síðasta ári. Um alda-
mótin voru þær 5. Að auki eru hér
starfræktar þyrlur sem skráðar
eru erlendis og telur Samgöngu-
stofa að um sé að ræða þrjá aðila
sem haldi úti 3-4 þyrlum.
Hávaðinn vekur óánægju
Nokkrar umræður hafa skap-
ast um hávaða vegna aukins þyrlu-
flugs, jafnt í höfuðborginni sem úti
á landi. Sérstaklega heyrist kvart-
að yfir útsýnisflugi í friðlöndum,
þjóðgörðum og á vinsælum ferða-
mannastöðum. Þykir hávaðinn frá
þyrlum í slíkum tilvikum spilla
mjög ánægju fólks og upplifun á
þessum stöðum. Hugmyndum hef-
ur verið varpað fram um að setja á
takmarkanir eða jafnvel banna
þyrluflug á ákveðnum svæðum en
ekkert hefur orðið úr því.
Útsýnisflug með þyrlu er dýrt
og getur orðið nokkur hundruð
þúsund krónur. Það eru einkum
efnaðir erlendir ferðamenn sem
nota þessa þjónustu. Vinsælustu
ferðirnar eru hins vegar styttri út-
sýnisflug um Reykjanes og Hellis-
heiði.
Eitt af því sem veldur vand-
ræðum er að fólki er ekki alltaf
ljóst hvert á að beina kvörtunum
vegna hávaða og/eða lágflugs þyrla
og einkaflugvéla í útsýnisflugi. Í
svari Þórhildar segir að í gildi sé
reglugerð nr. 724/2008 um hávaða
þar sem tilgreind séu viðmiðunar-
mörk fyrir leyfilegan hávaða frá
umferð ökutækja, flugumferð og
hvers konar atvinnustarfsemi. Þar
séu sett ákveðin hljóðstigsviðmið
við flugvelli sem heilbrigðisnefnd-
um viðkomandi sveitarfélags er
gert að hafa eftirlit með. „Því get-
ur fólk beint athugasemdum sínum
varðandi hávaða þangað,“ segir í
svarinu.
Kvörtunum vegna
þyrluflugs fjölgar
Morgunblaðið/Eggert
Umdeilt Þyrluflug nýtur aukinna vinsælda meðal erlendra ferðamanna,
einkum efnafólks, en hávaðinn frá þyrlunum er ýmsum þyrnir í augum.
Í nýlegri umfjöllun á vefnum Allt
um flug kemur fram að tvær til
þrjár kvartanir vegna flugs ber-
ist að meðaltali á viku til Sam-
göngustofu. Haldist fjöldi þeirra
í hendur við veðurfar og sjón-
flugsskilyrði. Þegar sól og gott
veður er í marga daga eru fleiri
sem hafa samband og kvarta
undan lágflugi þar sem flug-
menn nýta sér góð veðurskilyrði
til flugs. Flestar kvartanir ber-
ast frá Suðurlandi og suðvest-
urhorninu og frá sumarbústaða-
byggðum. Einnig koma
kvartanir frá norðausturhluta
landins og þá sérstaklega í
kringum Öskju. Er mest kvartað
undan einshreyfils einkaflug-
vélum og fisflug-
vélum. Ýmist er
kvartað yfir
hávaða eða
lágflugi.
Hávaði og
lágflug
KVARTANIR ALMENNINGS
Haldið utan um kvartanir.
Við blasir hins vegar að það er
mikið fyrirtæki og tafsamt að hafa
samband við heilbrigðisnefndir
sveitarfélaga. Erfitt getur líka ver-
ið að rannsaka þau mál sem eru
tilefni kvartana.
Þórhildur segir að Samgöngu-
stofa haldi utan um allar kvartanir
sem berist með formlegum hætti.
Að auki berist nokkuð af símtölum,
en þau séu ekki skráð sérstaklega
með skipulegum hætti. Við öllum
ábendingum sé brugðist hverju
sinni. Hefur Samgöngustofa þá
samband við viðkomandi flugrek-
anda og fer fram á að hann geri
viðeigandi ráðstafanir.
Páll S. Pálsson, deildarstjóri
flugsviðs samgöngustofu, segir í
nýlegu viðtali við vefinn Allt um
flug að hávaði frá flugvélum falli
ekki undir verksvið stofnunarinnar
þar sem hún sjái um allt sem snýr
að öryggismálum á meðan hljóð-
mengun eins og frá flugvöllum
heyri undir skipulagsmál.
Þyrlur mega ekki fljúga neðar
en 500 fet, rúmlega 150 metra, ut-
an þéttbýlissvæða en 1.000 fet yfir
þéttbýli. Fari menn á svig við þær
reglur er að finna refsiákvæði í
lögum um loftferðir sem taka á
slíkum brotum. Sönnunarstaðan er
hins vegar mjög erfið í slíkum
kærumálum.